Florinda Kelmendi, studente e vitit të tretë në Media dhe Komunikim në UBT
Janë 48 fëmijë nën kulmin e Qendrës Burimore për Mësim dhe Këshillim në Mitrovicë, që mësojnë, argëtohen, këshillohen e socializohen mes vete. Përkundër një varg vështirësish që hasin në punën e përditshme, stafi i kësaj qendreje, janë të motivuar për të vazhduar tutje, për t’i ndihmuar secilin nga fëmijët që kanë aty.
Kuadri ligjor i arsimit garanton të drejtën e plotë për arsim publik të çdo fëmije pavarësisht nga nevojat dhe aftësitë e veçanta. Kjo realizohet me përfshirjen e fëmijëve me aftësi të kufizuara në institucionet arsimore të specializuara. Përfshirja dhe integrimi i fëmijëve me dëmtime intelektuale, të rënda dhe të shumëfishta bëhet në Qendrën Burimore për Mësim dhe Këshillim “Nëna Terezë” në Mitrovicë.
Drejtori i Qendrës Burimore për Mësim dhe Këshillim, Hajdar Shyti, tregon për mënyrën e zhvillimit të mësimit si dhe për sfidat që kalojnë këta fëmijë.
“Në qendrën tonë mësojnë fëmijët me dëmtime të rënda dhe të shumëfishta intelektuale. Gjithsej janë 48 nxënës. Këtu mësimi zhvillohet sipas planit individual të arsimit që do të thotë se çdo nxënës e ka planin e tij”, ka thënë Shyti.
Sa i përket kushteve që u ofrohen fëmijëve në këtë shkollë, Shyti tha se duhet ende punë për të qenë në nivel të duhur.
“Marr në krahasim me vitet e kaluara, kushtet janë më të mira. Por në qendër duhet të aktivizohet çdo skut i saj që për momentin nuk kemi arrit. Ndërsa klasat për mësim, salla për aktivitete fizike, pjesa e lodrave, trasportin për të vizituar bibloteka, fabrika, kopshte etj, i kemi”, pohoi ai.
Ai potencon se një nga problemet shtesë është se nuk ka staf të mjaftueshëm në Qendrën për Mësim dhe Këshillim, e në mungesë të tyre, prindërit duhet të qëndrojnë me fëmijët e tyre.
“Në shkollën tonë janë 32 punëtorë, mirëpo nuk mund të themi se ka staf të mjaftueshëm. Kjo ndodh për faktin se ne i kemi disa raste të rënda dhe ndoshta jo një mësimdhënës në klasë, por edhe dy nuk mjaftojnë. Ndonjëherë duhet që prindërit në një pjesë të mirë të ditës të qëndrojnë me fëmijët e tyre në qendër”, tregon Shyti.
Ai shtoi se shëbime logopedike u afrohen vetëm pesë fëmijëve. Kjo bëhet përmes një projekti që ka Qendra për Mësim dhe Këshillim në bashkëpunim me Handikos. Ndërsa logoped në shkollë nuk ka edhe pse do të ishte e domosdoshme.
Shyti shton se afati i rregullt për regjistrimin e këtyre fëmijëve nuk është në funksion sepse është diçka e parealizueshme.
“Kishim pas dëshirë ta caktojmë si në shkollat e rregullta, mirëpo është e pamundur. Për shkak se kur është koha e regjistrimeve në shkollë të rregullt, prindërit me këmbëngulje mundohen që fëmijët t’i dërgojnë atje. Pastaj kur e shohin se fëmijët e tyre nuk mund të mësojnë në një shkollë të rregullt, i sjellin këtu”, thotë Shyti.
Vjollca Osmani, mësuese udhëtuese në këtë institucion tregon për punën që bën në terren në kuadër të Qendrës.
“Roli ynë si mësues udhëtues është që në kuadër të Qendrës Burimore të ofrojmë mbështjetje pedagogjike për mësimdhënësit që kanë nxënës me nevoja të veçanta në shkollat e rregullta”, thotë Osmani.
Ajo shtoi se përveç këshillave pedagogjike profesionale që i ofrojnë, mësimdhënësit e tillë ofrojnë dhe modifikime të teksteve shkollore. Kështu që do të ketë një material sa më të thjeshtë dhe të kuptueshëm për këta fëmijë.
Shyti dhe Osmani janë të mendimit se Qendra Burimore për Mësim dhe Këshillim “Nëna Terezë” është gjithnjë në funksion të gjithëpërfshirjes. Mirëpo konsiderojnë se ekipa vlerësuse në nivel të komunës, duhet ta marr vendimin për hartimin e planit individual. Plan ky i hartuar për fëmijët me nevoja të veçanta që të mësojnë në shkolla të rregullta.
“Mosfunksionimi i ekipës vlerësuese në nivel të komunës, pengon zhvillimin brenda dhe jashtë qendrës. Për fëmijët me nevoja të veçanta që mësojnë në shkolla të rregullta duhet një plan individual. E realisht ne udhëzimin e kemi që një fëmijë duhet të ketë një plan individual vetëm atëherë kur e ka vendimin nga ekipa vlerësuese. Ne si qendër gjendemi në një sfidë të madhe sepse mësuesja thotë se fëmiu ka mbetur mbrapa, nuk po zhvillohet me kurrikulën e re shkollore, ka sjellje problematike në klasë, kështu që ai ka nevojë për një plan individual të cilin realisht nuk e kemi”, u shpreh Osmani.
“Pajtohem me parafolësen! Ka dy vite që nuk po funksionon ky ekip vlerësues. Natyrisht mosfunksionimi i tij nuk është një gjë e mirë por ne assesi nuk i lëmë fëmijët në rrugë. Mirëpo duhet të dimë se edhe politika gjithëpërshirëse në arsim nuk e duron atë pjesë. Nuk është etike që ai fëmijë që është sadopak i aftë për të shkuar në shkollë ta mbajmë këtu”, shton Shyti.
Psikologu i Qendrës Burimore për Mësim dhe Këshillim, Labinot Dervishaj, tregoi se roli i tij në këtë shkollë është vlërësimi dhe depërtimi i çështjeve që kanë të bëjnë me problemet që shfaqen te fëmijët me nevoja të veçanta.
“Unë si psikolog bëj aplikimin e teksteve psikomotorike me anë të të cilave, matet niveli i çrregullimeve te nxënësit. Mirëpo kur është fjala te testet, psikologu nuk është ai që cakton diagnoza por thjesht bën matje për qëllime të brenshme. Nga ato matje nxjerr konkluzione me anë të të cilave, u rekamondoj mësimdhënësve që të reflektojnë në qasjen e mësimdhënies ndaj fëmijëve”, ka thënë Dervishaj.
Ai tha se puna me këta fëmijë është e vështirë, megjithatë e bën me vullnetin më të madh.
“Puna është e vështirë sepse këta fëmijë kanë çrregullime të rënda dhe të shumëfishta, prandaj kërkon shumë angazhim për pak rezultate. Kur një çrregullim influencon shfaqjen e një problemi tjetër vjen deri te një sjellje e jashtëzakonshme në aspektin psikologjik dhe social të këtyre fëmijëve. Megjithatë ne këtë punë e bëjmë me vullnet dhe me motivacionin më të madh që të jemi në nivel të detyrave, për t’iu shërbyer këtyre fëmijëve”, thotë Dervishaj.
Ai vlerëson se aspekti më pozitiv që kanë këta fëmijë, pas konsultave me psikologun, është socializimi.
“Ata mësohen të jetojnë nga një ambient familiar në një ambient tjetër siç është shkolla. Aspekti social është shumë i rëndësishëm, sepse të gjithë arrijnë të socializohen dhe të ndërveprojnë me të tjerët”, pohoi ai.
Dervishaj shton se me nxënësit që e ndjejnë veten më të avancuar, mban seanca individuale për këshilla jetësore, këshilla për sjelle, mirësjellje në familje, shkollë, mjedis, përkujdesje ndaj dukurive negative siç është Dita Botërore Kundër Duhanit, alkoolit, etj.
Psikologu Dervishaj, këshillon prindërit që të mos hezitojnë të sjellin fëmijët e tyre në këtë shkollë sepse është e drejtë e pakontestueshme dhe e pamohueshme.
“Në asnjë mënyrë mos t’ua mohojnë të drejtën fëmijëve për shkollim dhe këshillim. Gjithashtu ta shfrytëzojnë çdo mundësi ligjore që fëmiu i tyre të marr këto shërbime qoftë në shkolla të rregullta apo në qendra burimore”, thotë ai.
Ndryshe Qendra Burimore për Mësim dhe Këshillim për fëmijë me dëmtime inteletuale të rënda dhe të shumëfishta janë prezente edhe në Prizren dhe Prishtinë./UBTNews/
Ueb-faqja zyrtare e Zyrës për Mbrojtjen e Konsumatorit, konsumatori.rks-gov.net, ka qenë cak i një sulmi kibernetik.
Për shkak të sulmit, ueb-faqja aktualisht nuk është funksionale. Autoritetet kanë njoftuar qytetarët se, deri në rikthimin e plotë të shërbimeve online, ankesat dhe kërkesat mund t’i dërgojnë përmes emailit [email protected] ose përmes Viberit në numrin +383 (0) 46 311-000.
Qytetarët janë falënderuar për mirëkuptimin, ndërsa pritet që ueb-faqja të rikthehet në funksion pas përfundimit të procedurave përkatëse./A.K/
Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike të Kosovës (IKShPK) ka njoftuar se nga 16 prilli deri më 17 gusht 2026, në Kosovë janë konfirmuar gjithsej 137 raste me fruth.
Vetëm gjatë javës së fundit janë regjistruar 25 raste të reja. Numri më i madh i rasteve është raportuar në Prishtinë me 47 raste dhe në Fushë-Kosovë me 34 raste. Pas tyre renditen Ferizaj me 12 raste, Obiliqi me 8, ndërsa Kaçaniku dhe Lipjani me nga 7 raste.
Raste janë raportuar edhe në Skenderaj, Vushtrri, Drenas, Gjilan, Shtime, Shtërpcë, Deçan, Gjakovë, Graçanicë, Mitrovicë, Podujevë dhe Viti.
Në komunat me numrin më të lartë të rasteve, ekipet e vaksinimit kanë intensifikuar aktivitetet. Vetëm gjatë javës së fundit janë vaksinuar me MMR gjithsej 276 fëmijë që kishin vonesa në vaksinim sipas kalendarit të rregullt.
IKShPK u bën thirrje prindërve dhe kujdestarëve të verifikojnë statusin e vaksinimit të fëmijëve dhe të sigurojnë vaksinimin sipas kalendarit në qendrat e mjekësisë familjare.
Instituti rekomandon gjithashtu që personat me simptoma të dyshimta, si temperaturë e lartë, skuqje të lëkurës, kollë, rrufë ose konjuktivit, të paraqiten menjëherë në institucionet shëndetësore./A.K/
Siguria nuk përcaktohet më vetëm nga kufijtë, institucionet apo rreziqet tradicionale. Sot, një kërcënim mund të vijë nga një krizë emergjente, një zhvillim gjeopolitik, një sulm kibernetik apo një situatë që kërkon reagim të shpejtë institucional.
Pikërisht kjo gamë e gjerë e sfidave kërkon profesionistë që dinë t’i analizojnë rreziqet, të kuptojnë mekanizmat e sigurisë dhe të hartojnë zgjidhje për situata komplekse. Në këtë drejtim është ndërtuar programi Studime të Sigurisë në UBT, i cili u ofron studentëve mundësi të specializohen në dy drejtime: Sigurinë Nacionale dhe Emergjencat Civile dhe Sigurinë Kibernetike.
Programi synon të kombinojë njohuritë teorike me aftësitë praktike, duke i përgatitur studentët për të kuptuar zhvillimet e sigurisë në nivel kombëtar, rajonal dhe ndërkombëtar.
Gjatë studimeve, studentët njihen me konceptet themelore të politikave të sigurisë, institucionet dhe akterët e sigurisë, si dhe me rreziqet dhe kërcënimet bashkëkohore.
Një rëndësi e veçantë i kushtohet zhvillimit të të menduarit analitik dhe kritik, në mënyrë që studentët të jenë në gjendje të analizojnë situata të ndryshme dhe të propozojnë zgjidhje konkrete.
Kurrikula ndërthur disa fusha që janë të rëndësishme për formimin e një profesionisti të sigurisë. Përveç studimeve të sigurisë, studentët marrin njohuri nga ligji, psikologjia, gjeopolitika, institucionet shtetërore, marrëdhëniet ndërkombëtare, politika e jashtme, siguria kibernetike, teknologjia e informacionit dhe metodologjia e kërkimit. Ky kombinim u mundëson studentëve ta shohin sigurinë nga këndvështrime të ndryshme. Ata nuk përgatiten vetëm për të identifikuar një kërcënim, por edhe për të kuptuar shkaqet e tij, ndikimin që mund të ketë dhe mënyrën se si institucionet mund të reagojnë.
Një pjesë e rëndësishme e programit është aftësia për të hartuar dokumente dhe strategji të politikave të sigurisë. Studentët zhvillojnë shkathtësi për përgatitjen e dokumenteve që lidhen me sigurinë nacionale, emergjencat civile dhe sigurinë kibernetike, duke i lidhur njohuritë akademike me nevojat konkrete të institucioneve dhe organizatave.
Në specializimin Siguria Nacionale dhe Emergjencat Civile, fokusi vendoset në kuptimin dhe menaxhimin e rreziqeve që lidhen me sigurinë e shtetit, institucionet përgjegjëse, akterët e sigurisë dhe situatat emergjente. Studentët zhvillojnë aftësi për të analizuar situata të ndryshme të sigurisë dhe për të menduar mbi mënyrat e reagimit dhe menaxhimit të tyre. Ndërsa specializimi në Sigurinë Kibernetike i orienton studentët drejt një prej sfidave më të rëndësishme të kohës. Me rritjen e varësisë së institucioneve dhe organizatave nga teknologjia, mbrojtja e sistemeve dhe informacionit është bërë pjesë thelbësore e sigurisë moderne.
Përmes programit Studime të Sigurisë, studentët njihen me çështjet që lidhen me sigurinë kibernetike dhe teknologjinë e informacionit dhe përgatiten për të kuptuar kërcënimet që vijnë nga hapësira digjitale. Një tjetër veçori e programit është mundësia që studentët të përshtatin një pjesë të studimeve me interesat e tyre përmes një numri të gjerë të lëndëve zgjedhore. Kjo krijon hapësirë që secili student të ndërtojë një profil më të përshtatur me drejtimin ku dëshiron ta zhvillojë karrierën.
Mësimdhënia akademike mbështetet në praktikat dhe kurrikulat e programeve të njohura të studimeve të sigurisë në Evropë dhe Shtetet e Bashkuara, si dhe në literaturën bashkëkohore. Në të njëjtën kohë, programi synon t’u përgjigjet nevojave të tregut të Kosovës dhe të krijojë aftësi që mund të përdoren në praktikën profesionale. Pas përfundimit të studimeve, të diplomuarit mund të ndërtojnë karrierë në institucione dhe organizata ku kërkohen njohuri në siguri, analiza të rrezikut, menaxhim të emergjencave, politika publike dhe siguri kibernetike.
Mundësitë mund të përfshijnë institucione shtetërore, struktura të sigurisë, organizata ndërkombëtare, organizata joqeveritare, kompani private, institucione që merren me menaxhimin e emergjencave dhe organizata që kanë nevojë për ekspertizë në sigurinë e informacionit.
Formimi i fituar përmes programit u mundëson studentëve të zhvillojnë edhe aftësi kërkimore dhe analitike. Ata përgatiten për të lexuar dhe interpretuar zhvillimet politike dhe të sigurisë, për të ndërtuar argumente të bazuara në analizë dhe për të hartuar dokumente të rëndësishme për politika dhe vendimmarrje.
Në një realitet ku siguria kombëtare dhe siguria digjitale po bëhen gjithnjë e më të ndërlidhura, nevoja për profesionistë me njohuri të gjera dhe aftësi praktike po merr rëndësi të veçantë. Një krizë mund të kërkojë menaxhim institucional, një kërcënim mund të kërkojë analizë politike, ndërsa një sulm ndaj sistemeve kritike mund të kërkojë ekspertizë kibernetike.
Programi Studime të Sigurisë në UBT synon t’i përgatisë studentët pikërisht për këtë realitet: të kuptojnë rreziqet, të analizojnë situatat, të propozojnë zgjidhje dhe të kontribuojnë në hartimin e politikave të sigurisë.
Me dy mundësi specializimi – Siguria Nacionale dhe Emergjencat Civile dhe Siguria Kibernetike – programi krijon një profil të gjerë akademik dhe profesional për të rinjtë që synojnë të ndërtojnë karrierë në një fushë ku analiza, përgjegjësia dhe aftësia për të reaguar ndaj sfidave të reja janë thelbësore.
Ekipi Olimpik i Kosovës ka përmbyllur përgatitjet dhe është gati të udhëtojë drejt Italisë, ku do ta përfaqësojë vendin në Lojërat Mesdhetare “Taranto 2026”, që zhvillohen nga 21 gushti deri më 3 shtator.
Vëmendja kryesore e delegacionit kosovar pritet të jetë te xhudoja, e cila historikisht ka siguruar 9 nga 10 medaljet e Kosovës në Lojërat Mesdhetare.
Ekipi, i udhëhequr nga kryemjeshtri Driton Kuka, këtë herë do të garojë pa Distria Krasniqin, e cila do të mungojë në këtë edicion.
Pavarësisht mungesës së saj, pretendente për medalje mbeten Laura Fazliu në kategorinë deri në 63 kilogramë dhe Akil Gjakova në kategorinë deri në 73 kilogramë, të dy të renditur si bartës të katërt në kategoritë e tyre.
Në ekip janë edhe Dardan Cena, i cili do të garojë për herë të parë në kategorinë deri në 81 kilogramë, si dhe Shpati Zekaj në kategorinë deri në 100 kilogramë.
Në konkurrencën e femrave, Kosovën do ta përfaqësojnë edhe Erza Muminoviqi (48 kg), Fatjona Kasapi (52 kg) dhe Flaka Loxha (57 kg), me synimin për të vazhduar sukseset e xhudos kosovare në arenën ndërkombëtare./A.K/