Lajmet

Roli i Ismail Qemalit në pavarësimin e Shqipërisë

Nga Sonja Methoxha.

Published

on

“Sido që të jetë, deshi Zoti që me veprën, trimërinë dhe guximin e pashoq të shqiptarëve, që sot e tutje të pushojnë fatkeqësitë dhe vuajtjet e Atdheut tonë, këtu dhe kështu, ne jemi të lirë, të pavarur dhe të vetëm, prandaj ju duhet të qeshni dhe të brohorisni!”…

Këto fjalë Ismail Qemali ua tha shqiptarëve natën e 28 nëntorit më 1912, menjëherë pasi ai dhe 42 delegatë nënshkruan Deklaratën e Pavarësisë. Ky rresht është pjesë e fjalimit të tij drejtuar publikut shqiptar në Vlorë, teksa po përgatitej të ngrinte flamurin e kuq me shqiponjën e zezë dykrenare në ballkonin e shtëpisë së kushëririt të tij, Xhemil Bej Vlorës.

Në atë shtëpi u zhvillua referendumi i parë para nënshkrimit të deklaratës me delegatorët dhe takime të tjera vendimtare për të ardhmen e Shqipërisë.

Shqipëria, megjithatë, u njoh si një shtet autonom nga Fuqitë e Mëdha më vonë në 1913 në Konferencën e Londrës. Së pari, fuqitë e mëdha vendosën të njohin Shqipërinë si një shtet autonom nën sovranitetin e Perandorisë Osmane në maj 1913, por me këmbënguljen e delegatëve dhe me shpërthimin e Luftërave Ballkanike në korrik 1913, Fuqitë e Mëdha vendosën të njohin pavarësinë dhe autonominë e plotë të Republikës së Shqipërisë.

Më vonë, pas shpalljes së pavarësisë më 4 dhjetor 1912, u krijua një qeveri e përkohshme dhe senati në të cilin Qemali shërbeu si kryeministër deri në janar 1914. Megjithatë, ai u bë kryeministri i parë i njohur pas shpalljes së pavarësisë. Ai shërbeu edhe si Ministër i Punëve të Jashtme, duke mbajtur këtë detyrë derisa Fuqitë e Mëdha njohën pavarësinë e plotë të Shqipërisë, duke lënë detyrën në qershor 1913. Kështu, mund të thuhet se përveç të gjitha ngjarjeve në Ballkan, ai luajti edhe një rol kyç në lobimin për sovranitetin e Shqipërisë në Konferencën e Londrës.

Ismail Qemali nuk është vetëm themeluesi i Kombit Shqiptar për thjesht autorizimin dhe nënshkrimin e parë të deklaratës së pavarësisë. Ai ishte gjithashtu një nga njerëzit që dhanë dorë në nxitjen e revoltave kundër Perandorisë Osmane në territoret shqiptare. Sipas publicistit, intelektualit dhe delegatit Mid’hat Frashëri, Qemali ka udhëtuar nëpër Evropë për të kërkuar mbështetje nga Fuqitë e Mëdha për shpalljen e autonomisë së Shqipërisë. Ai mori mbështetje nga Austro-Hungaria, Rumania dhe Italia. Megjithatë, kur Qemali mbërriti në Durrës, pa se shqiptarët tashmë ishin në unison për rrëzimin e pushtuesve osmanë.

Në një takim të dyshuar sekret të mbajtur më 18 nëntor midis Qemalit dhe Bertchold-it, u la të kuptohet se Austro-Hungaria do të mbështeste pavarësinë e Shqipërisë, por jo autonominë e saj. Do të thotë se Shqipëria do të ishte ende nën kontrollin e Perandorisë. Megjithatë, Qemali mori vetëm ndihmën që do të merrte dhe refuzoi diplomatikisht të sakrifikonte autonominë e Shqipërisë.

Ismail Qemali jetoi shumë pak në Shqipëri. Ai ishte i mërguar nga Perandoria Osmane. Ai lindi në vitin 1844 në Vlorë, nga një familje e vjetër, tradicionale dhe e pasur. Në vitin 1847 klani i Vlorës bëri një kryengritje kundër Tanzimatit, e cila çoi në internimin e tyre. Burrat u dërguan në kampe në Konje, ndërsa gratë dhe fëmijët në Selanik. Ndërsa atje Ismail Qemali shkoi në shkollën fillore dhe mësoi turqisht. Në vitin 1852 u kthye në Vlorë ku u arsimua nga mësues privatë dhe prindërit e tij. Më 1855 u regjistrua në liceun Zosimea të Janinës, ku u diplomua më 1859.

Më 1860 shkoi në Stamboll duke qëndruar me familjarët, ku një kushëri e gjeti atë si përkthyes në Ministrinë e Jashtme atje. Këtu nis karriera e gjatë e Ismail Qemalit në administratën e Perandorisë Osmane. Pasi mbaron studimet, në vitin 1868 emërohet drejtor i Zyrës Gjyqësore në Sofje, Bullgari (në atë kohë ishte nën pushtimin osman). Më 1870 shërbeu si drejtor i Komisionit Evropian të Danubit, si delegat osman.

Më vonë ai u caktua si Vali në Varna, për projektin e portit. Nga viti 1873-1876 ai shërbeu si sekretar privat i Mid’hat Pashës, i cili më pas u caktua si Ministër i Drejtësisë në Stamboll. Në vitin 1876 u caktua sekretar i përgjithshëm në Ministrinë e Punëve të Jashtme, ku qëndroi një vit, gjë që i dha atij një njohuri thelbësore se si funksionon Perandoria Osmane. Atje ai filloi të shfaqte ndjenja nacionaliste shqiptare, të cilat për pak e dërguan në një kamp internimi në Anadolou. Administrata turke i bëri presion Sulltanit që ta dërgonte si Vali në rrethin Bolou të Turqisë, në të cilin ai shërbeu nga 1884 deri në dorëheqjen e tij në 1890.

Megjithatë, më vonë ai u dërgua si Vali në Bejrut ku gjeti mikun e tij Vaso Pasha, i cili më vonë vdiq. Duhet të theksojmë se në vitin 1892 Qemali i dërgoi një memorandum të gjerë Sulltan Abdul Hamidit për reformat liberale për Rumelinë. Ai kishte shkruar edhe një sërë artikujsh liberalë për gazetat osmane. Poashtu kishte shërbyer edhe si këshilltar i Sulltan Hamidit dhe vezirëve të tjerë.

Në vitin 1900 caktohet Vali në Tripoli, por duke pasur parasysh zhurmat e ndryshme kundër emrit të tij, ai u arratis në maj të po këtij viti. Për këtë, Sulltani e dënoi me vdekje. Ai u mor nën mbrojtjen e britanikëve. Për tetë vjet Qemali udhëtoi në Evropë, u takua me Faik Konicën, drejtoi botimin e revistës Albania në Bruksel, përfaqësoi shqiptarët në një Kongres të vitit 1902 në Paris dhe më 1908 u kthye në atdhe.

Ai mbante kontakte me të gjithë miqtë e tij. Në dhjetor 1908 zgjidhet deputet i Beratit. Së bashku me deputetë të tjerë nga trevat shqiptare formuan Lëvizjen Kombëtare për decentralizimin e Perandorisë Osmane nga trevat shqiptare. Historiani Paskal Milo shkruan në një artikull për gazetën Panorama se kontributi i Qemalit mori një peshë më të madhe pas rënies së Lidhjes së Prizrenit.

“Shqiptarët filluan të shohin qartë dhe të konsiderojnë situatën e re të krijuar në Ballkan, si dhe rrezikun që i kanoset kombit të tyre”, ka shkruar Qemali në ditarët e tij.

Ajo që ai do të thotë është se Perandoria Osmane ishte dukshëm duke u dobësuar dhe të dyja Fuqitë e Mëdha do të ndërhynin pas rënies së saj për të absorbuar territoret e saj të pushtuara më parë. Kishte një revolucion nga xhonturqit në vitin 1908, që frymëzoi revolta të armatosura në të gjitha territoret e pushtuara në Ballkan. Kryengritjet shqiptare filluan në vitet 1910-1910. Një revoltë e përgjithshme shpërtheu në fillim të vitit 1912 dhe Serbia, Bullgaria, Greqia, Mali i Zi dhe Rumania i shpallën luftë Perandorisë Osmane, duke dëbuar të gjithë ushtarët e saj nga territoret e tyre.

Ushtarët osmanë të mbetur ishin vendosur në territoret shqiptare. Ismail Qemali ishte tashmë zëri që Fuqitë e Mëdha kanë dëgjuar gjatë dy viteve të fundit duke kërkuar mbështetje për autonominë e Shqipërisë. Ushtarët serbë po i afroheshin territoreve shqiptare, kështu që shqiptarët duhej të punonin shpejt dhe të shpallnin autonominë para çdo ndërhyrjeje të mundshme nga serbët dhe vendet e tjera të Ballkanit. Shpallja e Pavarësisë dhe dëbimi i osmanëve, dërgoi mesazhin se ky është një shtet autonom, jo ​​më nën dominimin osman.

Qemali u kishte deklaruar tashmë Fuqive të Mëdha se Shqipëria do të shpallej e pavarur. Para se të kthehej në Shqipëri nga Trieste, ai u dërgoi telegrame 83 delegatëve, por vetëm 43 arritën të mbërrinin më 28 nëntor. Pjesa tjetër erdhi më vonë. Ai dërgoi edhe telegrame në Tiranë dhe Elbasan për të shpallur pavarësinë dhe për të ngritur flamurin më 26 nëntor, në mënyrë që serbët të merrnin mesazhin se kjo është një republikë e pavarur, autonome.

Siç u përmend, ai u bë kryeministri i parë, qeveria e tij krijoi në aktin e parë Forcat e Armatosura të Shqipërisë më 4 dhjetor 1912.

Ai mbrojti qeverinë dhe dha kontributin e tij si një burrë shteti vizionar dhe me përvojë evropiane. Ai u përpoq të përthithte përmes diplomacisë territoret e tjera shqiptare të Kosovës, Tetovën, Malin e Zi dhe Greqinë, ndonëse ato projekte mbetën të pezulluara.

Edhe pas largimit të tij nga administrata, ai nuk pushoi kurrë së mbrojturi autonominë e Shqipërisë, të kërkonte mbështetje dhe të mbante konferenca ndërkombëtare për identitetin dhe Kombin shqiptar./tiranatimes/UBTNews/

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 26 shtator 1993-1998

Published

on

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

 

 

26 shtator 1994

 

Mbrëmje protestuese kundër procesit të montuar kundër Ukshin Hotit

 

Mbrëmë në Shoqatën e Shkrimtarëve të Kosovës u mbajt mbrëmja e tretë protestuese kundër burgosjes së mr. Ukshin Hotit, mësimdhënës në UP dhe kryetar i Partisë së Unitetit Kombëtar (UNIKOMB).

Në mbrëmjen e tretë folën akademik Rexhep Qosja, dr. Agim Vinca, Idriz Kakrruki, Zeqir Gërvalla, Hydajet Hyseni, Gani Xhafolli, Milaim Kadriu, Qerim Pllana, Bajram Kosumi, Milaim Berisha, Halil Koliqi, dr. Haki Kosumi e Rexhep Avdullahu.

Akademik Rexhep Qosja tha mes tjerash se të dënuarit e djeshëm e të sotëm shqiptarë, regjimi serb nuk i dënoi pse janë anëtarë të kësaj a asaj partie, pse kanë këtë apo atë ideologji, por Serbia i ka burgosur dhe vazhdon t’i burgosë e t’i dënojë ata pse janë shqiptarë, pse janë atdhetarë.

Ndërsa në Prizren nesër fillon procesi i montuar politik kundër Ukshin Hotit. Ai akuzohet “për vepër penale të cenimit të tërësisë territoriale të Jugosllavisë”.

Mr. Ukshin Hoti u arrestua më 17 maj të këtij viti dhe prej atëherë ai gjendet në paraburgim.

Ukshin Hoti ka qenë në shënjestër të policisë prej vitit 1981, kur në një proces po ashtu të montuar politik u dënua me disa vite burg.

Ndërsa vitin e kaluar ai është torturuar egërsisht në Gllogovc për çka janë njoftuar dhe kanë protestuar institucione ndërkombëtare humanitare.

 

 

 

26 shtator 1995

 

Senati Amerikan miratoi 6 milionë dollarë ndihmë për Kosovën

 

Senati i Shteteve të Bashkuara të Amerikës miratoi të enjten e kaluar një projektligj për ndihmë vendeve të huaja që kap 12.3 miliardë dollarë.

Së paku 6 milionë dollarë ndihmë humanitare i dedikohet Kosovës, thuhet në një njoftim të Ruder Finit nga Uashingtoni.

Udhëheqësi i shumicës në Senat, Robert Doull, paraqiti një amendament në kuadër të pjesës për Ndihmë Ndërkombëtare për Vendet e Prekura nga Katastrofa që vë mënjanë 40 milionë dollarë për ndihmë urgjente në ish-Jugosllavi, prej të cilëve “jo më pak se 6 milionë dollarë do të jenë në dispozicion vetëm për ndihmë humanitare Kosovës”.

Projektligji tashti duhet të shkojë në procedurë të harmonizimit me një version të miratuar nga Dhoma e Përfaqësueseve të Kongresit Amerikan.

 

 

26 shtator 1997

 

Mbi 100 persona të keqtrajtuar në Mitrovicë

 

Policia serbe ndërhyri mbrëmë brutalisht në shëtitoren e Mitrovicës, ku ishin tubuar rreth 2000 studentë e qytetarë, në shenjë përkrahjeje për manifestimet e studentëve të Prishtinës.

Dhjetëra grupe policësh me nga 10 deri 15 policësh ndërhynë në disa vende, duke ndaluar, legjitimuar, keqtrajtuar dhe arrestuar së paku 100 qytetarë.

Komisioni për Informim i Degës së LDK-së në Mitrovicë njofton se janë marrë në polici mbi 100 vetë. Ata janë mbajtur në stacion prej orës 19 deri rreth orës 22:00 dhe janë keqtrajtuar brutalisht.

Në mesin e më se 100 personave të keqtrajtuar janë edhe Ismail Loshi, Osman Rama, profesor dhe kryetar i LDK-së dega në Zubin Potok, Muharrem Avdiu, anëtar i kryesisë së UNIKOMB-it dega në Mitrovicë, Gëzim Mustafa student i FXM në Mitrovicë e Bashkim Beka, profesor i Shkollës së Lartë Teknike në Mitrovicë.

Janë legjitimuar: Muhamet Hajrizi, prof. i SHLT Mitrovicë, Jakup Ceraja, poet, Osman Rama, profesor, Sabi Idrizi anëtar i kryesisë së LDK-së dega në Mitrovicë, Brikenë Ceraja, nxënëse dhe Arbër Berisha, student në Prishtinë, Zymer Zeqiri, drejtor i shkollës fillore në Qabër të Zubinpotokut, Ismet Berani, inxhinier, Adem Beqiri, kryetar i nëndegës së LDK-së “Qendra”, Gazmend Rama, Ilir Morina, student të FXM në Mitrovicë, Ali Ahmeti, arsimtar, Dr. Ali Topalli dhe Sabri Sadiku, profesorë të FXM në Mitrovicë.

Numri i të keqtrajtuarve fizikisht, i të arrestuarve dhe i të legjitimuarve arrin numrin mbi 200.

Sipas deklaratave të të arrestuarve numri i të cilëve është mbi 100, në polici derisa qëndronin në korridor ishin të detyruar të rrinin me fytyrë nga muri me duar të lidhura mbrapa. Ata thirreshin një nga një nëpër zyre dhe i detyronin të shkruajnë nga një deklaratë.

Burimet nga Mitrovica flasin për një gjendje shumë të rëndë e të tensionuar pas ndërhyrjes brutale të forcave serbe.

 

 

26 shtator 1998

 

Njoftime edhe për 68 të vrarë në fshatrat rreth Qyqavicës

 

Burimet e informimit në Vushtri, Mitrovicë, Gllogoc e Skënderaj njoftojnë për së paku 68 të vrarë gjatë sulmeve të fundit, kryesisht më 24 shtator, në Galicë (10), Oshlan (4), Zhilivodë (13), Beqiq (20), Lubovec (3), Prekaz (5), Klinë e Epërme (1), Dashefc (4) dhe Shtuticë (8).

 

 

Sot, në fshatrat rrëzë Qyqavicës, u varrosën edhe 23 shqiptarë të vrarë e të masakruar nga forcat serbe

 

Sot, në fshatrat që shtrihen rrëzë Qyqavicës u varrosën edhe 23 kufoma të shqiptarëve të vrarë dhe të masakruar nga forcat e ushtrisë dhe të policisë serbe, njofton KI i Degës së LDK-së në Vushtrri.

Njoftohet se nga forcat serbe janë vrarë e masakruar këta shqiptarë: Shasivar Isa Ademi (51) nga Galica, Fatmir Shasivar Ademi (17) nga Galica, Burim Ramadan Ademi (17) nga Galica, Gani Fazli Ademi (16) nga Galica, Bajram Bejtullah Sahiti (33) nga Galica, Agim Selim Ademi (28) nga Galica, Hetem Rizah Halili (45) nga Galica, Bujar Hetem Halili (16) nga Galica, Bekim Miftar Halili (22) nga Galica, Nazmi Veli Halili (25) nga Galica, Nexhat Kadri Halili (17) nga Galica, Sejdi Kabashi (22) nga Polaci, Haradin Islam Lahu (43) nga Galica, Enver Kastrati (40) nga Polluzha, Hasime Shabani (50) nga Galica, Mexhid Hamit Bislimi (33) nga Prekazi i Epërm, Xhavit Haradin Bislimi (40) nga Prekazi i Epërm, Driton Shaban Brahimi (22) nga Prekazi i Epërm, Kadri Miftar Mehmeti (22) nga Prekazi i Epërm, Adem Lushtaku (?) nga Prekazi i Epërm, Enver Halit Ferati (42) nga Lubaveci, Muhamet Rrahman Idrizi (53) nga Beqiqi dhe Feriz Rrustem Shala (43) nga Ujmiri.

I njëjti burim bën të ditur se sot pas shumë përpjekjeve, Kryesia e Degës së Lidhjes Demokratike të Kosovës në Vushtrri ka arritur të depërtojë në disa fshatra të Qyqavicës dhe nga vendi i ngjarjes dëshmon se kufomat janë masakruar nga forcat serbe, por ka edhe raste kur ato janë ekzekutuar.

Të përkujtojmë se vetëm në fshatin Galicë, sot janë varrosur 14 kufoma. Të 23 shqiptarët e varrosur sot, 13 kufoma tjera që janë vrarë nga 17 shtatori i këtij viti dhe pesë të tjera ende të paidentifikuara arrijnë shifrën në 41 shqiptarë të vrarë.

Kryesia e Degës së LDK-së në Vushtrri thekson se në fshatrat shqiptare që shtrihen rrëzë bjeshkës së Qyqavicës ka edhe shqiptarë të tjerë të vrarë e të plagosur, ndërsa fshatrat Dubofc, Beqiq dhe një pjesë e Galicës janë djegur deri në themel.

 

 

 

 

 

 

Continue Reading

Lajmet

United Hospital – kujdes shëndetësor 24/7, me teknologji moderne dhe qasje të integruar ndaj pacientit

Published

on

By

Shëndeti kërkon kujdes të vazhdueshëm, diagnostikim të saktë dhe trajtim të koordinuar. United Hospital ofron shërbime shëndetësore 24 orë në ditë, 7 ditë në javë, duke integruar diagnostikën, emergjencën, trajtimin specialistik, kirurgjinë dhe kujdesin intensiv në një strukturë të vetme.

Me fokus në sigurinë e pacientit, precizitetin diagnostik dhe kujdesin multidisiplinar, spitali ofron shërbime nga disa fusha të mjekësisë, duke u mundësuar pacientëve qasje në kujdes profesional për nevoja të ndryshme shëndetësore.

Në fushën e diagnostikës, Radiologjia dhe CT-ja janë pjesë e infrastrukturës teknologjike të spitalit, ndërsa sipas institucionit, pajisjet mundësojnë ekzaminime me deri në 40% më pak ekspozim ndaj rrezatimit, në krahasim me teknologjitë përkatëse tradicionale, në varësi të ekzaminimit dhe protokollit të përdorur.

Shërbimet specialistike përfshijnë Kardiologjinë, Hematologjinë, Nefrologjinë, Gastroenterologjinë dhe Pulmologjinë, duke ofruar qasje të dedikuar për diagnostikimin dhe menaxhimin e një game të gjerë të problemeve shëndetësore.

Në kuadër të shërbimeve kirurgjikale, United Hospital mbulon disa profile, përfshirë Kirurgjinë e Përgjithshme, Kardio-kirurgjinë, Ortopedinë, Kirurgjinë Vaskulare, Pediatrike, Gjinekologjinë, Urologjinë, ORL-në, Kirurgjinë Maksilofaciale dhe Torakale.

Një fokus i veçantë i kushtohet edhe kujdesit për fëmijët. Neonatologjia dhe Pediatria ofrojnë shërbime të dedikuara për pacientët më të vegjël, ndërsa Laboratori, Emergjenca, Radiologjia dhe Kujdesi Intensiv janë të disponueshme gjatë gjithë kohës.

Me një qasje që synon të lidhë diagnostikimin, trajtimin dhe kujdesin e vazhdueshëm, United Hospital e pozicionon veten si një qendër ku pacientët mund të marrin shërbime të integruara shëndetësore në çdo kohë./rajonipress/

📍 M2 Prishtinë–Ferizaj, Km 7, Prishtinë, Kosovë

📞 038 60 70 70 / 046 60 70 70

Continue Reading

Lajmet

Kuvendi voton të hënën deklaratën për Specialen, në rend dite edhe zgjedhja e nënkryetarit

Published

on

Kuvendi i Republikës së Kosovës do të mbajë të hënën, më 28 shtator, seancë plenare, e cila do të nisë në orën 11:00.

Sipas rendit të ditës, deputetët do të shqyrtojnë disa çështje, përfshirë miratimin e një deklarate lidhur me aktgjykimin e Dhomave të Specializuara të Kosovës të 16 shtatorit 2026.

Në rendin e ditës janë përfshirë këto pika:

Miratimi i procesverbaleve nga seancat e mëparshme.

Betimi i deputetëve.

Miratimi i Deklaratës lidhur me Aktgjykimin e Dhomave të Specializuara të Kosovës, të datës 16 shtator 2026.

Zgjedhja e nënkryetarit të Kuvendit të Republikës së Kosovës nga Grupi Parlamentar i Partisë Demokratike të Kosovës (PDK).

Formimi i komisioneve parlamentare./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Përmbyllet gara ushtarake “Ujku Garues 2026”: Regjimenti i Dytë i Këmbësorisë fiton vendin e parë

Published

on

By

Në kazermën “Ushtarët e NATO-s” në Istog është përmbyllur gara tradicionale “Ujku Garues 2026”, e organizuar nga Komanda e Forcave Tokësore (KFT), ku morën pjesë 20 ekipe nga njësitet e ndryshme të Forcës së Sigurisë së Kosovës.

Vendi i parë në këtë garë ushtarake i takoi Regjimentit të Dytë të Këmbësorisë (K2B2), vendi i dytë u fitua nga Policia Ushtarake e FSK-së, ndërsa vendin e tretë e zuri Regjimenti i Dytë i Këmbësorisë (K2MB).

Gara “Ujku Garues”, e cila mbahet që nga viti 2015 si rezultat i bashkëpunimit mes nënoficerëve të FSK-së dhe kontingjentit slloven, testoi pjesëmarrësit në disiplina të rënda taktike e fizike. Pjesë e sfidave ishin vrapimi, kalimi i poligonit taktik, shtyrja e autoblindës HMMWV, bartja e municionit dhe e të lënduarve, si dhe qitja me armë e hedhja e granatës.

Aktiviteti u shqua për profesionalizëm të lartë, përgatitje intensive fizike dhe shpirt garues mes ekipeve të FSK-së.

 

Continue Reading

Të kërkuara