Published
2 years agoon
By
Betim GashiPër sa kohë kemi pasur gjuhë, kemi pasur thashetheme. Në fakt, disa studiues kanë argumentuar se gjuha ka evoluar tek njerëzit pikërisht në mënyrë që ne të mund të flasim për njëri-tjetrin. Thashethemet janë shumë pjesë e natyrës njerëzore dhe se në trupin e vrullshëm të jetës shoqërore parahistorike një dashuri për thashethemet evoluoi sepse ishte e dobishme për njerëzit e hershëm që e bënin mirë.
Dhe kështu, historia e thashethemeve është historia e njerëzimit. Kur ndiqni lajmet e natës në televizion, do të shihni një paradë historish për njerëzit: përçarja në Familjen Mbretërore; skandalet dhe gënjeshtrat e politikanit të ditës; divorci i çrregullt mes dy VIP-ave; jeta e errët e vrasësit. Ne na pëlqejnë historitë e pangopura për jetën e fshehtë të të tjerëve, veçanërisht kur ato histori na lejojnë të bëjmë gjykime morale për njerëzit e përfshirë.
Pse thashethemet janë kaq interesante?
Disa thashetheme janë interesante për ne vetëm sepse japin informacione reputacioni për një person specifik. Për shembull, nëse do t’ju thoja që isha në një bar mbrëmë dhe se pashë një burrë duke pirë pije, ju do të më shikonit sikur të isha shumë i shqetësuar dhe do të pyesja veten pse do të ndjeja nevojën për të ndarë një gjë të tillë. një informacion çmendurisht jo interesant. Nga ana tjetër, nëse rezulton se njeriu që pashë duke pirë ishte shoku ynë i përbashkët Bill, dhe ne të dy e dimë se Bill është një alkoolist që nuk ka pirë për më shumë se 10 vjet, historia bëhet menjëherë më interesante sepse se për kë bëhet fjalë.
Thashethemet e tjera janë interesante për ne, pavarësisht se kujt kanë të bëjnë. Historitë për njerëzit që i mbijetuan një eksperience kërcënuese për jetën na magjepsin, sepse na mësojnë diçka që do të ishte shumë e kushtueshme për të mësuar nga dora e parë. Një informacion i tillë na jep një shans për të vlerësuar dobinë e strategjive për trajtimin e situatave të rrezikshme që mund të hasim në të ardhmen. Ne mund të përgatitemi për t’u përballur me sulmet e peshkaqenëve, vrasësit serialë ose mbijetesën në shkretëtirë duke ndjekur nga afër historitë rreth njerëzve që janë përballur me sukses pikërisht me këto sfida.
Ne i duam thashethemet për të njëjtën arsye që duam tregimet
Është për këtë arsye që dashuria jonë për thashethemet dhe dashuria jonë për historitë janë dy anët e së njëjtës medalje. Psikologu evolucionar Steven Pinker beson se për shkak se tregimi na pajis të përballemi me situata të jetës reale që mund të ndodhin më vonë, njerëzit që tërhiqeshin nga historitë kishin një avantazh evolucionar ndaj atyre që nuk ishin të tillë. Edhe një vështrim i përciptë në historitë e fëmijëve në kohë zbulon një preokupim për të dhënë mësime që mund të kenë pasoja jetë ose vdekje. Përrallat shpesh të tmerrshme të Grimm-it, në veçanti, janë plot me mësime se çfarë ndodh me fëmijët që enden vetë në pyll, pavarësisht paralajmërimeve të prindërve të tyre.
Përshtatshmëria e dashurisë sonë për trillimet e frikshme mund të ndihmojë gjithashtu për të shpjeguar pse njerëzit shpenzojnë rregullisht kohë dhe para për të terrorizuar veten duke shkuar në filma horror dhe duke vizituar shtëpi të përhumbura komerciale. Filmat horror dhe shtëpitë e përhumbura shkaktojnë ndjenja frike sepse shtypin butona në trurin tonë që na paralajmërojnë për rrezik të mundshëm. Megjithatë, na pëlqen të trembemi nga këto gjëra dhe është argëtuese sepse e dimë që nuk është e vërtetë dhe se jemi të sigurt. Filmat e frikshëm nxisin provën mendore të strategjive të arratisjes dhe mbijetesës dhe gjithashtu na mësojnë diçka për pikat e forta dhe dobësitë tona.
Prandaj, ne i duam historitë për shkak të vlerës së tyre mbijetese, dhe i duam thashethemet sepse thashethemet nuk janë asgjë më shumë se histori për njerëzit.
Dhe ndoshta për shkak se njerëzit janë të prirur në mënyrë unike të magjepsen nga thashethemet, ne kemi një marrëdhënie kaq të torturuar me to; ne i urrejmë thashethemet, por edhe më shumë e urrejmë të ngecim jashtë qarkut të thashethemeve. Ata prej nesh që kanë arritur një moshë të caktuar e kuptojnë se sa e pakëndshme mund të jetë të kalosh shumë kohë duke u parë në pasqyrë, dhe që njerëzimi të shikojë kolektivisht në pasqyrën e së kaluarës sonë dhe të shohë “një thashetheme” që shikon prapa, mund të jetë shqetësuese të thuash. më e pakta. Rrjedhimisht, shumë prej nesh preferojnë të mendojnë për thashethemet si diçka që bëjnë njerëzit “të tjerë”. Kur ne vetë po flasim për dikë, mund të besojmë vërtet se thjesht po “shprehim shqetësim” ose “ndajmë informacione të rëndësishme”. Mund të jetë e lehtë të mashtrojmë veten sepse përkufizimi i thashethemeve duket paksa i rrëshqitshëm dhe subjektiv.
Ashtu si gjyqtari i Gjykatës së Lartë të SHBA-së, Potter Steëart, shpalli shkëlqyeshëm në vitin 1964 se ai “e dinte pornografinë kur e pa”, nëse biseda gjykohet si thashetheme apo diçka më e pafajshme mund të jetë shumë në veshin e shikuesit./Classlifestyle
Lajmet
Kurti pranon raportin e BE-së për zgjedhjet: Kërkon që suksesi i Kosovës të pasqyrohet në Raportin e Vendit
Published
22 minutes agoon
April 21, 2026By
UBTNews
Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka pritur sot në takim Shefen në Detyrë të Zyrës së Bashkimit Evropian në Kosovë, Eva Palatova, e cila i dorëzoi raportin përfundimtar të Misionit të Ekspertëve Zgjedhorë mbi zgjedhjet e fundit lokale dhe parlamentare.
Gjatë këtij takimi, të dy bashkëbiseduesit vlerësuan lart procesin zgjedhor të 28 dhjetorit, duke konfirmuar se Kosova ka dëshmuar pjekuri demokratike duke organizuar zgjedhje të lira, të drejta dhe sipas standardeve evropiane.
Kryeministri Kurti shprehu mirënjohjen e tij për angazhimin e misionit vëzhgues dhe konfirmoi gatishmërinë e plotë të Qeverisë për të adresuar dhe zbatuar rekomandimet e dala nga ky raport.
Një vëmendje e veçantë gjatë bisedës iu kushtua sfidave të dezinformimit dhe ndërhyrjeve të huaja në informacion, të cilat u shfaqën përmes lajmeve të rreme, sondazheve të fabrikuara dhe materialeve të manipuluara vizualisht.
Kurti theksoi se këto forma të manipulimit kanë për qëllim ndikimin në perceptimin publik dhe dëmtimin e besimit në proceset zgjedhore, andaj kërkoi një qasje më proaktive për t’i luftuar këto dukuri.
Ai po ashtu rikujtoi se zgjedhjet e ndershme janë shtylla kryesore e kritereve të Kopenhagës, të cilat Kosova i ka përmbushur në mënyrë të vazhdueshme.
Në përfundim të takimit, kryeministri kërkoi që këto gjetje pozitive të pasqyrohen qartë edhe në Raportin e Vendit të Komisionit Evropian për vitin 2026, si dëshmi e progresit demokratik të vendit.
Lajmet
Bllokada për presidentin: Kurti kritikon PDK-në dhe LDK-në për refuzimin e marrëveshjes
Published
27 minutes agoon
April 21, 2026By
UBTNews
Kryeministri Albin Kurti ka adresuar krizën për zgjedhjen e presidentit, duke vënë në shënjestër opozitën për refuzimin e asaj që ai e quajti ofertë “gjeneroze”, pavarësisht fuqisë së tyre të vogël në Kuvend.
Ai argumentoi se nuk mund t’i dhurojë poste dikujt që nuk ka marrë mbështetjen e nevojshme nga qytetarët, duke theksuar se me 51.1% të votave, Lëvizja Vetëvendosje ka një mandat të qartë të cilin opozita duhet ta respektojë.
Kurti përdori një krahasim ironik, duke thënë se PDK-ja me 22 deputetë nuk i ka as “dokumentet” bazë për të aplikuar për postin e presidentit, pasi nuk mund të mbledhin as nënshkrimet e mjaftueshme për një kandidat.
Ndonëse Kurti propozoi që PDK-ja ose LDK-ja të merrnin drejtimin e Kuvendit si një koncesion të madh politik, liderët opozitarë i kanë hedhur poshtë këto propozime.
Lumir Abdixhiku i LDK-së bëri të ditur se ka refuzuar dy oferta konkrete: përfshirjen në qeveri me katër ministri dhe postin e kryeparlamentarit. Ngjashëm ka vepruar edhe Bedri Hamza i PDK-së, i cili refuzoi takimin me kryeministrin dhe e konsideroi të mbyllur rolin e partisë së tij në këtë proces.
Gjendja politike mbetet e tensionuar pasi afati kushtetues po skadon; deputetët kanë kohë vetëm deri më 28 prill për të zgjedhur pasuesin e Vjosa Osmanit.
Nëse dështon sigurimi i 80 votave në sallë për kandidatët e propozuar nga LVV, Glauk Konjufca dhe Fatmire Mulhaxha, Kosova do të detyrohet të shkojë në zgjedhje të parakohshme, të cilat mund të mbahen më së largu më 7 qershor.
Kjo do të shënonte herën e tretë që qytetarët i drejtohen kutive të votimit brenda 15 muajve, një skenar që Kurti e sheh si të panevojshëm pasi beson se rezultati zgjedhor nuk do të prodhonte asgjë të re.
Lajmet
ZRRE konfirmon kompensimin e qytetarëve për devijimet e njehsorëve, ndërsa KEDS gjobitet dhe hetohet nga Prokuroria
Published
2 hours agoon
April 21, 2026By
UBTNews
Zyra e Rregullatorit për Energji (ZRRE) ka njoftuar zyrtarisht se çdo konsumator i prekur nga devijimet e orëve tarifore në faturimin e energjisë elektrike do të kompensohet plotësisht. Sipas ZRRE-së, pas verifikimeve është konstatuar se matja e energjisë ka qenë e saktë, por pasaktësitë kanë lidhje me devijimin e kohës tarifore, çka ka ndikuar në mënyrën se si janë llogaritur faturat.
Rregullatori ka kërkuar zëvendësimin e menjëhershëm të këtyre njehsorëve dhe korrigjimin financiar për qytetarët, ndonëse theksoi se në shumicën e rasteve të verifikuara deri më tani, korrigjimet nuk kanë rezultuar në favor të konsumatorëve.
Në të njëjtën kohë, Inspektorati Qendror i Mbikëqyrjes së Tregut ka gjobitur KEDS-in me 6 mijë euro për mosrespektim të afatit të vlefshmërisë së njehsorëve.
Ky zhvillim vjen paralelisht me nisjen e intervistimeve nga Prokuroria Themelore në Prishtinë, e cila ka autorizuar Policinë për hetime në terren. Hetimet nisën pas raportimeve të deputetit Visar Azemi, i cili pretendoi se mbi 80 për qind e njehsorëve në Prishtinë dhe Ferizaj nuk kanë orën e saktë.
Ndërsa KEDS-i ka mohuar çdo mundësi manipulimi, ZRRE-ja ka bërë të ditur se moszbatimi i detyrimeve për kompensim nga operatorët do të trajtohet me masa të rrepta ligjore.
Lajmet
Sukses historik i vashave të Kosovës: Rritja më e madhe në botë në ranglistën e FIFA-s
Published
2 hours agoon
April 21, 2026By
UBTNews
Përfaqësuesja e Kosovës në futboll (konkurrenca e femrave) ka shënuar një arritje të jashtëzakonshme në ranglistën e re të FIFA-s, të publikuar këtë të martë. Falë fitoreve radhazi ndaj Gjibraltarit, Kroacisë dhe dy herë ndaj Bullgarisë, Kosova ka grumbulluar 58.33 pikë shtesë – rritja më e madhe e regjistruar nga ndonjë kombëtare në botë që nga dhjetori i vitit të kaluar.
Me këtë progres, Kosova ka avancuar për plot 11 pozita, duke u renditur tani në vendin e 81-të. Ky është rezultati më i mirë historik për ekipin e drejtuar nga Sami Sermaxhaj, duke thyer rekordin e mëparshëm të vitit 2024, kur renditej në vendin e 91-të. Për krahasim, pozita mesatare e Kosovës ndër vite ka qenë vendi i 108-të.
Ndeshjet e fundit janë zhvilluar në kuadër të kualifikimeve për Kupën e Botës 2027. Aktualisht, “Dardanet” kryesojnë grupin në Ligën C. Ndonëse nga ky nivel nuk sigurohet kualifikimi direkt në Botëror, vendi i parë garanton: Pjesëmarrjen në fazën plejof për kualifikim. Ngjitjen në Ligën B për kampanjën e ardhshme.
Ndërkohë që Kosova shënon rritje, rivalja e grupit, Kroacia, ka pësuar rënie prej pesë pozitash (vendi i 66-të) pas humbjes nga Kosova. Kombëtarja e Shqipërisë mbetet në vendin e 71-të, pa lëvizje në renditje. Në majën e futbollit botëror për femra vazhdon të dominojë Spanja, e ndjekur nga SHBA-ja dhe Anglia.
Vlen të theksohet se ky sukses i vashave përkon me një formë të mirë të përgjithshme të futbollit kosovar, pasi edhe te meshkujt Kosova mban pozitën e saj më të mirë ndonjëherë (vendi i 78-të).
Trump pretendon se Irani ka ‘shkelur’ marrëveshjen e armëpushimit ‘shumë herë’
Kurti pranon raportin e BE-së për zgjedhjet: Kërkon që suksesi i Kosovës të pasqyrohet në Raportin e Vendit
Bllokada për presidentin: Kurti kritikon PDK-në dhe LDK-në për refuzimin e marrëveshjes
ZRRE konfirmon kompensimin e qytetarëve për devijimet e njehsorëve, ndërsa KEDS gjobitet dhe hetohet nga Prokuroria
Sukses historik i vashave të Kosovës: Rritja më e madhe në botë në ranglistën e FIFA-s
DITARI: Çfarë lajmesh kemi lexuar në çdo 21 prill, në vitet nëntëdhjetë
Trump vlerëson Vjosa Osmanin pas mandatit: Trashëgimia juaj do të formësojë të ardhmen e rajonit
Dhunë në familje në Prishtinë e Podujevë: Sulmohen fizikisht dy gra
Kërcënohen përmes telefonit mjeku dhe infermierët në Podujevë
Të kërkuara
-
Lajmet2 months agoUBT nderon Familjen Jashari me Dekoratën Jetësore të Nderit
-
Lajmet3 months agoStudentët e UBT-së në vizitë studimore në Presidencën e Republikës së Kosovës
-
Lajmet2 months agoPërfundon seanca e sotme në Hagë për pengim të drejtësisë
-
Lajmet1 month agoKoordinatorja e projektit AKIL-EU në UBT, prof. Manjola Zaçellari, referon në University of Oxford
