Aktualitet

250 eurot e lehonave

Published

on

Për Kaltrina Berishën, e cila është bërë nënë për herë të dytë, premtimi i Qeverisë së Kosovë se do të paguajë nënat lehona të papuna, me 250 euro për gjashtë muaj radhazi, është një nga gjërat më të mira në planet e qeverisë.

“Pasi kam mbetur shtatzënë, unë nuk kam punuar më. Kam lindur vajzën, ajo ka tre muaj. Ajo se çfarë po thotë kryeministri (Albin Kurti) në planprogram, është shumë e mirë për mua si nënë. Kjo do t’i ndihmonte lehonat shumë, së paku nuk do ta kemi edhe stresin financiar”, thotë ajo.

Kryeministri i Kosovës Albin Kurti, në planprogramin qeverisës për katër vjetët e ardhshëm, ka premtuar se për nënat e papuna, do të paguajnë pagën minimale prej 250 eurosh, për 6 muajt e pushimit të lehonisë.

Po ashtu, ai ka thënë se do të ndryshojë pushimin e lehonisë dhe atë prindëror, në atë mënyrë që të dy prindërit ta kenë këtë mundësi.

Me Ligjin e punës në Kosovë, pushimi i lehonisë zgjat 12 muaj; 6 muajt e parë i paguan punëdhënësi në kompensim prej 70 për qind të pagës bazë; 3 muajt vijues i paguan Qeveria e Kosovës, në bazë të pagës mesatare në Kosovë, ndërsa 3 muajt e fundit janë pa pagesë.

Nënat e papunësuara deri më tash, nuk kanë marrë asnjë euro nga qeveria.

Sa është i realizueshëm premtimi?

Çështja kryesore mbetet se kur do të fillojë të realizohet një plan i tillë, si do të zbatohet dhe ku janë paratë? Radio Evropa e Lirë ka kontaktuar Ministrinë e Financave, Punës dhe Transfereve, por ata nuk janë përgjigjur.

Sipas të dhënave të Agjencisë së Statistikave, që nga viti 2014, Kosova ka regjistruar rënie të natalitetit për çdo vit. Në vitin 2014, numri i lindjeve të gjalla ka qenë 25.929. Në vitin 2019, janë regjistruar 21.798, ndërkaq vitin e kaluar kanë qenë vetëm 18.188 lindje.

Nëse merren të dhënat e vitit 2020, i bie që qeveria e Kosovës përafërsisht për gjashtë muaj, duhet të ndajë nga buxheti i shtetit mbi 27 milionë euro. Buxheti i Kosovës për vitin 2021, është i paraparë të jetë mbi 2.4 miliardë euro.

Sipas, të dhënave të Agjencisë së Statistikave të Kosovës, shkalla e punësimit te gratë është vetëm 14 për qind.

Numri i grave në moshë pune, është mbi 600 mijë, derisa të punësuara nga ky numër janë vetëm 85.601 gra. Femrat janë të punësuara, kryesisht në sektorët e arsimit, tregtisë dhe kujdesit shëndetësor.

Mujku: Vendimi i qeverisë mund të rritë natalitetin

Vebi Mujku, udhëheqës i Institutit për Zhvillimin e Politikave Sociale (IZHPS), në një bisedë për Radion Evropa e Lirë, thotë se dhënia e këtyre mjeteve për nënat lehonë të papunësuara do të rriste natalitetin.

“Është e rëndësishme për të ardhmen e vendit në përgjithësi, pasi që nataliteti është në rënie e sipër dhe të gjitha nënat që nuk punojnë dhe kanë mundësi që për gjashtë muaj të marrin një shumë prej 250 euro, kjo do t’i stimulojë edhe në rritjen e natalitetit, por kjo shumë do të ndihmonte edhe në kujdesin dhe mirëqenien e fëmijëve”, thotë ai.

Plan i mirë por kur fillon pagesa?

Me mbështetje për lehonat dhe të tjerat çështje sociale që përfshihen në këtë program të qeverisë, kryeministri Kurti ka thënë se do ta nxjerrin shoqërinë nga varfëria dhe do të sjellin më shumë barazi shoqërore dhe gjinore.

Megjithatë, Kaltrina Berisha, nënë e dy fëmijëve, dyshon se kjo do të fillojë të realizohet shpejt. Ajo nuk pret se mund të jetë përfituese e kësaj ndihme shtetërore.

“Sot thuhet mund të realizohet pas disa viteve”, thotë ajo.

Në familjen Berisha punon bashkëshorti i Kaltrinës dhe siç thotë ajo, të ardhurat mujore janë të vogla, por, mundohen t’i menaxhojnë sa më mirë duke iu ikur gjërave të luksit dhe blerë vetëm gjërat e nevojshme për jetë.

“Me ato para në rast se do të m’i jepte shteti, normal që do t’i mbuloja shpenzimet për beben, qumështin gjëra për fëmije, çfarëdo që i duhet. Do të ishte një ndihmë e madhe, nuk janë pak 250 euro në muaj. Sinqerisht do të më ndihmonin shumë, edhe burri im nuk do të kishte një barrë kaq te madhe të mjeteve”, thotë ajo.

Bota

Trump shkarkon kreun e Agjencisë së Sigurisë Kombëtare, Gjeneralin Timothy Haugh

Published

on

Administrata e Presidentit Donald Trump ka shkarkuar Gjeneralin Timothy Haugh, kreun e Agjencisë së Sigurisë Kombëtare (NSA) dhe të Komandës Kibernetike të SHBA-së, një vendim që ka shkaktuar diskutime dhe shqetësim mes zyrtarëve dhe politikës amerikane.

Arsyet e shkarkimit nuk janë bërë të qarta, por ky hap ka pasuar një takim të mërkurën mes Trumpit dhe aktivistes së ekstremit të djathtë, Laura Loomer. Raportohet se Loomer ka nxitur presidentin të largojë disa zyrtarë që ajo dyshonte se nuk mbështesnin agjendën e tij. Në një postim në platformën X, Loomer e ka quajtur Gjeneralin Haugh dhe zëvendësuesen e tij, Wendy Noble, “të pabesë” ndaj presidentit, duke e konsideruar këtë si shkakun kryesor të largimit të tyre.

Në një deklaratë për mediat, Trump ka thënë se do të largohet çdo punonjës që nuk është besnik ndaj tij, duke shtuar: “Ne gjithmonë do të largojmë njerëz – ata që nuk i pëlqejmë ose që përfitojnë, ose që mund të kenë besnikëri ndaj dikujt tjetër.” Ky koment është bërë ndërkohë që qarkullonin lajme për shkarkimin e të paktën tre zyrtarëve të tjerë nga Këshilli i Sigurisë Kombëtare të Shtëpisë së Bardhë, pas takimit me Loomer.

Agjencia e Sigurisë Kombëtare dhe Shtëpia e Bardhë kanë refuzuar të komentojnë në lidhje me shkarkimet, duke e referuar çështjen tek Zyra për Marrëdhënie me Publikun e Sekretarit të Mbrojtjes, e cila gjithashtu ka refuzuar të japë më shumë detaje.

Demokratët kryesorë në komitetet e inteligjencës të Dhomës së Përfaqësuesve dhe Senatit kanë shprehur shqetësim për këtë vendim. Përfaqësuesi Jim Himes dhe Senatori Mark Warner e kanë kritikuar shkarkimin, duke thënë se Haugh ka qenë një udhëheqës i ndershëm dhe të drejtë, dhe se mund të ishte pikërisht kjo integriteti që ka çuar në largimin e tij nga administrata Trump.

Në një deklaratë për CBS, Himes tha se ishte “thellësisht i shqetësuar” për shkarkimin, duke shtuar se Gjenerali Haugh ka vendosur sigurinë kombëtare në prioritet dhe ka ndjekur ligjin.

Continue Reading

Bota

Detaje mbi grumbullimin e forcave amerikane në Lindjen e Mesme

Published

on

Pentagoni ka njoftuar një forcim të pranisë ushtarake të Shteteve të Bashkuara në Lindjen e Mesme, duke dërguar aeroplanmbajtësen “Harry S. Truman” dhe vendosur avionë luftarak shtesë, përfshirë F-15, F-16 dhe F-35, në rajon. Këto përforcime kanë për qëllim të forcojnë aftësitë detare të SHBA-së dhe të mbrojnë stabilitetin rajonal, veçanërisht pas rritjes së tensioneve me Iranin dhe zhvillimeve të fundit në Jemen.

Një zyrtar amerikan tha për Al Jazeera se kjo ngritje e forcave përfshin gjithashtu dërgimin e bombarduesve B-2 në bazën Diego Garcia në arkipelagun Chagos. Ky hap synon të mbështesë qëllimet e SHBA-së për të penguar agresionet dhe për të mbrojtur rrjedhën e lirë të tregtisë në rajon. Forcat amerikane në Lindjen e Mesme do të arrijnë rreth 40 mijë ushtarë me këto përforcime. Aeroplanmbajtëset “Harry S. Truman” dhe “Carl Vinson” do të lundrojnë në rajon, edhe pse lokacionet e sakta të vendosjes së tyre mbeten të panjohura.

Përveç kërcënimeve të mundshme nga Irani, i cili ka paralajmëruar se do të reagojë me forcë në rast sulmi, ky grumbullim forcon angazhimin amerikan në rajon për të kundërshtuar çdo kërcënim ndaj sigurisë dhe stabilitetit të tij. Teherani ka theksuar se çdo agresion kundër tij do të çonte në një reagim të fuqishëm, ndërsa ministri i Jashtëm iranian kritikoi reagimin e Bashkimit Evropian ndaj politikave amerikane, duke e quajtur atë një kërcënim për paqen dhe sigurinë ndërkombëtare.

Continue Reading

Bota

Putini i detyrohet SHBA-së një përgjigje”, Britania e Franca kritikojnë Rusinë

Published

on

Britania dhe Franca kanë akuzuar presidentin rus, Vladimir Putin, për zvarritjen e bisedimeve për armëpushim që mund të çonin në përfundimin e luftës në Ukrainë. Ato kanë bërë thirrje për një përgjigje të menjëhershme nga Moska, duke theksuar se Putin i detyrohet një përgjigje të SHBA-së për propozimin e ndërprerjes së luftimeve.

Sipas raportimeve, Rusia ka refuzuar propozimin e Shteteve të Bashkuara për një armëpushim të plotë dhe të menjëhershëm për 30 ditë. Sekretari i Jashtëm britanik, David Lammy, dhe homologu i tij francez, Jean-Noel Barrot, kanë kritikuar këtë qëndrim të Moskës, duke theksuar se Putini vazhdon të bombardojë Ukrainën, pavarësisht kërkesave për paqe.

Të dy diplomatë kanë theksuar se Ukraina ka pranuar kushtet e armëpushimit tri javë më parë, ndërkohë që tani Rusia është e detyruar të japë një përgjigje ndaj kërkesës për ndaljen e luftimeve, duke nënvizuar se ky proces duhet të avancojë për të arritur një zgjidhje paqësore.

Continue Reading

Bota

Trump: Irani dëshiron bisedime të drejtpërdrejta me SHBA-në

Published

on

Presidenti amerikan, Donald Trump, ka sugjeruar se Irani mund të pranojë negociatat e drejtpërdrejta me Shtetet e Bashkuara, pavarësisht tensioneve të vazhdueshme dhe kërcënimeve të rritura ndërmjet dy vendeve. Trump u shpreh optimist për mundësinë e një dialogu të drejtpërdrejtë me zyrtarët në Teheran, duke theksuar se kjo do të ishte më efikase dhe do të lejonte një mirëkuptim më të qartë të qëndrimeve të palëve.

Muajin e kaluar, Trump dërgoi një letër udhëheqjes iraniane, duke kërkuar bisedime mbi programin bërthamor të Iranit, ndërkohë që ai vazhdon të kërcënojë me sulme ushtarake ndaj vendit. Megjithatë, Irani ka hedhur poshtë mundësinë e negociatave direkte, duke preferuar diplomacinë indirekte. Ende nuk është e qartë nëse qëndrimi i Teheranit ka ndryshuar, apo nëse Trump po spekulon mbi pozicionin e Iranit.

Në përgjigje të kërcënimeve të mundshme ushtarake nga SHBA, Irani ka deklaruar se çdo sulm ndaj vendit do të hasë në hakmarrje të fuqishme, duke e quajtur çdo veprim të tillë si një “goditje të rëndë”. Megjithatë, pozita e Iranit në rajon duket të jetë dobësuar për shkak të ngjarjeve të fundit në Gaza dhe humbjes së partnerëve kyç si Hezbollah dhe grupet e armatosura të opozitës siriane.

Continue Reading

Të kërkuara