Lajmet

Pse njerëzit ‘vdesin’ për thashetheme?

Pse thashethemet janë kaq interesante?

Published

on

Për sa kohë kemi pasur gjuhë, kemi pasur thashetheme. Në fakt, disa studiues kanë argumentuar se gjuha ka evoluar tek njerëzit pikërisht në mënyrë që ne të mund të flasim për njëri-tjetrin. Thashethemet janë shumë pjesë e natyrës njerëzore dhe se në trupin e vrullshëm të jetës shoqërore parahistorike një dashuri për thashethemet evoluoi sepse ishte e dobishme për njerëzit e hershëm që e bënin mirë.

Dhe kështu, historia e thashethemeve është historia e njerëzimit. Kur ndiqni lajmet e natës në televizion, do të shihni një paradë historish për njerëzit: përçarja në Familjen Mbretërore; skandalet dhe gënjeshtrat e politikanit të ditës; divorci i çrregullt mes dy VIP-ave; jeta e errët e vrasësit. Ne na pëlqejnë historitë e pangopura për jetën e fshehtë të të tjerëve, veçanërisht kur ato histori na lejojnë të bëjmë gjykime morale për njerëzit e përfshirë.

Pse thashethemet janë kaq interesante?

Disa thashetheme janë interesante për ne vetëm sepse japin informacione reputacioni për një person specifik. Për shembull, nëse do t’ju thoja që isha në një bar mbrëmë dhe se pashë një burrë duke pirë pije, ju do të më shikonit sikur të isha shumë i shqetësuar dhe do të pyesja veten pse do të ndjeja nevojën për të ndarë një gjë të tillë. një informacion çmendurisht jo interesant. Nga ana tjetër, nëse rezulton se njeriu që pashë duke pirë ishte shoku ynë i përbashkët Bill, dhe ne të dy e dimë se Bill është një alkoolist që nuk ka pirë për më shumë se 10 vjet, historia bëhet menjëherë më interesante sepse se për kë bëhet fjalë.

Thashethemet e tjera janë interesante për ne, pavarësisht se kujt kanë të bëjnë. Historitë për njerëzit që i mbijetuan një eksperience kërcënuese për jetën na magjepsin, sepse na mësojnë diçka që do të ishte shumë e kushtueshme për të mësuar nga dora e parë. Një informacion i tillë na jep një shans për të vlerësuar dobinë e strategjive për trajtimin e situatave të rrezikshme që mund të hasim në të ardhmen. Ne mund të përgatitemi për t’u përballur me sulmet e peshkaqenëve, vrasësit serialë ose mbijetesën në shkretëtirë duke ndjekur nga afër historitë rreth njerëzve që janë përballur me sukses pikërisht me këto sfida.

Ne i duam thashethemet për të njëjtën arsye që duam tregimet

Është për këtë arsye që dashuria jonë për thashethemet dhe dashuria jonë për historitë janë dy anët e së njëjtës medalje. Psikologu evolucionar Steven Pinker beson se për shkak se tregimi na pajis të përballemi me situata të jetës reale që mund të ndodhin më vonë, njerëzit që tërhiqeshin nga historitë kishin një avantazh evolucionar ndaj atyre që nuk ishin të tillë. Edhe një vështrim i përciptë në historitë e fëmijëve në kohë zbulon një preokupim për të dhënë mësime që mund të kenë pasoja jetë ose vdekje. Përrallat shpesh të tmerrshme të Grimm-it, në veçanti, janë plot me mësime se çfarë ndodh me fëmijët që enden vetë në pyll, pavarësisht paralajmërimeve të prindërve të tyre.

Përshtatshmëria e dashurisë sonë për trillimet e frikshme mund të ndihmojë gjithashtu për të shpjeguar pse njerëzit shpenzojnë rregullisht kohë dhe para për të terrorizuar veten duke shkuar në filma horror dhe duke vizituar shtëpi të përhumbura komerciale. Filmat horror dhe shtëpitë e përhumbura shkaktojnë ndjenja frike sepse shtypin butona në trurin tonë që na paralajmërojnë për rrezik të mundshëm. Megjithatë, na pëlqen të trembemi nga këto gjëra dhe është argëtuese sepse e dimë që nuk është e vërtetë dhe se jemi të sigurt. Filmat e frikshëm nxisin provën mendore të strategjive të arratisjes dhe mbijetesës dhe gjithashtu na mësojnë diçka për pikat e forta dhe dobësitë tona.

Prandaj, ne i duam historitë për shkak të vlerës së tyre mbijetese, dhe i duam thashethemet sepse thashethemet nuk janë asgjë më shumë se histori për njerëzit.

Dhe ndoshta për shkak se njerëzit janë të prirur në mënyrë unike të magjepsen nga thashethemet, ne kemi një marrëdhënie kaq të torturuar me to; ne i urrejmë thashethemet, por edhe më shumë e urrejmë të ngecim jashtë qarkut të thashethemeve. Ata prej nesh që kanë arritur një moshë të caktuar e kuptojnë se sa e pakëndshme mund të jetë të kalosh shumë kohë duke u parë në pasqyrë, dhe që njerëzimi të shikojë kolektivisht në pasqyrën e së kaluarës sonë dhe të shohë “një thashetheme” që shikon prapa, mund të jetë shqetësuese të thuash. më e pakta. Rrjedhimisht, shumë prej nesh preferojnë të mendojnë për thashethemet si diçka që bëjnë njerëzit “të tjerë”. Kur ne vetë po flasim për dikë, mund të besojmë vërtet se thjesht po “shprehim shqetësim” ose “ndajmë informacione të rëndësishme”. Mund të jetë e lehtë të mashtrojmë veten sepse përkufizimi i thashethemeve duket paksa i rrëshqitshëm dhe subjektiv.

Ashtu si gjyqtari i Gjykatës së Lartë të SHBA-së, Potter Steëart, shpalli shkëlqyeshëm në vitin 1964 se ai “e dinte pornografinë kur e pa”, nëse biseda gjykohet si thashetheme apo diçka më e pafajshme mund të jetë shumë në veshin e shikuesit./Classlifestyle

Lajmet

Koncert festiv “Liria na Bashkon” në Gjakovë për Ditën e Çlirimit

Published

on

Në shënim të Ditës së Çlirimit, tre ansamble kombëtare shqiptare do të bashkohen në koncertin festiv “Liria na Bashkon”, duke sjellë një mbrëmje me këngë, valle dhe interpretime nga kultura shqiptare.

Në këtë ngjarje do të marrin pjesë Ansambli Kombëtar i Këngëve dhe Valleve “Shota” nga Kosova, Ansambli i Këngëve dhe Valleve Popullore nga Shqipëria, si dhe Ansambli Nacional i Këngëve dhe Valleve Popullore Shqiptare në Maqedoninë e Veriut.

Koncerti do të mbahet në Shtëpinë e Kulturës “Asim Vokshi” në Gjakovë, më 12 qershor 2026 në ora 19:00. /A.K/

Continue Reading

Lajmet

Maqedonci: UÇK hyri në Prishtinë dy ditë para NATO-s për të parandaluar masakrat serbe

Published

on

By

Ministri i Mbrojtjes, Ejup Maqedonci, ka zbuluar detaje të panjohura nga ditët e çlirimit në Podcastin e Media Grupit të UBT-së. Ai tregoi se më 10 Qershor 1999, një pjesë e njësive të UÇK-së nga Zona Operative e Llapit morën urdhër të futeshin urgjentisht në kryeqytet. Ky mision synonte mbrojtjen e popullatës civile nga trupat serbe para tërheqjes së tyre.

Sipas ministrit, informacionet e kohës tregonin se forcat serbe në largim e sipër do të tentonin të bënin masakra të tjera dhe të plaçkitnin shtëpitë e shqiptarëve. Pjesë e këtij operacioni të rrezikshëm ishte edhe vetë Maqedonci. Ai kujton se ngritën flamujt në dy pika strategjike, në Kodrën e Trimave për të dhënë shenjën se UÇK-ja ishte në Prishtinë.

“Kemi ngritur flamujt si shenjë që Ushtria Çlirimtare e Kosovës është në Prishtinë. Ishim në uniforma dhe kishim vendosur pozicionet tona në mënyrë që të mos lejohej ndonjë masakër”, kujton ministri emocionet e asaj dite.

Gjatë intervistës, Maqedonci foli edhe për rrugëtimin e tij personal si 20 vjeçar, i cili nisi në vitin 1998, kur i’u bashkua UÇK-së nga Zvicra. Ai tregoi se stërvitjen teorike ushtarake në Shqipëri e kishte marrë nga Heroi i Kombit, Agim Ramadani. Pas një marshimi të vështirë 12-orësh nëpër borën e maleve të Pashtrikut, ai depërtoi në Kosovë për t’u angazhuar në zona të ndryshme operative.

“Ëndrra ime e parë ishte vetëm të kaloja kufirin, të prekja tokën e Kosovës, dhe çfarëdo që të ndodhte më pas nuk kishte rëndësi”, u shpreh Maqedonci për fillimet e tij në luftë.

Sot, si Ministër i Mbrojtjes, ai thotë se pasqyrimi i FSK-së është përmbushje e ëndrrës së dëshmorëve. Ai vuri në dukje investimet e mëdha prej 460 milionë eurosh në armatim gjatë katër viteve të fundit. Për Maqedoncin, modernizimi i ushtrisë sipas standardeve të NATO-s është garancia kryesore për të ruajtur paqen në vend.

“Kur përgatitesh për luftë, në fakt përgatitesh për ta shmangur luftën, sepse forca e dekurajon kundërshtarin”, potencoi në fund ministri Maqedonci. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Edmond Hajrizi: Liria e Kosovës, testament i sakrificës dhe unitetit

Published

on

By

Në 27-vjetorin e Ditës së Çlirimit të Kosovës, Presidenti i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, ka vlerësuar rëndësinë historike të 12 Qershorit, duke e cilësuar këtë datë si një moment kyç në rrugëtimin e Kosovës drejt lirisë, paqes dhe ndërtimit të shtetit demokratik.
Sipas tij, kjo ditë përfaqëson kujtesën kolektive të sakrificës së popullit shqiptar për liri dhe njëkohësisht shërben si frymëzim për brezat e rinj që të kontribuojnë në zhvillimin dhe avancimin e vendit.
“12 Qershori mbetet një nga datat më të rëndësishme në historinë e Kosovës. Është dita kur kujtojmë me nderim të gjithë ata që sakrifikuan për lirinë tonë dhe reflektojmë mbi përgjegjësinë që kemi për ta ndërtuar një të ardhme më të mirë për vendin”, theksoi Hajrizi.
Ai shprehu mirënjohje për kontributin dhe mbështetjen e aleatëve ndërkombëtarë, veçanërisht të Shteteve të Bashkuara të Amerikës, NATO-s dhe vendeve evropiane, të cilat luajtën rol të rëndësishëm në ditët më vendimtare për Kosovën.
Në këtë përvjetor, UBT rikujton rëndësinë e ruajtjes së vlerave të lirisë, demokracisë dhe arsimit, duke theksuar se investimi në dije, inovacion dhe zhvillim profesional mbetet rruga më e sigurt për përparimin e vendit.
Dita e Çlirimit të Kosovës shënohet çdo vit më 12 qershor, në kujtim të hyrjes së forcave të NATO-s në Kosovë në vitin 1999, një ngjarje që shënoi fundin e luftës dhe fillimin e një kapitulli të ri për qytetarët e vendit.

Continue Reading

Lajmet

Tensionet në Ngushticën e Hormuzit, SHBA rrëzon dronë iranianë

Published

on

Presidenti amerikan Donald Trump ka deklaruar se lufta me Iranin ka përfunduar, megjithatë situata në rajon mbetet e tensionuar pas zhvillimeve të fundit në Ngushticën e Hormuzit.

Sipas Sky News, një zyrtar i lartë amerikan ka deklaruar se forcat e Shteteve të Bashkuara kanë rrëzuar dy dronë iranianë kamikazë, të cilët dyshohet se po synonin anije tregtare në këtë zonë strategjike. Sipas të njëjtit burim, trafiku detar në ngushticë po vazhdon normalisht.

Ndërkohë, mediat iraniane raportojnë për shpërthime pranë bregdetit në jug të vendit dhe për një incident me një tanker, i cili pas paralajmërimit nga marina e Gardës Revolucionare është ndalur dhe ka respektuar kufizimet e lundrimit.

Pavarësisht deklaratave optimiste nga Uashingtoni, zhvillimet e fundit tregojnë se tensionet mes SHBA-së dhe Iranit mbeten të larta, veçanërisht rreth kontrollit të lundrimit në një nga rrugët detare më të rëndësishme në botë./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara