Lajmet
Si u shndërrua presidenti i Shri Lankës nga hero i luftës në një të arratisur?
Ditët e fundit të dinastisë Rajapaksa të Shri Lankës sollën një tregim ndryshe.
Published
4 years agoon
By
Betim GashiAta konsideroheshin heronj të vendit, liderët pothuaj mitikë luftëtarë-mbret që mundën separatistët në një luftë të përgjakshme civile. Por ditët e fundit të dinastisë Rajapaksa të Shri Lankës sollën një tregim ndryshe.
Në orët e hershme të së mërkurës, presidenti Gotabaya Rajapaksa u largua nga kombi i Azisë Jugore, vetëm disa ditë pasi mijëra protestues të zemëruar thyen rezidencën e tij, duke i kërkuar që të largohet nga vendi. Ai pritej të jepte dorëheqjen gjatë asaj dite, por Gotabaya Rajapaksa nuk priti për ta zyrtarizuar. Në vend të kësaj, para agimit, të mërkurën ai hipi në një aeroplan ushtarak duke u larguar nga Colombo, kryeqyteti tregtar i vendit të goditur nga kriza, dhe iku në Maldive.
Largimi i tij është një moment historik për kombin ishullor prej 22 milionë banorësh, të cilin dinastia Rajapaksa-s e ka sunduar qe gati dy dekada para se qytetarët ta humbnin besimin ndaj tij.
“Pamja e Gotabaya Rajapaksa duke ikur nga Shri Lanka me një avion ushtarak tregon rënien e familjes”, deklaroi Ganeshan Wignaraja, bashkëpunëtor i lartë në ODI Global.
“Trashëgimia e tyre nuk mendoj se është pozitive. Por shpresojmë se Shri Lanka do të zhvendoset në një drejtim të ri”, shtoi ai tutje.
Ngritja e dinastisë Rajapaksa
Ndërsa vendi po bën hapat e tij të parë në epokën e guximshme, ekspertët thonë se duhet të analizohet se çfarë shkoi keq në fund. Ata sugjerojnë se duhet të trajtohet periudha e ngritjes dhe rënies së dinastisë Rajapaksas. Gotabaya Rajapaksa nuk është anëtari i vetëm i familjes që ka qenë president. Vëllai i tij, Mahinda Rajapaksa, i cili sikurse Gotabaya njihet gjerësisht si “hero lufte” në mesin e popullsisë, u zgjodh president më 2005 dhe arriti statusin pothuajse legjendar në vitin 2009 kur shpalli fitoren në luftën civile 26-vjeçare kundër rebelëve të Tigrave Çlirimtar të Tamil Eelam.
Kjo fitore i dha Mahinda Rajapaksa-s një burim pothuajse të pashtershëm kapitali politik. Ai gëzoi një kontroll 10-vjeçar mbi pushtetin gjatë të cilit ai u nderua nga shumica budiste sinhaleze e Shri Lankës. Ai njihej gjerësisht si “appachchi” – babai i kombit – dhe njerëzit shpesh përkuleshin kur kalonte pranë dhe frikësoheshin kur ai s’ishte mirë.
Në pjesën më të madhe të mandatit të tij, Mahinda Rajapaksa drejtoi Shri Lankën si një biznes familjar, duke emëruar vëllezërit e tij në poste kyçe; Gotabaya si Sekretar i Mbrojtjes, Basil si Ministër i Zhvillimit Ekonomik dhe Chamal – kryeparlamentar.
Pavarësisht grindjeve për nepotizëm – vëllëzerit Rajapaksa ishin të njohur. Vendi përjetoi rritje ekonomike. Kjo erdhi si rrjedhojë e huamarrjes nga jashtë për të financuar shërbimet publike.
Pushim i shkurtër dhe rikthim
Lufta civile përveç që ndikoi për të krijuar legjendën e Mahinda Rajapaksa-s, solli edhe shenjat e para të rënies së tij. Sipas një raporti të Kombeve të Bashkuara të vitit 2011, trupat qeveritare ishin përgjegjëse për abuzime, granatime të qëllimshme të civilëve, ekzekutime, përdhunime dhe bllokimin e ushqimit dhe ilaçeve për të arritur në komunitetet e prekura. Raporti i OKB-së tha se “një numër burimesh të besueshme kanë vlerësuar se mund të ketë pasur deri në 40 mijë vdekje civile”. Qeveria e Mahinda Rajapaksa-s vazhdimisht ka mohuar akuzat e tilla. Megjithatë problemet filluan të rriten.
Shqetësimet për të drejtat e njeriut shkuan përtej luftës. Kundërshtarët politikë akuzuan Mahinda Rajapaksa-n për miratimin e heshtur të grupeve budiste të ekstremit të djathtë dhe pakicat myslimane dhe tamile të Shri Lankës kishin frikë nga një goditje më e gjerë ndaj komuniteteve të tyre.
Deri në vitin 2015, Shri Lanka i detyrohej Kinës 8 miliardë dollarë dhe zyrtarët e qeverisë së Shri Lankës parashikuan se borxhi i jashtëm i akumuluar – si borxh ndaj Kinës ashtu edhe vendeve të tjera – do të hante 94% të PBB-së së vendit. Atë vit, Mahinda Rajapaksa humbi një zgjedhje të ngushtë presidenciale ndaj ministrit të tij të shëndetësisë.
Në prill të vitit 2019, militantët islamikë vranë të paktën 290 njerëz në një varg sulmesh me bomba në kisha dhe hotele luksoze. Në nëntor të atij viti, Gotabaya Rajapaksa u zgjodh president i ri i vendit. Dhe si vëllai i tij, ai e shihte qeverisjen si një çështje familjare. Ai e emëroi Mahinda Rajapaksa-n menjëherë në post.
Humbja e përkrahjes
Megjithatë, siç i kishte ndodhur vëllait të tij, në presidencën e Gotabaya Rajapaksa filluan të shfaqen probleme, si dhe pyetjet mbi menaxhimin ekonomik të qeverisë së tij vazhduan të rriteshin. Ekspertët thonë se problemet ekonomike të Shri Lankës nuk erdhën tërësisht për fajin e Qeverisë, por situata u përkeqësua nga një sërë vendimesh të këqija.
Murtaza Jafferjee, kryetari i Institutit Advocata me qendër në Kolombo tha se huamarrja e jashtme e Shri Lankës solli edhe një seri goditjesh në ekonominë e vendit, që nga fatkeqësitë natyrore deri te musonët, e situata të tjera. Në përballje me deficit, Rajapaksa uli taksat në përpjekje për ta stimuluar ekonominë. Por masa rezultoi e pasuksesshme, duke goditur në vend të ardhurat e qeverisë. Agjencitë e vlerësimit më pas e ulën Shri Lankën në nivele afër standardit, që do të thotë se vendi humbi qasjen në tregjet jashtë shtetit. Më pas, Shri Lanka duhej të përdorte rezervat e saj valutore për të shlyer borxhin e qeverisë. Kjo ndikoi në importet e karburanteve dhe lëndëve të tjera thelbësore, të cilat çuan drejt rritjes së çmimeve.
Tani popullsia e Shri Lankës po përballet me kushte të vështira. Njerëzit duhet të presin me orë të tëra për karburant, shpesh duke u përplasur me policinë dhe ushtrinë. Raftet e supermarketeve janë të thata. Furnizimet me ilaçe po mbarojnë. Dhe ata fajësojnë Rajapaksët. Për muaj të tërë, Shri Lankasit e zemëruar kanë dalë në rrugë, duke akuzuar vëllezërit Gotabaya dhe Mahinda Rajapaksa për keqmenaxhim të ekonomisë.
Protestat filluan paqësisht, por u shndërruan në protesta të dhunshme në muajin maj, duke e detyruar Mahinda Rajapaksa të japë dorëheqje si kryeministër. As vendimi i tij s’ishte i mjaftueshëm për të shuar zhgënjimin e popullsisë – sepse vëllai i tij mbeti në pushtet si president. Për javë të tëra ai qëndroi në pushtet, por dikur nuk i bëri ballë presionit të popullsisë./UBTNews/
Lexoni pesë kuriozitete. Mund të mos i keni ditur:
- Kafshët që kalojnë dimrin nuk ëndërrojnë. Gjumi është një gjendje fiziologjikisht më “aktive” sesa letargjia dimërore, e cila kërkon që kafshët të zvogëlojnë ndjeshëm të gjitha aktivitetet për të kursyer energji. Thjesht nuk ka aktivitet të mjaftueshëm të trurit, ndërsa një kafshë është në letargji për të mundësuar ëndërrimin. I vetmi përjashtim nga ky rregull është lemuri me bisht të trashë.
- Pishat mund të dallojnë nëse do të bjerë shi. Herën tjetër që shihni një boçë pishe, shikojeni nga afër. Nëse është e mbyllur, kjo ndodh sepse ajri është i lagësht, gjë që mund të tregojë se shiu është duke ardhur.
- Nuk mund ta palosësh një copë letër A4 më shumë se tetë herë. Ndërsa numri i shtresave dyfishohet çdo herë, letra shpejt bëhet shumë e trashë dhe shumë e vogël për t’u palosur. Rekordi aktual botëror i palosjes së letrës i përket studentes së shkollës së mesme të Kalifornisë, Britni Gallivan, e cila në vitin 2002 arriti të paloste një copë letër higjienike 1.2 km të gjatë 12 herë.
- E qeshura erdhi para gjuhës. Si e dimë? Disa studiues gudulisnin majmunët e vegjël, të cilët, përtej të qenit të adhurueshëm, treguan se ata ndajnë të njëjtën strukturë me tonat dhe ka të ngjarë të kenë lindur tek paraardhësit tanë të përbashkët miliona vjet më parë. Gjuha erdhi shumë më vonë.
- Avioni më i shpejtë reaktiv në botë mund të fluturojë pothuajse 10 herë më shpejt se shpejtësia e zërit (11,854 km/orë). Avioni më i shpejtë reaktiv është aeroplani eksperimental X-43 i NASA-s, tre prej të cilëve u ndërtuan gjithsej. Dizajni nënkuptonte që ata duhej të hidheshin nga një Boeing B-52 për të fluturuar.
Lajmet
Dogana parandalon kontrabandimin e një arme në Aeroportin e Prishtinës
Published
3 minutes agoon
September 3, 2026By
UBTNews
Zyrtarët e Doganës së Kosovës kanë parandaluar hyrjen e një arme ajrore të padeklaruar gjatë kontrolleve rutinore në Aeroportin Ndërkombëtar “Adem Jashari” në Prishtinë.
Arma e llojit revole ajrore “FB Record” (kalibri .177) u zbulua gjatë skanimit të bagazhit të një udhëtari që kishte kaluar nëpër “kanalin e gjelbër”, zonë kjo e destinuar për personat që nuk kanë mallra për deklarim. Për t’iu shmangur kontrolleve, pistoleta ishte e çmontuar dhe e mbështjellë me foli alumini e rroba.
Pas zbulimit, arma është konfiskuar dhe i është dorëzuar Policisë Kufitare për hapa të mëtejshëm, ndërsa ndaj udhëtarit kanë nisur procedurat përkatëse administrative dhe ligjore. /E.A/
Lajmet
Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 3 shtator 1993-1998
Published
13 minutes agoon
September 3, 2026By
UBTNews
Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.
3 shtator 1993
CNN: Kosova është e okupuar nga Serbia që nga viti 1989
Pas vizitës që i bëri ditë më parë Kosovës dhe Maqedonisë, senatori amerikan Pol Kavërdell, deklaroi se prezenca ndërkombëtare në Kosovë është mëse e domosdoshme.
Në një program të CNN Kavërdell tha se politika aktuale e Perëndimit, e cila nuk po e pengon agresionin serb, “do t’i zhvleftësojë lëvizjet e mëdha demokratike që u bënë nga viti 1989 deri më 1990”, “bota e lirë duhet ta zotëroj guximin që të marrë hapa agresivë e jo sanksione, masë e cila po dëshmohet si e pasukseshme”.
Gjatë qëndrimit në Kosovë, e cila është e okupuar nga Serbia që nga viti 1989, Kavërdell tha se “mbikqyrja e pjesërishme nga komuniteti ndërkombëtar do të ishte një pikë ujë në det”.
DPA: Në Kosovë vdes çdo e treta foshnjë
Agjencia gjermane DPA, njofton se “në Kosovën e banuar me shumicën shqiptare, sipas një organizate për të drejtat e njeriut, çdo e treta foshnjë e posalindur shqiptare, pas një kohe shumë të shkurtër vdes.
Siç njoftoi të enjten Seksioni Austriak i Organizatës Ndërkombëtare për të Drejtat e Njeriut, në bazës të të dhënave dhe analizave profesionale të mbështetura nga raportet e klinikave përkatëse, rezulton se vdekshmëria e foshnjave të posalindura shqiptare gjatë kësaj periudhe 6 mujore është dyfishuar në krahasim me atë të vitit të kaluar.
Rreth 63 për qind të foshnjave të posalindura vdesin për shkak të infektimit të mushkërive dhe përsëritjes së brohitisit dhe për arsye se shumica e grave shqiptare, nuk kanë guxim të shtrohen në klinikë për të lindur, sepse siç vlerësojnë përfaqësuesit shqiptarë të Këshillit për Mbrojtjen e të Drejtave dhe të Lirive të Njeriut në Prishtinë, edhe klinikat janë të okupuara nga serbët. Vdekshmëria e foshnjeve në Kosovë, është në rritje”, thuhet në informatën e agjencisë DPA të publikuar në “Frankfurter Allgemeine”.
3 shtator 1995
Dhuna e përditshme në Kosovë
Maslishevë: – Më 30 gusht, me preteks të kërkimit të armëve, policia ka bastisur shtëpitë e Hamdi F. Krasniqit (60) dhe Halil O. Hotit në fshatin Carrallukë. Në stacionin e policisë ata janë keqtratjruar fizikisht dhe janë udhëruar që më 1 shtator të paraqiten sërish në polici.
Po në këtë fshat, më 31 gusht janë bastisur shtëpitë e Bajram, Muharrem, Sali, Mursel e Muhamet Hotit.
Policia kërkoi djalin e Muharremit, Avniun (37), ndërsa të gjithë kryefamiljarëve dhe djalit të Muhametit, Bilallit, ua la ftesat që të paraqiten më 2 shtator në polici.
Më 2 shtator, në polici u mor Nexhmi Hoti (1950).
Më 31 gusht, policia e stacionit të Rahovecit ka bastisur shtëpinë e Selman Sh. Paçarizit (64), në fshatin Dragobil dhe i la ftesën atij që më 1 shtator të paraqitet në stacionin e policisë në Rahovec.
Po këtë ditë, në këtë fshat u bastis edhe shtëpia e Abdurrahim H. Mazrrekut, ndërsa thirrja për t’u paraqitur në polici iu la vëllait të tij, Nazmiut (29).
Ferizaj: – Më 1 shtator, një ekspeditë policore bastisi lokalet e Ndërmarrjes Gazetare Botuese “Zgjimni”, të vendosur në shtëpinë e Ali Lubishtanit. Policia konfiskoi një pako të madhe me disketa të kompjuterëve dhe mori me vete Agron Lubishtanin, Rrahim Sadikun(1955) – pronar dhe kryeredator i gazetës lokale “Zgjimi”, Enver Zhinipotokun-punëtor arsimor dhe bashkëpunëtor i gazetës si dhe Agim Abdullahun – punëtor arsimor dhe bashkëpunëtor i gazetës.
Ata u majtën në polici afër tetë orë dhe u pyetën për veprimtarinë botuese të “Zgjimit”.
Ata u liruan por duke u dhënë ftesat që sërish, më 4 shtator, të paraqiten në polici.
Prizren: –Më 2 shtator, rreth orës 14:00, një ekspeditë policore bastisi shtëpinë e Dr. Daut Mustafës, mjek i njohur për shërimin e sëmundjeve të mushkërive.
Preteksti i bastisjes nuk dihet.
Dr. Dauti është veprimtar në Këshillin komunal për pajtim të Prizrenit.
Kaçanik:- Qe disa herë mirret në pyetje Mynyr Jenuz Hysa nga fshati Stagovë. Me pretekst të armës, ai është marrë në pyetje më 8 gusht. Policia para se ta lironte, i dorëzoi thirrjen për t’u paraqitur në stacion një javë më vonë ( 15 gusht).
Por, edhe pasi u paraqit në stacion, prej tij u kërkua që të paraqitet në polici edhe më 18 gusht, kur ai u mbajt dy orë.
Prej tij u kërkua që të paraqitet në polici edhe të nesërmen, më 19 gusht, kur u mor në pyetje rreth 30 min.
Më 29 gusht, dy policë serbë, në fshatin Gajre bastisën shtëpinë e Shukri Ismajl Shahinit, me pretekst të armës. Pas bastisjes që zgjati 30 min. u policët morën me vete Shukriun dhe e mbajtën në stacion deri në orën 21:00. Prej tij policët kërkuan të paraqitet në stacion edhe të nesërmen, kur u mor në pyetje rreth 10 min.
Më 29 gusht, në fshatin Stagovë, me pretekst të armës, u bastis shtëpia e Islam Merrxhan Manit. Bastisja zgjati gjysmë ore. Pas bastisjes u mor në polici Islami, të cilin e keqtrajtuan prej orës 16:30 deri në 23:00. Prej tij është kërkuar që të paraqitet në polici edhe më 31 gusht.
Më 30 gusht, në fshatin Stagovë, dy policë serbë, me pretekst të armës, bastisën shtëpinë e Halit Sadik Brahës. Bastisja zgjati rreth gjysmë ore. Pas bastisjes, Haliti u mor në polici dhe u lirua pas një kohe të shkurtër.
Të njëjtën ditë është bastisur edhe shtëpia e Sami Sadik Brahës me pretekst të kërkimit të armëve. Samiu u urdhërua që të paraqitet në polici më 31.08.1995.
Më 30 gusht në fshatin Stagovë, me pretekst të armës, dy policë serbë bastisën shtëpinë e Musli Saqip Jahës. Pas bastisjes, Musliu është arrestuar. Nuk ka njoftime se është liruar.
3 shtator 1997
Pejë: Policia vrau Arsim Ramën (17)
Natën mes të hënës e të martës, rreth orës 2 e 30 minuta, në rrugën “Hasan Prishtina” në Pejë, e cila gjendet afër varrezave të vjetra, policia serbe vrau Arsim Ramën (17) nga Peja.
Siç njofton shtypi i sotëm ditor, në vendin e ngjarjes shihen mbi 13 vrima në mure dhe në kulmin e një shtëpie, kurse gjurmë gjaku vërehen edhe në largësi prej 200 metrash nga vendi ku ndodhi vrasja.
Gjyqtarin hetues serb në gjykatën e Pejës ka deklaruar se patrulla e policisë vërejti 2 persona të cilët silleshin rreth një automobili të parkuar, të cilët nisën të ikin sapo u nis policia drejt tyre. “Në thirrjen e policëve që të ndaleshin, njëri prej tyre hapi zjarr në drejtim të policëve, kështu që policët u detyruan që në vetëmbrojtje të hapin zjarr, dhe me atë rast është qëlluar njëri prej tyre, që më vonë u konstatua se ështës Arsim Rama nga Peja, i moshës 17-vjeçare. Personi tjetër që ishte me Arsim Ramën ka ikur nga vendi i ngjarjes”, shton ai në deklaratë.
Gllogoc: Në rrethana të pasqaruara u vra Liman Krasniqi
Të dielën në mbrëmje, rreth orës 22:25 minuta, në rrethana ende të pasqaruara, në fshatin Gllanasellë të Gllogocit, në shtëpinë e tij, u vra Liman Krasniqi, njofton “Koha ditore”.
Sipas pohimeve të fqinjve të tij, të shtënat ishin rafale të pandërprera automatiku. Në çastin kritik, Limani gjendej në shtëpinë e tij së bashku me dy fëmijët dhe gruan, kur nga dritarja e shtëpisë së tij, në prani të anëtarëve të familjes, u shkrepën disa rafale automatiku, nga plumbat e të cilit ai mbeti i vdekur në vend.
I ndjeri Liman Krasniqi, ishte rreth moshës 65-vjeçare, ndërsa disa vjet punoi punëtor stinor në Beograd, kurse gjatë dy vjetëve të fundit ishte i papunë dhe gjendja e tij sociale ishte e rëndë.
Gjatë ditës së djeshme forcat policore ishin të shumta në fshatin Gllanasellë dhe vëzhguan terrenin deri në orët e pasditës, por deri tashti nuk është akuzuar e as arrestuar askush.
Burime të “Kohës Ditore” bëjnë të ditur se i ndjeri ishte ndër fshatarë të rrallë që kishte armën e gjuetisë me leje. Rreth rastit, djali i tij, Shemsi Krasniqi deklaron: “Unë isha i ndarë nga ai, ai jetonte në një odë që e kemi shfrytëzuar më parë dhe në çastin e vrasjes ndodhej aty me të dy fëmijët dhe nënën. Në praninë e tyre, nga dritarja, është hapur zjarr dhe ai ka vdekur. Nuk e di se babai i ka pasur dikujt borxh apo ka qëndruar keq me dikë. Ky rast e ka goditur shumë familjen tonë dhe rastin e kam paraqitur në polici të cilëve u kam treguar se nuk qëndroj keq me askë dhe nuk mund ta akuzoj askë për këtë vrasje”.
3 shtator 1998
Sulm i gjerë i forcave serbe në rajonin mes komunave Malishevë-Klinë-Gjakovë-Rahovec
Forcat serbe kanë ndërmarrë sot nga mëngjesi një sulm të fuqishëm kundër fshatrave që gjenden në kufi të komunave Malishevë-Klinë-Gjakovë e Rahovec.
Një burim nga fshati Krushë në Prizren i tha sot QIK-ut se nga ky fshat shihej se po sulmoheshin fshatrat Drenoc, Pataçan dhe Bratkofc. Këto janë fshatra të mëdha me qindra familje, ndërsa në to janë vendosur kohët e fundit edhe një numër i madh refugjatësh.
Komisioni për Informim i Degës së LDK-së në Klinë njoftoi sot se forcat serbe po sulmojnë sot nga ora 6:30 prej pozicioneve të tyre në Dollc e Zajm fshatrat Gremnik, Çupevë e Ulët, Çupevë e Epërme, Volljakë dhe Sferkë.
Në këtë regjion kanë gjetur strehim javët e fundit dhjetëra mijëra njerëz.
Prizren: Dy të vrarë dje në Lubeçevë – vazhdon sulmi mbi fshatrat e Vërrinit
Edhe sot, që nga orët e hershme të mëngjesit, forcat serbe kanë filluar t’i granatojnë fshatrat e lartshënuara, ndërsa gjatë granatimeve të djeshme njoftohet se është vrarë nipi dhe është plagosur reja e Sali Kryeziut nga Lybeqeva.
Sot, që në orët e hershme të mëngjesit forcat e ushtrisë dhe të policisë serbe me automjete të motorizuara dhe armë të rënda artilerike, kanë shkuar në drejtim të magjistrales Prizren-Kukës, ndërsa në orën 6:30, një konvoj tjetër me mbi 30 automjete të motorizuara shkoi në drejtim të magjistrales Prizren-Rahovec.
Bëhet e ditur se vetëm një orë më pas, në të njëjtin drejtim kanë shkuar mbi 40 automjete të markës “Mitsubishi”, që supozohet se ishin paramilitarë të kriminelit Arkan
Dje, forcat serbe i kanë bërë rrafsh me tokë fshatrat Lez e Lybeqevë, si dhe i kanë granatuar fshatrat Hoçë e Qytetit, Jeshkovë, Poslishtë, Kushnin, Leskovec, Vlashnje dhe Kobanjë.
I njëjti burim njofton se rreth 15 mijë banorë shqiptarë të këtyre fshatrave janë evakuar dhe pjesa dërmuese e tyre janë vendosur në qytetin e Prizrenit, por edhe në fshatrat që konsiderohen paksa më të sigurta.
Lajmet
Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 2 shtator 1993-1998
Published
14 minutes agoon
September 3, 2026By
UBTNews
Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.
Ilustrim: Sulmi serb kundër Tususit dhe disa fshatrave të Prizrenit (në foto) ka vazhduar gjatë natës dhe sot
2 shtator 1993
Policia serbe pengoi hyrjen në objektet shkollore në Kosovë
Në ditën e parë të vitit shkollor mbi 350 mijë nxënës e 18.500 arsimtarë të shkollave fillore e të mesme në Kosovë tentuan të hynë në objektet e tyre shkollore.
Fatkeqësisht, në të gjitha shkollat e mesme dhe fillore, të cilat kanë qenë të penguara vitin e kaluar, nxënësve e arsimtarëve shqiptarë i ndalua me forcë hyrja në objektet e tyre shkollore. Pothuaj se para dhe brenda secilit objekt shkollor ishin stacionuar policia dhe pjesëtarët e sigurimit serb.
Sipas informatave që kemi, gjendja më e rëndë është në Klinë, Mitrovicë, Lipjan, Kijevë, Istog etj.
Në Klinë, gjatë arrestimit të arsimtarëve dhe nxënësve, një i ri iku, ndërsa policia shtiu me automatikë në drejtim të tij. Policia arrestoi 15 mësimdhënës, kurse brutalisht u rrahën Ramadan Krasniqi, Muhamet Maloku, Xhafer Bashota, Bajram Desku, Gani Doçi, Lekë Lekaj, Ganimet Mrasori, Ferik Raci dhe Ramiz Raci.
Në Mitrovicë u arrestuan drejtorët Shemsedin Koshi e Nusret Ibishi, kryetari i LASH-it Ali Topalli, pedagogu Latif Hajrizi dhe profesori Besim Xërxa. Gjatë intervenimit policia rrahu një nxënës të Gjimnazit.
Në Lipjan u arrestua drejtori i shkollës së mesme Ruzhdi Hajdini, ndihmës drejtori Adil Rashiti, kurse në bisedë informative u morën mësimdhënësit Fatmir Sopa, Bahri Pllana, Ali Sopa, Sabit Haliti, Shaban Krasniqi, Shefki Gashi, Sejdullah Morina dhe Shaban Abazi e u legjitimuan mbi 30 mësimdhënës të shkollës së mesme.
Gjatë ndjekjes së nxënësve dhe arsimtarëve të shkollës së mesme në Kijevë policia serbe rrahu dhe arrestoi mësimdhënësin Sejdi Racin.
Në Vushtrri policia legjitimoi të gjithë mësimdhënësit e shkollës fillore “Dituria” dhe i kërcënoi ata fizikisht.
Në Istog policia serbe pengoi hyrjen e nxënësve shqiptarë në objektin e tyre shkollorë dhe arrestoi drejtorin e shkollës së mesme “Haxhi Zeka”, Ahmet Rugovën.
Në ditën e dytë në Suharekë, rreth orës 8,00, para objektit të shkollës së mesme policia serbe arrestoi profesorin Sulejman Gashin dhe dy nxënës.
Gjatë kontakteve që kanë pasur komisionet e caktuara të shkollave përkatëse me drejtoritë e dhunshme, hyrja në objektet shkollore iu është kushtëzuar me pranimin e shtetit serb dhe plan-programeve serbe. Ka raste kur komisioneve të caktuara, si në Podujevë, Fushë Kosovë, Prishtinë etj, u është thënë se pranohen apo s’pranohen plan-programet serbe, për shqiptarët nuk ka dhe
as që do të ketë objekte shkollore, sepse këtu është Serbi.
Merret vesh se mësimi u pengua në 56 shkolla të mesme dhe në këto shkolla fillore: “Lidhja e Prizrenit – Deçan, “Nazim Berati” – Dragash, “Haki Stërmilli” – Zoçishtë – Rahovec; “Shaban SHala” -Podujevë; “Asdreni” – Jabllan; “V.Bashkimi” – Jasenovik (Novo Bërdë); “7 Shtatori” – Vitomiricë – Pejë; “Dituria” – Vushtrri, “Shtjefën Gjeçovi” – Janjevë; “Vëlezërit Frashëri” – Lipjan; “Martin Camaj” – Gjurakoc; “Bajram Curri” – Istog; “Faik Konica” – Prishtinë; “Mihal Grameno” dhe “Selman Riza” – Fushë Kosovë; “Konstantin Kristoforidhi” – Nerodime; “Abetarja” – Softaj; “Dituria” – Tankosiq dhe “Jeronim De Rada” – Ferizaj, “Faik Konica” dhe “Gjon Serreqi” në Viti.
Duke pamundësuar mbajtjen e mësimit shqip në objektet shkollore, regjimi serb i detyroi nxënësit e shkollave të mesme dhe fillore që mësimet t’i ndjekin nëpër objekte private.
Fillimin e vitit të ri shkollor në Kosovë e përcollën edhe mjetet serbe të informimit, të cilat e heshtin fare represionin serb mbi nxënësit dhe mësimdhënësit shqiptarë. Për më tepër, gazetat si “Jedinstvo”, “Borba”, etj., shkruajnë se nxënësit shqiptarë nuk deshën të hyjnë nëpër objektet shkollore, me arsyetim se ata nuk duan të mësojnë sipas planprogrameve të Serbisë”.
2 shtator 1995
Së paku 51 familje të bastisura në fshatrat Glloxhan, Baballoq, Shaptej dhe Gramaqel të Deçanit
Pa incidentit të pasqaruar në stacionin e policisë serbe në fshatin Irzniq të Deçanit, me pretekst të kërkimit të përgjegjësve, policia serbe bastisi shumë familje në fshatrat Shaptaj e Glloxhan të Deçanit. Bastisja filloi në orën 16:00 dhe zgjati deri në orët e vona të natës.
Sipas njoftimeve të deritashme të Komisionit për Informim të Degës së LDK-së në fshatin Shaptaj policia rrahu, maltretoi dhe shkaktoi dëme gjatë bastisjes së 24 familjeve.
Njoftohet se janë bastisur këto familjet e Beqir, Ali, Sali, Fetah, Daut, Curr dhe të Qaush Lushajt, Isuf, Demë e Rrustem Ramajt, Ukë, Selim e të Murat Beqirajt, Shemsi Muslijajt, Kadri Delijajt, Sadri Mahmutajt, Azem, Tahir, Adem, Zeqir dhe Miftar Hajdarajt, Zenel, Dush, Jahë dhe Agush Beqirajt.
Pas fshatit Shaptaj, kjo ekspeditë e policisë u kthye në fshatin Gllogjan dhe bastisi familjet e Nexhat Derivshajt, Besim Haradinajt, Smajl Mehmetit, Daut dhe Sylejman Zeqirajt, Demë, Magjun dhe Muharrem Sejfijajt, Mehmet Arifajt, Sefë Zeqirajt, Adem, Mustafë dhe Misin Keqajt dhe Jonuz Dervishajt. Policët me këtë rast thyen dyert dhe rrahën kalimtarët e rastit.
Gjatë kësaj ekspedite policët serbë shtinin edhe me armë zjarri, por për fat të mirë nuk pati viktima në njerëz.
Një familjeje iu vra qeni.
Aksion rifilloi edhe sot. Në orën 7,30 forca të mëdha të policisë bastisën fshatrat Baballoq dhe Gramoqel.
Sipas njoftimeve, në fshatin Baballoq deri tani janë bastisur familjet e Rexhe Gjopcajt, anëtar i Kryesisë së Degës së LDK-së në Deçan, Ukë Humajt, Sali Batushës, Misin Metajt dhe Xhavit Qallakut.
Ndërsa në fshatin Gramoqel bastisja filloi në orën 9,30. Njoftohet se janë bastisur familjet e Kadri Mushkolajt, Haxhi dhe Daut Rexhajt, Demë, Hasan dhe Tahir Malokajt dhe Ukë Sejfijajt. Edhe kjo ekspeditë e policisë serbe ishte brutale.
Policia vazhdimisht u kërcënohej familjeve: “Ose gjeni ‘atentatorët’ ose do t’u shpërngulim të gjithëve në Shqipëri!” – njofton Komisioni për Informim i Degës së LDK-së në Deçan.
Situatën e vështirë në Deçan e analizoi edhe Kryesia e Degës së LDK-së në Deçan.
Në mbledhjen e saj të zgjeruar me kryetarët e nëndegëve, situata u cilësua se mjaft të rëndë dhe me tendenca të ashpërsimit të mëtejmë të saj.
Pas ngjarjes në Irzniq para katër ditësh, kur në një incident të pasqaruar thuhet se u plagosën dy policë, në emër të kërkimit të përgjegjësve të incidentit u bastis lagjja e Mushkolajve, ndërsa mbrëmë dhe sot në mëngjes u bastistën fshatrat Gllogjan, Baballoq, Shaptej dhe Gramoqel. Sipas njoftimeve të deritashme janë bastisur 51 shtëpi dhe janë keqtrajtuar shumë qytetarë.
Kryesia e Degës së LDK-së reagon ashpër kundër këtyre akteve brutale e represive që kanë për qëllim tensionimin maksimal të situatës në Kosovë deri në shkallë shpërthimit.
Kryesia e Degës së LDK-së shfaq bindjen se qytetarët e kësaj komune do t’ia dalin edhe në këtë situate të rëndë, duke përballuar terrorin me bindje të plotë se perspektiva është në anën e atyre që çmojnë deri në viktimizim dhe që kërkojnë lirinë që u takon, pa cenuar lirinë e të tjerëve, thuhet në mes të tjerash, në reagimin e Kryesisë së Degës së LDK-së në Deçan, njofton Komisioni për Informim.
2 shtator 1997
Policia serbe shqetëson nxënësit para shkollave
Forcat e policisë serbe janë stacionuar në hyrje të disa shkollave të Prishtinës ku mësojnë nxënësit shqiptarë e serbë. Kështu, dje e sot policia po qëndron para hyrjes në oborrin e shkollës fillore “Ismail Qemali” në Kodër të Diellit, duke frikësuar nxënësit shqiptarë.
Ka njoftime se policia serbe po mban nën mbikëqyrje edhe disa shkolla të tjera.
Policët kërkuan heqjen e shqiponjës nga gazeta e murit!
Më 31 gusht, policët ndaluan në rrugë Naser Osmanajn, drejtor i shkollës fillore “M. Camaj” në Gurrakoc dhe e pyetën atë rreth fillimit të vitit të ri shkollor.
Po këtë ditë, policët shkuan në lokalet e kësaj shkolle dhe drejtorin e punëtorin ndihmës i urdhëruan që nga gazetat e murit të shkollës të heqin një shqiponjë, njofton KI i Degës së LDK-së në Istog.
Po ky komision bën me dije se më 27 gusht, rreth orës 23. 30, përgjatë rrugës së fshatit Dreje, katër policë të stacionit të policisë në Gurrakoc shtinë disa rafale me armë zjarri, duke shkaktuar shqetësim tek banorët shqiptarë të kësaj ane.
2 shtator 1998
Sulmi serb kundër Tususit dhe disa fshatrave të Prizrenit ka vazhduar gjatë natës dhe sot
Thuhet se mbrëmë janë dërguar në spital 7 të vrarë. Ka shumë të plagosur. Rreth 20 mijë njerëz janë dëbuar e larguar nga shtëpitë e veta
Gjatë gjithë natës dhe sot po vazhdojnë sulmet serbe kundër lagjes Tusus të Prizrenit dhe fshatrave Lubiçevc, Leskovec, Lez, Kushnin, Jeshkovë, Hoçë e Qytetit, Billushë e Poslish, që gjenden bri rrugës Prizren – Zhur. Gjatë sulmeve të djeshme janë vrarë dhe plagosur shumë shqiptarë. Thuhet se mbrëmë në orën 19:00 në spitalin e Prizrenit janë dërguar shtatë të vrarë.
Aktivistët e Degës së LDK-së në Prizren i thanë sot QIK-ut se gjatë gjithë natës janë dëgjuar granatimet dhe janë parë flakët e shtëpive që po digeshin në fshatrat që gjenden rreth 7 km. larg Prizrenit.
Sulmi po vazhdon edhe sot sulmet, ndërsa në drejtim të fshatrave të sulmuara shkojnë vazhdimisht forca serbe.
Nga zona e sulmuar dje është larguar popullsia. Nga lagjet Tusus dhe Bajram Curri të Prizrenit janë larguar dje rreth 10 mijë vetë, të cilët kanë gjetur strehim në pjesët tjera të qytetit. Aktivistët e LDK-së në Prizren thanë se gjatë natës në një familje janë vendosur edhe deri 50 të larguar. Mirëpo numri i atyre që kërkojnë strehim është i madh edhe sot.
Gjendja më e rëndë është për mbi 10 mijë banorë të fshatrave Lubiçevc, Leskovec, Lez, Kushnin, Jeshkovë, Hoçë e Qytetit (fshati më i madh i komunës), Billushë dhe Poslish, të cilët nuk kanë mundur të arrijën në qytet. Këta banorë janë strehuar në male dhe mbahen të rrethuar nga forcat serbe të përqendruara në Opojë, në anën e Cvilenit dhe përgjatë rrugës Prizren-Zhur-Dragash.
Nga Prizreni mirret vesh se vëzhguesit ndërkombëtarë kanë bërë përpjekje të depërtojnë drejt zonës së sulmuar, por nuk kanë pasur mundësi.
Arrin në pesë numri i të vrarëve në Rusinoc
Nga Gllogoci njoftohet se ka vdekur Fatime Sinani (60), e cila u plagos të martën gjatë granatimeve serbe në fshatin Rusinoc. Të martën u bë me dije se gjatë këitj granatimi ishin vrarë katër shqiptarë dhe ishin plagosur shtatë të tjerë. Aktivistët e Degës së LDK-së në Gllogoc njoftojnë se në mesin e këtyre të plagosurve janë edhe Fehmi Neziri (52) e Xhemë Meha (40) që të dy nga Fushtica e Ulët në Gllogoc dhe Blerim Sinani nga Rusinoci.
Njoftohet se në Kleçkë të Malishevës u plagos Halil Thaçi (35) nga lagjja Pocërk e Llapushnikut të Gllogocit.
Në Kosovë janë zhvendosur 417.483 shqiptarë
Sektori për Emigracion dhe Refugjatë i LDK-së njofton se prej fillimit të agresionit policor e ushtarak serb në Kosovë e deri më tash janë zhvendosur së paku 417.483 njerëz.
Agresioni serb ka qenë veçanërisht i përqëndruar kundër komunës së Klinës, Gjakovës, Gllogocit, Deçanit, Skënderajt, Malishevës, Rahovecit, Pejës, Suharekës, Shtimes, Mitrovicës, Vushtrrisë, Fushë-Kosovës, Obiliqit, Ferizajit e Prizrenit.
Në njoftimin e këtij sektori thuhet se janë sulmuar gjithsej 391 fshatra, ndërsa 266 prej tyre janë granatuar. Nga 257 fshatra popullsia është larguar në tërësi.
Të larguarit nga shtëpitë e vendet e veta janë vendosur në Kosovë, në Shqipëri, në Mal të Zi, në Maqedoni, në Bosnjë e Hercegovinë dhe në shtetet perëndimore.
Në Shqipëri janë vendosur rreth 20 mijë refugjatë. Në Mal të Zi shqiptarët janë vendosur në Ulqin: 16.403, në Plavë e Guci: 7.837, në Rozhajë: 8.740 dhe në Tuz: 2.204.
Në Kosovë më së shumti refugjatë kanë gjetur strehim në komunat e Mitrovicës, Vushtrrisë, Ferizajt, Prizrenit e Prishtinës.
Në disa komuna zhvendosja ka përfshirë mbi 50 për qind të popullsisë. Kështu për shembull, Klina i kishte 52.000 banorë para fillimit të agresionit serb, ndërsa numri i të zhvendosurve nga kjo komunë është 35.700. Deçani kishte 55.000 banorë, ndërsa numri i të shpërngulurve është 25.000. Skënderaj kishte 65.000 banorë, ndërsa janë larguar 40.000 vetë. Nga Malisheva me 55.000 banorë janë larguar 40.800. Rahoveci kishte 60.000 banorë, ndërsa janë larguar 34.600 vetë. Nga Suhareka me 70.000 banorë janë larguar 45.000. Shtimja kishte 34.000, ndërsa janë larguar 14.200 vetë.
Një numër shumë i madh i shqiptarëve është zhvendosur edhe nga komunat e Pejës: 36.650, nga Gjakova 50.000, nga Fushë-Kosova 9.000, nga Obiliqi 6.000, etj.
Më së shumti refugjatë janë vendosur në Mitrovicë 31.628, në Vushtrri 25.000, në Prizren 32.000, në Prishtinë 18.636 etj.
Kuriozitetet e ditës
Dogana parandalon kontrabandimin e një arme në Aeroportin e Prishtinës
Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 3 shtator 1993-1998
Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 2 shtator 1993-1998
Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 1 shtator 1993-1998
Trumpi më propozim që Ngushtica e Hormuzit të quhet “Ngushtica Trump”
PDK kërkon konstituimin e Kuvendit: Sot shënohet dita e 27-të e krizës
Real Madridi mbyll merkaton me mbi 200 milionë euro investime
Helikopteri rus pëson incident gjatë uljes, përfundon në kanal
Të kërkuara
-
Lajmet4 weeks agoInfantino kërkon falje për gabimet, por ruan mbështetjen e drejtuesve të FIFA-s
-
Sport1 month agoUellsi tërheq mbështetjen për Infantinon, kërkon ndryshim në krye të FIFA-s
-
Aktualitet4 weeks agoRusia sulmon Ukrainën me raketa balistike dhe dronë: Të paktën 14 të vrarë në Kjiv
-
Lajmet4 weeks ago“Spider-Man: Brand New Day” thyen rekorde, i afrohet miliardit në vetëm pak ditë

