Megjithë spekulimet me javë të tëra, pushtimi i Rusisë ndaj ish fqinjit të saj sovjetik në agimin e 24 shkurtit 2022 mahniti Ukrainën dhe botën.
Tronditja e gdhendur në fytyrën e gjakosur të Olena Kurylo, një mësuese e plagosur në bombardimet e qytetit lindor të Chuguiv, pasqyron atë të një kombi.
“Kurrë, në asnjë kusht nuk do t’i nënshtrohem (presidentit rus Vladimir) Putinit. Është më mirë të vdes”, tha Kurylo, 52. Fotografia e saj, e realizuar nga fotografi i AFP-së Aris Messinis, u bë një imazh përcaktues i luftës.
Sapo ka filluar lufta, refugjatët fillojnë të dalin nga Ukraina me makinë, autobus, tren dhe në këmbë.
Burrat në moshë luftarake urdhërohen të qëndrojnë prapa për të mbrojtur vendin, duke çuar në lamtumirë të dhimbshme, si kjo skenë e kapur nga fotografi i AFP-së Bulent Kilic në stacionin qendror të trenit të portit të Odesës më 7 mars, ku një baba i thotë lamturmirë vajzës së tij.
Një muaj pasi filloi luftën, ushtria ruse njofton tërheqjen e saj nga veriu i Ukrainës pasi dështoi të pushtojë Kievin, duke lënë pas një mori tmerresh në qytetet që kishte pushtuar.
Më 2 prill, AFP është ndër organizatat e para ndërkombëtare të lajmeve që hynë në periferinë e sapoçliruar të Kievit, Bucha, ku reporterët tanë zbulojnë trupat e të paktën 20 civilëve, disa me duar të lidhura pas shpine, të shpërndarë në një rrugë të vetme.
Fotot e fotografit të AFP-së Ronaldo Schemidt ndezën një protestë globale ku bota akuzoi Rusinë për krime lufte, të cilat ajo i mohon.
Një qytet mbi të gjitha, simbolizon vuajtjet në gjashtë muajt e parë të luftës: porti jugor i Mariupolit, i cili është shkatërruar gjatë një rrethimi tre mujor.
Kjo foto, nga fotografi i AFP-së, Alexander Nemenov, gjatë një vizite të organizuar nga ushtria ruse më 12 prill, është bërë në rrënojat e një teatri që u rrafshua nga një sulm rus, ndërsa qindra njerëz ishin strehuar brenda.
Pas tërheqjes nga veriu, Rusia fokuson fuqinë e saj të zjarrit në rajonin lindor të Donbasit, pjesërisht i mbajtur nga separatistët pro-Kremlinit që nga viti 2014.
Ukrainasit e pushtuar kërkojnë armë më të fuqishme në përpjekje për të zmbrapsur pushtuesit.
Franca dërgon disa obusa vetëlëvizëse të Cezarit, si ky që fotografi i AFP-së Aris Messinis kapi në aksion pranë qytetit Kurakhove në rajonin e Donetsk.
8 tetor 2022: Bombardohet ura që lidh Rusinë me Krimenë
Prestigji i Rusisë merr një goditje të rëndë më 8 tetor, kur ura shumë e lavdëruar e Putinit që lidh kontinentin rus me gadishullin e okupuar të Krimesë përmes ngushticës Kerch, sulmohet pjesërisht.
Kievi mohon të jetë pas sulmit.
Kjo foto është bërë nga një fotograf amator në qytetin Kerch të Krimesë, i cili kërkoi të mbetet anonim.
Ndëshkimi për sulmin në urën e Kerçit vjen në formën e një breshëri sulmesh vdekjeprurëse me drone dhe raketa në Kiev dhe qytete të tjera që synojnë kryesisht rrëzimin e infrastrukturës energjetike të Ukrainës.
Më 17 tetor, banorët e Kievit zgjohen nga zhurma e dronëve të prodhuar nga Irani që zbresin për të sulmuar objektivat.
Fotografi i AFP-së, Yasuyoshi Chiba, kapi një nga armët teksa kalonte sipër. Ai shpërtheu 100 metra larg tij.
Rusia pëson një pengesë të madhe më 9 nëntor, kur detyrohet të braktisë qytetin jugor të Khersonit, të cilin e pushtoi në fillim të luftës, përballë një kundërofensive të ashpër ukrainase.
Katër ditë më vonë, fotografi i AFP-së, Bulent Kilic, kap imazhin e banorëve të Khersonit që përshëndesin forcat ukrainase si çlirimtarë. Euforia e tyre zbutet nga frika se Rusia do të vazhdojë të sulmojë qytetin, gjë që e bën vazhdimisht.
Lufta i ofroi aktorit të kthyer në president të Ukrainës, Volodymyr Zelensky, rolin e tij më të madh deri më tani, si kryekomandant i palodhur që përpiqet të ngjallë mbështetje për luftën epike të vendit të tij me ushtrinë e fuqishme ruse.
Nga Kievi i kohës së luftës, ai nis një turne virtual në parlamentet perëndimore për të kërkuar më shumë armë dhe më shumë ndihmë.
Blitzi diplomatik arrin kulmin në dhjetor në Uashington, vizita e tij e parë jashtë shtetit që nga lufta. “Ukraina… nuk do të dorëzohet kurrë”, i thotë ai Kongresit, i cili i jep atij një ovacion të vazhdueshëm, siç është kapur në këtë foto nga fotografi i AFP-së Jim Watson.
Me kalimin e muajve, luftimet zbresin në një luftë të stilit të Luftës së Parë Botërore, me ushtarë në të dyja anët që durojnë kushte të mjerueshme në thellësi të dimrit.
Kjo foto, gjithashtu nga Yasuyoshi Chiba, është bërë pranë qytetit lindor të Bakhmut, i cili është në qendër të betejës më të gjatë dhe më të përgjakshme të luftës deri më sot./FRANCE24/UBTNews/
Mbledhja e Kryesisë së Kuvendit të Kosovës ka dështuar të mbahet të martën për shkak të mungesës së kuorumit.
Këtë e bëri të ditur nënkryetari i Kuvendit, Ardian Gola, i cili para gazetarëve foli edhe për Projektligjin për Gjykatën Speciale. Ai tha se vazhdimi i seancës së ndërprerë, ku ishte paraparë shqyrtimi i këtij projektligji, kërkon koordinim dhe dakordim mes partive politike.
“Është çështje komplet jashtë rendit të ditës së Kryesisë. Arsyeja që është ndërprerë seanca ka të bëjë me mungesë të kuorumit dhe realisht kryetarja Haxhiu ka autorizuar që, në koordinim me shefat e grupeve parlamentare, të caktohet një datë kur do të vazhdojë ajo seancë. Mbetet çështje e dakordimit politik, të menaxhuar dhe drejtuar nga kryetarja e Kuvendit”, theksoi Gola.
Ai u pyet edhe për dënimin e ish-presidentit Hashim Thaçi nga Dhomat e Specializuara në Hagë.
Gola shprehu keqardhje për procesin gjyqësor që po zhvillohet në këtë institucion, ndërsa bëri të ditur se vendimi i fundit do të trajtohet edhe në kuadër të grupit punues për strategjinë lidhur me ish-krerët e UÇK-së, të udhëhequr nga zëvendëskryeministri Glauk Konjufca.
“Shprehim keqardhjen tonë për gjithë procesin që po zhvillohet në Dhomat e Specializuara. Ne e kemi themeluar një grup punues, në krye të të cilit është zëvendëskryeministri Glauk Konjufca, dhe shpresojmë që edhe ky vendim të jetë si pjesë shtesë e këtij grupi punues”, tha ai./A.K/
Gjykata e Lartë në Beograd ka marrë vendim për caktimin e masës së paraburgimit dhe lëshimin e urdhërarrestit ndaj ish-nënkryetarit të Listës Serbe, Milan Radoiçiq, pasi ky i fundit nuk është paraqitur në stacionin policor, konfirmim ky i dhënë për median serbe Insajder nga vetë Gjykata e Lartë në Beograd.
Sipas Gjykatës, vendimi për paraburgim dhe fletarrest është marrë për shkak se Radoiçiq i cili ndodhet nën hetime për pjesëmarrje në sulmin e armatosur në fshatin Banjskë nuk është lajmëruar në stacionin policor më 15 nëntor. Paraqitja periodike në polici ishte një nga masat e sigurisë të caktuara nga gjykata si garanci se ai do të ishte i disponueshëm gjatë kohëzgjatjes së hetimeve. Sipas po të njëjtave burime gjyqësore, paraburgimi u caktua për shkak të rrethanave që tregojnë se i pandehuri po fshihet ose është arratisur. Informacionin fillimor se për Radoiçiq është lëshuar urdhërarrest e kishte publikuar portali BIRN.
Milan Radoiçiq po hetohet në Serbi në kuadër të lëndës “Banjska”, e cila u iniciua pas konfliktit të armatosur në fshatin Banjskë të Kosovës më 24 shtator 2023, ku mbetën të vrarë katër persona, rreshteri i Policisë së Kosovës, Afrim Bunjaku i cili ishte në detyrë dhe tre anëtarë të grupit të armatosur.
Radoiçiq kishte pranuar përmes avokatit të tij, Goran Petronijević, se kishte qenë përgjegjës logjistike për organizimin e grupit terrorist.
Ndonëse Prokuroria e Lartë në Beograd kishte kërkuar paraburgim pas nisjes së procedurës penale për vepra të tilla si armëmbajtje pa leje dhe vepra kundër sigurisë përgjithëshme, gjykata e kishte lënë të mbrohet në liri, me kusht që të dorëzonte pasaportën, të mos udhëtonte në Kosovë dhe të paraqitej në polici çdo dy javë. Që atëherë, prokuroria nuk kishte dhënë asnjë informacion për ndonjë përparim tjetër në këtë hetim.
Paralelisht me këto zhvillime në Serbi, në Kosovë është duke u zhvilluar një proces gjyqësor kundër 45 personave, ku rasti në Banjskë është cilësuar si terrorizëm dhe sulm ndaj rendit kushtetues, proces në të cilin dy persona tashmë janë dënuar me burgim të përjetshëm dhe një tjetër me 30 vjet burgim.
Në kohën kur ndodhi sulmi terrorist në Banjskë, Milan Radoiçiq ushtronte funksionin e nënkryetarit të Listës Serbe, subjekti kryesor i serbëve të Kosovës me lidhje të ngushta me Partinë Përparimtare Serbe (SNS) në pushtet, ndërsa më parë ishte shfaqur shpesh në tubime politike dhe në shoqërinë e zyrtarëve më të lartë shtetërorë të Serbisë. /E.A/
Muzikanti dhe fizarmonicisti slloven, Marko Hatlak, ka kërkuar falje për përzgjedhjen dhe interpretimin e këngës “Oj Kosovo, Kosovo” gjatë ceremonisë hapëse të Forumit të Zgjerimit të Bashkimit Evropian 2026 në Bruksel.
Kënga, e cila përmban pretendime nacionaliste serbe ndaj Kosovës, kishte nxitur reagime të shumta pas interpretimit të saj në këtë aktivitet.
Hatlak, i cili ishte përgjegjës për përgatitjen e programit muzikor në emër të Komisionit Evropian, ka thënë se përzgjedhja ishte e paqëllimshme dhe se nuk ishte në dijeni të kontekstit historik e politik të këngës.
Në një reagim publik, ai ka shpjeguar se ishte ngarkuar të përzgjidhte dhjetë këngë, nga një për secilin vend pjesëmarrës në forum, dhe t’ia dorëzonte ato organizatorëve për miratim.
Sipas tij, gjatë kërkimit në Google për një këngë tradicionale nga Kosova, kishte hasur në “Oj Kosovo, Kosovo”, e cila ishte përshkruar si këngë patriotike.
“Unë e përzgjodha atë nga këndvështrimi i një muzikanti, pra duke u bazuar në harmoninë, ritmin dhe tingullin e saj”, ka shpjeguar Hatlak.
Ai ka thënë se kishte vetëm një javë kohë për përgatitjen dhe interpretimin e programit dhe se, për shkak të afatit të shkurtër, nuk kishte arritur të hulumtonte prejardhjen dhe domethënien e këngës. Sipas tij, as organizatorët nuk e kishin vënë në pah natyrën problematike të përzgjedhjes gjatë shqyrtimit të programit.
“U kërkoj sinqerisht falje të gjithë atyre që janë prekur nga kjo ngjarje”, ka deklaruar muzikanti.
Hatlak ka bërë të ditur se kërkimfaljen ua ka dërguar drejtpërdrejt edhe ambasadorit të Kosovës në Slloveni, Valdet Sadiku, ambasadorit të Kosovës në Belgjikë, Agron Bajrami, kryenegociatorit për Integrimin Evropian, Jeton Zulfaj, si dhe komisioneres evropiane për Zgjerim, Marta Kos.
Ai ka theksuar se nuk kishte pasur qëllim të ofendonte askënd dhe se nuk do ta kishte interpretuar këngën po ta kishte ditur kontekstin e saj.
“Po ta kisha ditur kontekstin dhe domethënien e saj, sigurisht që nuk do ta kisha interpretuar. Gjatë gjithë karrierës sime, jam përpjekur që përmes muzikës t’u sjell njerëzve vetëm gëzim dhe paqe të brendshme. Nuk ka qenë kurrë qëllimi im të fyej askënd”, ka shkruar ai.
Në fund, Hatlak ka shprehur keqardhje për situatën e krijuar, duke shpresuar që kërkimfalja e tij të pranohet./A.K/
Punimi shkencor i profesorëve të Shkencave Mjekësore në UBT, Prof. Dr. Fitim Alidema dhe Prof. Dr. Zejdush Tahiri, në bashkëautorësi me Mr. Ph. Flakron Alidema, është publikuar në revistën prestigjioze ndërkombëtare Pharmacoepidemiology.
Ky studim vëzhgues retrospektiv ka analizuar të dhënat e 4.668 pacientëve të trajtuar me aspirinë 100 mg në kujdesin parësor shëndetësor. Gjetjet kryesore të hulumtimit tregojnë se përdorimi potencialisht i papërshtatshëm i aspirinës është dukshëm më i lartë në parandalimin parësor kardiovaskular (52,3%) krahasuar me atë dytësor (1,8%).
Kontributi i veçantë i këtij punimi të profesorëve të UBT-së qëndron në vlerësimin e përbashkët të indikacionit mjekësor, profilit të rrezikut për gjakderdhje dhe barnave shoqëruese, në raport me ndërprerjen e dokumentuar të terapisë. Sipas analizës, historia e gjakderdhjes gastrointestinale rezultoi të jetë faktori kryesor i lidhur me ndërprerjen e trajtimit me aspirinë, duke nxjerrë në pah nevojën për rivlerësim individual të raportit përfitim–rrezik te secili pacient.
Revista Pharmacoepidemiology, e botuar nga MDPI, renditet në kuartilin Q2 sipas SCImago 2025 në kategorinë e farmakologjisë dhe toksikologjisë, indeksohet në platformat e njohura Scopus dhe Web of Science (ESCI), dhe ka faktor ndikimi 1,6 sipas Clarivate.