Lajmet

Ekspertët: Rusia në pozitë të vështirë pas ofensivës ukrainase

Ofensiva ukrainase duket se ka lënë Kremlinin dhe Presidentin Vladimir Putin pa një përgjigje adekuate.

Published

on

Kundërofensiva e Ukrainës në pjesën verilindore të vendit duket se e kapi Rusinë në befasi në luftën gati 7 mujore.

Tërheqja e shpejtë dhe kaotike e trupave në rajonin e Kharkivit, në të cilën disa armë dhe municione u lanë pas, ishte një goditje e madhe për imazhin rus. Kjo ishte humbja më e madhe ushtarake në Ukrainë që kur Moska tërhoqi forcat e saj nga zonat afër Kievit pas një përpjekjeje të dështuar për të pushtuar kryeqytetin në fillim të pushtimit.

Ofensiva ukrainase duket se ka lënë Kremlinin dhe Presidentin Vladimir Putin pa një përgjigje adekuate. Kjo ka zemëruar blogerët dhe nacionalistët ushtarakë rusë, madje ka ekspozuar disa përçarje të brendshme politike.

Presidenti rus Vladimir Putin nuk e përmendi gjendjen në Ukrainën verilindore gjatë inaugurimit të një parku kombëtar në Moskë.

Në të vërtetë, kundërofensiva ukrainase duket se e ka vënë Kremlinin në një pozitë të vështirë.

Ministria e Mbrojtjes deklaroi se tërheqja e trupave kishte për qëllim forcimin e pozicioneve ruse në Donbas, një justifikim disi i dobët, duke patur parasysh se zonat e kontrolluara nga Rusia në rajonin e Kharkiv-it siguruan një pikë kyçe të favorshme për operacionet e Moskës në rajonin jugor të Donetskut.

Ministria ruse e mbrojtjes nuk ka ofruar ndonjë hollësi në lidhje me tërheqjen, por ajo publikoi një hartë të dielën që tregon se trupat ruse ishin zmbrapsur përgjatë një rripi të ngushtë toke në kufirin me Rusinë, një pranim në heshtje i përparimit të madh të forcave ukrainase.

Televizioni shtetëror rus dhe media të tjera të kontrolluara nga qeveria ndoqën shembullin, duke mos folur drejtpërdrejt për tërheqjen e trupave ruse.

Një video e publikuar nga ministria ruse e mbrojtjes tregoi një helikopter rus duke sulmuar trupat ukrainase që po përpiqeshin të kalonin lumin Oskil në një pjesë më parë të qetë në rajonin e Kharkivit, një pranim e shkallës së gjerë të sulmit ukrainas.

Shumë njërëz në Rusi fajësojnë armët dhe luftëtarët perëndimor për mungesën e përparimit të ushtrisë ruse në Ukrainë. “Nuk është Ukraina, por e gjithë NATO-ja që po na lufton”, thotë Alexander Kots, një korrespondent lufte për gazetën pro-Kremlinit “Komsomolskaya Pravda”.

Ofensiva e re ukrainase, e cila ka rritur moralin e vendit ndërsa lufta kaloi ditën e 200 të dielën, mund të krijojë kushtet për përparim të mëtejshëm në lindje dhe gjetkë.

Por, ajo gjithashtu mund të shkaktojë një përgjigje edhe më të dhunshme të Moskës, duke çuar në një përshkallëzim të ri dhe të rrezikshëm të luftimeve. Të dielën mbrëma, raketat ruse goditën infrastrukturën ukrainase, duke shkaktuar ndërprerjen e energjisë elektrike në disa rajone.

“Kremlini duket i befasuar dhe nuk ka dalë ende me një plan të shpjeguar këtë në avantazh të Rusisë, kështu që në një masë të madhe mediat po injorojnë lajmet e këqija në pritje të një direktive nga Moska”, thotë Mark Galeotti, profesor në Kolegjin e Londrës, i cili ka specializuar në çështjet ruse të sigurisë.

Sipas tij, situata duket se po del jashtë kontrolllit të Moskës.

Në një pasqyrim të ashpër të tensioneve të brendshme të provokuara nga sukseset e Kievit, udhëheqësi rajonal i Çeçenisë, i mbështetur nga Kremlini, Ramzan Kadyrov, kritikoi hapur Ministrinë Ruse të Mbrojtjes për “gabimet” që bënë të mundshëm përparimin e Ukrainës.

Kritikat nga zoti Kadyrov, i cili ka dërguar njësitë çeçene për të luftuar në Ukrainë dhe vazhdimisht ka bërë thirrje për veprime më agresive, kanë zbuluar përçarjet e reja mbi rrjedhën e luftimeve në Ukrainë.

Në anën tjetër, politikani liberal Boris Nadezhdin paralajmëroi në kanalin “NTV” se Rusia nuk do të jetë në gjendje të mposht Ukrainën dhe bëri thirrje për negociata.

Komentet e zotit Nadezhdin duket se pasqyrojnë dyshimet në rritje në disa qarqe të zyrtarëve rusë për të ardhmen e operacionit ushtarak në Ukrainë dhe mund të jenë pjesë e përpjekjeve për të nxitur ndryshime të mundshme të politikave.

Ofensiva ukrainase dhe dështimi i Kremlinit për të dalë me një përgjigje të shpejtë ka zemëruar nacionalistët rusë dhe blogerët ushtarakë, të cilët kritikuan Ministrinë ruse e Mbrojtjes për mungesë të aftësisë për të parashikuar dhe penguar kundërofensivën.

Ukraina ka bërë një mobilizim të gjerë me synimin për të arritur krijimin e një ushtrie aktive me 1 milion luftëtarë. Rusia ka vazhduar të mbështetet në një kontigjent të kufizuar vullnetarësh, nga frika se një mobilizim masiv mund të nxisë pakënaqësi më të gjerë dhe të shkaktojë paqëndrueshmëri politike.

Rusia nuk është shprehur mbi numrin e trupave të saj të përfshira në luftë, por bazuar në vlerësimet e vendeve perëndimore, në fillim të luftës Kremlini kishte planifikuar dislokimin e mbi 200,000 ushtarëve rusë në Ukrainë. Zyrtarët perëndimorë thonë se rekrutimi i vullnetarëve të rinj dhe përdorimi i kontraktorëve ushtarakë privatë nuk arritën të kompensonin humbjet e mëdha në betejë.

Ndonëse Moska nuk i ka raportuar humbjet e veta që nga marsi, kur tha se 1,351 ushtarë rusë ishin vrarë në muajin e parë të luftës, vendet perëndimore vlerësojnë se mbi 25,000 ushtarë rusë janë vrarë në Ukrainë dhe mbi 80 mijë ushtarë të tjerë janë plagosur, kapur ose kanë dezertuar./VOA/

Vendi

Programi i Energjisë në UBT sjell praktikën në fokus përmes vizitave në industri

Published

on

By

Studentët e programit të Inxhinierisë së Energjisë në UBT po vazhdojnë të dëshmojnë përkushtimin e tyre drejt përgatitjes profesionale përmes aktiviteteve praktike në terren, duke realizuar një vizitë studimore në Termocentralin Kosova B – një nga asetet më të rëndësishme energjetike në vend.

E udhëhequr nga profesorët Armend Ymeri, Vehebi Sofiu, Sami Gashi dhe Nexhmi Krasniqi, kjo vizitë u mundësoi studentëve të ndërlidhin njohuritë teorike të fituara në auditor me proceset reale të prodhimit dhe menaxhimit të energjisë elektrike.

Gjatë qëndrimit në termocentral, studentët u pritën nga Drejtori Ekzekutiv, Jonuz Saraçi, i cili prezantoi kapacitetet gjeneruese, funksionimin e blloqeve prodhuese dhe sfidat aktuale të sektorit energjetik, duke ofruar një pasqyrë të qartë mbi rëndësinë strategjike të këtij sektori për zhvillimin e vendit.

Një ndër pikat kyçe të vizitës ishte turi teknik i udhëhequr nga Inxhinieri Kryesor, Enver Shabani, përmes të cilit studentët patën mundësinë të shohin nga afër funksionimin e sistemeve të avancuara si SCADA, rrjeti i tensionit 6.3 kV, sistemet DC dhe mbrojtjet rele – elemente thelbësore për operimin e sigurt dhe efikas të impianteve energjetike moderne.

Vizita u pasurua edhe me inspektimin e transformatorëve energjetikë me kapacitet 400 MVA dhe sektorit të turbinave, ku studentët u njohën me procesin e kogjenerimit dhe rolin e tij në furnizimin me ngrohje për qytetin e Prishtinës përmes Termokos-it.

Këto aktivitete dëshmojnë qasjen praktike dhe të orientuar drejt industrisë që ofron programi i Inxhinierisë së Energjisë në UBT, duke përgatitur studentët për tregun e punës përmes përvojave reale dhe bashkëpunimeve me institucionet kyçe të sektorit.

UBT vazhdon të mbetet një nga institucionet lider në zhvillimin e profesionistëve të së ardhmes në fushën e energjisë, duke krijuar ura të forta lidhëse ndërmjet akademisë dhe industrisë.

Continue Reading

Lajmet

REL: Ballkani Perëndimor rrezikon të humbasë mbi 700 milionë euro nga Plani i Rritjes

Published

on

By

Komisionarja evropiane për Zgjerim, Marta Kos, ka paralajmëruar me shkrim gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor se rrezikojnë që deri në mesin e këtij viti të humbasin kolektivisht mbi 700 milionë euro nga Plani i Rritjes, për shkak të moszbatimit të reformave, mëson Radio Evropa e Lirë (REL) nga burime në Komisionin Evropian (KE).

Sipas informacioneve jozyrtare, komisionarja Kos e ka dërguar këtë letër më 17 prill në të gjitha kryeqytetet e rajonit.

Burimet e REL-it kanë konfirmuar se me këtë letër, komisionarja Kos u ka kërkuar të gjithëve vendeve të përshpejtojnë reformat e parashikuara në Planin e Rritjes, në mënyrë që të shfrytëzojnë plotësisht potencialin e kësaj pakoje financiare.

Në fakt, mjetet financiare nga Plani i Rritjes janë të kufizuara në kohë. Për çdo hap reformues është paraparë një afat përfundimtar për zbatim dhe është ndarë një shumë e caktuar parash.

KE-ja ka paraparë edhe të ashtuquajturën “periudhë grejs”, e cila mundëson shtyrjen e zbatimit për një periudhë të caktuar kohore. Për hapat që duhej të përmbusheshin në mesin e vitit 2025, afati përfundimtar skadon më 30 qershor të këtij viti, ndërsa për hapat që duhej të realizoheshin në fund të vitit 2024, ky afat përfundon gjatë vitit 2026.

“Nëse nuk përmbushen, partnerët rrezikojnë të humbasin kolektivisht mbi 700 milionë euro”, konfirmoi për REL një zyrtar i KE-së.

Ndryshe, këstin e parë ose disa mjete nga Plani i Rritjes i kanë marrë pesë shtete të rajonit, me përjashtim të Bosnjë e Hercegovinës, e cila është vonuar me miratimin e agjendës reformuese.

Fundi i qershorit të këtij viti përbën momentin kur secili vend hyn në të ashtuquajturin moment të humbjes së përhershme, nëse nuk i përmbush reformat e dakorduara më herët.

Sipas burimeve në Bruksel, humbjet e mundshme sipas shteteve, në rast se nuk ndërmerren të gjitha reformat, janë si vijon:

  • Kosova: 68.8 milionë euro
  • Shqipëria: 67.7 milionë euro
  • Bosnja dhe Hercegovina: 373.9 milionë euro
  • Mali i Zi: 15.1 milionë euro
  • Maqedonia e Veriut: 49.2 milionë euro
  •  Serbia: ndërmjet 108.7 dhe 135.9 milionë euro

Bazuar në shumën maksimale, në total mund të humben 710.6 milionë euro, që përfaqëson 11.84 për qind të financimit të përgjithshëm nga Plani i Rritjes.

Pakoja e BE-së për Ballkanin Perëndimor – për periudhën 2024-2027 – është në vlerë të 6 miliardë eurove. Nëse analizohen ndarjet buxhetore, Kosovës i takojnë rreth 882 milionë euro – 253 milionë si grante dhe 629 milionë euro në formë të kredisë – që do të thotë se përfiton më së shumti fonde në rajon për kokë banori.

Më 16 prill, Kosova mori 61.8 milionë euro parafinancim, pasi vendi dorëzoi dokumentet e nevojshme në KE dhe ratifikoi marrëveshjet e lidhura me këtë plan.

Ky plan, ndër të tjera, synon të dyfishojë ekonomitë e këtyre vendeve gjatë dhjetë viteve të ardhshme./REL/

Continue Reading

Vendi

Rasti “Banjska”: Aktgjykimi shpallet më 24 prill, të akuzuarit kërkojnë pafajësi

Published

on

By

Gjykata Themelore në Prishtinë ka caktuar të premten e 24 prillit si datën për shpalljen e aktgjykimit ndaj tre të akuzuarve për sulmin terrorist në Banjskë: Dushan Maksimoviq, Blagoje Spasojeviq dhe Vladimir Toliq. Gjatë seancës së sotme, ku u dha fjala përfundimtare, të akuzuarit mohuan akuzat për terrorizëm, ndërsa Prokuroria ka kërkuar burgim të përjetshëm për ta.

I akuzuari Vladimir Toliq deklaroi para trupit gjykues se nuk ishte i armatosur në momentin e arrestimit dhe kërkoi që të mos dënohet për veprime që nuk i ka kryer.

“S’kërkoj gjë tjetër përveç asaj që e thotë ligji: që të gjykohem në bazë të provave. Flini të qetë sepse këto duar nuk janë me gjak, as nuk kanë plagosur e as vrarë askënd”, u shpreh Toliq.

Avokati i tij, Milosh Deleviq, insistoi se Toliq mund të akuzohet vetëm për “kryengritje të armatosur” dhe jo për terrorizëm, duke thënë se klienti i tij ishte “vrima e fundit e kavallit” në këtë ngjarje.

Blagoje Spasojeviq shprehu keqardhje për pjesëmarrjen në ngjarjet e Banjskës, por mohoi kategorikisht se është terrorist. Ai pretendoi se ka shkrepur vetëm dy plumba në drejtim të një reflektori të manastirit dhe jo ndaj policisë.

“Jam fajtor që atë ditë isha në fshatin Banjskë dhe ky ishte gabimi më i madh në jetën time, por veten nuk mund ta quaj terrorist meqë askënd s’e kam vrarë e as lënduar”, deklaroi Spasojeviq.

Mbrojtja e tij kritikiu aktakuzën, duke pretenduar se emri i Spasojeviqit përmendet vetëm tri herë në 121 faqe dhe se nuk është specifikuar roli i tij individual, por është përfshirë në veprime kolektive.

Përderisa Maksimoviq ka kërkuar të jetë prezent në shpalljen e aktgjykimit me shpresën për lirim, dy të akuzuarit e tjerë kanë deklaruar se nuk duan të marrin pjesë.

Ky proces gjyqësor po zhvillohet ndaj tre personave që u kapën në vendngjarje, ndërsa 39 të tjerë nga ky grup (gjithsej 42 të akuzuar) ndodhen në arrati. Javën e kaluar, autoritetet arrestuan edhe një person tjetër, Stefan Raduloviq, si të dyshuar për pjesëmarrje në sulmin e shtatorit 2023, ku mbeti i vrarë rreshteri i Policisë së Kosovës, Afrim Bunjaku.

 

Continue Reading

Lajmet

Kosova dërgon trupa në Gaza: Haxhiu autorizon pjesëmarrjen e FSK-së në misionin paqeruajtës

Published

on

By

Ushtruesja e detyrës së Presidentes, Albulena Haxhiu, ka autorizuar sot dërgimin e pjesëtarëve të Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK) në operacionin ndërkombëtar paqeruajtës në Gaza. Ky vendim vjen fill pas miratimit në Kuvendin e Kosovës dhe shënon një hap historik për profilizimin e shtetit si kontribuues i sigurisë globale.

Në njoftimin e saj, Haxhiu theksoi se ky mision pasqyron rritjen e përgjegjësisë së Kosovës në arenën ndërkombëtare.

“Ky vendim pasqyron një Kosovë që e kupton sigurinë si detyrim ndaj qytetarëve të saj dhe si përgjegjësi ndaj paqes dhe rendit ndërkombëtar. Nga një vend që dikur kishte nevojë për mbështetjen e të tjerëve, Kosova sot merr përgjegjësi dhe jep kontribut në skenën ndërkombëtare”, deklaroi ajo.

Trupat e FSK-së do të shërbejnë si pjesë e Forcës Ndërkombëtare Stabilizuese, duke u rreshtuar krah partnerëve strategjikë në një nga zonat më të ndjeshme të globit. Sipas udhëheqëses së shtetit, ky angazhim dëshmon pjekurinë e institucioneve të sigurisë.

“Forca e Sigurisë së Kosovës është një institucion i ndërtuar me profesionalizëm dhe standarde të larta, e gatshme të shërbejë krah partnerëve tanë strategjikë. Pjesëmarrja në misione të tilla dëshmon pjekurinë shtetërore të Republikës sonë”, u bë e ditur në njoftim.

Ky mision në Gaza pason angazhimet e mëparshme të FSK-së në misione të ngjashme jashtë vendit, duke forcuar pozitën e Kosovës si një partnere e besueshme për paqen dhe stabilitetin ndërkombëtar.

 

Continue Reading

Të kërkuara