Lajmet

Pse Rusia po përpiqet të pushtojë Ukrainën lindore?

Vladimir Putin tani po kërkon fitoren ushtarake në lindjen e vendit.

Published

on

Forcat ruse po bombardojnë qytete në Ukrainën lindore me qëllimin e deklaruar për të “çliruar” qendrën e vjetër industriale të njohur si Donbas.

Pasi braktisi fushatën e tij për të kapur kryeqytetin Kiev dhe qytetin e dytë Kharkiv, Vladimir Putin tani po kërkon fitoren ushtarake në lindjen e vendit – zonë kryesisht rusishtfolëse, ku akuzon në mënyrë të rreme Ukrainën për kryerje të gjenocidit.

Arritja e qëllimeve të tij në lindje është minimumi që i nevojitet para se të mund të përfundojë operacionin dhe të pretendojë një sukses.

Forcat ruse tashmë kontrollojnë zona të mëdha në pjesën jugore. Ukraina thotë se beteja për Donbasin është më e madhja në tokën evropiane që nga Lufta e Dytë Botërore, por presidenti i saj është zotuar se ushtria “do të luftojë për çdo centimetër të tokës tonë”.

Çfarë është Donbasi i Ukrainës?
Kur lideri rus flet për Donbasin, ai nuk i referohet vetëm zonës së prodhimit të qymyrit dhe çelikut të Ukrainës. Ai po nxjerr në pah dy rajone të mëdha lindore, Luhansk dhe Donetsk, të cilat shkojnë nga jashtë Mariupolit në jug deri në kufirin verior me Rusinë.

Donbasi është kryesisht rusisht-folës dhe pasi Rusia pushtoi Krimenë në vitin 2014, forcat e saj përfaqësuese pushtuan më shumë se një të tretën e lindjeve të Ukrainës në një luftë që nuk mori fund kurrë.

Përfaqësuesit rusë krijuan të ashtuquajturat republika popullore që askush nuk i njohu dhe Rusia tani planifikon të pushtojë pjesën tjetër të lindjes.

Luhansk dhe Donetsk mund të jenë gjerësisht rusishtfolës, por ata nuk janë më pro-rus. Një sondazh ukrainas në maj të vitit 2022 sugjeroi se 82% e ukrainasve në territorin e pushtuar nga Rusia që nga pushtimi i 24 shkurtit kishin një qëndrim negativ ndaj Moskës.

Një muaj pas pushtimit, Rusia zvogëloi ambiciet e saj për të kapur kryeqytetin, Kiev, dhe në vend të kësaj e zhvendosi fokusin e saj në Donbas. Nga fundi i marsit ajo pretendoi se kishte kontrolluar 93% të Luhansk dhe 54% të Donetsk, megjithëse kjo ishte sigurisht një përqindje e mbivlerësuar.

Volodymyr Zelensky i Ukrainës deklaroi në prill se forcat ruse kishin filluar betejën për Donbasin dhe se forcat ukrainase ishin përgatitur prej kohësh për të. Rusia është larg nga nënshtrimi i të gjithë zonës, megjithëse nëse kap dy qytetet e mëdha Severodonetsk dhe Lysychansk, atëherë i gjithë Luhansk do të ishte nën kontrollin e saj.

Pse Putini dëshiron të kontrollojë Donbasin?
Pak para se të fillonte luftën, Presidenti Putin njohu Luhanskun dhe Donetsk si pjesë të pavarura nga Ukraina.

Ai ka bërë vazhdimisht akuzat e pabaza se Ukraina ka kryer gjenocid në lindje. Konflikti atje ka marrë më shumë se 14,000 jetë që nga viti 2014, por tre të katërtat e tyre ishin luftëtarë dhe linja 420 km e kontaktit nuk ndryshoi ndjeshëm pas vitit 2015.

Ndërsa dështimi i Rusisë për të kapur Kievin u bë i qartë, ajo kaloi vëmendjen në “arritjen e qëllimit kryesor – çlirimin e Donbas”.

Hapi i ardhshëm i mundshëm i Moskës do të ishte aneksimi i Donbasit dhe zonave të tjera ngjitur, pikërisht siç bëri Presidenti Putin me Krimenë pas një referendumi të diskredituar në 2014.

Cila është strategjia e Putinit?
Ushtria ruse ka marrë kontrollin e rajonit të Khersonit, në veri dhe perëndim të Krimesë, si dhe një pjesë të Zaporizhzhias. Rusia tashmë ka siguruar një korridor tokësor nga Krimea në kufirin rus me kapjen e Mariupolit dhe ka kontrollin e furnizimit me ujë të Krimesë, si dhe termocentralin më të madh në Evropë.

Pra, a do të mjaftonte fitorja në Donbas për Vladimir Putin?

Është e pamundur të dihet se çfarë po mendon dhe çfarë marrëdhënie ka me komandën e tij ushtarake, thotë Sam Cranny-Evans nga Instituti Mbretëror i Shërbimeve të Bashkuara. Por nëse Rusia është e suksesshme në Luhansk dhe Donetsk, atëherë ai beson se Rusia do të vlerësojë gjendjen e forcave ukrainase, “Nëse rusët mendojnë se janë në gjendje të fitojnë më shumë nga qëllimet e tyre të deklaruara, unë dyshoj se do të shkojnë drejt tyre”.

Figura kryesore ruse, përfshirë sekretarin e Këshillit të Sigurimit, Nikolai Patrushev, e kanë bërë të qartë se nuk po ndjekin afatet, por janë të përgatitur për një luftë të zgjatur.

Nëse ata janë të suksesshëm në Donbas, ata mund të kenë plane për zgjerim në jug. Trupat ruse kanë gjuajtur raketa në qytetin e madh të Zaporizhzhias dhe presidenti Putin ka nënshkruar një dekret duke e bërë më të lehtë për qytetarët në zonat e pushtuara nga Rusia në jug të marrin pasaportat ruse.

Një gjeneral rus ka sugjeruar se qëllimi është të pushtojë bregdetin e Detit të Zi të Ukrainës në perëndim përtej Odesës, por tani për tani, kjo duket pak më shumë se një aspiratë./UBTNews/

Marrë me shkurtime nga BBC

Lajmet

BE: Kosovës i nevojitet stabilitet institucional për të përfituar nga Plani i Rritjes

Published

on

By

Bashkimi Evropian ka theksuar se Kosovës i nevojitet stabilitet institucional për të përfituar plotësisht nga momentumi i ri i zgjerimit të BE-së, si dhe nga mundësitë financiare që ofrohen përmes Planit të Rritjes dhe Instrumentit të Asistencës së Para-Anëtarësimit (IPA).

Këto fjalë u theksuan gjatë një takimi në Prishtinë mes shefes në detyrë të BE-së në Kosovë, Eva Palatova, dhe Drejtoreshës për Zgjerim të BE-së dhe Fqinjësinë Lindore për Ballkanin Perëndimor, Valentina Superti.

Zyrtarja e lartë e BE-së po zhvillon një vizitë zyrtare në Kosovë, ku të mërkurën do të takohet me përfaqësues të institucioneve dhe të shoqërisë civile për të diskutuar mbi procesin e integrimit evropian.

Në njoftimin e lëshuar pas takimit fillestar, zyra e BE-së veçoi rëndësinë e reformave të qëndrueshme.

“Kosova ka nevojë për stabilitet institucional për të përfituar plotësisht nga momentumi i ri i zgjerimit”, thuhet në njoftimin e BE-së.

Continue Reading

Lajmet

Pinchotti dhe Marquez në UBT: Kosova frymëzoi karrierat tona në ushtrinë amerikane

Published

on

By

Në kuadër të forumit akademik për shënimin e 250-vjetorit të Shteteve të Bashkuara të Amerikës, të mbajtur në Kampusin Inovativ të UBT-së, dy krerët e organizatave të njohura amerikane për veteranët dhe familjet ushtarake, Besa Tafilaj Pinchotti dhe Mario Marquez, ndanë lidhjet e tyre personale me Kosovën dhe ndikimin që ky vend pati në rrugëtimet e tyre profesionale.

Drejtoresha Ekzekutive e Shoqatës Kombëtare të Familjeve Ushtarake në SHBA (NMFA), Besa Tafilaj Pinchotti, tregoi se si përvojat e saj fëmijërore në Kosovë dhe përjetimi i luftës nga distanca e shtynë drejt angazhimit për ushtrinë amerikane. Ajo potencoi rëndësinë e mjedisit akademik për të çuar përpara marrëdhëniet dypalëshe.

“Nuk mund të mendoj asnjë vend më të mirë për të festuar 250-vjetorin e Amerikës se sa Kosova, sepse nuk njoh askënd që e do Amerikën më shumë se populli i saj. Njerëzit më të mirë për të zgjidhur problemet janë ata që janë më afër tyre, prandaj është kaq e rëndësishme të jemi në këtë mjedis akademik me këto mendje të shkëlqyera, sepse ju jeni njerëzit që do ta çoni këtë marrëdhënie përpara,” u shpreh Tafilaj Pinchotti.

Nga ana tjetër, Drejtori Ekzekutiv për Çështjet Qeveritare në “The American Legion”, organizata më e madhe e veteranëve në SHBA, Mario Marquez, evokoi kujtimet e tij nga viti 2002, periudhë kur kishte shërbyer në kuadër të misionit ushtarak në Kosovë. Ai përshkroi përvojat nga terreni dhe bashkëpunimin me banorët vendas për rindërtimin e infrastrukturës së ujësjellësit nëpër zona rurale, duke e cilësuar qëndrueshmërinë e popullit kosovar si frymëzim.

“Trashëgimia e Kosovës jeton dhe ka jetuar brenda meje gjatë gjithë jetës sime që nga viti 2002, që ishte hera e fundit që isha këtu. Ajo që njësiti ynë bëri së bashku me ata fshatarë është përkufizimi i një partneriteti të vërtetë, ku kapaciteti teknik takoi vullnetin e pandalshëm njerëzor; ne nuk u solli atyre vetëm ujin e rrjedhshëm për herë të parë, por ndërtuam një linjë jete së bashku,” deklaroi Marquez.

Të dy panelistët nënvizuan se vlerat e përbashkëta dhe partneriteti i ngushtë mes dy kombeve mbeten shtylla të fuqishme, mbi të cilat po edukohen edhe gjeneratat e reja në institucionet si UBT.

/E.A/

Continue Reading

Lajmet

Edward P. Joseph në UBT: Roli i NATO-s është thelbësor për stabilitetin në Kosovë, por ka pengesa të jashtme

Published

on

By

Në Kampusin Inovativ të UBT-së ku u mbajt forumi akadaemik me temën “Nga Çlirimi te Lidershipi: Edukimi i Gjeneratës së Ardhshme përmes Partneritetit Kosovë–SHBA”. Në këtë ngjarje, me një fjalim u paraqit profesori në Universitetin “Johns Hopkins” SAIS dhe eksperti i politikës së jashtme amerikane, Edward P. Joseph, i cili u fokusua në sigurinë rajonale, rrugëtimin historik të Kosovës dhe sfidat aktuale gjeopolitike.

Profesor Joseph, i cili ka një përvojë të gjatë me zhvillimet në Ballkanin Perëndimor, ndau me audiencën kujtimet e tij nga viti 1999, periudhë kur shërbente si menaxher i kampit të refugjatëve kosovarë në Fort Dix të SHBA-së. Përmes një fotografie të asaj kohe, ai pasqyroi transformimin që ka pësuar vendi që nga periudha e luftës.

“Konfuci ka thënë se një fotografi vlen sa një mijë fjalë. Kjo fotografi këtu është e vitit 1999. Ata janë refugjatët kosovarë. Kjo është shkrepur në Fort Dix, ku unë shërbeja si menaxher i atij kampi refugjatësh. Ishte një periudhë vërtet e jashtëzakonshme intensive dhe jashtëzakonisht e vështirë për fëmijët dhe prindërit e tyre, shumë prej të cilëve, natyrisht, kishin ende të afërm këtu në Kosovë. Prandaj, dikush si unë ka një vlerësim dhe mirëkuptim shumë të thellë për gjithçka që ka kaluar Kosova,” u shpreh Joseph.

Në pjesën e fjalimit që ndërlidhej me sigurinë rajonale dhe arkitekturën e mbrojtjes, profesori amerikan vuri në dukje rëndësinë e aleancës veri-atlantike në rajon, si dhe sfidat diplomatike që lidhen me integrimin ndërkombëtar të Kosovës.

Profesor Joseph vuri në dukje se roli i NATO-s ka qenë vendimtar jo vetëm për sigurimin e lirisë së Kosovës, por mbetet shtyllë thelbësore edhe për stabilitetin afatgjatë të të gjithë Ballkanit Perëndimor. Megjithatë, ai sqaroi se procesi i integrimit dhe anëtarësimit të vendit në organizatat kryesore ndërkombëtare po bllokohet nga pengesa të jashtme politike dhe diplomatike në arenën globale.

Në përmbyllje të fjalës së tij, Profesor Edward P. Joseph vlerësoi progresin në fushën e arsimit të lartë dhe infrastrukturën akademike të krijuar nga UBT.

“Dua të falënderoj Rektorin Hajrizi për nderin që më bëri duke më pritur në këtë objekt, dhe dua t’ju përgëzoj për këtë universitet të jashtëzakonshëm që keni ngritur. Mendoj se të gjithë këtu duhet t’u japim atyre një duartrokitje të ngrohtë,” përfundoi Joseph. /E.A/

 

Continue Reading

Lajmet

Kurti në Bondsteel: Roli i SHBA-së dhe KFOR-it mbetet i pazëvendësueshëm për paqen dhe sigurinë

Published

on

Kryeministri në detyrë i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, mori pjesë në ceremoninë e pranimit të Komandës së Grupit për Mbështetje Rajonale në Ballkan të Ushtrisë Amerikane nga koloneli Kurt A. Rorvik, e mbajtur në Kampin Bondsteel në Ferizaj.

Sipas njoftimit, Grupi për Mbështetje Rajonale në Ballkan vepron në kuadër të Ushtrisë Amerikane për Evropën, duke ofruar mbikëqyrje teknike, ekspertizë dhe mbështetje për Komandën Rajonale – Lindje të KFOR-it në Kampin Bondsteel.

Në njoftim theksohet se Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe misioni i KFOR-it kanë një rol kyç në garantimin e paqes dhe stabilitetit në Kosovë dhe rajon.

“Roli i Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe KFOR-it në përgjithësi ka qenë dhe mbetet i pazëvendësueshëm në ruajtjen e paqes, sigurisë dhe stabilitetit në vend dhe rajon”, thuhet në njoftimin për media./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara