Kulturë, Lifestyle

​Gratë dhe shkenca: Gabriella Greison homazh për Margherita Hack në Prishtinë

Shfaqja mbahet sot, 10 maj, në ora 20:00 në Teatrin Kombëtar të Kosovës dhe hyrja është falas.

Publikuar

Me rastin e edicionit të pestë të “Ditës së hulumtimit italian në botë”, promovuar nga Ministria e Punëve të Jashtme dhe Bashkëpunimit Ndërkombëtar e Italisë në fushën e diplomacisë shkencore, Ambasada e Italisë në Prishtinë dhe Teatri Kombëtar i Kosovës sjellin në skenë monologun teatral “Oqeani Margherita” i gazetares dhe fizikanes, Gabriella Greison, kushtuar astrofizikanes italiane, Margherita Hack (1922-2013). Shfaqja mbahet sot, 10 maj, në ora 20:00 në Teatrin Kombëtar të Kosovës dhe hyrja është falas.

“Është një tekst i pabotuar, me të cilin doja t’i bëja homazh shkencëtares italiane në njëqindvjetorin e lindjes së saj, që përmban shumë anekdota për të dhe që më përkasin shumë. Gjatë orës së shfaqjes do të ndajmë zbulimet, habinë për shkencën dhe mendimet më të mëdha të Margherita Hack, do të lundrojmë në detin e saj të bërë me shaka dhe fraza legjendare, do të notojmë me të në pafundësinë e fizikës, atë të së djeshmes dhe të sotmes, do të pasurohemi me butësi, magji dhe dëshirë për të ndryshuar botën”, thotë Gabriella Greison.

Shfaqja – italisht me titra shqip – organizohet në bashkëpunim me Ministrinë e Arsimit, Shkencës dhe Teknologjisë dhe Ministrinë të Kulturës, Rinisë dhe Sportit të Republikës së Kosovës dhe realizohet me fondet e vëna në dispozicion nga Fondi për forcimin e gjuhës dhe kulturës italiane jashtë vendit.

“Ideja për ta sjellë këtë shfaqje në Prishtinë na erdhi në një bisedë me ministren e Arsimit Arbërie Nagavci dhe zëvendësministren e saj Edona Maloku, të cilat i falënderoj për nevojën e identifikimit të mënyrave të reja për të nxitur interesimin e studentëve të rinj drejt shkencave të aplikuara dhe për të rritur ndërgjegjësimin për pabarazinë gjinore – e cila vazhdon të ekzistojë edhe në botën e shkencës – dhe vështirësitë si pasojë me të cilat gratë ende përballen çdo ditë. Prandaj, për të ndihmuar në eliminimin e stereotipave dhe paragjykimeve shoqërore, na është dukur ideale të tregojmë përvojën e jetës së një shkencëtareje të madhe italiane si Margherita Hack si model për të frymëzuar gjeneratat e reja”, shpjegon Ambasadori italian në Kosovë Antonello De Riu.

Margherita Hack ishte astrofizikane, akademike, popullarizuese e shkencës dhe aktiviste italiane. Ishte gruaja e parë që drejtoi Observatorin Astronomik të Triestes (nga 1964 deri 1987) që, nën drejtimin e saj në mënyrë të vazhdueshme është vendosur në nivel kombëtar dhe ndërkombëtar. Ajo është interesuar veçanërisht për fizikën, spektroskopinë dhe evolucionin yjor dhe e ka lidhur prodhimin e saj të bollshëm të eseve shkencore me një aktivitet të vazhdueshëm përhapës. Asteroidi “8558 Hack”, i zbuluar në vitin 1995, iu kushtua asaj.

Gabriella Greison, është italiane, 48-vjeçare, fizikane, dramaturge dhe aktore teatri. Diplomoi në fizikën bërthamore në Universitetin Shtetëror të Milanos me një temën mbi studimin eksperimental të përhapjes së elektroneve të shpejta në një dhomë vakum. Merret me përhapjen shkencore për programe të ndryshme radiotelevizive, ka drejtuar dhe është mysafire e programeve të thelluara shkencore. Ka shkruar disa libra, disa prej të cilëve janë kthyer në monologje teatrale. Ajo është cilësuar si “gruaja e fizikës popullore italiane” dhe gjithashtu “rockstar i fizikës në Itali”.

Vazhdo të lexosh

Kulturë, Lifestyle

Nexhmije Pagarusha, ylli i pashuar i muzikës shqiptare

Me një tekst të jashtëzakonshëm dhe interpretim të bukur, “Baresha” është një ndër kryeveprat që e karakterizon një ndër zërat më të bukur shqiptar, Nexhmije Pagarusha.

Publikuar

nga

Vepra e papërsëritshme shqiptare “Baresha” e kënduar nga bilbili i Kosovës – Nexhmije Pagarusha mbetet një ndër këngët që simbolizon bukurinë e trojeve shqiptare midis peisazheve kolorite dhe frymëzimin e bukurisë femërore.

Me një tekst të jashtëzakonshëm dhe interpretim të bukur, “Baresha” është një ndër kryeveprat që e karakterizon një ndër zërat më të bukur shqiptar, Nexhmije Pagarusha. E lindur në Pagarushë afër Malishevës, ajo vijoi shkollimin në vendlindje duke vazhduar mëtej në Beograd në shkollën e muzikës. Fillet në karrierën e saj muzikore i mori në Radio Prishtina në vitin 1948.

Në vitin 1963, publikoi albumin e parë “Po vijnë kruqshit”, tri vjet më vonë albumin “Një lule”, dhe në vitin 1974 albumin “Nexhmije Pagarusha”, që po me të njëjtin emër titulloi edhe albumet e viteve 2008 dhe 2013.

Veprimtaria e saj muzikore 40-vjeçare ishte aq e pasur saqë është e vështirë të thuhet se cilit zhanër i takon, sepse ajo këndoi thuajse në të gjitha zhanret. Është e njohur për interpretimet e saja të shkëlqyera në muzikën popullore, por ajo në anën tjetër këndoi me sukses edhe opera. Përveç si këngëtare, ishte edhe aktore e suksesshme, si në film ashtu edhe në teatër.

Askush nuk do t’i harrojë interpretimet e saj, që nuk kanë qenë thjesht vetëm art i të kënduarit sepse në interpretim ajo kalonte dimensionet e një simfonie të përsosur. Ajo ishte interpretuese e 150 këngëve dhe pjesëmarrëse e shumë koncerteve në Kosovë, Shqipëri, Bullgari, Izrael, etj.

Pagarusha la muzikën në vitin 1984 për t’u kthyer pas 16 vitesh, më saktësisht në vitin 2000, me këngën “Për ty” në një emision të udhëhequr nga Ardit Gjebrea.

Nexhmije Pagarusha vdiq më 7 shkurt të vitit 2020 në moshën 86-vjeçare. Ajo do të mbahet mend si një model referimi për brezat e rinj të artistëve, një yll i pashuar i muzikës shqiptare./UBTNews/

Realizoi: Edi Miftari

Vazhdo të lexosh

Kulturë, Lifestyle

Një ndër bibliotekat më magjepsëse në botë

Zbukuruar me ngjyrë ari dhe të bardhë, kjo bibliotekë austriake daton që nga viti 1776, megjithëse vetë Manastiri është dukshëm më i vjetër.

Publikuar

nga

Një nga bibliotekat më të bukura në botë është padyshim biblioteka magjepsëse “Admont Abbey” e Austrisë.

Zbukuruar me ngjyrë ari dhe të bardhë, kjo bibliotekë austriake daton që nga viti 1776, megjithëse vetë Manastiri është dukshëm më i vjetër.

Arkitektura është e llojit barok dhe përmban 70 mijë vëllime librash dhe 1 mijë 400 dorëshkrime.

Tavanet janë të pikturuara me afreske nga Bartolomeo Altomonte./UBTNews/

Vazhdo të lexosh

Kulturë, Lifestyle

Nesër botohet libri biografik për Hashim Thaçin

Publikuar

nga

Nesër (15 shkurt), në Prishtinë do të promovohet libri “Shtet i ri, burrë shteti modern: Hashim Thaçi, një biografi”, nga autorët Roger Boyes dhe Suzy Jagger.

“Ky promovim po organizohet në shenjë të 16-vjetorit të shpalljes së Kosovës shtet i pavarur dhe demokratik. Kosova ka hyrë në vitin e katërt prej kur presidenti Thaçi, figura kryesore e pavarësisë, po mbahet padrejtësisht në Hagë, të cilit nuk i është mundësuar madje as arresti shtëpiak, as atij dhe as bashkëluftëtarëve të tij”, ka thënë Ismail Syla, ish-këshilltar i Thaçit./UBTNews/

Vazhdo të lexosh

Film & TV

Aktorja franceze Judith Godrèche akuzon regjisorin Benoît Jacquot për përdhunim

Padia u dërgua të martën, tha avokati i saj për agjencinë e lajmeve AFP.

Publikuar

nga

Prokurorët francezë kanë nisur hetimet pasi aktorja Judith Godrèche dërgoi një ankesë kundër regjisorit të filmit Benoît Jacquot duke e akuzuar atë për përdhunim historik.

Godrèche akuzon Jacquotin për përdhunim kur ajo ishte 14 vjeçe në vitin 1986 dhe për shkelje të mëvonshme në një marrëdhënie që zgjati deri në vitet 1990.

Padia u dërgua të martën, tha avokati i saj për agjencinë e lajmeve AFP.

Jacquot ka thënë se ai “në mënyrë të vendosur” mohon “pretendimet dhe akuzat e saj”.

Në fillim të karrierës së saj, Godrèche ishte e njohur për rolet e saj në dy filma të realizuar nga regjisori, The Beggars (1987) dhe The Disenchanted (1990)./UBTNews/

Vazhdo të lexosh

Të kërkuara