Botë

Kina mohon testet bërthamore, i bën thirrje SHBA-ve të mbajë moratoriumin

Published

on

Presidenti amerikan pretendon se Kina dhe Rusia kanë kryer teste sekrete të armëve bërthamore, ndërsa ai kërkon të justifikojë rikthimin në testime.

Kina ka mohuar se ka testuar fshehurazi armë bërthamore, duke hedhur poshtë një pretendim nga Presidenti i Shteteve të Bashkuara Donald Trump.

Zëdhënësja e Ministrisë së Jashtme kineze, Mao Ning, këmbënguli të hënën se Pekini nuk e ka thyer moratoriumin joformal që ka vazhduar për dekada mbi testimin e armëve bërthamore.

Trump pretendoi të dielën se, përveç Kinës, Rusia, Koreja e Veriut dhe Pakistani janë të gjithë të angazhuar në testime sekrete nëntokësore. Ai i bëri komentet ndërsa shtyn që SHBA-të të rifillojnë testet.

Kina “i është përmbajtur angazhimit të saj për të pezulluar testimet bërthamore”, tha Mao në përgjigje të pyetjeve në lidhje me pretendimin e Trump.

“Si një shtet i përgjegjshëm i armëve bërthamore, Kina është e përkushtuar ndaj zhvillimit paqësor, ndjek një politikë ‘mospërdorimi i parë’ i armëve bërthamore dhe një strategji bërthamore që përqendrohet në vetëmbrojtje, dhe i përmbahet moratoriumit të saj të testimeve bërthamore”, tha ajo.

Ajo tha gjithashtu se Pekini u bën thirrje SHBA-ve të mbështesë moratoriumin mbi testimet bërthamore, pas njoftimit të papritur të Trump të enjten se ai kishte urdhëruar Departamentin e Mbrojtjes të rifillonte “menjëherë” testet.

Kina shpreson që SHBA-të do të “ndërmarrin veprime konkrete për të mbrojtur regjimin ndërkombëtar të çarmatimit bërthamor dhe mospërhapjes dhe për të ruajtur ekuilibrin dhe stabilitetin strategjik global”, vazhdoi Mao.

“I vetmi vend që nuk kryen teste”

Trump bëri pretendimet për testet sekrete bërthamore, pa ofruar prova, në një intervistë televizive me CBS.

“Testimet e Rusisë dhe testimet e Kinës, por ata nuk flasin për këtë”, tha ai.

“Nuk dua të jem i vetmi vend që nuk kryen teste”, vazhdoi ai, duke shtuar Korenë e Veriut dhe Pakistanin në listën e kombeve që dyshohet se testojnë arsenale.

SHBA-të nuk kanë shkaktuar një shpërthim bërthamor që nga viti 1992.

Asnjë vend tjetër përveç Koresë së Veriut nuk dihet se ka kryer një shpërthim bërthamor për dekada të tëra. Rusia dhe Kina raportojnë se nuk kanë kryer teste të tilla që nga viti 1990 dhe 1996, përkatësisht.

Megjithatë, Rusia tha javën e kaluar se kishte testuar një raketë të re me energji bërthamore, Burevestnik, dhe një dron nënujor me energji bërthamore dhe të aftë për të mbushur bomba bërthamore.

‘Testet e sistemit’

Konfuzioni rrethon njoftimin e papritur të Trump se ai ka urdhëruar ushtrinë amerikane të fillojë testimin, i cili u bë nëpërmjet një postimi në mediat sociale disa minuta para se të hynte në një samit me udhëheqësin kinez Xi Jinping.

I pyetur drejtpërdrejt nëse planifikonte që SHBA-të të shpërthenin një armë bërthamore për herë të parë në më shumë se tre dekada, Trump i tha CBS: “Po them se do të testojmë armë bërthamore siç bëjnë vendet e tjera, po”.

Po atë ditë, sekretari amerikan i energjisë minimizoi sugjerimin që do të thoshte një shpërthim bërthamor.

Mendoj se testet për të cilat po flasim tani janë teste sistemi. Këto nuk janë shpërthime bërthamore”, tha Chris Wright në një intervistë për Fox News.

Këto janë ato që ne i quajmë ‘shpërthime jo-kritike’, kështu që po testoni të gjitha pjesët e tjera të një arme bërthamore për t’u siguruar që ato japin gjeometrinë e duhur dhe ato krijojnë shpërthimin bërthamor”, tha ai./EO

Aktualitet

Irani paralajmëron tensione në Ngushticën e Hormuzit ndaj vendeve që mbështesin sanksionet

Published

on

By

Irani ka paralajmëruar vendet që mbështesin sanksionet kundër tij se mund të përballen me vështirësi gjatë kalimit të anijeve të tyre në Ngushticën e Hormuzit, raportojnë mediat shtetërore iraniane.

Brigadier Gjeneral Amir Akraminia, zëdhënës i ushtrisë iraniane, deklaroi se shtetet që zbatojnë masa ndëshkuese ndaj Teheranit do të hasin “probleme” në këtë korridor detar me rëndësi strategjike.

Shtetet e Bashkuara prej vitesh kanë vendosur sanksione të ashpra ndaj Iranit, ndërsa masa të ngjashme kanë ndërmarrë edhe Bashkimi Evropian, Britania dhe Australia. Këto vende kanë shprehur shqetësime lidhur me programet ushtarake të Iranit, situatën e të drejtave të njeriut dhe mbështetjen e grupeve militante.

Gjatë periudhës së tensioneve të fundit, Irani kishte paralajmëruar më herët edhe anijet e vendeve që mbështesin operacionet ushtarake amerikane dhe izraelite.

Në anën tjetër, disa shtete po shqyrtojnë mundësinë e krijimit të një misioni të përbashkët për mbrojtjen e transportit detar në Ngushticën e Hormuzit, e cila konsiderohet një nga rrugët më të rëndësishme për tregtinë globale. Britania ka bërë të ditur se do të dërgojë një anije luftarake në Lindjen e Mesme për të kontribuar në sigurinë e lundrimit në këtë zonë. /CNN/

Continue Reading

Aktualitet

Irani akuzon SHBA-në për “aventurë ushtarake të pakujdesshme”

Published

on

By

Ministri i Jashtëm i Iranit, Abbas Araghchi, ka akuzuar Shtetet e Bashkuara se po zgjedhin një “aventurë ushtarake të pakujdesshme” sa herë që një zgjidhje diplomatike ndodhet mbi tavolinë.

Përmes një postimi në platformën X, Araghchi deklaroi se iranianët nuk do t’i nështrohen kurrë presionit, ndërkohë që të dyja palët akuzuan njëra-tjetrën për nisjen e sulmeve në Ngushticën e Hormuzit.

Ai ngriti pikëpyetje nëse kjo është një taktikë e thjeshtë presioni apo rezultat i manipulimit të Presidentit Donald Trump nga faktorë sabotues për ta futur atë në një tjetër vorbull lufte.

Pavarësisht këtyre përplasjeve, Trump është shprehur se armëpushimi mbetet i paprekur, i cili synon të mundësojë bisedimet për t’i dhënë fund luftës që SHBA dhe Izraeli nisën në shkurt. Sipas Sekretarit të Shtetit, Marco Rubio, Irani pritet t’u përgjigjet propozimeve amerikane këtë të premte. Gjatë një vizite në Itali, Rubio deklaroi se shpreson që oferta e Iranit të jetë serioze.

Ndërkohë, Komanda Qendrore e SHBA-së (Centcom) njoftoi të enjten se Irani kishte lëshuar raketa, dronë dhe mjete lundruese drejt tre anijeve luftarake amerikane në atë që e cilësoi si një sulm të paprovokuar.

Nga ana tjetër, komanda e lartë ushtarake e Iranit pretendoi se SHBA-ja kishte shënjestruar një cisternë nafte iraniane dhe një anije tjetër që po i afrohej Ngushticës së Hormuzit, duke kryer gjithashtu sulme ajrore në disa zona bregdetare.

Irani ka mbajtur kontrollin e Ngushticës dhe ka sulmuar aleatët e SHBA-së në Gji si hakmarrje, duke shkaktuar rritje të menjëhershme të çmimeve të energjisë, pasi kjo pikë kyçe shërben për transportin e 20% të naftës dhe gazit në botë. /BBC

Continue Reading

Lajmet

Trump i jep ultimatum BE-së: Tarifa zero deri më 4 korrik ose rritje drastike e taksave

Published

on

By

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka paralajmëruar Bashkimin Evropian se do të përballet me tarifa “shumë më të larta” nëse blloku nuk i eliminon plotësisht taksat ndaj produkteve amerikane brenda datës 4 korrik. Pas një bisede telefonike me shefen e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, Trump sqaroi se i ka dhënë afat Evropës deri në 250-vjetorin e pavarësisë së SHBA-së për të reflektuar, në të kundërt rritja e tarifave do të jetë e menjëhershme.

Nga ana tjetër, Von der Leyen u shpreh optimiste, duke thënë për BBC-në se blloku po shënon “progres të mirë” drejt reduktimit të tarifave përpara se të skadojë ky afat. Megjithatë, pozita e Trumpit u sfidua nga brenda, pasi një gjykatë amerikane vlerësoi se tarifat e tij globale prej 10% nuk janë të mbështetura në ligjin tregtar të SHBA-së, vendim ky që mund të nxisë beteja të reja ligjore.

Edhe pse një akord tregtar ishte arritur mes Trumpit dhe Von der Leyenit korrikun e kaluar, zbatimi i tij ka ngecur për shkak të mungesës së konsensusit mes qeverive të vendeve anëtare dhe ligjvënësve evropianë gjatë bisedimeve të fundit. Përmes një postimi në platformën X, Von der Leyen rikonfirmoi se të dyja palët mbeten të angazhuara për realizimin e marrëveshjes.

Më herët, presidenti amerikan kishte përmendur mundësinë e aplikimit të taksave prej 30% mbi mallrat evropiane. Ndërkohë, Parlamenti Evropian dha një miratim të kushtëzuar në mars, duke kërkuar garanci që SHBA-ja do të heqë tarifën 50% mbi çelikun dhe aluminin evropian përpara se të pranohet regjimi i tarifave zero për produktet amerikane. Për t’u bërë e plotfuqishme, kjo marrëveshje duhet të marrë dritën jeshile nga të 27 shtetet anëtare të BE-së.

Continue Reading

Aktualitet

Trump: Armëpushimi me Iranin mbetet në fuqi pavarësisht përplasjeve në Hormuz

Published

on

By

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, deklaroi se armëpushimi me Iranin mbetet në fuqi, pavarësisht një përplasjeje mes shkatërruesve detarë iranianë dhe atyre amerikanë në Ngushticën e Hormuzit, për të cilën të dyja palët fajësuan njëra-tjetrën, siç raporton BBC.

SHBA-ja njoftoi se Irani lëshoi raketa, dronë dhe varka të vogla kundër tre anijeve të saj luftarake, në atë që e quajti një “sulm të paprovokuar”. Trump tha se Irani “u tall me ne sot”. Ndërkohë, komanda e lartë ushtarake e Iranit pretendoi se SHBA-ja kishte shënjestruar një cisternë nafte iraniane dhe një anije tjetër që po i afrohej Ngushticës, duke kryer “sulme ajrore” në disa zona bregdetare.

Ky tension vjen vetëm një ditë pasi ministria e jashtme e Iranit tha se po shqyrtonte një propozim të SHBA-së për t’i dhënë fund luftës. Rritja e tensioneve ndodh pavarësisht deklaratave të fundit të presidentit amerikan se lufta në Iran do të “përfundojë shpejt”.

Mediumi amerikan Axios raportoi se Shtëpia e Bardhë beson se po i afrohet një memorandumi mirëkuptimi me 14 pika me Iranin, i cili mund të vendosë kornizën për negociata më të detajuara bërthamore. Të mërkurën, një zëdhënës i ministrisë së jashtme iraniane konfirmoi se propozimi i fundit po shqyrtohet dhe se Teherani do të ndajë qëndrimet e tij me ndërmjetësit pakistanezë. Ministri i jashtëm i Pakistanit u shpreh se vendi i tij po “përpiqet ta kthejë këtë armëpushim në një fund të përhershëm të kësaj lufte”.

Megjithatë, një anëtar i lartë i parlamentit iranian e ka hedhur poshtë memorandumin me 14 pika, duke e quajtur atë një “listë dëshirash”. Zëdhënësi i komisionit për siguri kombëtare dhe politikë të jashtme, Ebrahim Rezaei, shkroi në rrjetin X se Irani “e ka gishtin në këmbëz”, duke paralajmëruar një “përgjigje të ashpër dhe penduese” nëse SHBA-ja nuk “dorëzohet dhe plotëson kushtet e nevojshme”.

Të dyja palët kanë kërcënuar me përshkallëzim të dhunës nëse nuk plotësohen kushtet e tyre për një marrëveshje paqeje. Në një postim në Truth Social më 6 maj, Trump shkroi se nëse Irani nuk pajtohet për një marrëveshje, “bombardimet fillojnë dhe, mjerisht, do të jenë në një nivel dhe intensitet shumë më të lartë se më parë”.

Trump kishte deklaruar më parë se “Operacioni Epic Fury” – ofensiva fillestare SHBA-Izrael në Iran – do të përfundonte “duke supozuar se Irani pranon të japë atë që është rënë dakord”. Para kësaj deklarate, Sekretari i Shtetit, Marco Rubio, kishte thënë se operacioni kishte përfunduar dhe i kishte arritur objektivat e tij.

Trump përsëriti gjithashtu se Irani kishte rënë dakord të mos zotëronte kurrë armë bërthamore “ndër të tjera” – një pretendim ky që nuk është konfirmuar nga Teherani. Programi bërthamor i Iranit mbetet një nga pikat kryesore të mosmarrëveshjes mes dy vendeve./BBC/

Continue Reading

Të kërkuara