Lajmet

Pse njerëzit ‘vdesin’ për thashetheme?

Pse thashethemet janë kaq interesante?

Published

2 years ago

December 3, 2023

Betim Gashi

Për sa kohë kemi pasur gjuhë, kemi pasur thashetheme. Në fakt, disa studiues kanë argumentuar se gjuha ka evoluar tek njerëzit pikërisht në mënyrë që ne të mund të flasim për njëri-tjetrin. Thashethemet janë shumë pjesë e natyrës njerëzore dhe se në trupin e vrullshëm të jetës shoqërore parahistorike një dashuri për thashethemet evoluoi sepse ishte e dobishme për njerëzit e hershëm që e bënin mirë.

Dhe kështu, historia e thashethemeve është historia e njerëzimit. Kur ndiqni lajmet e natës në televizion, do të shihni një paradë historish për njerëzit: përçarja në Familjen Mbretërore; skandalet dhe gënjeshtrat e politikanit të ditës; divorci i çrregullt mes dy VIP-ave; jeta e errët e vrasësit. Ne na pëlqejnë historitë e pangopura për jetën e fshehtë të të tjerëve, veçanërisht kur ato histori na lejojnë të bëjmë gjykime morale për njerëzit e përfshirë.

Pse thashethemet janë kaq interesante?

Disa thashetheme janë interesante për ne vetëm sepse japin informacione reputacioni për një person specifik. Për shembull, nëse do t’ju thoja që isha në një bar mbrëmë dhe se pashë një burrë duke pirë pije, ju do të më shikonit sikur të isha shumë i shqetësuar dhe do të pyesja veten pse do të ndjeja nevojën për të ndarë një gjë të tillë. një informacion çmendurisht jo interesant. Nga ana tjetër, nëse rezulton se njeriu që pashë duke pirë ishte shoku ynë i përbashkët Bill, dhe ne të dy e dimë se Bill është një alkoolist që nuk ka pirë për më shumë se 10 vjet, historia bëhet menjëherë më interesante sepse se për kë bëhet fjalë.

Thashethemet e tjera janë interesante për ne, pavarësisht se kujt kanë të bëjnë. Historitë për njerëzit që i mbijetuan një eksperience kërcënuese për jetën na magjepsin, sepse na mësojnë diçka që do të ishte shumë e kushtueshme për të mësuar nga dora e parë. Një informacion i tillë na jep një shans për të vlerësuar dobinë e strategjive për trajtimin e situatave të rrezikshme që mund të hasim në të ardhmen. Ne mund të përgatitemi për t’u përballur me sulmet e peshkaqenëve, vrasësit serialë ose mbijetesën në shkretëtirë duke ndjekur nga afër historitë rreth njerëzve që janë përballur me sukses pikërisht me këto sfida.

Ne i duam thashethemet për të njëjtën arsye që duam tregimet

Është për këtë arsye që dashuria jonë për thashethemet dhe dashuria jonë për historitë janë dy anët e së njëjtës medalje. Psikologu evolucionar Steven Pinker beson se për shkak se tregimi na pajis të përballemi me situata të jetës reale që mund të ndodhin më vonë, njerëzit që tërhiqeshin nga historitë kishin një avantazh evolucionar ndaj atyre që nuk ishin të tillë. Edhe një vështrim i përciptë në historitë e fëmijëve në kohë zbulon një preokupim për të dhënë mësime që mund të kenë pasoja jetë ose vdekje. Përrallat shpesh të tmerrshme të Grimm-it, në veçanti, janë plot me mësime se çfarë ndodh me fëmijët që enden vetë në pyll, pavarësisht paralajmërimeve të prindërve të tyre.

Përshtatshmëria e dashurisë sonë për trillimet e frikshme mund të ndihmojë gjithashtu për të shpjeguar pse njerëzit shpenzojnë rregullisht kohë dhe para për të terrorizuar veten duke shkuar në filma horror dhe duke vizituar shtëpi të përhumbura komerciale. Filmat horror dhe shtëpitë e përhumbura shkaktojnë ndjenja frike sepse shtypin butona në trurin tonë që na paralajmërojnë për rrezik të mundshëm. Megjithatë, na pëlqen të trembemi nga këto gjëra dhe është argëtuese sepse e dimë që nuk është e vërtetë dhe se jemi të sigurt. Filmat e frikshëm nxisin provën mendore të strategjive të arratisjes dhe mbijetesës dhe gjithashtu na mësojnë diçka për pikat e forta dhe dobësitë tona.

Prandaj, ne i duam historitë për shkak të vlerës së tyre mbijetese, dhe i duam thashethemet sepse thashethemet nuk janë asgjë më shumë se histori për njerëzit.

Dhe ndoshta për shkak se njerëzit janë të prirur në mënyrë unike të magjepsen nga thashethemet, ne kemi një marrëdhënie kaq të torturuar me to; ne i urrejmë thashethemet, por edhe më shumë e urrejmë të ngecim jashtë qarkut të thashethemeve. Ata prej nesh që kanë arritur një moshë të caktuar e kuptojnë se sa e pakëndshme mund të jetë të kalosh shumë kohë duke u parë në pasqyrë, dhe që njerëzimi të shikojë kolektivisht në pasqyrën e së kaluarës sonë dhe të shohë “një thashetheme” që shikon prapa, mund të jetë shqetësuese të thuash. më e pakta. Rrjedhimisht, shumë prej nesh preferojnë të mendojnë për thashethemet si diçka që bëjnë njerëzit “të tjerë”. Kur ne vetë po flasim për dikë, mund të besojmë vërtet se thjesht po “shprehim shqetësim” ose “ndajmë informacione të rëndësishme”. Mund të jetë e lehtë të mashtrojmë veten sepse përkufizimi i thashethemeve duket paksa i rrëshqitshëm dhe subjektiv.

Ashtu si gjyqtari i Gjykatës së Lartë të SHBA-së, Potter Steëart, shpalli shkëlqyeshëm në vitin 1964 se ai “e dinte pornografinë kur e pa”, nëse biseda gjykohet si thashetheme apo diçka më e pafajshme mund të jetë shumë në veshin e shikuesit./Classlifestyle

Vendi

Eksperiencë nga praktika në UBT: Vlerësimi i pronave në procesin e shpronësimit

Published

15 hours ago

April 18, 2026

ubtnews

Në kuadër të lëndës Real Estate Appraisal 1 me Prof. Dr. Visar Hoxha, studentët e UBT patën mundësinë të ndjekin një ligjëratë të veçantë nga eksperte e industrisë Albana Shala Bunjaku.

Aktualisht Drejtoreshë e Zyrës për Administrimin e Pronës Publike, ish-Drejtoreshë e Departamentit të Tatimit në Pronë dhe Kryesuese e Këshillit Mbikëqyrës për Licencimin e Vlerësuesve të Pasurive të Paluajtshme në Kosovë, ajo ndau përvojën e saj mbi metodologjitë e vlerësimit të pronave në rastet e shpronësimit.

Ligjërata solli perspektivë praktike mbi proceset reale të vlerësimit, sfidat institucionale dhe rëndësinë e një qasjeje profesionale dhe të standardizuar në vendimmarrje.

Ky bashkëpunim me ekspertë të industrisë fuqizon lidhjen mes teorisë dhe praktikës, duke përgatitur studentët për sfidat reale të tregut të pasurive të paluajtshme.

Lajmet

Profesori ndërkombëtar në UBT: Ligjëratë mbi ndërtesat me emetime zero

Published

15 hours ago

April 18, 2026

ubtnews

UBT pati kënaqësinë të mirëpresë profesorin Luca Finocchiaro nga Norwegian University of Science and Technology (NTNU), i cili mbajti një ligjëratë të veçantë mbi konceptin e Zero Emission Buildings (ZEB) në kuadër të lëndës Sustainable Architecture të Prof. Dr. Visar Hoxha.

Me një profil ndërkombëtar që përfshin studime në Itali dhe Skoci, si dhe përvojë akademike e kërkimore në NTNU Norvegji, Prof. Dr. Finocchiaro ndau me studentët njohuritë më të fundit mbi dizajnin bioklimatik, analizat parametrike dhe integrimin e klimës në projektimin arkitektonik.

Ligjërata u fokusua në mënyrat se si ndërtesat mund të arrijnë performancë mjedisore përmes zgjidhjeve pasive, duke kontribuar drejt një të ardhmeje të qëndrueshme dhe me emetime zero.

Ky aktivitet dëshmon përkushtimin e UBT për të sjellë ekspertizë ndërkombëtare dhe për të ndërlidhur studentët me zhvillimet më të avancuara në arkitekturën e qëndrueshme.

Vendi

Inspektorati i Punës kryen 72 inspektime për 48 orë, ndalon 34 punime

Published

15 hours ago

April 18, 2026

UBTNews

Inspektorati Qendror i Punës ka zhvilluar 72 inspektime brenda 48 orëve të fundit në vende pune, me fokus të veçantë në sektorët me rrezikshmëri të lartë.

Sipas njoftimit zyrtar, nga këto inspektime janë shqiptuar 34 masa për ndalim të punimeve, janë lëshuar dy leje për punë, ndërsa janë evidentuar 22 vërejtje dhe 16 raste pa parregullsi.

Inspektimet janë shpërndarë në disa komuna: 13 në Ferizaj dhe Mitrovicë, 12 në Prishtinë, Gjilan dhe Lipjan, si dhe 10 në Fushë-Kosovë.

Ky aksion i përbashkët i Ministrisë së Punës dhe Inspektoratit ka nisur të enjten, me synim rritjen e nivelit të sigurisë dhe shëndetit në vendet e punës. Fokus i veçantë i inspektimeve mbetet sektori i ndërtimtarisë.

Ndërmarrja e këtij aksioni vjen pas një serie aksidentesh në vendin e punës. Vetëm të mërkurën u raportua për vdekjen e një punëtori, duke e çuar në tetë numrin e viktimave në vendin e punës.

Ministri i Punës, Andin Hoti, ka bërë të ditur se inspektimet do të zhvillohen në dy ndërrime, me orar të zgjatur dhe edhe gjatë ditëve të festave.

Sipas vendimit të tij, aksioni i inspektimeve do të zgjasë për 15 ditë.

Lajmet nga UBT

Interesim i madh i maturantëve për UBT-në në Preshevë dhe Bujanoc

Published

1 day ago

April 17, 2026

ubtnews

Në kuadër të aktiviteteve për informimin dhe orientimin profesional të të rinjve, përfaqësues të UBT-së realizuan një vizitë informuese në dy prej institucioneve më të rëndësishme arsimore në Luginën e Preshevës – Gjimnazi “Skënderbeu” dhe Gjimnazi “Sezai Surroi”.

Delegacioni i UBT-së, i përbërë nga Prof. Halil Bashota, përgjegjës i Qendrës së Karrierës, si dhe stafi akademik, u prit ngrohtësisht nga drejtuesit e këtyre institucioneve, Prof. Nadër Sadiku dhe Prof. Admir Nazifi, së bashku me stafin pedagogjik.

Gjatë kësaj vizite, para maturantëve u prezantua në mënyrë të detajuar oferta akademike e UBT-së, duke përfshirë programet më të avancuara dhe inovative që institucioni ofron në fusha të ndryshme si teknologjia, shkencat kompjuterike, inxhinieria, biznesi, arkitektura, si dhe fusha të tjera të përshtatura me kërkesat e tregut bashkëkohor.

Interesimi i maturantëve ishte i dukshëm, ku shumë prej tyre shprehën kureshtje dhe entuziazëm për mundësitë që UBT ofron, duke bërë pyetje konkrete rreth programeve studimore, praktikave profesionale, bashkëpunimeve ndërkombëtare dhe perspektivave të punësimit pas studimeve.

Përfaqësuesit e UBT-së theksuan rëndësinë e zgjedhjes së një programi studimor që përputhet me interesat dhe ambiciet personale të studentëve, duke i inkurajuar maturantët që të shfrytëzojnë mundësitë për zhvillim akademik dhe profesional në një institucion që synon inovacionin dhe cilësinë në arsim.

Kjo vizitë shënon një tjetër hap në forcimin e lidhjeve ndërmjet UBT-së dhe shkollave të mesme në Luginën e Preshevës, duke krijuar ura bashkëpunimi dhe duke ofruar mbështetje konkrete për të rinjtë në rrugëtimin e tyre drejt arsimit të lartë dhe karrierës së suksesshme.