Botë

SHBA-ja kërkon hetim për ndërhyrjen “dashakeqe” të Rusisë në zgjedhjet në Rumani

Published

on

Shtetet e Bashkuara kanë bërë thirrje për një hetim të plotë ndaj lëvizjeve të Moskës për të ndikuar në zgjedhjet parlamentare dhe presidenciale në Rumani, pasi dokumentet e publikuara të mërkurën zbuluan se ky vend ishte në shënjestër të një “veprimi agresor hibrid nga Rusia”, që çoi drejt fitores befasuese të kandidatit prorus muajin e kaluar.

Këshilli i Lartë i Mbrojtjes Kombëtare i Rumanisë (CSAT) i publikoi dokumentet e klasifikuara, duke thënë se ato tregojnë se anëtarja e NATO-s dhe BE-së ishte në shënjestër të veprimeve të ndryshme e bashkërenduara para rundit të parë të zgjedhjeve presidenciale të 24 nëntorit, të cilin e fitoi Calin Georgescu.

Këshilli tha se Georgescu fitoi falë një fushatë të bashkërenduar në rrjetet sociale, e cila u orkestrua nga një “aktor shtetëror” sipas të gjitha gjasave.

Në zgjedhjet parlamentare një javë më vonë partitë proruse shënuan rritje të madhe duke i marrë rreth një të tretën e votave, edhe pse partitë proevropiane duket se kanë marrë mjaftueshëm vota për ta formuar koalicionin qeverisës.

Më 8 dhjetor, votuesit do të vendosin fituesin e zgjedhjeve presidenciale në një balotazh ku garojnë Georgescu dhe kandidatja proevropiane, Elena Lasconi.

Sipas dokumenteve të deklasifikuara, shërbimi i inteligjencës i Rumanisë beson se Georgescu është promovuar masivisht në TikTok me mbështetje nga Rusia, përmes metodave të shumta, duke përfshirë llogari të koordinuara, algoritme për të rritur praninë e tij në platformë dhe promovim me pagesë.

Dokumentet shpjegojnë se si popullariteti i Georgescut u rrit nga 1 për qind pak para garës në 22 për qind, përmes një operacioni të gjerë manipulimi që përfshinte influencerë dhe mashtroi institucione rumune si dhe votues të zakonshëm.

Zëdhënësi i Departamentit amerikan të Shtetit, Matthew Miller, tha se, megjithëse Shtetet e Bashkuara nuk ndërhyjnë në zgjedhjen e popullit rumun apo në procesin zgjedhor, Uashingtoni është “i shqetësuar nga raporti i CSAT-it për përfshirjen ruse në aktivitete kibernetike dashakeqe me qëllim për të ndikuar në integritetin e procesit zgjedhor të Rumanisë”.

Miller tha se Rumania është aleat i fortë i NATO-s dhe Shtetet e Bashkuara i vlerësojnë kontributet e saj në sigurinë e aleancës, dhe se pozita e fituar me vështirësi e vendit në komunitetin transatlantik nuk mund të ndryshohet “nga aktorë të huaj që kërkojnë të largojnë politikën e jashtme të Rumanisë prej aleancave të saj perëndimore”.

Një ndryshim i tillë i politikës do të kishte “pasoja serioze negative në bashkëpunimin mes SHBA-së dhe Rumanisë për sigurinë”, tha Miller.

Dokumentet e deklasifikuara tregojnë se influencerë në TikTok u rekrutuan për ta promovuar Georgescun, si drejtpërdrejt duke e mbështetur publikisht, ashtu edhe në mënyrë të tërthortë përmes mesazheve neutrale që përmbanin hashtage të lidhura me të.

Janë zbuluar dhjetëra llogari në TikTok që përdornin në mënyrë të rrejshme logon e shërbimit të inteligjencës dhe titullin Brigada Kundër Terrorizmit (BAT), secila me mijëra ndjekës dhe mbi 100.000 pëlqime.

Shërbimet e inteligjencës rumune lanë të kuptohet se janë shpenzuar shuma të mëdha parash në këtë operacion. Georgescu ka deklaruar para autoriteteve zgjedhore rumune se nuk ka shpenzuar asgjë për fushatën e tij.

Shërbimi i inteligjencës e lidhi operacionin me Rusinë duke vënë në dukje se të dhënat e qasjes për faqet zyrtare zgjedhore të Rumanisë u publikuan në platformat ruse të krimit kibernetik. Të dhënat e qasjes ka të ngjarë të jenë siguruar duke shënjestruar përdorues legjitimë ose duke shfrytëzuar serverin e trajnimit legjitim, tha shërbimi i inteligjencës.

Rusia e ka mohuar çdo ndërhyrje në zgjedhjet e Rumanisë.

Deklarata e Departamentit të Shtetit tha se Uashingtoni i ka ndjekur “nga afër zgjedhjet në Rumani” dhe se “do të vazhdojmë të punojmë së bashku [me autoritetet rumune] për të ruajtur sigurinë e kombeve tona dhe mirëqenien e qytetarëve tanë”./REL/

Lajmet

Merz: Mali i Zi duhet të anëtarësohet në BE deri në fund të dekadës

Published

on

Kancelari gjerman, Friedrich Merz, ka deklaruar se Mali i Zi duhet të bëhet anëtar i Bashkimit Evropian deri në fund të kësaj dekade, duke vlerësuar se vendi ka përmbushur pothuajse të gjitha kriteret për anëtarësim.

Gjatë një vizite në Dublin, Merz tha se procesi i zgjerimit të BE-së duhet të mbetet i besueshëm dhe se vendet që i plotësojnë kushtet nuk duhet të pengohen nga zhvillimet në shtetet e tjera kandidate.

Ai theksoi se Mali i Zi ka bërë përparim të konsiderueshëm në zbatimin e reformave dhe mbetet vendi më i avancuar i Ballkanit Perëndimor në negociatat për anëtarësim.

“Mali i Zi duhet të bëhet anëtar i Bashkimit Evropian deri në fund të dekadës. Vendi është gati për anëtarësim dhe ka përmbushur në masë të madhe të gjitha kërkesat”, deklaroi Merz.

Kancelari gjerman rikujtoi se Kroacia ishte shteti i fundit që iu bashkua BE-së në vitin 2013 dhe theksoi se Bashkimi Evropian duhet të mbajë premtimet ndaj vendeve që përmbushin Kriteret e Kopenhagës.

Sipas tij, deklarata përbën një sinjal të fortë mbështetjeje për integrimin evropian të Malit të Zi, i cili synon të përfundojë negociatat dhe të anëtarësohet në BE para fundit të dekadës./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Zelensky kërkon 300 raketa Patriot deri në dimër

Published

on

Presidenti i Ukrainës, Volodymyr Zelensky, ka deklaruar se i ka kërkuar presidentit amerikan Donald Trump një paketë urgjente me interceptorë Patriot për të mbrojtur infrastrukturën energjetike të vendit nga sulmet ruse gjatë dimrit.

Në një intervistë për Axios, Zelensky tha se rezervat ukrainase të raketave Patriot janë pothuajse të shteruara, duke paralajmëruar se pa to Rusia mund të godasë termocentralet dhe të shkaktojë një krizë humanitare.

Ai bëri të ditur se Trump ka shprehur gatishmëri për të mbështetur Ukrainën edhe me licenca për prodhimin e raketave Patriot, por theksoi se prodhimi do të kërkojë kohë.

“Ne kemi nevojë për raketat Patriot dje”, u shpreh Zelensky, duke shtuar se Ukraina synon të sigurojë 300 interceptorë deri në dimër.

Presidenti ukrainas tha se vendi është i gatshëm të ndajë teknologji dhe ekspertizë ushtarake me SHBA-në në këmbim të mbështetjes, ndërsa njoftoi se po shqyrtohet edhe mundësia e prodhimit të interceptorëve në bashkëpunim me kompanitë amerikane të mbrojtjes.

Zelensky theksoi se mbetet i interesuar për rifillimin e bisedimeve të paqes me Rusinë, por shtoi se nuk beson se presidenti rus Vladimir Putin është i gatshëm të ndalë luftën./A.K/

Continue Reading

Botë

SHBA nisin rishikimin e pranisë ushtarake në Evropë, synojnë që kontinenti të marrë më shumë përgjegjësi për mbrojtjen

Published

on

By

Shtetet e Bashkuara kanë nisur zyrtarisht rishikimin e pranisë së tyre ushtarake në Evropë, në kuadër të një strategjie që synon t’i japë vendeve evropiane përgjegjësinë kryesore për mbrojtjen e kontinentit.

Lajmin e bëri të ditur Elbridge Colby, zyrtar i lartë në Departamentin amerikan të Mbrojtjes, i cili përmes një postimi në platformën X e cilësoi procesin si një “rishikim të vërtetë”. Sipas tij, synimi është që NATO të përshpejtojë përpjekjet për forcimin e kapaciteteve mbrojtëse të Evropës, në mënyrë që aleatët evropianë të marrin barrën kryesore për mbrojtjen konvencionale.

Presidenti amerikan Donald Trump ka kritikuar prej vitesh nivelin e ulët të shpenzimeve për mbrojtje nga vendet evropiane të NATO-s. Megjithatë, gjatë muajve të fundit, disa shtete, përfshirë Gjermaninë, kanë rritur ndjeshëm buxhetet ushtarake për t’iu përgjigjur kërkesave të aleancës.

Sekretari amerikan i Mbrojtjes, Pete Hegseth, kishte paralajmëruar këtë rishikim gjatë takimit të ministrave të Mbrojtjes të NATO-s në Bruksel në muajin qershor. Ai deklaroi se procesi pritet të zgjasë rreth gjashtë muaj.

“NATO ka qenë për shumë kohë një tigër letre dhe një rrugë me një drejtim, por kjo periudhë ka përfunduar”, ishte një nga deklaratat më të forta të Hegseth, i cili, megjithatë, pranoi se aleatët evropianë kanë bërë përparim në forcimin e kapaciteteve të tyre ushtarake.

Sipas tij, disa shtete të NATO-s nuk kanë përmbushur pritshmëritë e Uashingtonit, duke aluduar edhe për mungesën e mbështetjes ndaj operacioneve ushtarake amerikane kundër Iranit. SHBA dhe Izraeli ndërmorën sulme ndaj Iranit, ndërsa shumica e aleatëve të NATO-s nuk u përfshinë në operacion. Veprimi amerikan është kritikuar nga një pjesë e ekspertëve të së drejtës ndërkombëtare, të cilët e konsiderojnë atë të diskutueshëm nga pikëpamja ligjore.

Colby nuk dha detaje konkrete se cilat elemente të pranisë ushtarake amerikane do të preken nga rishikimi. Megjithatë, sipas raportimeve të mediave amerikane, në shqyrtim janë numri i trupave të stacionuara në Evropë, si dhe reduktimi i avionëve luftarakë, dronëve, avionëve cisternë për furnizim me karburant në ajër dhe njësive detare.

Aktualisht, Shtetet e Bashkuara kanë rreth 80 mijë trupa të dislokuara në Evropë.

Departamenti amerikan i Mbrojtjes thekson se rishikimi synon të përshtatë praninë ushtarake me strategjinë e re të sigurisë kombëtare dhe realitetet aktuale gjeopolitike. Strategjia e administratës Trump, e prezantuar në fillim të vitit, e vendos theksin te mbrojtja e territorit amerikan dhe frenimi i ndikimit të Kinës, duke ruajtur njëkohësisht angazhimin ndaj NATO-s.

Më herët këtë vit, administrata amerikane kishte paralajmëruar mundësinë e tërheqjes së një pjese të trupave nga Evropa, përfshirë Gjermaninë, duke shkaktuar reagime të forta në rajonet ku ndodhen bazat ushtarake amerikane.

Raportimet për shkallën e reduktimit kanë qenë të ndryshme. Disa media kanë përmendur mundësinë e tërheqjes së të paktën 5.000 ushtarëve nga Gjermania brenda gjashtë deri në dymbëdhjetë muajve. Gjithashtu, Uashingtoni ka pezulluar planet për vendosjen e raketave lundruese me rreze të gjatë në territorin gjerman.

Rishikimi i pranisë ushtarake amerikane pritet të ketë ndikim të rëndësishëm në arkitekturën e sigurisë evropiane dhe në marrëdhëniet mes SHBA-së dhe aleatëve të saj në NATO.

/DW//D.L/

Continue Reading

Lajmet

Sulm me dron në qytetin rus Ryazan, raportohet për zjarr dhe të lënduar

Published

on

Qyteti rus i Ryazanit është sulmuar me dronë, ku sipas autoriteteve lokale një nga objektivat e mundshëm ka qenë një qendër logjistike e kompanisë Wildberries, shitësi më i madh online në Rusi.

Guvernatori i rajonit të Ryazanit, Pavel Malkov, ka bërë të ditur se sistemet e mbrojtjes ajrore kanë reaguar ndaj sulmit, ndërsa në një objekt biznesi ka shpërthyer zjarr.

“Një sulm në shkallë të gjerë me dronë po zmbrapset në Ryazan. Sistemet e mbrojtjes ajrore po i përgjigjen. Një zjarr ka shpërthyer në ambientet e një kompanie”, ka shkruar Malkov.

Ai u ka bërë thirrje banorëve të qëndrojnë brenda dhe larg dritareve, ndërsa shërbimet emergjente kanë dalë në vendngjarje.

Sipas tij, gjashtë persona janë dërguar në spital pas sulmit, ndërsa janë raportuar edhe zjarre në disa zona industriale, të shkaktuara nga rënia e mbetjeve të dronëve./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara