Lajmet
Si po e transformon Evropën pushtimi rus i Ukrainës?
Të tilla luftëra krijojnë vija të reja ndarëse që tronditin deri në palcë qeveritë.
Published
4 years agoon
By
UBT newsNga Andrew A. Michta
“19 Forty Five”
Lufta në Ukrainë, është një nga ato ngjarje të rëndësishme, e cila ndodhi pikërisht atëherë kur shumica besonte se trajektoret e historisë ishin vendosur tashmë, dhe rezultatet ishin kryesisht të paracaktuara. Të tilla luftëra krijojnë vija të reja ndarëse që tronditin deri në palcë qeveritë, duke i detyruar ato të rishqyrtojnë parimet e dikurshme të politikave të tyre të jashtme dhe të sigurisë.
Ato rezultojnë të jenë jo aq produkt i një përllogaritje të gabuar e papritur, por më tepër i një keqkuptimi themelor mbi ndryshimet strukturore të fuqisë, që kanë qenë nisur prej vitesh. Edhe kur kanë sukses, peizazhi gjeopolitik që lënë pas, ka pak ose aspak lidhje me atë që ekzistonte më parë.
Mendoni pak për pasojat e luftërave të Napoleonit, dy Luftërat Botërore në shekullin XX-të, dhe fundin e Luftës së Ftohtë. Më e rëndësishmja:luftërat transformuese te sistemeve, nxjerrin në pah shpërndarjen aktuale të energjisë në teatrot kryesore, dhe rikthejnë konkurrencën midis fuqive të mëdha.
Pushtimi i Putinit në Ukrainë, ka vënë tashmë në lëvizje forcat që do ta ndryshojnë Evropën për disa nga dekadat e ardhshme. Së pari, rezistenca kokëfortë e Ukrainës, ka rikthyer rëndësinë e frontit dhe qendrës së sovranitetit kombëtar.
Pas tre dekadash institucionalizmi dhe globalizmi të pas Luftës së Ftohtë, ne jemi kthyer tek bazat e sigurisë kombëtare:Vetëm një Ukrainë sovrane mund t’u sigurojë qytetarëve të saj një atdhe të sigurt. Institucionet ndërkombëtare. nuk mundën ta ndalonin Putinin nga pushtimi i Ukrainës.
Së dyti, nuk ka asnjë zëvendësues për fuqinë e fortë, dhe asnjë vend nuk mund të mbetet i sigurt nëse i mungon një ushtri e fortë, pavarësisht nëse i përket apo jo një aleance ushtarake, pasi NATO-ja dështoi sërish që të garantonte sigurinë e Evropës.
Së treti, paqja nuk duhet të jetë gjithnjë prioriteti i parë në një konflikt. Siç na e kanë treguar ukrainasit kur u sulmuan, synimi s’duhet të jetë arritja e një kompromisi sa më shpejt që të jetë e mundur, por mposhtja e agresorit dhe çlirimi i territorit të kombit.
Së katërti, Gjermania dhe Franca, dy fuqitë më të mëdha në kontinentin evropian, nuk kanë arritur të udhëheqin, duke dëshmuar sërish vërtetësinë e shprehjes se të jesh i madh, nuk është njësoj si të jesh i fortë. Në Gjermani dhe Francë ka pasur një hezitim të dukshëm përballë pushtimit rus të Ukrainës, pavarësisht pohimeve të përsëritura publike të solidaritetit me Kievin.
Lufta e ka detyruar Berlinin dhe Parisin të hedhin poshtë 3 dekadat e politikës së tyre ndaj Rusisë, e cila synonte të “menaxhonte” marrëdhëniet e tyre me Moskën, nëpërmjet një kombinimi të mjeteve ekonomike dhe politike.
Gjatë fjalimit të tij në Bundestag më 27 shkurt, kancelari Olaf Scholz e pranoi hapur se politika gjermane ndaj Rusisë ishte e gabuar. Që nga ai moment, edhe presidenti francez Macron ka hequr dorë nga përpjekjet e tij për të negociuar me Putinin.
Por edhe më e rëndësishme për politikën gjermane, është fakti që lufta e rrëzoi supozimin thelbësor të qasjes së saj “Ëandel durch Hande”, pra besimin se më shumë tregti do ta shtynte Rusinë (por edhe Kinën) drejt një sistemi politik më të lirë dhe më të hapur.
Në fakt, vendimi i Berlinit për të udhëhequr BE-në në procesin e kalimit nga qymyri dhe energjia bërthamore tek gazi rus, si një portë drejt burimeve të rinovueshme, të mishëruara në projektet e gazsjellësit “Nord Stream 1” dhe “Nord Stream 2”, vetëm se e ka lënë Evropën edhe më të varur për energji nga Putini.
Ai nuk ka bërë asgjë për ta demokratizuar apo frenuar Rusinë. Më e rëndësishmja:lufta në Ukrainë i ka tronditur themelet e shpërndarjes së vendosur të fuqisë në Evropë, dhe në pritje të fitores së Ukrainës, mund ta riorganizojë atë për dekadat e ardhshme, duke e zhvendosur zemrën e Evropës nga Perëndimi në qendrën e kontinentit.
Pavarësisht nëse do të anëtarësohet apo jo në BE, një Ukrainë e rindërtuar dhe e suksesshme, me popullsinë e saj prej rreth 44 milionë banorësh, dhe me pasurinë e madhe të burimeve natyrore dhe tokave bujqësore pjellore, do ta zhvendoste me siguri qendrën e gravitetit të Evropës.
Një Ukrainë e lirë dhe e suksesshme, do të siguronte një rrëzim të shpejtë të diktaturës së Lukashenkos në Bjellorusi, dhe së bashku me Poloninë , Rumaninë, Finlandën dhe shtetet baltike do t’i jepte rajonit Baltik-Deti i Zi një ndikim të paprecedentë ekonomik dhe politik.
Me një popullsi të përbashkët prej rreth 120 milionë banorësh, ky konfigurim i ri do të ndryshonte rrënjësisht balancën e përgjithshme të fuqisë në Evropë. E fundit, por jo më pak e rëndësishme, ajo do ta detyronte Rusinë të pajtohej me realitetin e statusit të saj post-perandorak.
Po ashtu, do ta detyronte Moskës të adresonte çështjen themelore, se si duhet të duket një shtet “normal” rus. Ndërkaq, kjo luftë po rikonfiguron rreshtimet ekzistuese në Evropën Qendrore dhe Lindore, duke krijuar të reja. Ndryshimi më i rëndësishëm është në marrëdhëniet midis Polonisë dhe Ukrainës.
Mbështetja e madhe nga shteti për refugjatët ukrainas, dhe ndihma spontane e ofruar nga qytetarët polakë, po ndërton një marrëdhënie cilësisht të re midis dy vendeve. Ndërkohë, krimet e kryera nga ushtria e Putinit kundër popullsisë ukrainase, e kanë transformuar qëndrimin dikur miqësor të ukrainasve ndaj Rusisë në një armiqësi të pamëshirshme.
Nga ana tjetër, vendimi i Finlandës dhe Suedisë për të kërkuar anëtarësimin në NATO, do të rikonfigurojë rrënjësisht rajonin baltiko-skandinav, duke krijuar një thellësi gjeostrategjike të madhe për mbrojtjen e aleatëve atje.
E fundit, por jo më pak e rëndësishme, në bashkëpunim me Shtetet e Bashkuara dhe Britaninë e Madhe, Polonia është shfaqur jo vetëm si një vend kyç i NATO-s në krahun lindor të aleancës, por edhe si fronti kryesor përgjatë kufirit lindor, siç ishte Gjermania Perëndimore gjatë Luftës së Ftohtë.
Megjithëse debati në Uashington mbi mbrojtjen e përparme, dhe natyrën e vendosjeve të ardhshme ushtarake të SHBA-së në Evropë nuk ka mbaruar ende, është e arsyeshme të pritet që asetet ushtarake të SHBA-së përgjatë krahut lindor të shtohen gjatë dekadës së ardhshme. Potenciali ushtarak i Polonisë, i forcuar nga blerja e raketave të reja me rreze të gjatë dhe sistemeve të artilerisë, mbrojtjes ajrore, 32 avionët luftarake amerikanë F-35, e kombinuar me blerjen nga Polonia të 250 tankeve më moderne M1A2 SEPv3, do ta ndryshojë me siguri ekuilibrin ushtarak në Lindje.
Ky transformim, po shoqërohet me një bashkëpunim gjithnjë e më të ngushtë politik dhe ushtarak SHBA-Poloni, siç e ka planifikuar Uashingtoni për dekadën e ardhshme në Evropë, në një kohë që riarmatoset edhe NATO. Lufta në Ukrainë, po hedh themelet për një shpërndarje të re të fuqisë në Evropë.
Dështimi i politikës ndaj Rusisë, të ndjekur për 3 dekada nga Gjermania dhe Franca, ka krijuar një vakum lidershipi në Evropë. Që Gjermania ta rimarrë atë, pavarësisht pozitës dominuese ekonomike të vendit në BE, do t’i duhet të që fitojë të drejtën për të udhëhequr. Çështja kryesore me të cilën do të përballet Evropa në të ardhmen, është se çfarë roli do të luajë Britania në NATO, dhe çfarë roli do të luajë veçanërisht Polonia si në NATO, ashtu edhe në BE.
Marina do të mbetet pika më e fortë e Britanisë së Madhe, sidomos tani që po nxehet rivaliteti midis fuqive të mëdha në rajonin e Indo-Paqësorit. Ndërkohë për Poloninë, forcat tokësore do të jenë pjesa qendrore e fuqisë së saj ushtarake.
Por asnjëra prej tyre, në mënyrë të pavarur apo së bashku, nuk mund të marrë një pozicion udhëheqës në Evropë, pa një vendim të qartë nga Uashingtoni, për të miratuar dhe mbështetur materialisht një rikonfigurim të tillë në kontinent.
Dikur, Shtetet e Bashkuara iu drejtuan 2 herë Gjermanisë për të udhëhequr në kontinentin evropian. Në fillim në fundin e Luftës së Ftohtë, më pas më së afërmi kur administrata e Joe Biden ra dakord të hiqte sanksionet e saj mbi “Nord Stream 2”.
Në secilin rast, Gjermania menaxhoi, në vend se të udhëhiqte, duke u fokusuar tek mjetet politike dhe ekonomike, dhe lejoi me shumë ngurrim që dimensioni ushtarak të hynte në llogaritjen e përgjithshme të fuqisë. Uashingtoni mund të vendosë për herë të tretë t’ia japë këtë shans Gjermanisë.
Por realitetet e luftës në Ukrainë, lufta më brutale në Evropë që nga Lufta e Dytë Botërore, dhe kërkesat ushtarake shoqëruese, i kanë zbehur ndjeshëm shanset e Berlinit. Atëherë, çështja është se si do të duket Evropa kur të ndalet lufta në Ukrainë.
Kjo pyetje nuk ka të bëjë me atë se kush dëshiron të udhëheqë Evropën, pasi për këtë ka pretendentë të vjetër dhe të rinj. Përkundrazi, ajo ka të bëjë në thelb, me atë se cili vend mundet ta bëjë. Dhe këtë do ta zbulojmë shumë shpejt./bota.al
Shënim: Andrew A.Michta, dekan i Kolegjit të Studimeve Ndërkombëtare dhe të Sigurisë në Qendrën Evropiane për Studime të Sigurisë “George C.Marshall” me seli në Garmish të Gjermanisë.
Lajmet
DITARI: Çfarë lajmesh kemi lexuar në çdo 30 prill, në vitet nëntëdhjetë
Published
17 hours agoon
April 30, 2026By
UBTNews
30 prill 1994
Lajm i plotë:
Kryetari Rugova priti rektorin e Universitetit të Prishtinës
Kryetari i Republikës së Kosovës, dr.Ibrahim Rugova priti dje rektorin e Universitetit të Prishtinës prof.dr. Ekmi i tyre i vërtetë do të duhej të ishte për të zgjidhur problemin shqiptar, por unë mendoj se për këtë nuk është e interesuar Amerika. Me vendosjen e trupave amerikane në Maqedoni i bëhet me dije kretarit të Shqipërisë, Sali Berishës, se mund të llogarisë me ndihmën amerikane në rast të ndonjë sulmi eventual nga Serbia, por njëkohësisht i thuhet atij se nuk duhet të përmendin apo të flasin diçka në lidhje me bashkimin e Kosovës me Shqipërinë. Kjo është një lojë politike e cila nuk mund të vazhdojë aq gjatë”.
Duke u përgjigjur në një pyetje se si e sheh ai zgjidhjen e çështjes së Kosovës, dr. Xhonatan Ejl tha: “Është e pamundshme të zgjidhet problemi i Kosovës vetëm duke ua dhënë shqiptarëve një autonomi. Kosova për Serbinë përherë do të jetë një kancer. Ata mund të vendosin që ose ta kenë këtë kancer, me ç’rast ata do të kenë luftë në Serbi në njëzet vjetët e ardhshme, ose të vendosin që të heqin dorë nga pjesa më e madhe e Kosovës. Këtu qëndron problemi i vërtetë.
Nëse deri te kjo çështje arrihet përmes marrëveshjes, unë mendoj se një status të veçantë do të kishin vendet në Kosovë që janë të shenjta për serbët, disa manastira serb etj. Nuk mendoj se dikush do të bënte problem rreth këtij statusi të vendeve të shenjta serbe. Në të kundërtën, nëse pra do të ketë luftë, atëherë lufta do të vendosë se si do të ndahet Kosova. Nëse kërkoni mendimin tim rreth kësaj çështjeje, mendoj se për tërë rajonin do të duhej të respektohej parimi i shumicës së popullsisë e jo parimi historik. Në këtë aspekt, kur bëhet fjalë për Kosovën, ta zëmë, atë nuk mund të krahasojmë me Bosnjën, sepse në Kosovë dihet se kush e ka shumicën. Do të theksoja se, përkundër përpjekjeve të Milosheviqit për të populluar Kosovën me serbë dhe përkundër investimeve të paraluftës të bëra në Kosovë në drejtim të mbetjes së serbëve në Kosovë, prapëseprapë nuk ka shumë serbë të cilët dëshirojnë të mbeten në Kosovë. Pra, të konkludoj: Ndarja e Kosovës mund të bëhet vetëm me vija etnike dhe mendoj se Serbia duhet të heqë dorë nga pjesët e Kosovës të populluara me shumicë shqiptare”.
Duke folur për situatën në Kosovë, z. Ejl tha se Perëndim njihen shumë mirë problemet me të cilat ballafaqohet z.Rugova. “Në një anë, duhet të jetë shumë i moderuar dhe t’i llogarisë gjërat shumë mirë dhe në të njëjtën kohë ai duhet ta qetësojë popullin, i cili nuk mund të presë më. Do të thoja se është përgjegjësi mjaft e madhe për çdo lider shqiptar të vendosë të bëjë diçka në kohë të gabueshme. Populli i Kosovës vuajti gjatë shtatëdhjetë vjetëve të fundit, në radhë të parë për shkak se dikush në Perëndim vendosi për fatin e tij. Nuk kemi ndryshim të madh në këtë aspekt as sot. Ne e kemi të njëjtën situatë, prandaj kjo mund të vazhdojë edhe për një kohë të gjatë. Argumenti im i vetëm është se për të gjithë ne do të jetë më mirë nëse serbët e kuptojnë së shpejti se më nuk mund ta mbajnë Kosovën”.
Lidhur me zgjidhjen e çështjes së Kosovës përmes bisedimeve, z. Ejll parasheh vështirësi të shumta. Ai tha se bisedime nuk mund të priten me regjimin aktual serb. “Kur të fillojnë negociatat kjo do të jetë faza më e vështirë për z. Rugova. Për bindjen time, negociatat do të zhvillohen nëpër faza të ndryshme dhe Kosova, së paku zyrtarisht, nuk do të jetë e pavarur edhe për një kohë. Dr.Rugovës i nevojitet ende kohë për të arritur atë që dëshiron. Sidoqoftë, unë them se Kosova duhet të jetë e pavarur apo t’i bashkohet Shqipërisë. Unë e ndjej se Kosova do të jetë pjesë e Shqipërisë. Është e vërtetë se Kosova përbëhet prej një lloji të veçantë të shqiptarëve, me histori të veçantë, të cilët në aspektin historik dhe kultural ndoshta janë më të zhvilluar se pjesa më e madhe e Shqipërisë së sotme. Megjithatë, ata janë shqiptarë dhe unë do të dëshiroja që problemi i kufijve të Shqipërisë të zgjidhet njëherë e përgjithmonë. Kjo nuk u zgjidh në vitet 1911-1912 dhe duhet të zgjidhet deri në fund të këtij shekulli. Me këtë edhe vetë Shqipëria do të ndryshojë. Sigurisht se do të ndryshojë. Ajo më nuk do të mund të jetë një vend i centralizuar, do të duhej të lejojë më shumë autonomi për rajone të ndryshme”.
Lajm i plotë:
Vekoslav Shosheviq: Serbia ka marrë pasurinë e Kosovës
Në një intervistë dhënë gazetës serbe “Jedinstvo” ministri në qeverinë e Serbisë, Vekoslav Shosheviq, duke u përgjigjur në një pyetje për refuzimin këmbëngulës të shqiptarëve për t’u përfshirë në jetën politike të Serbisë, mes të tjerash tha: “Qeveria e Serbisë nuk do të lejojë në asnjë moment kurrfarë paralelizmi në asnjë pjesë të Republikës, në asnjë segment të jetës. Pakica nacionale shqiptare këtë duhet ta ketë të qartë”. Më tutje Shosheviq tha se pushteti serb ka për detyrë t’i eleminojë të gjitha paralelizmat, si në arsim e shëndetësi, gjithashtu edhe në fusha të tjera ku është i pranishëm.
Duke folur se në duart e kujt është kapitali, Shosheviq tha se nuk është e vërtetë se kapitali gjendet në duart e shqiptarëve. Për mua kapital në Kosovë është Trepça, tha ai, me të gjitha pasuritë e veta, xeheroret e qymyrit dhe termocentralet e Obiliqit dhe të gjitha pasuritë e tjera natyrore që gjenden anembanë Kosovës. Për mua kapital janë shumë fabrika moderne në Kosovë, të gjitha këto nuk janë duar të shqiptarëve.
Më tutje Shosheviq tha se kapitali shqiptarëve në krahasim me ato që i ceka më sipër është i parëndësishëm. Por nuk duhet lënë pasdore as atë kapital. Sipas mendimit të Shosheviqit ai kapital gjendet në duar të individëve, nga i cili shteti duhet të marrë atë që i takon përmes tatimeve. Aq më parë ngase ka plotë manipulime dhe shmangie nga obligimet ndaj shtetit. Ne nuk kemi asgjë kundër që individët të pasurohen, por kjo duhet të jetë në mënyrë legale dhe me respektimin e ligjeve të këtij shteti. Mendoj se asnjë shoqëri nuk mund të bazohet në tregëti, dhe ndryshe nuk mund të jetë as në Kosovë, tha mes të tjerash Vekoslav Shosheviq.
Lajm i plotë:
Ekstremisti Arkan kërcënohet me pastrime etnike në Kosovë
Në një konferencë me gazetarët kryetari i Partisë së Unitetit Serb Zhelko Razhnjatoviq Arkan, përndryshe krimineli më i kërkaur nga Interpoli në Evropë, tha dje në Prishtinë se partia e tij do të jetë më e pranishme në Kosovë dhe do të punojë në programin për kthimin dhe kolonozimin me serbë e malazezë. Si shkruajnë gazetat e sotme serbe, të cilat i japin vend të dukshëm në faqet e veta, Arkani tha se duhet të vendosen refugjatët e shumtë serbë që kanë humbur në luftë çdo gjë që kanë pasur.
Ai tha se duhet bërë këtë krahas me dëbimin e 700 mijë shqiptarëve në Shqipëri.
Arkan iu kërcënua kryetarit të Republikës së Kosovës dr. Ibrahim Rugova: “zoti Rugova nuk mund dhe nuk do të mbetet në vendin e Serbisë. Ai do të deportohet në atdheun rezerv në Shqipëri”.
Ai u kërcënua se do të hapë kufirin me Shqipërinë për t’i dëbuar të gjithë shqiptarët jolojalë që nuk e njohin shtetin e Serbisë. “Do ta deportojmë edhe Rugovën”, tha Arkani.
Kurse në pyetjen e gazetarëve se si do ta bëjë këtë ai tha se kjo do të bëhet në bazë të ligjit që do të aprovohet. Secili që nuk ka shtetësi duhet të ikë jashtë. S’ ka kthim as për ata që kanë dezertuar nga armata.
Ndërtimi i kampeve më parë filloi në Slloveni dhe Austri. Ky ishte program i CIA-s. Ata planifikojnë këtu kaos dhe trazira, tha Arkani duke komentuar ndërtimin e kampeve për refugjatë në Shqipëri.
Lidhur me kinse përqendrimin e forcave ushtarake në kufirin shqiptar dhe prezencën e ushtarëve amerikanë në Maqedoni, ai tha se serbët nuk frikësohen. “Kushdo që orvatet që vetëm një këmbë të shkel teritorin tonë, këmba do t’i pritet”.
Arkani u premtoi goranëve se do të kërkojë nga shteti për t’ua kthyer 7.300 hektarë tokë, e cila u ka mbetur në Maqedoni.
30 prill 1997
Lajmet kryesore:
Konferencë për gazetarë në BSPK
Kadare – Oficer i Urdhërit të Legjionit të Nderit
I ofruan bashkëpunim për ta liruar nga dorëzimi i armës të cilën nuk e kishte
U mor peng në vend të vëllait
Në Prishtinë policia serbe bastisi një familje
Persona të panjohur plaçkitën një student në Prishtinë
Lajm i plotë: “Human Rights Watch” akuzon Beogradin për helme kimike
Prishtinë, 30 prill (QIK)
Organizata për të drejtat e njeriut “”Human Rights Watch”, me seli në Nju-Jork kërkoi nga regjimi i Beogradit të nënshkruaj dhe të ratifikojë Konventën për ndalimin e armëve kimike e cila dje hyri në fuqi për vendet të cilat e kanë ratifikuar këtë marrëveshje të rëndësishme ndërkombëtare të lidhur më 1993.
Nga autoritetet serbe kërkohet që të ndërprejnë prodhimin e municionit me mbushje kimike, të shpallin dhe të shkatërrojnë të gjitha stoqet me municion të tillë, si dhe agjencat për prodhimin e helmeve kimike. Po ashtu kërkohet edhe çmontimi i kapaciteteve për prodhimin e agjencave për helme kimike dhe të pajisjeve për mbushjen e municionit me helme të tilla.
Kjo organizatë nga autoritetet e Beogradit kërkon që të ndikojnë në udhëheqjen e serbëve të Bosnjës që gjithashtu të ndërprejnë prodhimin e municionit me mbushje kimike dhe t’i asgjësojnë të gjitha stoqet.
Kjo organizatë e të drejtave të njeriut po ashtu kërkon nga Uashingtoni që në pajtim me dispozitat amerikane për eliminimin e armëve kimike dhe biologjike të hulumtojë rastet nëse në ish-Jugosllavi janë përdorur armët kimike dhe nëse po, të aplikojë sanksione në bazë të dispozitave.
Sipas raportit të HRW-së, OKB dhe SHBA-të, të paktën që nga viti 1991, kanë ditur për prodhimin e armëve kimike në ish-Jugosllavi dhe janë zbatuar së paku tri hetime të pavarura, rezultatet e të cilave kurrë nuk janë publikuar.
Në bazë të njohurive që ka kjo organizatë nga ish-oficerët e APJ-së dhe në bazë të raporteve amerikane dhe të NATO-s, ish-APJ ka prodhuar gazin nervor “Sarin” dhe helme të tjera luftarake. Po ashtu, APJ ka prodhuar edhe fosgen dhe gazin psikokimik LSD-25, hloropiklin dhe ka eksperimentuar me gasin nervor soman, tabun dhe të tjerë. Po ashtu, ish-APJ ka prodhuar dhe i ka shndërruar në armë sasi të mëdha të gazit lotsjellës, CS dhe CN. Këto substanca thuhet se i kanë shfrytëzuar të gjitha palët në luftën e Bosnjës.
Në një dokument të kryesisë jugosllave nga viti 1991 përmendet prodhimi i mijëra raketave për raketahedhësin “orkan” me tri mbushje, njëra prej të cilave me mbushje kimike. Sipas këtij dokumenti disa mijëra raketa të tilla janë dërguar në Irak në vitin 1989-90.
Foto: “Human Rights Watch”
Ballkani nuk është dorëzuar në garën për titullin kampion, duke marrë pikët e plota në udhëtim te Drenica.
“Xhebrailat” triumfuan me rezultat 1:2 në një sfidë të baraspeshuar. Toni Domgjoni kaloi Ballkanin në epërsi në minutën e 38-të, pas një aksioni të shpejtë dhe të bukur. Epërsinë e dyfishoi Festim Alidema në minutën e 53-të, pas një tjetër aksioni të organizuar mirë. Drenica arriti vetëm golin e nderit, të realizuar nga mesfushori Igball Jashari në minutën e 82-të.
Me këtë fitore, Ballkani mban pozitën e dytë me 55 pikë, pesë më pak se Drita, ndërsa Drenica renditet në vendin e shtatë me 38 pikë.
Dukagjini ka shënuar një fitore komode në udhëtim te Ferizaj, në kuadër të xhiros së 31-të në Superligën e Kosovës.
Skuadra nga Klina arkëtoi pikët e plota pas triumfit 0-2, në një sfidë ku ishte superiore në pjesën më të madhe të lojës. Hekuran Berisha e zhbllokoi rezultatin pas 38 minutash me një supergol, duke i dhënë epërsinë mysafirëve.
Ferizaj pati dy mundësi të mira për të barazuar, por nuk arriti t’i konkretizojë ato. Fitoren e vulosi Dionit Isufi me një tjetër eurogol nga distanca në minutën e 51-të. Gjithçka që arriti Ferizaj ishte goli i nderit, i realizuar nga Betim Haxhimusa në minutën e 90-të.
Me këtë fitore, Dukagjini renditet në pozitën e gjashtë me 41 pikë, ndërsa Ferizaj mban vendin e nëntë me 33 pikë.
Lajmet
Tensionet SHBA–Iran rrisin çmimet e naftës
Published
18 hours agoon
April 30, 2026By
UBTNews
Irani ka paralajmëruar se do t’i përgjigjet me “goditje të gjata dhe të dhimbshme” çdo sulmi të ri nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës, duke rritur tensionet në rajon dhe duke vështirësuar përpjekjet ndërkombëtare për hapjen e Ngushtica e Hormuzit.
Dy muaj pas nisjes së konfliktit mes Irani dhe forcave të mbështetura nga Izraeli dhe SHBA-ja, kjo rrugë detare kyçe vazhdon të mbetet e bllokuar, duke ndikuar në rreth 20% të furnizimeve globale me naftë dhe gaz. Si pasojë, çmimet e energjisë kanë shënuar rritje të ndjeshme, duke shtuar frikën për një ngadalësim ekonomik global.
Pavarësisht armëpushimit që është në fuqi që nga 8 prilli, situata mbetet e tensionuar. Teherani vazhdon të mbajë të mbyllur ngushticën, si kundërpërgjigje ndaj bllokadës detare amerikane mbi eksportet e tij të naftës.
Sipas raportimeve të Axios, presidenti amerikan Donald Trump pritet të shqyrtojë planet për sulme të reja ushtarake ndaj Iranit, me qëllim rritjen e presionit në negociatat për programin bërthamor.
Këto zhvillime kanë ndikuar menjëherë në tregjet globale, ku çmimi i naftës arriti deri në 126 dollarë për fuçi — niveli më i lartë që nga periudha pas pushtimi i Ukrainës nga Rusia në vitin 2022 — përpara se të binte në rreth 113 dollarë.
Një zyrtar i lartë i Gardës Revolucionare iraniane paralajmëroi se çdo ndërhyrje ushtarake nga SHBA-ja do të pasohet me sulme të forta ndaj objektivave amerikane në rajon.
“Kemi parë çfarë ndodhi me bazat tuaja në rajon; e njëjta gjë mund të ndodhë edhe me anijet tuaja luftarake”, citohet të ketë thënë komandanti Majid Mousavi.
Ndërkohë, çmimet e naftës Brent janë rritur ndjeshëm që nga fundi i shkurtit, duke nxitur inflacionin dhe duke e bërë koston e karburanteve një çështje të ndjeshme politike në shumë vende.
Përveç bllokimit të kalimit në Ngushticën e Hormuzit, Irani ka intensifikuar aktivitetet ushtarake, përfshirë përdorimin e dronëve dhe raketave ndaj objektivave të lidhura me SHBA-në dhe Izraelin në rajonin e Gjirit.
Autoritetet iraniane kanë paralajmëruar edhe për “veprime ushtarake të paprecedenta” nëse vazhdon presioni ndaj eksporteve të tyre të naftës, duke sinjalizuar rrezik për përshkallëzim të mëtejshëm të konfliktit dhe ndërprerje të furnizimeve globale me energji.
Gjimnazi TIK në UBT International Smart Schools me numër rekord regjistrimesh – drejtimi më i kërkuar në Kosovë
UBT shënon International Jazz Day me koncert artistik në Parkun Shkencor
DITARI: Çfarë lajmesh kemi lexuar në çdo 30 prill, në vitet nëntëdhjetë
Ballkani fiton 1-2 ndaj Drenicës
Dukagjini fiton 0-2 ndaj Ferizajt
Tensionet SHBA–Iran rrisin çmimet e naftës
Zgjedhjet e reja më 7 qershor
UBT shënon Ditën Botërore të Lirisë së Shtypit me konferencë për sfidat e gazetarisë moderne
Nuk ka ndryshim: Çmimi i naftës mbetet i njëjtë.
Të kërkuara
-
Lajmet2 months agoUBT nderon Familjen Jashari me Dekoratën Jetësore të Nderit
-
Lajmet2 months agoKoordinatorja e projektit AKIL-EU në UBT, prof. Manjola Zaçellari, referon në University of Oxford
-
Lajmet2 months agoPërfundon seanca e sotme në Hagë për pengim të drejtësisë
-
Live2 months agoKryegjykatësi Smith III shpall mbylljen e çështjes gjyqësore
