Kulturë

Tingujt kabaistikë të kompozitorit Aleksandër Peçi emocionojnë publikun vjenez

Aleksandër Peçi ka arritur sukses tek publiku vjenez me koncertin e tij.

Published

4 years ago

March 15, 2022

Betim Gashi

ATSH/ Kompozitori i njohur Aleksandër Peçi ka arritur sukses tek publiku vjenez me koncertin e tij, ku u interpretuan pjesët kontemporane të krijmtarisë së tij nga 3 instrumentistë të talentuar shqiptarë.

Koncerti u dha në sallën Alten Rathais të Bank Austria, një nga sallat më prestigjioze të Vienës, duke dhuruar një natë magjike në këtë ambient aristokrat, ku muzika shqiptare kumboi e jashtëzakonshme nën interpretimin e instrumentistëve Kosti Deti Janela Nini dhe Kristi Hifzi.

Kompozitori Peçi shprehu mirënjohjen për profesor Markus Prause me të cilin studiojnë Kosti dhe Kristi i cili mundësoi sallën e koncertit si një nderim ndaj kauzës së modernizimit të muzikës ku Peçi është i fokusuar.

Në nisje të koncertit, publiku u informua nga vetë kompozitori Aleksandër Peçi në lidhje me metodën e tij të Kabaizmi dhe logon apo vulën e tij kompozicionale: Polygravite CC2 Composition.

Kristi Hifzi hapi koncertin me overtonet e Sonatës 7 Spektralia, duke marrë ovacione nga publiku. Eshtë hera e tetë që luhet kjo sonatë brenda pak vitesh në disa metropole: Tiranë, Trieste, Vienë Pragë, Moskë.

Janela Nini luajti më pas “Walzt of sëan” ( Vals i mjelmës). Nga nëntori kur u shfaq premiera e kësaj vepre e deri në koncertin e Vjenës është luajtur 5 herë. Pas kësaj poetike të “Valsit të Mjelmës” publikun e pushtoi kontrasti i fuqishëm me tone dramatike i sonatës n2 për violin e piano.

Koncertin e vijoi Kosti Deti me “Fryn veriu”, perlën korçare të Tefta Tashkos. Maja emocionale do të vinte me “Sonata 4 Kabacells”, vepër të cilën vetë kompozitori i njohur Aleksandër Peçi e cilëson si modelin më të mirë të metodës së tij kompozicionale. Për më se 20 minuta Kosti Deti hipnotizoi publikun me polifoninë tejet origjinale të kësaj sonate, ngritur mbi celulat e kabasë, mbi dhimbjen, protestën e revoltën e saj. Publiku shpërtheu në duartrokitje.

Kompozitori Peçi i emocionuar nga ky koncert i suksesshëm mori edhe lajmin se Sonata n4 Kabacells ishte zgjedhur të luhej nga Kosti në Sallën e Filarmonisë së Vjenës, hera e parë që një sonatë shqiptare të luhet në Muzikverein. Kompozitori Peçi po ashtu u ftua të jepte klasë master në Konservatorin e Vienës mbi metodën e tij të kompozicionit.
Të pranishëm mes publikut vjenez ishin edhe ambasadori shqiptar në Vjenë, Roland Bimo.

Kabaizmi i Peçit

Kabaizimi ose muzika kabaistike është platforma e re kompozicionale me të cilën Aleksandër Peçi ka hyrë në muzikën e fundshekullit të 20-të dhe në shekullin 21.
Kabatë janë inde lakrimoze antike që polifonizojnë e transformohen në një Univers Kabaizmi në shek 21, duke suprimuar muskulaturën metronomike e çliruar muzikën nga vijendarëset e masave, inde lakrimoze që dhimbjen e përthyejnë në kaleidoskope dritë – hije me Logon Polygravite CC2 Composition të Peçit, për t’i dhënë sinjale vendbanimit të shpirtit.

Kabaizmi është një estetikë e dhimbjes, vajtimit, vuajtjes, lutjes, lamentacionit .Kabaizmi është një metodë kompozimi që reflekton polifoninë dhe kabanë shqiptare.

Kulturë

Shfaqja për fëmijë “Picërraku” vjen këtë të shtunë në Teatri Dodona

Published

1 day ago

March 6, 2026

UBTNews

Shfaqja për fëmijë “Picërraku”, me tekst të autorit Karel Novak dhe regji nga Melihate Qena, do të jepet këtë të shtunë, më 7 mars, në dy termine: ora 12:00 dhe 13:00 në Teatri Dodona.

Në këtë shfaqje marrin pjesë aktorët: Roza Berisha, Njomëza Tmava, Allmir Suhodolli, Avni Hoti dhe Molikë Maxhuni.

Kukullat janë realizuar nga Boris Qershkov, muzika nga Naim Krasniqi, ndërsa skenografia dhe kostumet nga Merita Behluli. Për ndriçimin kujdeset Skënder Latifi, ndërsa producent i shfaqjes është Armond Morina.

Rezervimet mund të bëhen çdo ditë pune nga ora 12:00 deri në 15:00 në numrin +383 (0)38 230 623, ndërsa ditën e shtunë nuk bëhen rezervime.

Shfaqja është mbështetur nga Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit e Kosovës.

Kulturë

Shkolla e Parë Shqipe në Kosovë – Stubëll

Published

1 day ago

March 6, 2026

UBTNews

Me rastin e Dita e Mësuesit, më 7 Mars, kujtojmë me respekt historinë e arsimit shqip dhe sakrificat e mësuesve për ruajtjen e gjuhës dhe kulturës sonë.

Një ndër vendet më të rëndësishme të kësaj historie është Kisha e Shën Gjergjit në Stubëll, e njohur edhe si shkolla e parë shqipe në Kosovë, e vendosur në Stubëll e Epërme në rajonin e Karadakut.

Tradita e arsimit shqip në këtë fshat është shumë e hershme dhe lidhet me veprimtarinë e Kolegji i Shën Lukës, i cili kishte filluar punën që në vitin 1584.

Edhe pse në atë kohë arsimi në gjuhën shqipe përballej me shumë pengesa dhe persekutim nga autoritetet osmane, në Stubëll u ruajt dhe u zhvillua tradita e mësimit në gjuhën amtare.

Në brendësi të kishës është i gdhendur edhe viti 1846, që dëshmon për vazhdimësinë e veprimtarisë arsimore në këtë vend.

Shkolla e parë shqipe si institucion i mirëfilltë filloi veprimtarinë e saj në vitin 1868 me mësuesin dhe meshtarin Dom Mikel Tarabuluzit, i cili dha një kontribut të madh në përhapjen e arsimit dhe të gjuhës shqipe. Më vonë, në vitin 1905, kjo shkollë u zyrtarizua edhe nga autoritetet e Austro-Hungarisë.

Në hapësirat e saj ndodheshin dhoma që shërbenin si klasa mësimi për nxënësit, si dhe ambiente për udhëheqësit fetarë dhe arsimorë. Në oborrin e saj sot gjendet edhe përmendorja e Dom Mikel Tarabuluzit dhe një monument kushtuar martirëve të Karadakut.

Për shkak të vlerave të saj historike, kulturore dhe shpirtërore, ky objekt është shpallur në mbrojtje të përhershme në vitin 2016 nga Këshilli i Kosovës për

Trashëgimi Kulturore.

Historia e shkollës së Stubllës është një dëshmi e fortë e përpjekjeve të popullit shqiptar për të ruajtur gjuhën dhe identitetin kombëtar përmes arsimit. Ajo na kujton se falë përkushtimit të mësuesve dhe dijetarëve, gjuha dhe kultura jonë kanë mbijetuar dhe janë zhvilluar ndër shekuj.

Foto: Sefer Aliqkaj

Kulturë

7 Marsi – Dita e Mësuesit dhe historia e Mësonjëtores së parë shqipe në Korçë

Published

1 day ago

March 6, 2026

UBTNews

Çdo vit më 7 mars, shqiptarët shënojnë Ditën e Mësuesit, një datë që lidhet me hapjen e shkollës së parë kombëtare në gjuhën shqipe, të njohur si Mësonjëtorja e Korçës.

Kjo shkollë u hap më 7 mars të vitit 1887 në qytetin e Korçës nën drejtimin e Pandeli Sotirit, në kohën e fundit të Perandorisë Osmane. Ajo ishte shkollë me karakter kombëtar e laik (jo fetar), ku të gjitha mësimet jepeshin në gjuhën shqipe. Drejtues të saj ishin figura të njohura të Rilindjes shqiptare, si: Pandeli Sotiri, Petro Nini Luarasi, Nuçi Naçi, Thoma Avrami etj.

Hapja e Mësonjëtores erdhi si rezultat i përpjekjeve të Lëvizjes Kombëtare Shqiptare, e cila synonte zhvillimin e arsimit dhe afirmimin e të drejtave kombëtare të shqiptarëve. Në një periudhë kur përdorimi dhe mësimi i gjuhës shqipe ishte i kufizuar, kjo shkollë u bë një qendër e rëndësishme për edukimin kulturor dhe patriotik.

Mësonjëtorja e Korçës pati një rol të veçantë në përhapjen e dijes dhe në ruajtjen e identitetit kombëtar. Përmes saj u hodhën themelet e arsimit shqip dhe u frymëzuan breza të tërë nxënësish.

Sot, ndërtesa ku dikur zhvillohej mësimi shërben si muze dhe mbetet një simbol i rëndësishëm i historisë së arsimit shqiptar. Çdo 7 mars, kjo datë kujton sakrificën dhe kontributin e mësuesve në ruajtjen dhe zhvillimin e gjuhës dhe kulturës shqiptare.

Dita e Mësuesit është festë kombëtare, nuk është vetëm për punonjës të arsimit shqiptar, por edhe për nxënës e studentë, është një festë që festohet në çdo familje shqiptare. Kjo është një traditë e bukur e krijuar te populli ynë. Në këtë ditë të rëndësishme të arsimit shqiptar kujtojmë me respekt të thellë veprën e ndritur të mësuesve dhe patriotëve të shquar, që punuan me përkushtim dhe bënë sakrifica të mëdha për zhvillimin e arsimit kombëtar.

Kulturë

Premiera e shfaqjes “Nemesis” nga Teatri ODA

Published

2 days ago

March 5, 2026

UBTNews

Teatri ODA ka prezantuar premierën e shfaqjes më të re, “Nemesis”, me regji të Florent Mehmetit. Premierën e parë e ndoqën spektatorët më 3 mars, ndërsa repriza e parë u zhvillua më 4 mars. Repriza tjetër do të mbahet më 7 mars, ora 20:00, në Amfiteatrin e Teatrit Kombëtar të Kosovës në Pallatin e Rinisë.

Shfaqja trajton rrugëtimet dhe fatet e pushtetit dhe forcës, duke i paraqitur ato si katalizatorë të degradimeve të personalitetit. “Nemesis” ndërthur referenca historike të njerëzimit, të përshkruara nga Herodoti, me studime të neurokimisë dhe ndryshimeve funksionale në trurin e njeriut, duke eksploruar ndikimin e pushtetit, pasurive dhe trashëgimisë në sjelljen dhe mendjen njerëzore.

Në skenë luajnë: Labinot Raci, Blend Sadiku, Fiona Abdullahu, Era Balaj, Art Pasha, ndërsa asistente regjie është Ardiana Mehmeti. Skenografia është punuar nga Enes Sahiti, muzika nga Lis Boshtrakaj, dhe videografia nga Gëzim Hasani. Koordinatore e produksionit është Renea Begolli, me asistente të produksionit Sabi Paqarizi dhe Delvina Bytyqi. Ndriçimi është realizuar nga Mursel dhe Bujar Bekteshi, ndërsa fotografitë dhe dizajni nga Zana Begolli. Produksioni është i Teatrit ODA.

Biletat për reprizën e 7 marsit mund të rezervohen duke dërguar SMS me emrin, mbiemrin dhe numrin e biletave në: 044 430 693.

“Nemesis” ofron një përvojë teatrale unike, ku historia, arti dhe shkenca bashkohen për të eksploruar pushtetin, forcën dhe ndikimin e tyre mbi njerëzit dhe shoqërinë.