Lajmet

Dizajni që ndryshoi qytetet evropiane

Lubjana vendosi një standard për qytetet e tjera evropiane.

Published

on

Në vitet 1930, Jože Plečnik i Sllovenisë krijoi një arkitekturë unike krejtësisht të ndryshme nga stili mbizotërues i asaj kohe dhe ndryshoi mënyrën se si ne mendojmë për qytetet. Pasi kryeqyteti i Sllovenisë, Lubjana, u shkatërrua nga një tërmet në vitin 1895, një arkitekt novator ri-imagjinoi qytetin në një mënyrë që jo vetëm e përmirësoi atë, por vendosi një standard për qytetet e tjera evropiane.

Arkitekti slloven, Jože Plečnik kishte punuar tashmë me projektues të shquar të epokës në Vjenë dhe Pragë para se të kthehej në shtëpi për të rindërtuar kryeqytetin në vitet 1930. Plani i tij u frymëzua nga Athina e lashtë, ai madje e quajti atë “Akropoli Slloven”. Historiani i artit Peter Krečičv shpjegoi se dizajni i Pleçnikut kishte analogji të drejtpërdrejta me Athinën e lashtë: Kalaja e Lubjanës ishte akropoli, varrezat e Zhales ishin nekropoli, Sheshi i Kongresit ishte agora ose vendi i grumbullimit .

Por Pleçniku nuk u ndal me kaq, megjithëse modernizmi dhe funksionalizmi ishin të njohura në atë kohë, ai donte diçka ndryshe.

“Të dy stilet plotësonin funksionet ose nevojat bazë, por nuk kishin komponentin shpirtëror që kërkonte Plečnik”, tha Ana Porok, drejtore e Muzeut të Shtëpisë Plečnik. Pra, i frymëzuar nga kulturat antike dhe nga arti barok dhe i rilindjes, Pleçnik krijoi një arkitekturë unike krejtësisht të ndryshme nga stili mbizotërues i kohës.

“Pleçnik riorganizoi elementet klasike, si kolonat, harqet dhe kurorat. Këto ishin praktikisht të ndaluara nën ortodoksinë moderniste. Megjithatë, Pleçnik i përdor ato si bazë të gjuhës së tij vizuale moderne“, tha Kreçiçv.

Pleçnik mori gjithashtu vendimin progresiv për të mbyllur qendrën e qytetit ndaj trafikut të motorizuar – diçka që qytetet e tjera evropiane nuk do ta bënin për dekada. Në vend të kësaj, ai vuri këmbësorët dhe hapësirat publike në radhë të parë, duke krijuar një shëtitore për të ecur nëpër qytet e cila kaloi pranë disa prej modeleve të tij të tjera të njohura, duke përfshirë Bibliotekën Kombëtare dhe Universitare sllovene dhe përgjatë lumit Ljubljanica, si dhe nwpwr shumë sheshe, parqe dhe ura.

“E veçanta e qytetit qëndron në qasjen humaniste ndaj dizajnit të tij: hapësira të hapura, rrugë, parqe dhe aranzhime të krijuara për të gjithë njerëzit, dhe sigurisht arkitektura e përjetshme e Pleçnikut, e cila nuk mund të gjendet askund tjetër”, tha Porok.

Vizioni i Pleçnikut e transformoi Lubjanën dhe e bëri atë një shembull të shkëlqyer sesi stilet klasike dhe moderne mund të kombinohen për t’u shërbyer njerëzve që jetonin atje.

 Në korrik 2021, UNESCO e njohu arritjen e tij dhe i futi veprat e tij në Lubjanë dhe dizajnin e tij me në qendër njeriun në Listën e Trashëgimisë Botërore.

 “Ajo që bie në sy nuk është një ndërtesë e vetme, por më tepër lidhja e arkitekturës së tij me jetën e qytetit. Ky koncept duhet të na frymëzojë kur dizajnojmë qytete sot”, tha Krečičv./UBTNews/

Vendi

Arrestohet një zyrtar në Kaçanik, dyshohet për keqpërdorim të detyrës zyrtare

Published

on

Policia e Kosovës ka arrestuar një person zyrtar në Kaçanik, i dyshuar për veprën penale “Keqpërdorim i pozitës apo autoritetit zyrtar”.

Sipas njoftimit të Policisë, hetimet janë iniciuar pas pranimit të informatave se i dyshuari, duke shfrytëzuar pozitën zyrtare, përveç dokumentacionit të rregullt për pajisje me leje ndërtimi, i kishte kërkuar një qytetari dokumente shtesë, duke i premtuar se do t’i siguronte përmes një kompanie private gjeodezike.

Viktima dyshohet se kishte paguar mbi 600 euro për këto dokumente, por pasi kishte marrë lejen e ndërtimit, kishte vërejtur se ato nuk figuronin fare në dosjen zyrtare, me ç’rast kishte njoftuar Policinë.

Pas pranimit të rastit, hetuesit e Drejtorisë për Hetimin e Krimeve Ekonomike dhe Korrupsionit ndërmorën veprimet e nevojshme hetimore në koordinim me Prokurorinë Themelore.

I dyshuari u intervistua në prani të avokatit mbrojtës, nën dyshimin për veprën penale “Keqpërdorim i pozitës apo autoritetit zyrtar”, sipas nenit 414 të Kodit Penal të Republikës së Kosovës.

Me aktvendim të prokurorit, ai është ndaluar për 48 orë./A.K/

Continue Reading

Vendi

Vazhdojnë punimet për ndërtimin e Shtëpisë së Kulturës në Kishnicë

Published

on

Punimet për ndërtimin e Shtëpisë së Kulturës në Kishnicë po vazhdojnë, ndërsa projekti synon të krijojë një hapësirë moderne në shërbim të komunitetit.

Objekti do të shërbejë për zhvillimin e aktiviteteve artistike, edukative dhe shoqërore, duke u shndërruar në një qendër të rëndësishme të jetës kulturore në këtë zonë.

Sipas autoriteteve, investimi synon të përmirësojë infrastrukturën kulturore dhe të krijojë kushte më të mira për promovimin e artit dhe kulturës.

Qëllimi mbetet që çdo komunitet të ketë hapësira dinjitoze për zhvillimin e aktiviteteve kulturore, artistike dhe shoqërore./A.K/

Continue Reading

Lajmet nga UBT

Me një vizitë studimore në “Sharrcem”, nis punimet Akademia Verore e Fakultetit të Inxhinierisë Ndërtimore dhe Infrastrukturës në UBT

Published

on

By

Në kuadër të festivalit të madh ndërkombëtar “Global UBT Fest 2026”, Fakulteti i Inxhinierisë Ndërtimore dhe Infrastrukturës në UBT ka hapur zyrtarisht punimet e Akademisë Verore nën moton mjaft aktuale “Green Buildings and Green Infrastructure”.

Ky program katërditor vjen si një platformë dinamike që bën bashkë botën akademike dhe liderët e industrisë, duke u ofruar studentëve një mundësi unike për të zhvilluar kompetencat e tyre profesionale përmes ndërlidhjes së teorisë me praktikat më të avancuara të ndërtimit të qëndrueshëm.

Ceremonia e hapjes dhe fjala e mirëseardhjes u udhëhoq nga Dekani i Fakultetit, Prof. Visar Krelani, i cili theksoi rëndësinë e këtij edicioni për trajtimin e sfidave dhe trendeve të reja të inxhinierisë së qëndrueshme.

Menjëherë pas hapjes zyrtare, dita e parë e akademisë i është kushtuar tërësisht praktikës në terren. Studentët dhe profesorët kanë realizuar një vizitë studimore në Fabrikën për Prodhimin e Çimentos “Sharrcem” në Han të Elezit (Kaçanik). Gjatë kësaj vizite, pjesëmarrësit patën mundësinë të shohin nga afër proceset industriale dhe zbatimin e praktikave mjedisore, gjë që u pasua me diskutime profesionale pas kthimit në Prishtinë.

Akademia Verore do të vazhdojë me ligjërata të ngjeshura dhe sesione të tjera akademike edhe në ditët në vazhdim, duke trajtuar tema kyçe për zhvillimin e infrastrukturës së gjelbër.

Continue Reading

Lajmet

Inteligjenca Artificiale dhe e ardhmja e së drejtës në fokus të Akademisë Verore të Fakultetit Juridik në UBT

Published

on

By

Në kuadër të Global UBT Fest 2026, Fakulteti Juridik në UBT ka nisur aktivitetet e Akademisë Verore, duke bërë bashkë studentë nga programe dhe vite të ndryshme studimi të UBT-së, pjesëmarrës nga institucione të tjera të arsimit të lartë, profesorë, përfaqësues të industrisë dhe profesionistë të fushave të ndryshme.

Akademia Verore sivjet zhvillohet me fokus në integrimin e Inteligjencës Artificiale (IA) në hulumtimin ligjor, duke trajtuar përfitimet, kufizimet dhe ndikimet etike që sjell përdorimi i teknologjive të avancuara në sistemin juridik dhe në shoqëri.

Gjatë ceremonisë së hapjes u theksua rëndësia e adresimit të sfidave dhe mundësive që Inteligjenca Artificiale paraqet për profesionin juridik, duke theksuar nevojën për përgatitjen e juristëve të rinj me njohuri ndërdisiplinore, të aftë për t’iu përgjigjur zhvillimeve të shpejta teknologjike dhe transformimit digjital të sistemit të drejtësisë.

Përgjatë kësaj jave, pjesëmarrësit do të kenë mundësi të ndjekin ligjërata dhe diskutime mbi temat më aktuale që lidhen me Inteligjencën Artificiale, përfshirë rregullimin ligjor të IA-së, ndikimin e saj në proceset e vendimmarrjes, përdorimin në vendin e punës, në sistemin arsimor, në media dhe në rrjetet sociale, si dhe sfidat etike dhe ligjore që shoqërojnë zhvillimin dhe zbatimin e këtyre teknologjive.

Përmes ligjëratave interaktive, diskutimeve dhe shkëmbimit të përvojave ndërmjet akademisë dhe profesionistëve të fushës, Akademia Verore e Fakultetit Juridik synon të krijojë një platformë bashkëkohore për analizimin e ndikimit të Inteligjencës Artificiale në të drejtën, institucionet dhe shoqërinë, duke fuqizuar njohuritë dhe kompetencat e gjeneratës së ardhshme të juristëve.

Continue Reading

Të kërkuara