Kulturë

‘Rrnojmë me e kujtue’ At Zef Pllumin në konkursin e letërsisë shqiptare

Autoritetet lokale dhe personalitetet e artit dhe letërsisë u bashkuan për të nderuar kujtimin e një figurë kaq të rëndësishme si “At Zef Pllumi”.

Published

on

Në një ngjarje plot emocion dhe krenari, konkursi i njohur i letërsisë shqiptare, “At Zef Pllumi”, ka arritur në edicionin e tij të tetë, duke rikthyer njëherit magjinë dhe frymën e shkëlqimit të letërsisë shqiptare. Lezha, qyteti i mikpritjes dhe historisë, ka qenë si gjithmonë ambienti i përkryer për këtë ceremoni të rëndësishme. Mjeshtri i penës, Preç Zogaj, dhe maestri i publicistikës, Bashkim Shehu, u ngjitën në skenë për të marrë çmimin mbarëkombëtar “At Zef Pllumi” për vitin 2024. Bashkë me ta, Shaban Murati u shpall si një prej triumfuesve të këtij konkursi, shkruan RTSH.

Organizimi i këtij konkursi u kthye në një reflektim të frymës së artit dhe letërsisë shqiptare, duke sjellë përpara personalitete të shquara të kësaj fushe. Autoritetet lokale dhe personalitetet e artit dhe letërsisë u bashkuan për të nderuar kujtimin e një figurë kaq të rëndësishme si “At Zef Pllumi”. Në këtë atmosferë të mbushur me krenari kombëtare, fituesit e çmimit ndjenë se vlerësimi i tyre ishte një nder i madh dhe një kujtesë që do të qëndronte në historinë e kulturës së tyre.

Juria, e përbërë nga emra të njohur të letërsisë shqipe si Behar Gjoka, Marash Mirashi dhe Agim Xhafka me këmbëngulje vlerësuan kontributin e autorëve në fushën e letërsisë.

Kryetari i bashkisë së Lezhës, Pjerin Ndreu, shprehu respektin dhe nderin për të qenë pjesë e këtij konkursi të rëndësishëm, duke vlerësuar lart figurën e ndritshme të historisë sonë, At Zef Pllumin.

“Kemi nderin të jemi pjesë e këtij konkursi që nderon një nga figurat më të ndritshme të historisë sonë, At Zef Pllumi. Kjo ngjarje është një përkushtim ndaj trashëgimisë së tij, ndaj gjithçkaje që ai përfaqësonte dhe shpirtit të tij të pamposhtur”, deklaroi kryetari i bashkisë së Lezhës, Pjerin Ndreu.

Duke shprehur respektin dhe admirimin për trashëgiminë kulturore të kombit shqiptar, shkrimtari Shaban Murati në postimin e tij në rrjetin social Facebook shpreh ndjenjat e tij të nderimit pas fitimit të çmimit të ndritur “At Zef Pllumi”.

“Ndihem i nderuar që mora një çmim, që mban emrin e madh të një publicisti të shquar, të një mendimtari të madh, të një iluministi të madh si At Zef Pllumi. Ndihem i nderuar që ky çmim vjen nga qyteti i Besëlidhjes së Lezhës, nga qyteti i pan-shqiptarizmit, që duhet të jetë flamur jo vetëm i besëlidhjes së vjetër, por edhe i besëlidhjeve të reja që ka nevojë kombi shqiptar”, shprehet shkrimtari Shaban Murati.

Ndër ta, edhe shkrimtari Namik Dokle u nderua me “Çmimin Nderi në Prozë” për kontributin e tij të jashtëzakonshëm në botimin e ciklit të romaneve, veçanërisht për veprën “Dhjetë gramë nder”. “Dje në Lezhë, juria e konkursit letrar “At Zef Pllumi” shpalli fituesit e edicionit të vitit 2024. Bashkë me disa kolegë të tjerë, u vlerësova edhe unë me “ÇMIM NDERI NË PROZË” për ciklin e romaneve të botuar vitet e fundit, veçmas për “Dhjetë gramë nder”, shkroi Namik Dokle në rrjetin e tij social Facebook.

Në këtë ceremoni çmimi “In memoriam” është ndarë për at Donat Kurtin, frat françeskan, mësues, mbledhës folklori, publicist. Çmimet për karrierën janë ndarë me kujdes dhe respekt, ndërsa emrat si Namik Dokle, Frano Kulli, Thanas Medi, Pashk Përvathi dhe Ahmet Prençi janë nderuar për kontributin e tyre të pamohueshëm në fushën e letërsisë dhe kulturës shqiptare.

Guximi në fjalë: Zef Pllumi si arkitekt i Rilindjes Kombëtare

At Zef Pllumi ishte një figurë e rëndësishme në historinë e Kombit Shqiptar. Ai ishte një nga personalitetet kryesore të Rilindjes Kombëtare Shqiptare dhe një ndër udhëheqësit e shquar të lëvizjes për pavarësi të Shqipërisë në shekullin XIX. Zef Pllumi ishte një figurë që luajti një rol të rëndësishëm në organizimin dhe udhëheqjen e përpjekjeve për liri dhe pavarësi kombëtare kundër pushtuesve të huaj, duke përfshirë edhe angazhimin e tij në Lidhjen e Prizrenit shkruan Gazeta Dielli.

Përveç angazhimit politik dhe luftës për pavarësi, At Zef Pllumi ishte gjithashtu një njeri i shquar i fjalës dhe i kulturës. Kontributi i tij në kulturën dhe historinë e Shqipërisë është thelbësor për kuptimin e identitetit kombëtar shqiptar. Për këtë arsye, ai është nderuar dhe respektuar si një nga figurat më të rëndësishme të historisë së kombit shqiptar.

Në kohën e turbullt të Rilindjes Kombëtare Shqiptare, At Zef Pllumi nuk u përul fare para sfidave. Ai shpalli zërin e tij kundër pushtuesve të huaj dhe u ngrit në krye të lëvizjes për pavarësi. Lidhja e Prizrenit u bë një prej platformave ku ai shpalosi me guxim dëshirën për një Shqipëri të lirë dhe të pavarur. Por në krah të angazhimeve politike, Zef Pllumi kishte një armë tjetër: fjalën dhe kulturën. Kontributi i tij në krijimin e një kulture të fortë kombëtare dhe interpretimin e historisë së kombit shqiptar do të qëndrojë gjithmonë si një testim i dashurisë dhe përkushtimit të tij ndaj atdheut.

Frank Shkreli, dikur gazetar dhe redaktor në “Zërin e Amerikës” At Zef Pllumin, e përshkruan si një figurë e rëndësishme e klerit katolik shqiptar, si simbol i sakrificës dhe rezistencës ndaj diktaturës komuniste. Sipas tij, urdhër i rendësishëm për Zef Pllumin ishin këshillat e tij për popullin shqiptar ‘të ruanin fenë, shpresën, dhe dashurinë për njëri-tjetrin, si një urdhër i rëndësishëm për të gjithë’. Në kohën kur konfliktet dhe grindjet po pengojnë progresin e vendit, mesazhi i At Zef Pllumit për të bashkëpunuar për një të ardhme më të mirë për të gjithë shqiptarët është më aktual se kurrë. Ai bën thirrje për një politikë dhe shoqëri më të pajtueshme dhe të përkushtuar në përhapjen e paqes dhe progresit./UBTNews/

© Dionesa Ebibi

Lajmet

Përvjetori i lindjes së Ali Podrimjes, një prej zërave më të fuqishëm të poezisë shqiptare

Published

on

Sot shënohet përvjetori i lindjes së poetit të madh shqiptar, Ali Podrimja, një prej figurave më të shquara të letërsisë shqipe bashkëkohore.

Ali Podrimja lindi më 28 gusht 1942 në Gjakovë dhe gjatë karrierës së tij letrare ndërtoi një prej opuseve më të rëndësishme të poezisë shqiptare.

Ndër veprat më të njohura të tij është “Lum Lumi”, një vepër e fuqishme dhe e ndjeshme që është bërë pjesë e rëndësishme e trashëgimisë së letërsisë shqipe.

Poezia e Podrimjes u dallua për gjuhën e veçantë, figuracionin e pasur dhe temat që lidhen me jetën, humbjen, dashurinë, atdheun dhe identitetin.

Ai u nda nga jeta më 21 korrik 2012, por vargjet dhe krijimtaria e tij vazhdojnë të lexohen dhe të vlerësohen nga breza të ndryshëm.

Emri i Ali Podrimjes mbetet i lidhur ngushtë me poezinë moderne shqiptare dhe me një trashëgimi letrare që vazhdon të ketë ndikim edhe sot./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Nisin xhirimet e filmit të shkurtër “Deltar” me regji të Ibër Dearit

Published

on

Kanë nisur xhirimet e filmit me metrazh të shkurtër “Deltar”, me regji të Ibër Dearit, ndërsa producent dhe skenarist është Afrim Muçaj. Filmi është i subvencionuar nga Qendra Kinematografike e Kosovës.

“Deltar” sjell historinë e një djaloshi i cili detyrohet të largohet nga shtëpia së bashku me familjen, ndërsa qeni i tij mbetet pas, i lidhur në zinxhir.

Filmi trajton tema si lufta, braktisja, humbja, ikja dhe ndarja nga gjithçka që një fëmijë njeh dhe do, duke e sjellë luftën dhe pasojat e saj përmes përjetimit të një fëmije.

Në kastin e filmit janë Ledion Mulaki, Afrim Muçaj, Gentrit Shala, Mia Muçaj dhe Valon Nuhiu, së bashku me aktorë të tjerë./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Dua Lipa zbulon librin e saj të zgjedhur për shtatorin: “Martyr!” nga Kaveh Akbar

Published

on

Këngëtarja shqiptare me famë botërore, Dua Lipa, ka zbuluar librin e radhës në rubrikën e saj mujore “Dua’s Monthly Read” për muajin shtator 2026.

Zgjedhja e saj është romani “Martyr!” i shkrimtarit iraniano-amerikan Kaveh Akbar, një vepër që trajton tema si identiteti, humbja, varësia, arti dhe kërkimi i kuptimit të jetës.

Romani ndjek Cyrus Shams, një të ri iraniano-amerikan që përballet me humbjen e nënës së tij dhe me të kaluarën e varësisë. Nëna e tij humbi jetën në vitin 1988, kur avioni Iran Air Flight 655 u rrëzua pasi u godit nga një kryqëzor amerikan mbi Gjirin Persik.

Ndërsa përpiqet të jetojë në abstinencë dhe të gjejë një kuptim për jetën, Cyrus zhvillon një obsesion me konceptin e martirizimit. Për Duan, pikërisht kjo është një nga idetë që e bën romanin kaq të veçantë.

“Martyr! më bëri të mendoj për martirizimin në mënyra që nuk i kisha konsideruar kurrë më parë”, ka shkruar ajo.

Dua ka vlerësuar gjithashtu mënyrën se si romani e trajton këtë temë përtej konceptit tradicional të sakrificës për një kauzë apo vend. Një pikë kyçe e historisë është takimi i Cyrusit me Orkideh, një artiste e sëmurë përfundimisht, e cila po i kalon ditët e fundit të jetës së saj e ekspozuar në Muzeun e Bruklinit.

“Martyr! vlon nga një energji kaotike dhe një etje për jetën që bie ndesh me obsesionin e Cyrusit për vdekjen”, ka shkruar Dua.

Ajo ka veçuar edhe humorin e pazakontë të romanit, mënyrën se si protagonisti përpiqet të luajë rolin e “njeriut të mirë”, ndërsa punon si aktor mjekësor që simulon dhimbjen për para, si dhe një sekuencë ëndrre ku shfaqet edhe Lisa Simpson.

Për Duan, romani bashkon temat e rënda me humorin dhe një energji të veçantë.

“Ky roman është i thellë, i sinqertë, rregullisht komik dhe krejt ndryshe nga çdo gjë që kam lexuar më parë”, është shprehur ajo.

Me “Martyr!”, Dua Lipa vazhdon traditën e rubrikës së saj mujore të leximit, përmes së cilës ndan me ndjekësit libra që i kanë lënë mbresë dhe nxit interesin për letërsinë te një audiencë e gjerë./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Sot, në ditën e lindjes së Nënë Terezës, kujtohet rrugëtimi i Gonxhe Bojaxhiut

Published

on

Më 26 gusht 1910, në Shkup, lindi Anjezë Gonxhe Bojaxhiu, gruaja që bota do ta njihte si Nënë Tereza e Kalkutës, një nga figurat më të njohura humanitare të shekullit XX.

E lindur në një familje shqiptare, Gonxhja ishte vajza e Nikollë dhe Drane Bojaxhiut. Babai i saj kishte origjinë nga Prizreni dhe prejardhje familjare nga Fani i Mirditës, ndërsa nëna nga rrethina e Gjakovës.

Në moshën 18-vjeçare, Gonxhja u largua nga Shkupi dhe iu bashkua Motrave të Loretos në Irlandë. Një vit më vonë udhëtoi drejt Indisë, ku do të kalonte pjesën më të madhe të jetës.

Fillimisht punoi si mësuese, por përballja me varfërinë e madhe në Kalkutë e shtyu drejt një misioni të ri. Më 10 shtator 1946, gjatë një udhëtimi me tren, ajo përjetoi atë që e përshkroi si një “thirrje brenda thirrjes”, duke vendosur t’ua kushtonte jetën njerëzve më të varfër.

Në vitin 1948 nisi veprimtarinë e saj në lagjet e varfra të Kalkutës, ndërsa më 7 tetor 1950 mori lejen e Vatikanit për themelimin e Misionarëve të Bamirësisë.

Ajo krijoi qendra për të sëmurët, jetimët, njerëzit pa strehë dhe ata në ditët e fundit të jetës. Veprimtaria e saj më pas u shtri në shumë vende të botës.

Për kontributin humanitar, Nënë Tereza mori çmime të shumta, ndërsa kulmi i vlerësimeve ishte Çmimi Nobel për Paqe në vitin 1979.

Përkatësia e saj shqiptare ishte pjesë e rëndësishme e identitetit. Ajo është cituar të ketë thënë: “Me anë të gjakut, unë jam shqiptare. Nga nënshtetësia, një indiane. Me anë të besimit, unë jam një murgeshë katolike. Sa i përket thirrjes sime, unë i përkas botës.”

Në vitin 1991, Nënë Tereza vizitoi Shqipërinë për herë të parë dhe hapi një shtëpi të Misionarëve të Bamirësisë në Tiranë. Në Prishtinë, emrin e saj e mban Katedralja Katolike Shën Tereza.

Nënë Tereza u nda nga jeta më 5 shtator 1997, në Kalkutë, në moshën 87-vjeçare. Në vitin 2016, Papa Françesku e shpalli Shën Terezë të Kalkutës.

Pavarësisht admirimit global, figura e saj është shoqëruar edhe me debate dhe kritika lidhur me kushtet në disa prej institucioneve të Misionarëve të Bamirësisë, menaxhimin e donacioneve dhe qëndrimet e saj për disa çështje shoqërore.

Megjithatë, ndikimi i saj në humanizëm dhe bamirësi mbetet i madh. Nga Gonxhe Bojaxhiu e lindur në Shkup te Shën Tereza e Kalkutës, rrugëtimi i saj u shndërrua në një prej historive më të njohura të shekullit XX./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara