Botë

Shefja e Gjykatës Ndërkombëtare Penale akuzon Rusinë dhe SHBA për ndërhyrje

Published

on

Presidentja e Gjykatës Ndërkombëtare Penale (GJNP-së) ka përdorur gjuhë të ashpër ndaj Shteteve të Bashkuara dhe Rusisë duke i akuzuar për ndërhyrje në hetimet e gjykatës. Ajo i ka quajtur sulmet ndaj gjykatës si “të tmerrshme”.

Gjykata po kërcënohet me sanksione ekonomike të ashpra nga një anëtar i përhershëm të Këshillit të Sigurimit sikur gjykata të ishte një organizatë terroriste”, tha gjyqtarja Tomoko Akane gjatë fjalimit në takimin vjetor të këtij institucioni.

Zonja Akane i referohej vërejtjeve të bëra nga senatori amerikan Lindsey Graham, partia republikane e të cilit do të kontrollojë të dy dhomat e Kongresit në janari. Senatori Graham e krahasoj gjykatën me një “shaka të rrezikshme” dhe i kërkoi Kongresit të vinte sanksione ndaj prokurorit të saj. “Kam një mesazh për aleatët, për Kanadanë, Britaninë, Gjermaninë, Francën, nëse përpiqeni të ndihmoni Gjykatën Ndërkombëtare Penale, ne do t’ju vëmë sanksione”, tha Senatori Graham gjatë një interviste për rrjetin amerikan ‘Fox News’.

Senatori Graham u zemërua nga njoftimi i muajit të kaluar se gjyqtarët kishin pranuar një kërkesë nga kryeprokurori i gjykatës Karim Khan për të lëshuar urdhër-arreste për Kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu, për ish-ministrin e tij të mbrojtjes dhe për shefin ushtarak të Hamasit për krime kundër njerëzimit në lidhje me luftën 14 mujore në Gazë.

Kjo shënon herën e parë që gjykata globale e drejtësisë lëshon urdhër arrest për udhëheqësin e një aleati të rëndësishëm perëndimor.

Sfidat e GJNP-së me urdhrat për arrestimin e udhëheqësve

Kërcënimet e Senatorit Graham nuk shihen si fjalë boshe.

Presidenti i zgjedhur Donald Trump, gjatë mandatit të parë, sanksionoi prokurorin e mëparshëm të gjykatës, Fatou Bensouda, me një ndalim udhëtimi dhe ngrirje të pasurive për shkak të hetimit të trupave amerikane dhe zyrtarëve të inteligjencës në Afganistan.

Kryetarja e Gjykatës Akane, u shpreh ashpër edhe për Rusinë. “Disa zyrtarë të zgjedhur po përballen me urdhër-arreste nga një anëtar i përhershëm i Këshillit të Sigurimit”, tha ajo. Moska lëshoi urdhër arrest për kryeprokurorin e gjykatës Khan dhe të tjerë në përgjigje të hetimit ndaj Presidentit rus Vladimir Putin.

Asambleja e Shteteve, e cila përfaqëson 124 vendet anëtare të GJNP-së, do të mbajë konferencën e saj të 23-të për të zgjedhur anëtarët e komitetit dhe për të miratuar buxhetin e gjykatës.

GJNP u krijua në vitin 2002 për të ndjekur penalisht individët përgjegjës për krime e luftës, krime kundër njerëzimit, gjenocid dhe krimin e agresionit. Gjykata përfshihet vetëm kur kombet nuk janë në gjendje ose nuk dëshirojnë t’i ndjekin penalisht këto krime në territorin e tyre. Deri më sot, 124 vende kanë nënshkruar Statutin e Romës, i cili krijoi gjykatën. Izraeli, Rusia dhe Kina nuk e kanë nënshkruar Statutin e Romës.

GJNP nuk ka forcë zbatuese dhe mbështetet në shtetet anëtare për të ekzekutuar urdhër-arrestet.

Vendimi për të lëshuar urdhra të tillë për Kryeministrin Netanyahu dhe ish-ministrin e mbrojtjes të Izraelit, Yoav Gallant, është denoncuar nga kritikët e gjykatës. Vendimi ka marrë mbështetje të rezervuar nga shumë prej mbështetësve të saj, një dallim i madh me mbështetjen e fuqishme që u dha vitin e kaluar për urdhër-arrestin kundër Presidentit rus Putin për krimet e luftës në Ukrainë.

Presidenti Joe Biden i quajti urdhrat e arrestit për zotin Netanyahu dhe ish-ministrin e mbrojtjes “ofendues” dhe u zotua të mbështesë Izraelin. Një vit më parë, Presidenti Biden e quajti urdhër-arrestin për Presidentin Putin “të justifikuar” dhe tha se Presidenti rus kishte kryer krime lufte. Shtetet e Bashkuara nuk janë vend anëtar i GJNP-së.

Franca tha se do të “respektonte detyrimet e saj”, por do të duhej të shqyrtonte imunitetin e mundshëm të zotit Netanyahu. Kur u shpall urdhri për Presidentin Putin, Franca tha se do t’i japë “mbështetjen e saj punës thelbësore” të gjykatës.

Austria dhe Italia nuk u pajtuan me urdhrat e arrestit, por thanë se do t’i zbatojnë ato. Gjermania tha se do ta studionte vendimin. Anëtarja e Gjykatës Hungaria ka thënë se do të qëndrojë me Izraelin në vend të gjykatës.

Ekspertja e sigurisë globale, Janina Dill, shprehu shqetësim se përgjigje të tilla mund të minojnë përpjekjet për drejtësinë globale. “Kjo me të vërtetë ka potencialin të dëmtojë jo vetëm gjykatën, por ligjin ndërkombëtar”, tha ajo për agjencinë e lajmeve ‘Associated Press’.

Milena Sterio, eksperte në të drejtën ndërkombëtare në Universitetin Shtetëror të Klivlendit, i tha agjencisë ‘Associated Press’ se sanksionet kundër gjykatës mund të prekin një numër njerëzish që kontribuojnë në punën e gjykatës, siç është avokatja ndërkombëtare për të drejtat e njeriut Amal Clooney. Zonja Clooney e këshilloi prokurorin aktual për kërkesën e tij për urdhër-arrestet për Kryeministrin Netanyahu dhe të tjerët.

Sanksionet janë një barrë e madhe”, tha zonja Sterio.

Aktualitet

Dronët ukrainas godasin Shën Petersburgun para nisjes së forumit ekonomik ku pritet të flasë Putini

Published

on

By

Dronët ukrainas goditën objektiva energjetike dhe ushtarake në Shën Petersburg të Rusisë në orët e para të së mërkurës, vetëm pak orë para hapjes së forumit ekonomik ndërkombëtar të qytetit, ku presidenti rus, Vladimir Putin, pritet të mbajë fjalimin kryesor të premten, raporton The Guardian.

Sipas autoriteteve ruse, sulmet shënjestruan depot e naftës në distriktet Kirovsky dhe Krasnoselsky, ndërsa u raportuan shpërthime të fuqishme dhe shtëllunga të dendura tymi mbi qytet. Gjithashtu, u godit edhe baza detare e Kronstadtit, ku ndodhet Flota Baltike e Rusisë.

Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelenskyy, tha se sulmet janë pjesë e strategjisë së Ukrainës për të goditur objektiva me rëndësi strategjike brenda territorit rus. Ai deklaroi se dronët goditën terminalin e naftës në Shën Petersburg, bazën detare të Kronstadtit dhe një fabrikë armësh në rajonin e Tambovit.

Sulmet ndodhën në prag të Forumit Ekonomik Ndërkombëtar të Shën Petersburgut, një ngjarje që shpesh cilësohet si “Davosi rus”. Organizatorët presin rreth 20 mijë pjesëmarrës nga mbi 130 vende të botës.

Ndërkohë, lufta mes Rusisë dhe Ukrainës vazhdon të përshkallëzohet. Vetëm një ditë më parë, sulmet ruse me raketa dhe dronë në Ukrainë lanë të vrarë të paktën 23 persona dhe plagosën dhjetëra të tjerë, duke nxitur Kievin të kërkojë sërish mbështetje shtesë ushtarake nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës./The Guardian/

Continue Reading

Aktualitet

BE paralajmëron SHBA-në: Tarifat e reja ndaj mallrave evropiane do të ishin të papranueshme

Published

on

By

Kryetari i Komitetit për Tregti Ndërkombëtare në Parlamentin Evropian, Bernd Lange, ka deklaruar se vendosja e tarifave të reja amerikane ndaj mallrave të Bashkimit Evropian do të ishte e papranueshme dhe do të dëmtonte marrëdhëniet tregtare mes dy partnerëve kryesorë ekonomikë.

Sipas tij, Bashkimi Evropian vazhdon të mbështesë zgjidhjen e mosmarrëveshjeve përmes dialogut dhe negociatave, por është i gatshëm të reagojë nëse Shtetet e Bashkuara vendosin masa të reja tarifore ndaj produkteve evropiane, raporton Reuters.

Lange theksoi se tregtia transatlantike është një nga marrëdhëniet më të rëndësishme ekonomike në botë dhe se çdo përshkallëzim i tensioneve tregtare do të kishte pasoja për bizneset dhe konsumatorët në të dyja anët e Atlantikut. Ai shtoi se BE-ja pret që bisedimet me Uashingtonin të vazhdojnë për të shmangur një konflikt të ri tregtar.

Deklaratat vijnë në një kohë kur ekzistojnë shqetësime për mundësinë e vendosjes së tarifave të reja amerikane ndaj importeve nga Bashkimi Evropian, ndërsa Brukseli ka paralajmëruar se mund të ndërmarrë kundërmasa nëse një gjë e tillë ndodh.

BE-ja dhe SHBA-ja mbeten partnerët më të mëdhenj tregtarë në botë, me shkëmbime ekonomike që arrijnë miliarda euro çdo ditë, çka e bën ruajtjen e marrëdhënieve të qëndrueshme tregtare një prioritet për të dyja palët./Reuters/

Continue Reading

Aktualitet

SHBA-ja dhe Irani nisin sulme të reja ndërsa negociatat për armëpushim kanë ngecur

Published

on

By

Ushtria amerikane thotë se ka kryer sulme “në vetëmbrojtje” kundër Iranit dhe ka rrëzuar raketa balistike dhe dronë të lëshuar drejt anijeve dhe vendeve të Gjirit, sipas raportimit të BBC.

Sipas Komandës Qendrore të SHBA-së (Centcom), sulmet në Ishullin Qeshm, në Ngushticën e Hormuzit, u kryen “si përgjigje ndaj sulmeve të tentuara nga Irani në të gjithë Lindjen e Mesme”.

Irani deklaroi se kishte sulmuar baza amerikane dhe helikopterë në një “vend rajonal” me raketa dhe dronë, si hakmarrje. Centcom tha se Teherani kishte lëshuar dy raketa drejt Kuvajtit dhe tre drejt Bahreinit, të cilat ose u shpërbënë gjatë fluturimit ose u interceptuan.

Sulmet e fundit vijnë në një kohë kur negociatat për armëpushim kanë ngecur, pasi bisedimet për një marrëveshje që do t’i jepte fund luftës disa mujore nuk shënuan përparim gjatë fundjavës.

Centcom shtoi se sulmi në Ishullin Qeshm kishte në shënjestër një stacion iranian të kontrollit tokësor ushtarak dhe se ushtria amerikane rrëzoi gjithashtu tre dronë sulmues të lëshuar nga Irani drejt “marinarëve civilë që po kalonin ligjërisht në ujërat rajonale”.

Trupat e Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) deklaruan se “prishja e sigurisë së Ngushticës së Hormuzit do të ketë një çmim të rëndë për ushtrinë agresive amerikane”.

Centcom tha gjithashtu se Irani kishte lëshuar “disa” raketa balistike drejt vendeve të rajonit. “Dy raketa iraniane të lëshuara drejt Kuvajtit ranë para objektivit ose u shpërbënë gjatë rrugës, ndërsa tre raketa të lëshuara drejt Bahreinit u interceptuan menjëherë nga forcat amerikane dhe bahrejnase të mbrojtjes ajrore.”

Irani ka sulmuar në mënyrë të përsëritur objektiva në Bahrein dhe Kuvajt, ku ndodhen baza ushtarake amerikane.

Më herët, Centcom tha se kishte goditur dhe nxjerrë jashtë funksionit një cisternë nafte pa ngarkesë që po lundronte drejt Iranit, si pjesë e bllokadës detare të Uashingtonit në Ngushticën e Hormuzit, e cila filloi më 13 prill.

Sipas Centcom, një avion amerikan lëshoi një raketë Hellfire në dhomën e motorëve të anijes M/T me flamur të Botsvanës, pasi ekuipazhi i saj “kishte injoruar paralajmërimet e përsëritura”.

Centcom publikoi gjithashtu pamje që pretendohet se tregojnë momentin kur cisterna u godit të martën.

Përshkallëzimi i situatës vjen pasi presidenti amerikan Donald Trump u tha këtë javë kritikëve të tij të “ulen dhe të qetësohen”, duke thënë se Irani “me të vërtetë dëshiron të arrijë një marrëveshje dhe ajo do të jetë e mirë për SHBA-në”.

Mediat amerikane raportuan më herët se Trump kishte kërkuar ndryshime në kushtet e një marrëveshjeje të mundshme paqeje, pas një takimi me këshilltarët e tij të lartë për të diskutuar zgjerimin e kornizës së armëpushimit.

Sipas partnerit amerikan të BBC-së, CBS News, ndryshimet kishin të bënin me Ngushticën e Hormuzit, largimin e uraniumit shumë të pasuruar nga Irani, si dhe krijimin e një kornize për rifillimin e negociatave mbi programin bërthamor iranian.

Të hënën, zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme të Iranit, Esmail Baghaei, mohoi se kjo kishte qenë pjesë e diskutimeve, duke shtuar se Uashingtoni “po ndryshon vazhdimisht qëndrimet e tij dhe po paraqet kërkesa të reja ose kontradiktore”./BBC/

 

Continue Reading

Lajmet

Irani kërkon zhbllokimin e 12 miliardë dollarëve para marrëveshjes me SHBA-në

Published

on

Irani po kërkon lirimin e menjëhershëm të 12 miliardë dollarëve në fonde të ngrira sapo të arrihet një marrëveshje e përkohshme me Shtetet e Bashkuara, raportojnë mediat iraniane.

Sipas agjencisë Fars, Teherani e konsideron qasjen në këto fonde si garanci për zbatimin e marrëveshjes dhe për ruajtjen e interesave të tij në rast të tensioneve të reja.

Nga shuma totale, 6 miliardë dollarë janë fonde të ngrira më herët, ndërsa 6 miliardë dollarë të tjerë pritet të lirohen në këtë fazë të negociatave.

Ndërkohë, agjencia Tasnim ka raportuar se në rast të arritjes së një marrëveshjeje, mund të zhbllokohen gjithsej 24 miliardë dollarë në asete iraniane, me gjysmën e shumës që do të lirohej menjëherë pas shpalljes së saj.

Sipas raportimeve, Katari pritet të luajë rolin e garantuesit për këto fonde, megjithëse autoritetet e Dohas kanë mohuar pretendimet se kanë ofruar 12 miliardë dollarë për të lehtësuar marrëveshjen mes Iranit dhe SHBA-së.

Continue Reading

Të kërkuara