Lajmet

Pse njerëzit ‘vdesin’ për thashetheme?

Pse thashethemet janë kaq interesante?

Published

on

Për sa kohë kemi pasur gjuhë, kemi pasur thashetheme. Në fakt, disa studiues kanë argumentuar se gjuha ka evoluar tek njerëzit pikërisht në mënyrë që ne të mund të flasim për njëri-tjetrin. Thashethemet janë shumë pjesë e natyrës njerëzore dhe se në trupin e vrullshëm të jetës shoqërore parahistorike një dashuri për thashethemet evoluoi sepse ishte e dobishme për njerëzit e hershëm që e bënin mirë.

Dhe kështu, historia e thashethemeve është historia e njerëzimit. Kur ndiqni lajmet e natës në televizion, do të shihni një paradë historish për njerëzit: përçarja në Familjen Mbretërore; skandalet dhe gënjeshtrat e politikanit të ditës; divorci i çrregullt mes dy VIP-ave; jeta e errët e vrasësit. Ne na pëlqejnë historitë e pangopura për jetën e fshehtë të të tjerëve, veçanërisht kur ato histori na lejojnë të bëjmë gjykime morale për njerëzit e përfshirë.

Pse thashethemet janë kaq interesante?

Disa thashetheme janë interesante për ne vetëm sepse japin informacione reputacioni për një person specifik. Për shembull, nëse do t’ju thoja që isha në një bar mbrëmë dhe se pashë një burrë duke pirë pije, ju do të më shikonit sikur të isha shumë i shqetësuar dhe do të pyesja veten pse do të ndjeja nevojën për të ndarë një gjë të tillë. një informacion çmendurisht jo interesant. Nga ana tjetër, nëse rezulton se njeriu që pashë duke pirë ishte shoku ynë i përbashkët Bill, dhe ne të dy e dimë se Bill është një alkoolist që nuk ka pirë për më shumë se 10 vjet, historia bëhet menjëherë më interesante sepse se për kë bëhet fjalë.

Thashethemet e tjera janë interesante për ne, pavarësisht se kujt kanë të bëjnë. Historitë për njerëzit që i mbijetuan një eksperience kërcënuese për jetën na magjepsin, sepse na mësojnë diçka që do të ishte shumë e kushtueshme për të mësuar nga dora e parë. Një informacion i tillë na jep një shans për të vlerësuar dobinë e strategjive për trajtimin e situatave të rrezikshme që mund të hasim në të ardhmen. Ne mund të përgatitemi për t’u përballur me sulmet e peshkaqenëve, vrasësit serialë ose mbijetesën në shkretëtirë duke ndjekur nga afër historitë rreth njerëzve që janë përballur me sukses pikërisht me këto sfida.

Ne i duam thashethemet për të njëjtën arsye që duam tregimet

Është për këtë arsye që dashuria jonë për thashethemet dhe dashuria jonë për historitë janë dy anët e së njëjtës medalje. Psikologu evolucionar Steven Pinker beson se për shkak se tregimi na pajis të përballemi me situata të jetës reale që mund të ndodhin më vonë, njerëzit që tërhiqeshin nga historitë kishin një avantazh evolucionar ndaj atyre që nuk ishin të tillë. Edhe një vështrim i përciptë në historitë e fëmijëve në kohë zbulon një preokupim për të dhënë mësime që mund të kenë pasoja jetë ose vdekje. Përrallat shpesh të tmerrshme të Grimm-it, në veçanti, janë plot me mësime se çfarë ndodh me fëmijët që enden vetë në pyll, pavarësisht paralajmërimeve të prindërve të tyre.

Përshtatshmëria e dashurisë sonë për trillimet e frikshme mund të ndihmojë gjithashtu për të shpjeguar pse njerëzit shpenzojnë rregullisht kohë dhe para për të terrorizuar veten duke shkuar në filma horror dhe duke vizituar shtëpi të përhumbura komerciale. Filmat horror dhe shtëpitë e përhumbura shkaktojnë ndjenja frike sepse shtypin butona në trurin tonë që na paralajmërojnë për rrezik të mundshëm. Megjithatë, na pëlqen të trembemi nga këto gjëra dhe është argëtuese sepse e dimë që nuk është e vërtetë dhe se jemi të sigurt. Filmat e frikshëm nxisin provën mendore të strategjive të arratisjes dhe mbijetesës dhe gjithashtu na mësojnë diçka për pikat e forta dhe dobësitë tona.

Prandaj, ne i duam historitë për shkak të vlerës së tyre mbijetese, dhe i duam thashethemet sepse thashethemet nuk janë asgjë më shumë se histori për njerëzit.

Dhe ndoshta për shkak se njerëzit janë të prirur në mënyrë unike të magjepsen nga thashethemet, ne kemi një marrëdhënie kaq të torturuar me to; ne i urrejmë thashethemet, por edhe më shumë e urrejmë të ngecim jashtë qarkut të thashethemeve. Ata prej nesh që kanë arritur një moshë të caktuar e kuptojnë se sa e pakëndshme mund të jetë të kalosh shumë kohë duke u parë në pasqyrë, dhe që njerëzimi të shikojë kolektivisht në pasqyrën e së kaluarës sonë dhe të shohë “një thashetheme” që shikon prapa, mund të jetë shqetësuese të thuash. më e pakta. Rrjedhimisht, shumë prej nesh preferojnë të mendojnë për thashethemet si diçka që bëjnë njerëzit “të tjerë”. Kur ne vetë po flasim për dikë, mund të besojmë vërtet se thjesht po “shprehim shqetësim” ose “ndajmë informacione të rëndësishme”. Mund të jetë e lehtë të mashtrojmë veten sepse përkufizimi i thashethemeve duket paksa i rrëshqitshëm dhe subjektiv.

Ashtu si gjyqtari i Gjykatës së Lartë të SHBA-së, Potter Steëart, shpalli shkëlqyeshëm në vitin 1964 se ai “e dinte pornografinë kur e pa”, nëse biseda gjykohet si thashetheme apo diçka më e pafajshme mund të jetë shumë në veshin e shikuesit./Classlifestyle

Lajmet

Dy 19-vjeçarë therën me thikë në Prizren, njëri në trajtim spitalor

Published

on

Dy persona të moshës rreth 19-vjeçare janë therur me thikë në Prizren, në një incident që ka ndodhur më 28 qershor 2026, rreth orës 01:10.

Sipas njoftimit të Spitalit të Përgjithshëm të Prizrenit, të dy të rinjtë janë pranuar në Shërbimin e Emergjencës me lëndime të shkaktuara nga mjet i mprehtë.

Njëri nga pacientët ka paraqitur disa plagë në shpinë dhe në regjionin e belit. Pas kryerjes së ekzaminimeve të nevojshme mjekësore dhe radiologjike, si dhe trajtimit fillestar të plagëve, ai është pranuar për trajtim të mëtejmë në Repartin e Kirurgjisë.

Ndërkohë, pacienti i dytë ka pasur një plagë në regjionin e kofshës së djathtë. Pas trajtimit në Shërbimin e Emergjencës dhe përpunimit të plagës, ai është liruar për në shtëpi.

Në njoftimin zyrtar të spitalit thuhet:

“Më 28.06.2026, rreth orës 01:10, në Shërbimin e Emergjencës të Spitalit të Përgjithshëm ‘Prim. Dr. Daut Mustafa’ në Prizren janë pranuar dy pacientë, të lindur në vitin 2007, si pasojë e lëndimeve të shkaktuara me mjet të mprehtë. Njëri pacient ka paraqitur disa plagë në shpinë dhe në regjionin e belit”.

Gjithashtu, në të njëjtin njoftim theksohet edhe ecuria e trajtimit:

“Janë kryer ekzaminimet e nevojshme mjekësore dhe radiologjike, si dhe është ofruar trajtimi fillestar i plagëve në Shërbimin e Emergjencës. Pas konsultimit me kirurgun kujdestar, pacienti është pranuar për trajtim të mëtejmë në Repartin e Kirurgjisë. Pacienti i dytë ka paraqitur një plagë në regjionin e kofshës së djathtë. Pas trajtimit dhe përpunimit të plagës në Shërbimin e Emergjencës, ai është liruar në shtëpi”, thuhet në njoftim.

Rrethanat e incidentit ende nuk janë bërë të ditura, ndërsa rasti është duke u hetuar nga autoritetet kompetente.

/A.K/

Continue Reading

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 29 qershor 1993-1998?

Published

on

By

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

 Foto: Ish-rektori i UP, dr. Ejup Statovci

 29 qershor 1993

Shtypi gjerman rreth diskriminimit racial në Kosovë

Agjencia gjermane DPA, sot në një raport nga Prishtina, njofton për ashpërsimin e masave kundër shqiptarëve në Kosovë. Kjo agjenci, njofton se dënimi i autotransportuesve shqiptarë, kryesisht bëhet për shkak të synimit të regjimit serb për të penguar furnizimin me mallëra për nevojat jetësore të shqiptarëve, të cilët janë të rrezikuar në çdo pikëpamje. Kosova, e cila banohet kryesisht nga shqiptarët, po sundohet përmes dhunës policore dhe ushtarake serbe që nga rrënimi i autonomisë së saj. Në punë të kolonizimit të Kosovës dhe me qëllim të ndërrimit të strukturës së saj etnike, është angazhuar edhe kisha ortodokse serbe, e cila stimulon natalitetin serb në Kosovë.

Gazeta e njohur “Frankfurter Allgemeine”, po ashtu shkruan se janë shpikur forma të ndrushme të plaçkitjes së shqiptarëve, siç është rasti me tarifën e veçantë doganore, sipas së cilës pronarët shqiptarë të kamionëve dënohen me nga 500 marka gjermane.

 

29 qershor 1994

Forcat serbe ndërhynë në Universitetin e Prishtinës dhe morën në pyetje drejtuesit e tij

Forcat serbe ndërhynë dje rreth orës 11:30 në Rektoratin e Universitetit të Prishtines, ndërprenë mbledhjen e Senatit të UP-së dhe morën në polici për rreth tri orë rektorin Statovci, kryetarin e Senatit të UP-së dr. Fadil Berishën dhe sekretarin e UP-së Destan Halimin.

Siç njofton sot Rektorati i UP-së, kur ndërhynë forcat serbe, në Rektorat po mbahej mbledhja e Senatit të UP-së.

Mbledhja kishte në rend të ditës shpalljen e zgjedhjeve në Universitet për rektor, për anëtarë të Senatit, për dekanë nëpër fakultete dhe për drejtorë në shollat e larta, në bazë të Dekretligjit mbi shkollimin e lartë, të aprovuar Qnga Qeveria e Republikës së Kosovës më 22 qershor 1994 dhe që ka hyrë në fuqi të njëjtën ditë.

Forcat serbe legjitimuan pjesëmarrësit e mbledhjes dhe bastisën lokalet e Rektoratit, morën dokumentacionin dhe kopjet e Dekretligjit mbi shkollimin e lartë që ishin bërë gati për t’iu shpërndarë fakulteteve dhe shkollave të larta, si edhe materiale të tjera.

Policia dërgoi në stacion rektorin Statovci, kryetarin e Senatit dr. Fadil Berishën dhe sekretarin e UP-së Destan Halimin.

Këta u mbajtën dhe u morën në pyetje prej dy deri në tri orë.

Policisë i interesonte puna përfundimtare rreth Dekretligjit mbi shkollimin e lartë, për aprovimin e tij nga Qeveria e Kosovës dhe për mënyrën e komunikimit me Qeverinë dhe personat që e bëjnë këtë. Policia interesohej edhe për bazën juridike të Dekretligjit e për zbatimin e tij, për atë se përse bëhen dhe si bëhen tash zgjedhjet në UP dhe me çka dallohen këto zgjedhje me ato të mëparshmet.

Drejtuesit e UP-së u pyetën edhe për qëllimin e mbledhjes së Senatit të UP-së dhe për punën e këtij senati tash.

Pas marrjes në pyetje ata u liruan, por rektori Statovci u paraqit sot në polici në orën 8:00 në bazë të urdhërit që iu dha dje.

Rektori u mor në pyetje rreth një orë për çështjet që ishte marrë në pyetje edhe ditën e djeshme.

Në kumtesën e Rektoratit të UP-së të shpallur sot thuhet se qëllimi i ndërhyrjes së djeshme ishte pengimi i punës së UP-së dhe frikësimi i mësimdhënësve e studentëve.

Universiteti i Prishtinës, thuhet në kumtesë, si edhe deri më tash do ta vazhdojë punën e vet me vendosmëri dhe me bazë të re, të krijuar me nxjerrjen e Dekretligjit mbi shkollimin e lartë.

Ndërhyrja e djeshme e forcave serbe kundër UP-së është e dyta gjatë këtij muaji. Në fillim të qershorit policia serbe ndërhyri kundër mbledhjes së Kuvendit të UP-së që po mbahej në Medresenë “Alaudin” të Prishtinës, me ç’rast kishte arrestuar rektorin dhe disa drejtues të lartë të UP-së.

 

29 qershor 1995

Në Podujevë vazhdon aksioni për kërkimin e armëve

Gjatë kësaj jave në Podujevë, policia serbe me pretekst të kërkimit të armëve ishte në shtëpinë e Kadri Hakiqit, Ramadan Osmanit të cilët në stacionin e policisë në Podujevë u maltretuan fizikisht si dhe në shtëpinë e Salih Salihut, Nazmi Podvoricës e Riza Fazliut. Gjithashtu në fshatin Bradash poicia kërkoi edhe Rexhep Hotin, i cili ditë më parë ishte maltretuar fizikisht.

Në Bajçinë policia ishte në shtëpinë e Bejtush Muçollit ku kërkuan të birin e tij Hasanin, si dhe në shtëpinë e Naip Muçollit. Preteksti ishte kërkimi i armëve, njofton Komisioni për Informim i Degës së LDK-së në Podujevë.

Ndërsa dje në Sfeçël policia serbe kontrolloi shtëpinë e Hetem Ajetit. Pasi që Hetemi nuk ishte në shtëpi policia iu la fleturdhëresën që të lajmërohet të nesërmen. E njëjta ekspeditë e policisë ishte sot në ora 8:00 të mëngjesit për të kërkuar sërish Hetemin, mirëpo pasi nuk ishte në shtëpi, policia bëri demolimin e orendive shtëpiake.

 

29 qershor 1998

Një burrë e një fëmijë të vrarë dhe tre fëmijë tjerë të plagosur në Drenoc të Klinës

Shaip Krasniqi (30) dhe Betim Xhevdet Fejza (12) janë vrarë mbrëmë në fshatin Drenoc të Klinës, ndërsa Fidan Rasim Agushi (12), Arben Hamzë Fejza (17) dhe Labinot Ismet Fejza (10) janë plagosur gjatë sulmit të policisë e të civilëve serbë që filloi në orën 20:00. Sulmi i furishëm në këtë fshat përskaj rrugës Prishtinë – Pejë zgjati rreth një orë. Thuhet se janë rrëmbyer Qaush Haxhi Fazlia (38) dhe Skënder Imer Ademi (51).

Fshatarët bënë një rezistencë të fuqishme me mjetet që i kishin.

Fshati vazhdon të mbahet ende në rrethim. Dega e LDK-së në Klinë tërheq vërejtjen për rrezikun nga një masakër i fshatit, pasi në të gjenden fëmijë, gra e pleq.

 

Lismir: Behar Gojnovci vdiq, Hajrullah Konjuhi në gjendje të rëndë

Behar Gojnovci (8) nga Lismiri, i cili u plagos sot në mëngjes nga forcat serbe që sulmuan fshatin, vdiq disa orë më vonë, në pamundësi të ofrimit të ndihmës mjekësore, për shkak se fshati mbahet në rrethim të plotë nga forcat serbe.

Njoftohet se është plagosur edhe Hajrullah Konjuhi (56) nga ky fshat, i cili gjithashtu është në gjendje të rëdnë, për shkak se atij nuk ka mundësi t’i afrohet ndihmë mjekësore.

Continue Reading

Lajmet

Arrestohet një person i dyshuar për zjarrvënie në Prishtinë

Published

on

Policia e Rajonit të Prishtinës, përmes hetuesve të Njësisë së Hetimeve të Përgjithshme (NjHP), ka arrestuar një person të dyshuar për zjarrvënie.

Sipas policisë, rasti ka ndodhur më 6 qershor 2026 në rrugën “C” në Prishtinë, ku është djegur një veturë dhe janë shkaktuar dëme të konsiderueshme edhe në një automjet tjetër.

I dyshuari, A.Sh., 26 vjeç, është arrestuar nga hetuesit policorë dhe me vendim të prokurorit të shtetit është dërguar në ndalim për 48 orë.

Hetimet për rastin po vazhdojnë./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Policia në Prishtinë ekzekutoi 182 urdhëresa të gjykatës dhe sekuestroi 10 armë zjarri

Published

on

Policia e Kosovës ka njoftuar se zyrtarët policorë të rajonit të Prishtinës kanë realizuar 182 urdhëresa të gjykatës gjatë javës së kaluar, në kuadër të aktiviteteve të zhvilluara në lokacione të ndryshme.

Sipas policisë, 51 nga urdhëresat kanë qenë për vepra penale, ndërsa të tjerat për kundërvajtje, seanca gjyqësore, verifikime dhe procedura të tjera. Personat e dënuar me burgim janë dërguar për vuajtjen e dënimit, ndërsa ata të dënuar me gjobë janë liruar pasi kanë përmbushur obligimet e përcaktuara.

Gjatë kësaj periudhe, policia ka sekuestruar edhe 10 armë zjarri të llojeve dhe kalibrave të ndryshëm, si dhe municion.

Në fushën e sigurisë në trafik, janë shqiptuar gjithsej 3.214 gjoba për shkelje të Kodit Rrugor, prej të cilave 384 janë evidentuar nga vetura inteligjente dhe vetura me radar mobil./A..K/

Continue Reading

Të kërkuara