Kulturë

Pasqyra e Kulturës: Çmimi ‘Lumo Skëndo’ ndahet për librin e Ilir Ikonomit

Ilir Ikonomi u shpall fitues i Çmimit “Lumo Skëndo” për vitin 2023.

Published

on

Çmimi, i cili vlerëson veprën më të mirë në publicistikën dhe eseistikën shqiptare, u nda gjatë një ceremonie të ngrohtë të organizuar nga Qendra Kombëtare e Librit dhe Leximit. Ilir Ikonomi u shpall fitues i Çmimit “Lumo Skëndo” për vitin 2023.

Në një konkurrencë me 10 kandidatura të ndritshme, libri i tij “Fan Noli – Apostull” u dallua si një vepër e jashtëzakonshme, duke siguruar vëmendjen dhe respektin e një jurie të përmbajtur nga ekspertë të fushës. Juria, në krye me Arlinda Dudajn, e motivoi zgjedhjen e tyre duke theksuar objektivitetin dhe profesionalizmin e trajtimit të jetës dhe veprës së personalitetit të shquar të kombit, Fan S. Noli.

Libri i Ilir Ikonomit ofron një udhëtim në jetën dhe kontributin e shquar të Apostullit, ndërsa shfaq rëndësinë e studimit të historisë dhe kulturës për të kuptuar më mirë të tashmen dhe të ardhmen tonë. Në ceremoninë e sotme, përveç figurave të shquara të letërsisë, ishin të pranishëm edhe përfaqësues të Ministrisë së Ekonomisë, Kulturës dhe Inovacionit, theksuar kështu rëndësinë që institucionet vendase i japin kulturës dhe letërsisë, shkruan Gazeta Koha Jonë.

Në mesin e konkurrencës së fortë, libri i tij “Fan Noli – Apostull” u ngrit si një flamur i shkëlqyeshëm i objektivitetit dhe profesionalizmit në trajtimin e një personaliteti të rëndësishëm për historinë dhe kulturën shqiptare. Në këtë vepër, Ikonomi u përpoq të përmbledhë esencën e jetës dhe veprës së Apostullit, duke sjellë një studim të thelluar që shfaqë pasionin e tij për të kuptuar dhe për të ndarë me publikun një pasuri të tillë kulturore, shkuhet në Liberale.

Shkrimtari Ben Blushi, një fitues i mëparshëm i këtij çmimi, vlerësoi kontributin e Ikonomit. Në fakt, ai u shpreh se nëse të tjerët shkruajnë, Ikonomi studion. Ky vlerësim reflekton thellësinë dhe pasionin e përdorur nga Ikonomi në rrugën e tij të kërkimit dhe shkrimit.

Në këtë ceremoni të lavdishme, figura e Mit’hat Frashërit, një tjetër emër i rëndësishëm i historisë shqiptare, u shpalos si një tjetër kapitull i rëndësishëm i vëllimeve të kërkimeve të historianëve dhe studiuesve shqiptarë. Përveçse një shkrimtar i shquar dhe studiues, Ikonomi përfaqësoi shtëpinë botuese UET PRESS në një mënyrë të shkëlqyer, ndërsa vlerësoi dhe përshëndeti autorët e tjerë në konkurrencë.

Për tre vite radhazi, Çmimi “Lumo Skëndo” ka qenë një fokus i rëndësishëm për botuesit dhe studiuesit në Shqipëri, duke e bërë atë një shenjë të rëndësishme të respektit për veprën dhe kontributin e studiuesve dhe publicistëve të tyre.

Studiuesi dhe anëtari i jurisë, Uran Butka, në fjalë me ngjyra, shpjegoi  kuptimin dhe ndikimin e Frashërit në diplomaci, politikë dhe letërsi. Bashkë me të, në këtë udhëtim të mrekullueshëm të njohjes së trashëgimisë kulturore, ishin edhe kolegët e tij të shquar: Arlinda Dudaj, Belina Budini, Bledar Kurti dhe Ardit Gjinali, të cilët bashkëvlerësonin kontributin e Frashërit dhe rëndësinë e çmimit që mban emrin e shkëlqyeshëm Lumo Skëndo për letërsinë dhe publicistikën shqiptare, shkruan Liberale.

Duke i shtuar një dimension të veçantë emocionit të ceremonisë, Belina Budini, pedagoge dhe dekane e Fakultetit të Shkencave Humane në Universitetin Europian të Tiranës, përqafonte me krenari njohuritë e shtëpisë botuese UET PRESS, përfaqësuar këtë vit nga një listë e shquar autorësh si Ilir Ikonomi, Natasha Lako, Blendi Fevziu, Migjen Kelmendi dhe Namir Lapardhaja. Ajo çmoi vëmendjen që i kushtohet botimeve studimore dhe publicistike, duke e shfaqur rëndësinë e një shkollë që promovon dijen dhe kulturën. Në zemër të ngjarjes, gjithë këta shkëlqenin në dhjetëshen gjysmëfinaliste, duke luftuar me zemër për një vend në pesëshen finaliste. Dhe këtu, tre prej tyre, Lako, Fevziu dhe Ikonomi, dilnin si pretendentë të denjë për titullin më të lartë, shkruhet në Liberale.

Në këtë kohë kur historitë e dikurshme përplaseshin me vizionet e sotme, Çmimi “Lumo Skëndo”, i themeluar më herët nga Biblioteka Kombëtare dhe tashmë organizuar nga Qendra Kombëtare e Librit për tre vjet me radhë, ruan shkëlqimin e trashëgimisë kulturore dhe frymëzon brezat e ardhshëm të studiuesve dhe publicistëve shqiptarë./UBTNews/

Përmbledhi: Dionesa Ebibi

Continue Reading

Kulturë

Dokumentari si formë rezistence ndaj apatisë

Published

on

By

Në edicionin e katërt të “Dokudaily”, vëmendja përqendrohet te kinemaja si një formë rezistence ndaj apatisë dhe mënyrë për t’iu qasur më nga afër realitetit.

Në këtë numër, Mark Cousins propozon përdorimin e filmit dokumentar si një mënyrë për ta parë dhe kuptuar botën, ndërsa diskutimi shtrihet edhe në çështje të rëndësishme që lidhen me kinemanë bashkëkohore.

Mes temave të trajtuara janë pronësia mbi historitë dhe mënyra se kush ka të drejtë t’i tregojë ato, përdorimi i gjuhës në kinematë kombëtare, si dhe reagimet e njerëzve ndaj përdorimit të inteligjencës artificiale (AI).

“Dokudaily” ndalet gjithashtu te puna e ekipit të mikpritjes, i cili përshkruhet si “motori i padukshëm” që qëndron pas atmosferës dhe humorit të veçantë të këtij aktiviteti.

Përmes këtyre temave, edicioni i katërt e vendos dokumentarin në qendër të një diskutimi më të gjerë mbi shoqërinë, identitetin, teknologjinë dhe mënyrën se si kinemaja mund të sfidojë indiferencën.

D.L

Continue Reading

Lajmet

Etno Fest: Dita e gjashtë sjell traditën e Istogut, artin e familjes Grubi dhe teatrin e Shkodrës në Kukaj

Published

on

By

Nata e gjashtë e festivalit “Etno Fest” në fshatin Kukaj u karakterizua nga një gërshtim i traditës autoktone, muzikës klasike dhe artit skenik, duke mbledhur artistë e dashamirës të kulturës nga treva të ndryshme.

Sipari i mbrëmjes u hap me performancën e Etno Ansamblit “Vullkani i Istogut”, i cili solli në skenë këngë, valle dhe motive tradicionale të trevës së Istogut.

Programi vazhdoi me një koncert artistik të interpretuar nga Blerim Grubi, Nita Grubi dhe Arjana Kuriu Grubi, të cilët sollën një frymë me finesë muzikore për pranishmit.

Ngjarja qendrore e mbrëmjes ishte shfaqja teatrore “Pesë fytyrat e heshtjes”, me regji të Ilir Bokshit, e realizuar nga trupa e Teatrit “Migjeni” të Shkodrës. Shfaqja trajtoi tema komplekse njerëzore, me fokus te dhuna familjare dhe përjetimet e pathëna.

Aktivitetet e ditës së gjashtë u përmbyllën në orët e vona me “Etno Nejën”, ku grupi “Melodia e Vjetër” interpretoi pjesë nga repertori i traditës muzikore e shpirtërore. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Monodramë, Dokumentarë dhe Muzikë: Çfarë shënoi ditën e tretë të “Etno Fest”

Published

on

By

Dita e tretë e festivalit “Etno Fest” solli një gërshetim të arteve skenike, trashëgimisë kulturore dhe kujtesës kolektive, duke përfshirë shfaqje teatrale, demonstrime tradicionale, dokumentarë historikë dhe muzikë live.

Programi artistik nisi me monodramën “No Surprises”, me regji të Endrit Gashit dhe interpretim të Ergjan Mehmetit. Shfaqja u prezantua përmes një qasjeje skenike interesante, duke trajtuar përjetimet e individit, raportin e tij me realitetin bashkëkohor dhe dimensionin emocional të dashurisë.

Në kuadër të promovimit të trashëgimisë kulturore u prezantua etno-performanca “Zeje në zhdukje: Farkëtari”. Përmes demonstrimit praktik të mjeshtërisë së farkëtimit, performanca vuri në pah rëndësinë e ruajtjes dhe transmetimit të zanateve tradicionale.

Mbrëmja vazhdoi me shfaqjen e dy dokumentarëve me tematikë nga historia e Kosovës:

“Ferdonija” me autorë Gazmend Bajri dhe Shkurte Dauti: Një rrëfim për historinë dhe qëndresën e Ferdonije Qerkezit nga Gjakova, e cila jeton me kujtimin e bashkëshortit dhe katër djemve të saj të humbur gjatë luftës.

“Pesë lulet, një notë e humbur” me autor Fatlum Haziri: Dokumentar që trajton temën e helmimeve të nxënësve në shkollat e Kosovës gjatë viteve ’90, i ndërtuar mbi dëshmi, intervista dhe materiale arkivore.

Aktivitetet e ditës u përmbyllën me “Etno Nejën”, ku interpretoi grupi “Ardian Behrami CIPA & Band”, duke sjellë përpunime muzikore për publikun pranishëm. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Folklor, energji epike dhe balet modern në natën e dytë të “Etno Fest-it”

Published

on

By

Nata e dytë e edicionit të 16-të të “Etno Fest-it” nisi me Ansamblin “Devolli” nga Korça, i cili solli për publikun valle tradicionale devolliane, veshje autoktone dhe harmoninë e lojës instrumentale ku dominonte klarineta.

Programi vazhdoi me aktorin Armend Baloku dhe shfaqjen e tij mbështetur në veprën monumentale të Gjergj Fishtës, “Lahuta e Malësisë”. Permes një interpretimi me ekspresivitet e temporitëm dinamik, ai përcolli fuqishëm historinë dhe mesazhin aktual të Fishtës “Lidhnju bashkë si kokrrat në shegë”, duke i shtuar mbrëmjes dozën e adrenalinës kombëtare.

Më pas, kompania Dance Theatre nga Gjergj Prevazi prezantoi shfaqjen e baletit “Void” (Bosh). Lëvizjet e precizuara të balerinave Katerina Goga dhe Chiara Xoxi përcollën përmes gjuhës së trupit përpjekjen për të mposhtur apatinë e zbrazëtinë përmes artit. Mbrëmja u përmbyll te “Qilimi fluturues i gjyshes” me performancën e grupit “NA” dhe DJ Cabo, duke gërshetuar muziken tradicionale me atë moderne. /E.A/

Continue Reading

Të kërkuara