Lajmet

Roli i Ismail Qemalit në pavarësimin e Shqipërisë

Nga Sonja Methoxha.

Published

on

“Sido që të jetë, deshi Zoti që me veprën, trimërinë dhe guximin e pashoq të shqiptarëve, që sot e tutje të pushojnë fatkeqësitë dhe vuajtjet e Atdheut tonë, këtu dhe kështu, ne jemi të lirë, të pavarur dhe të vetëm, prandaj ju duhet të qeshni dhe të brohorisni!”

Këto fjalë Ismail Qemali ua tha shqiptarëve natën e 28 nëntorit më 1912, menjëherë pasi ai dhe 42 delegatë nënshkruan Deklaratën e Pavarësisë. Ky rresht është pjesë e fjalimit të tij drejtuar publikut shqiptar në Vlorë, teksa po përgatitej të ngrinte flamurin e kuq me shqiponjën e zezë dykrenare në ballkonin e shtëpisë së kushëririt të tij, Xhemil Bej Vlorës.

Në atë shtëpi u zhvillua referendumi i parë para nënshkrimit të deklaratës me delegatorët dhe takime të tjera vendimtare për të ardhmen e Shqipërisë.

Shqipëria, megjithatë, u njoh si një shtet autonom nga Fuqitë e Mëdha më vonë në 1913 në Konferencën e Londrës. Së pari, fuqitë e mëdha vendosën të njohin Shqipërinë si një shtet autonom nën sovranitetin e Perandorisë Osmane në maj 1913, por me këmbënguljen e delegatëve dhe me shpërthimin e Luftërave Ballkanike në korrik 1913, Fuqitë e Mëdha vendosën të njohin pavarësinë dhe autonominë e plotë të Republikës së Shqipërisë.

Më vonë, pas shpalljes së pavarësisë më 4 dhjetor 1912, u krijua një qeveri e përkohshme dhe senati në të cilin Qemali shërbeu si kryeministër deri në janar 1914. Megjithatë, ai u bë kryeministri i parë i njohur pas shpalljes së pavarësisë. Ai shërbeu edhe si Ministër i Punëve të Jashtme, duke mbajtur këtë detyrë derisa Fuqitë e Mëdha njohën pavarësinë e plotë të Shqipërisë, duke lënë detyrën në qershor 1913. Kështu, mund të thuhet se përveç të gjitha ngjarjeve në Ballkan, ai luajti edhe një rol kyç në lobimin për sovranitetin e Shqipërisë në Konferencën e Londrës.

Ismail Qemali nuk është vetëm themeluesi i Kombit Shqiptar për thjesht autorizimin dhe nënshkrimin e parë të deklaratës së pavarësisë. Ai ishte gjithashtu një nga njerëzit që dhanë dorë në nxitjen e revoltave kundër Perandorisë Osmane në territoret shqiptare. Sipas publicistit, intelektualit dhe delegatit Mid’hat Frashëri, Qemali ka udhëtuar nëpër Evropë për të kërkuar mbështetje nga Fuqitë e Mëdha për shpalljen e autonomisë së Shqipërisë. Ai mori mbështetje nga Austro-Hungaria, Rumania dhe Italia. Megjithatë, kur Qemali mbërriti në Durrës, pa se shqiptarët tashmë ishin në unison për rrëzimin e pushtuesve osmanë.

Në një takim të dyshuar sekret të mbajtur më 18 nëntor midis Qemalit dhe Bertchold-it, u la të kuptohet se Austro-Hungaria do të mbështeste pavarësinë e Shqipërisë, por jo autonominë e saj. Do të thotë se Shqipëria do të ishte ende nën kontrollin e Perandorisë. Megjithatë, Qemali mori vetëm ndihmën që do të merrte dhe refuzoi diplomatikisht të sakrifikonte autonominë e Shqipërisë.

Ismail Qemali jetoi shumë pak në Shqipëri. Ai ishte i mërguar nga Perandoria Osmane. Ai lindi në vitin 1844 në Vlorë, nga një familje e vjetër, tradicionale dhe e pasur. Në vitin 1847 klani i Vlorës bëri një kryengritje kundër Tanzimatit, e cila çoi në internimin e tyre. Burrat u dërguan në kampe në Konje, ndërsa gratë dhe fëmijët në Selanik. Ndërsa atje Ismail Qemali shkoi në shkollën fillore dhe mësoi turqisht. Në vitin 1852 u kthye në Vlorë ku u arsimua nga mësues privatë dhe prindërit e tij. Më 1855 u regjistrua në liceun Zosimea të Janinës, ku u diplomua më 1859.

Më 1860 shkoi në Stamboll duke qëndruar me familjarët, ku një kushëri e gjeti atë si përkthyes në Ministrinë e Jashtme atje. Këtu nis karriera e gjatë e Ismail Qemalit në administratën e Perandorisë Osmane. Pasi mbaron studimet, në vitin 1868 emërohet drejtor i Zyrës Gjyqësore në Sofje, Bullgari (në atë kohë ishte nën pushtimin osman). Më 1870 shërbeu si drejtor i Komisionit Evropian të Danubit, si delegat osman.

Më vonë ai u caktua si Vali në Varna, për projektin e portit. Nga viti 1873-1876 ai shërbeu si sekretar privat i Mid’hat Pashës, i cili më pas u caktua si Ministër i Drejtësisë në Stamboll. Në vitin 1876 u caktua sekretar i përgjithshëm në Ministrinë e Punëve të Jashtme, ku qëndroi një vit, gjë që i dha atij një njohuri thelbësore se si funksionon Perandoria Osmane. Atje ai filloi të shfaqte ndjenja nacionaliste shqiptare, të cilat për pak e dërguan në një kamp internimi në Anadolou. Administrata turke i bëri presion Sulltanit që ta dërgonte si Vali në rrethin Bolou të Turqisë, në të cilin ai shërbeu nga 1884 deri në dorëheqjen e tij në 1890.

Megjithatë, më vonë ai u dërgua si Vali në Bejrut ku gjeti mikun e tij Vaso Pasha, i cili më vonë vdiq. Duhet të theksojmë se në vitin 1892 Qemali i dërgoi një memorandum të gjerë Sulltan Abdul Hamidit për reformat liberale për Rumelinë. Ai kishte shkruar edhe një sërë artikujsh liberalë për gazetat osmane. Poashtu kishte shërbyer edhe si këshilltar i Sulltan Hamidit dhe vezirëve të tjerë.

Në vitin 1900 caktohet Vali në Tripoli, por duke pasur parasysh zhurmat e ndryshme kundër emrit të tij, ai u arratis në maj të po këtij viti. Për këtë, Sulltani e dënoi me vdekje. Ai u mor nën mbrojtjen e britanikëve. Për tetë vjet Qemali udhëtoi në Evropë, u takua me Faik Konicën, drejtoi botimin e revistës Albania në Bruksel, përfaqësoi shqiptarët në një Kongres të vitit 1902 në Paris dhe më 1908 u kthye në atdhe.

Ai mbante kontakte me të gjithë miqtë e tij. Në dhjetor 1908 zgjidhet deputet i Beratit. Së bashku me deputetë të tjerë nga trevat shqiptare formuan Lëvizjen Kombëtare për decentralizimin e Perandorisë Osmane nga trevat shqiptare. Historiani Paskal Milo shkruan në një artikull për gazetën Panorama se kontributi i Qemalit mori një peshë më të madhe pas rënies së Lidhjes së Prizrenit.

“Shqiptarët filluan të shohin qartë dhe të konsiderojnë situatën e re të krijuar në Ballkan, si dhe rrezikun që i kanoset kombit të tyre”, ka shkruar Qemali në ditarët e tij.

Ajo që ai do të thotë është se Perandoria Osmane ishte dukshëm duke u dobësuar dhe të dyja Fuqitë e Mëdha do të ndërhynin pas rënies së saj për të absorbuar territoret e saj të pushtuara më parë. Kishte një revolucion nga xhonturqit në vitin 1908, që frymëzoi revolta të armatosura në të gjitha territoret e pushtuara në Ballkan. Kryengritjet shqiptare filluan në vitet 1910-1910. Një revoltë e përgjithshme shpërtheu në fillim të vitit 1912 dhe Serbia, Bullgaria, Greqia, Mali i Zi dhe Rumania i shpallën luftë Perandorisë Osmane, duke dëbuar të gjithë ushtarët e saj nga territoret e tyre.

Ushtarët osmanë të mbetur ishin vendosur në territoret shqiptare. Ismail Qemali ishte tashmë zëri që Fuqitë e Mëdha kanë dëgjuar gjatë dy viteve të fundit duke kërkuar mbështetje për autonominë e Shqipërisë. Ushtarët serbë po i afroheshin territoreve shqiptare, kështu që shqiptarët duhej të punonin shpejt dhe të shpallnin autonominë para çdo ndërhyrjeje të mundshme nga serbët dhe vendet e tjera të Ballkanit. Shpallja e Pavarësisë dhe dëbimi i osmanëve, dërgoi mesazhin se ky është një shtet autonom, jo ​​më nën dominimin osman.

Qemali u kishte deklaruar tashmë Fuqive të Mëdha se Shqipëria do të shpallej e pavarur. Para se të kthehej në Shqipëri nga Trieste, ai u dërgoi telegrame 83 delegatëve, por vetëm 43 arritën të mbërrinin më 28 nëntor. Pjesa tjetër erdhi më vonë. Ai dërgoi edhe telegrame në Tiranë dhe Elbasan për të shpallur pavarësinë dhe për të ngritur flamurin më 26 nëntor, në mënyrë që serbët të merrnin mesazhin se kjo është një republikë e pavarur, autonome.

Siç u përmend, ai u bë kryeministri i parë, qeveria e tij krijoi në aktin e parë Forcat e Armatosura të Shqipërisë më 4 dhjetor 1912.

Ai mbrojti qeverinë dhe dha kontributin e tij si një burrë shteti vizionar dhe me përvojë evropiane. Ai u përpoq të përthithte përmes diplomacisë territoret e tjera shqiptare të Kosovës, Tetovën, Malin e Zi dhe Greqinë, ndonëse ato projekte mbetën të pezulluara.

Edhe pas largimit të tij nga administrata, ai nuk pushoi kurrë së mbrojturi autonominë e Shqipërisë, të kërkonte mbështetje dhe të mbante konferenca ndërkombëtare për identitetin dhe Kombin shqiptar./tiranatimes/UBTNews/

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 2 gusht 1993-1998?

Published

on

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.
 
 
Foto: Për çdo ditë njoftime për të vrarë në rajonin e Drenicës: Skënderaj
 
 
2 gusht 1993
 
Bastisje në Prishtinë dhe Obiliq
Sot, rreth orës 5 të mëngjesit, policia serbe bastisi shtëpinë e Hamit Avdiut, në rrugën “Xhemail Ibishi” në Prishtinë. Policët kërkonin Ramadan Avdiun, ish-i burgosur i ndërgjegjes, i cili nuk gjendej në shtëpi.
Gjatë bastisjes, policët serbë me vandalizëm thyen dhe demoluan orenditë e shtëpisë, ndërsa me vete morën Hamitin dhe vëllain e Ramadanit, Rexhepin, të cilët ende po mbahen në organet e policisë në Prishtinë.
Në lagjen “Kodra e Trimave” në Prishtinë, rreth orës 8.30 u bastis shtëpia e Hajdin Krasniqit. Policia serbe kërkoi Xhavit Hazirin, ish i burgosur politik, i cili banon te Hajdini. Gjatë bastisjes policia u soll brutalisht ndaj familjes Krasniqi. Xhavit Haziri u arrestua.
Po ashtu sot rreth orës 5 të mëngjesit, policia serbe bastisi familjen e Bajram Hazirit, të cilët kërkuan djalin e tij Hazirin, ish i burgosur i ndërgjegjes.
Sot, rreth orës 5 të mëngjesit, tetë policë serbë bastisën familjet e Idriz Sveçlës dhe të Ahmet Haxhiut, ish i burgosur i ndërgjegjes. Përveç Ahmetit, policët arrestuan edhe Ismail Haxhiun, të cilët siç merret vesh ende po mbahen në lokalet e policisë në Prishtinë.
 
2 gusht 1994
Dje vazhdoi seanca në procesin e montuar në Prishtinë
Dje në Gjyqin e Qarkut në Prishtinë (të udhëhequr nga pushteti okupues serb) përfundoi marrja në pyetje e të shtatë shqiptarëve të akuzuar për gjoja ushtrime ushtarake në Fushën e Labinotit në Shqipëri.
Gjyqtarët e instaluar serbë dje morën në pytje Luan Hetën, Beqir Mulecin, Hysni Francën dhe Bajram Gallapenin. Këta të akuzuar rrëfyen për torturat që ua kishin bërë inspektorët gjatë hetuesisë.
– Nuk kemi bërë kurrfarë ushtrimesh ushtarake në Fushë të Labinotit. Ajo që shkruan në aktakuzë është rrenë. Inspektorët na rrahën e na shanë, na detyruan të nënshkruajmë deklaratat, duke na u kërcënuar edhe me likuidim, deklaruan dje para
gjykatës këta të akuzuar.
Fehmi Leshtrani madje është liruar si i paaftë për ushtri për rekrutim në Nish, meqenëse mbanë syzat minus 12. I paaftë për ushtri ishte edhe Luan Heta. Beqir Muleci nga ish-APJ e patën lëshuar si të paaftë pas gjashtë muajsh shërbimi. Beqiri është i sëmurë mentalisht.
Kryetari i trupit gjykues të të treve Zoran Saveliq kumtoi se seanca do të vazhdojë nesër, kur pritet të lexohen disa shkresa të lëndës. Shtatë mbrojtësit do të paraqesin edhe propozimet e tyre në fazën e procedurës së provave.
 
2 gusht 1995
Në burgun e Dubravës së Istogut – keqtrajtohen të burgosurit shqiptarë
Në burgun e Dubravës në Istog, në të cilin po vuajnë dënimet edhe një numër i madh të burgosurish politikë shqiptarë të Kosovës, më 23 korrik të këtij viti nga gardianët e burgut u keqtrajtuan rëndë, Hysen Gega nga Sallagrazhda e Suharekës, i cili është i dënuar për herë të dytë me 2,5 vjet burg, derisa dënimin e parë e vuajti me 10 vjet. Po për të njëjtën vepër në këtë burg gjendet edhe Gëzim Lushi, po ashtu i burgosur politik, njofton KI i Degës së LDK-së në Suharekë.
Njoftohet se ata nga gardianët e burgut janë keqtrajtuar rëndë, vetëm pse kanë përcjellë programin televiziv në gjuhën shqipe.
Bëhet e ditur se Gëzim Lushit të keqtrajtuar rëndë i është ofruar ndihmë mjekësore vetëm pas tre ditësh, ndërsa Hysen Gega pas një ndëshkimi është duke bërë grevë urie.
Ndërkaq, KI i Degës së LDK-së në Suharekë njofton se në Burgun e Qarkut në Prizren është keqtrajtuar rëndë fizikisht edhe Shaip Mustafa, i cili po mbahet nën hetime, kinse për formimin e SPB-së të Republikës së Kosovës.
Shaip Mustafa momentalisht për shkak të keqtrajtimeve të rënda fizike gjendet i shtrirë në spitalin e Prizrenit.
 
 
2 gusht 1997
Mitrovicë: Policia plaçkiti tre të rinj shqiptarë
Pardje, policia serbe plaçkiti disa tregtarë shqiptarë në lagjen Bair të Mitrovicës.
Policia ndaloi Lulzim M. Nulin (18), ia plaçkiti mallin që po e dërgonte në treg dhe pastaj e ktheu në shtëpinë e tij ku i plaçkiti mallin me vlerë prej 1500 DM.
Policia plaçkiti edhe Burhan Sahatçiun (20) duke i marrë mall me vlerë prej mbi 300 DM dhe Fadil Abitin (20) të cilit i mori mall me vlerë prej mbi 2000 DM.
Të tre tregtarët e plaçkitur u dërguan në lokalet e policisë në Mitrovicë ku u mbajtën rreth tri orë.
Lulëzim Nulit, më 28 korrik policia i pat plaçkitur mall me vlerë prej 700 DM, njofton KI i Degës së LDK-së në Mitrovicë.
 
2 gusht 1998
 
Njoftohet për 8 shqiptarë të vrarë në fshatrat e Drenicës
Gjatë sulmeve të sotme të forcave policore ushtarake serbe në disa fshatra të Drenicës, deri më tash dihet për 8 shqiptarë të vrarë.
Burimet e KMDLNJ njoftojnë se në fshatin Jashanicë të Klinës janë vrarë tre pjesëtarë të UÇK. Ndërkaq në fshatin Shtuticë të Skënderajt janë vrarë katër shqiptarë, për identitetin e të cilëve ende nuk dihet.
Në fshatin Polac dihet se është vrarë Fatmir Xhemajl Veliqi (20).
Njoftohet se sot janë sulmuar edhe fshatrat Polluzhë e Tërstenik.
 
Forcat serbe vranë katër e plagosën katër anëtarë të tjerë të familjes Zeqiri në fshatin Shtuticë të Gllogocit
Sot në fshatin Shtuticë të Gllogocit forcat serbe vranë katër dhe plagosën katër anëtarë të tjerë të familjes Zeqiri, njofton KI i degës së LDK.
Tragjedia mbi këtë familje ndodhi derisa forcat serbe po granatonin në drejtim të fshatrave Polac, Kryshec, Morinë e Shtuticë. Gjatë këtyre momenteve familja Zeqiri derisa po dilte nga shtëpia, për t’i ikur granatimeve të parreshtura të ushtrisë serbe, në oborrin e kësaj familjeje ra një granatë që ishte fatale. Me atë rast u vranë: Sofije Zeqiri (60), Vahide Zeqiri (20), Kada Zeqiri (17) dhe gruaja e Halimit, Emine Zeqiri. Ndërkaq u plagosën: Halim Zeqiri, (flitet se ka vdekur), Besim Zeqiri, Sherif Zeqiri dhe Rizah Zeqiri.
Gjithashtu sulmet serbe shkaktuan dëme të mëdha materiale, duke shkatërruar shtëpi, makina bujqësore, shtalla, e të tjera.

Continue Reading

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 1 gusht 1993-1998?

Published

on

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.
 
Foto: Eliot Engëll
 
 
1 gusht 1994
 
Represioni në Kosovë
Prizren: Parmbrëmë, disa ushtarë serbë në vendin e quajtur Mllaqne, afër liqenit të Bjeshkëve të Sharrit, rrahën rëndë Ramadan Fazliun nga fshati Lubinjë e Prizrenit, në kohën derisa ai po kthehej nga Maqedonia ku kishte blerë naftë.
Bëhet me dije se ushtarët serbë Ramadan Fazliut ia thyen hundën, nofullën, dy dhëmbë, si dhe i shkaktuan lëndime të rënda trupore.
Ramadan Fazliu njoftoi Komisionin për Informim të Degës së LDK-së në Prizren se ushtria serbe po i mban peng edhe 15 bashkëfshatarë të tij, për fatin e të cilëve nuk dihet.
Dje, policia mori në shtëpinë e tij Asllan Temajn nga Prizreni, i cili në stacionin e policisë në Prizren u lidh për radiatori dhe u keqtrajtua brutalisht. Inspektorët serbë u interesuan të dinë nga Asllan Temaj se kush ka armë, rreth veprimtarisë së tij si arsimtar dhe aktivist i LDK-së.
Asllam Temaj në polici u mbajt deri rreth orës 15:00 dhe u porosit që të mos e informojë askend. Asslan temajt policia ia plaçkiti orën e dorës.
Mitrovicë: – Parmbrëmë një patrullë e policisë serbe, nën pretekst të kërkimit të armëve, ishte në shtëpinë e Faik Ibrahimit në fshatin Rekë të Mitrovicës, nga i cili kërkuan që të dorëzojë një pushkë dhe një revole.
Policia urdhëroi Faik Ibrahimin që të paraqitet në stacionin e policisë në Mitrovicë.
Më 28 korrik, policia ishte dy herë në shtëpinë e Qerim Rrudhanit në rr.”Gjon Kenedi” në Mitrovicë për të kërkuar djalin e tij Besim Rrudhanin.
Ndërkaq, pardje policia mori Besim Rrudhanin dhe së bashku me të shkuan në fshatin Shipol në shstëpinë e Xhafer Rrudhanit, nga i cili kërkuan që të dorëzojë një pushkë dhe një revole.
Vushtri: – Më 28 korrik, një policë serb së bashku me rojën e fushës, keqtrajtuan rëndë Nazmi Sadikun dhe vëllain e tij (emrin e të cilëit nuk arritëm ta mësojmë). Rrahja e Nazmi Sadikut dhe vëllait të tij u bë pa kurrfarë shkaku.
Po këtë ditë një ekspeditë e policisë serbe, shkoi në fshatin Shilovicë të Vushtrrisë dhe bastisi nën pretekst të kërkimit të armëve shtëpitë e Ramadan Mehmetit, Hadi e Sadri Begut, Zymer Behramit dhe atë të Izet Krasniqit. Policia gjatë bastisjes rrahu brutalisht Ramadan Mehmetin dhe Sadri Begun.
1 gusht 1995
 
Eliot Engëll: Kosova është një çështje kyçe
Televizioni shqiptar emetoi parmbrëmë një bisedë me kongresistin amerikan Eliot Engëll, njohës i mirë i çështjes shqiptare dhe bashkëkryetar i Këshillit për Çështje Shqiptare në Kongresin Amerikan.
Duke u përgjigjur në një pyetje lidhur me Kosovën, z. Engëll theksoi se Kosova është një çështje kyçe në rajon dhe se një grup kongresistësh në Kongresin Amerikan janë të interesuar rreth situatës në këtë vend.
– Pas meje në mur është një tabelë e Lidhjes Demokratike të Kosovës, të cilën e kam marrë nga Kosova dhe e kam vendosur në zyrën time. Unë besoj se luftën e shqiptarëve të Kosovës për vetëvendosje do ta bënte çdo popull në botë, tha ai.
Duke folur më poshtë për Kosovën dhe angazhimin e Shqipërisë rreth saj, Eliot Engëll tha:
“Presidenti Berisha do të vijë dhe do të diskutojë për Kosovën me presidentin Klinton. Përfaqësues nga Kosova gjithashtu kanë ardhur në Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe kemi biseduar rreth këtij problemi. Fatkeqësisht ngjarjet në Bosnjë i kanë treguar botës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës se sa brutal është regjimi i Beogradit dhe njerëzit e Millosheviqit. Ata i kanë ndihmuar më së miri serbët e Bosnjës. Unë them me shqetësim se ajo ç’po ndodh në Bosnjë mund të jetë si pikë uji në det krahasuar me atë çka mund të ndodhë në Kosovë, nëse bota nuk i shikon serbët me shumë vëmendje”.
Lidhur zhvillimet politike në katër vjetët e fundit në Shqipëri, z.Engël theksoi: “Unë mendoj se nuk ka vend që të ketë ecur në rrugë më të drejtë të demokracisë. I heq kapelën popullit shqiptar për atë që ka arritur. Është vërtetë për t’u lavdëruar demokracia në Shqipëri”, tha mes tjerash kongresisti amerikan Eliot Engëll në intervistën për Televizionin Shqiptar.
1 gusht 1997
Inspektorët serbë plaçkitën tregtarët shqiptarë në Prishtinë
Dje, rreth orës 12:00, një ekspeditë e inspektorëve dhe e policisë serbe e përbërë prej rreth 40 vetash bëri një plaçkitje të madhe në Tregun me shumicë të pemëve e perimeve në afërsi të Pallatit të Sporteve në Prishtinë.
Dhjetëra tregtarë u plaçkitën me pretekst se nuk kishin lejet për shitje. Për shkak të dëmtimit dhe drojës nga ndonjë ekspeditë e re sot në këtë treg kishte shumë më pak mall.
Disa tregtarë që ishin plaçkitur dje i thanë sot QIK-ut se
shuma e plaçkitjes individuale kapte shumën deri në 15. 000 dinarë serbë.
Bekim Deliaj nga Peja u dënua me 15 mijë dinarë, Zylbar Ramadani nga Prishtina me 800 dinarë, Ultrim Ymeri me 800 dinarë, Afrim Shala me 300 dinarë, Beqir Gashi me 200 dinarë, Besim Muja me 1. 200 dinarë, Ruzhdi Krasniqi me 350, Emin Sopi me 1. 500 dinarë, Fadil Gashi me 1. 200 dinarë, Fadil Dobratiqi me 620 dinarë etj.
Disa nga tregtarët e plaçkitur shqiptarë deklaruan se edhe përkundër kërkesave për leje të shitjes, organet e instaluara të drejtorisë së tregut në Prishtinë nuk u kanë dhënë lejet. Në këtë mënyrë inspektorët serbë mund plaçkisin se herë që dëshirojnë.
1 gusht 1998
Dihet edhe për një të vrarë e tre të plagosur në Rahovec
Gjatë sulmit të forcave serbe në Rahovec është vrarë edhe Nexhemdin Mushla (61), i cili është varrosur aty edhe ku është vrarë, në oborrin e shtëpisë së tij.
Një i afërm i tij, që kishte arritur të largohet nga Rahoveci, i tha QIK-ut se është plagosur edhe vajza e Nexhmedinit, Hajria, si edhe fqinjtë e tyre Naime e Driton Kadriu.
Skënderaji po i ngjan një baze ushtarake të forcave serbe
Edhe mbrëmë në qytetin e Skënderajt, arriti një konvoj i madh i forcave të ushtrisë serbe i përbërë nga 37 kamionë me ushtarë serbë, të cilët u vendosën në qytetin e Skënderajit dhe në fshatin Polac, njofton NKMDLNJ në Skënderaj.
I njëjti burim njofton se qyteti i Skënderajt është shndërruar në një bazë ushtarake, në të cilin janë vendosur mijëra ushtarë e policë serbë.
Dëshmitarët okularë kanë njoftuar se policia serbe ka ndëryrë pothuaj në secilën shtëpi shqiptare në Skënderaj dhe ka plaçkitur, thyer e demoluar çdo gjë që ka gjetur. Deri tash në tërësi është shkatërruar lagja “Skënderaj 2” dhe Lagjja e Re, ku tashmë nuk ka mbetur asnjë shtëpi e pashkatërruar nga forcat serbe.
Gjendje e rëndë dhe dramatike po mbretëron edhe në rrethinën e Runikut dhe të Turiçecit. Forcat serbe kanë granatuar lagjen Hajzeraj në Leçinë, si dhe ka djegur fshatrat si Padalishtin, Çitakun, Runikun, Kastriotin, Vitakun, Qubrelin, Radishevën e Kotorrin. Sipas informacioneve, forcat e policisë dhe të ushtrisë serbe në zonën e Drenicës po bëjnë spastrim etnik.
I njëjti burim njofton se deri tash nuk dihet për fatin e shumë banorëve shqiptarë si gra, pleq e fëmijë, të cilët kanë mbetur të bllokuar në fshatrat e lartëshënuara, në të cilat kanë hyrë forcat serbe.
Bëhet e ditur se vetëm në fshatin Çubrel kanë mbetur disa kufoma pleqësh ende të pavarrosura.
Ndërkaq, nga fshati Bingjë i Klinës, i banuar kryesisht me serbë, forcat serbe po granatojnë fshatrat e Drenicës, ndërsa granatime kanë arritur deri në Burojë, ku është rrezikuar popullsia civile, e cila ka filluar masovisht t’i braktisë vatrat e tyre.
Banorët shqiptarë që kanë braktisur shtëpitë e tyre, janë strehuar madje edhe në tunelet hekurudhore, ndërsa po bëhen 5 ditë që këtë trevë nuk e ka vizituar asnjë institucion humanitar.
Në këtë hapësirë tash ka filluar të ndodhë edhe katastrofa humanitare, pasi mungojnë të gjithë artikujt ushqimorë, sanitarë e higjenik, ndërsa as që mund të flitet për medikamente.
NKMDLNJ i Skënderajt pohon se propaganda serbe te popullata e këtushme shqiptare po zgjon neveri. Kjo propagandë në njërën anë po provon që ta mashtrojë opinionin botëror, se kinse në rajonin e Drenicës janë krijuar kushtet për kthimin e të ikurve nga shtëpitë e tyre, derisa në anën tjetër mijëra forca të policisë dhe ushtrisë sebe po depërtojnë dhe po i terrorizojnë banorët shqiptarë të Drenicës.

Continue Reading

Lajmet

Profesionet me rritjen më të shpejtë në botë janë pjesë e ofertës akademike të UBT-së

Published

on

By

Në një kohë kur teknologjia po ndryshon rrënjësisht mënyrën se si funksionojnë ekonomitë, bizneset dhe institucionet publike, një pyetje bëhet gjithnjë e më e rëndësishme për të rinjtë: cilat profesione do të jenë më të kërkuarat në pesë apo dhjetë vitet e ardhshme?

Përgjigjja vjen nga Future of Jobs Report 2025, raporti i World Economic Forum, i cili analizon transformimin e tregut global të punës përmes të dhënave të mbledhura nga mijëra punëdhënës në mbarë botën. Sipas raportit, deri në vitin 2030 do të krijohen rreth 170 milionë vende të reja pune, ndërsa miliona role tradicionale do të transformohen ose do të zëvendësohen si rezultat i inteligjencës artificiale, automatizimit, tranzicionit të gjelbër dhe transformimit digjital.

Në krye të listës së profesioneve me rritjen më të shpejtë renditen Big Data Specialists, FinTech Engineers, Artificial Intelligence and Machine Learning Specialists, Software and Applications Developers, Security Management Specialists, Information Security Analysts, Data Scientists, UI/UX Designers, Internet of Things Specialists, Environmental Engineers, Renewable Energy Engineers, si dhe specialistët e automjeteve autonome dhe elektrike.

Në këtë kontekst, një analizë e ofertës akademike të UBT-së tregon një përputhje të qartë me prioritetet që identifikon World Economic Forum. Institucioni ka ndërtuar një ekosistem të arsimit të lartë që i përgjigjet transformimit të tregut të punës, duke ofruar programe studimi në fusha që lidhen drejtpërdrejt me profesionet me rritjen më të shpejtë në nivel global.

Në fushën e teknologjisë, UBT ofron programe si Shkenca Kompjuterike dhe Inxhinieri, Sisteme të Informacionit, Inxhinieri e Mekatronikës, si dhe specializime në Inteligjencë Artificiale, Data Science, Cyber Security, Cloud Computing, Machine Learning, Internet of Things (IoT) dhe Robotikë, duke përgatitur profesionistë për rolet që raporti i World Economic Forum i rendit ndër më të kërkuarat në botë.

Një nga profesionet me rritjen më të shpejtë sipas raportit është FinTech Engineer, një profil që po transformon sektorin financiar përmes teknologjisë. Duke e parë këtë zhvillim, UBT ka zhvilluar programin FinTech, i cili kombinon financën, teknologjinë, analizën e të dhënave dhe inovacionin digjital, duke përgatitur specialistë për industrinë financiare të së ardhmes.

Transformimi global nuk kufizohet vetëm në sektorin e teknologjisë. Raporti evidenton se tranzicioni drejt ekonomisë së gjelbër po krijon një kërkesë të jashtëzakonshme për Environmental Engineers, Renewable Energy Engineers dhe specialistë të sistemeve energjetike. Për këtë arsye, programet e Inxhinierisë së Mjedisit, Inxhinierisë së Energjisë dhe Inxhinierisë Mekanike në UBT marrin një rëndësi strategjike, duke përgatitur profesionistë që do të kontribuojnë në zhvillimin e energjisë së pastër, teknologjive të qëndrueshme, efikasitetit energjetik dhe infrastrukturës moderne.

Në të njëjtën kohë, zhvillimi i industrisë automobilistike drejt automjeteve elektrike dhe autonome po krijon mundësi të reja për inxhinierët mekanikë dhe ekspertët e sistemeve inteligjente, fusha në të cilat UBT ka investuar në laboratorë modernë dhe mjedise praktike të të nxënit.

Raporti i World Economic Forum evidenton gjithashtu rritjen e vazhdueshme të kërkesës për profesionet që lidhen me sigurinë. Përveç Information Security Analysts, të cilët mbrojnë infrastrukturat digjitale nga sulmet kibernetike, raporti rendit edhe Security Management Specialists, si rezultat i sfidave të reja gjeopolitike dhe rritjes së nevojës për menaxhimin e rreziqeve. Në këtë drejtim, UBT ofron programe në Studime të Sigurisë, krahas programeve në Cyber Security, duke kombinuar sigurinë fizike, sigurinë kombëtare dhe atë digjitale në një qasje multidisiplinare.

Ndërkohë, transformimi i industrisë ushqimore dhe rritja e fokusit global në sigurinë ushqimore, teknologjitë e prodhimit dhe zhvillimin e qëndrueshëm kanë rritur rëndësinë e profesionistëve të Shkencave të Ushqimit. Përmes këtij programi, UBT përgatit ekspertë që kontribuojnë në kontrollin e cilësisë, nutricionin, inovacionin ushqimor, teknologjinë e përpunimit dhe standardet ndërkombëtare të sigurisë ushqimore.

Përtej programeve akademike, UBT ka ndërtuar zhvillimin mbi një ekosistem të plotë inovacioni. Institucioni ofron mbi 50 programe studimi, mbi 150 fusha specializimi, më shumë se 200 laboratorë modernë, bibliotekën më të madhe akademike në Kosovë. UBT Smart City, është kthyer në rol model dhe ka tërhequr interesin e institucioneve dhe studiuesve ndërkombëtarë për t’u analizuar si praktikë e zhvillimit universitar, ndërsa së fundmi USA Today e ka përshkruar UBT-në si “Silicon Valley of the Balkans”, duke theksuar rolin në ndërtimin e një ekosistemi të avancuar të teknologjisë, laboratorëve, parqeve teknologjike dhe inovacionit që përgatit profesionistë për tregun global.

Përmes laboratorëve të specializuar dhe qendrave kërkimore, studentët angazhohen në projekte që lidhen me Artificial Intelligence, Big Data, Cyber Security, Internet of Things, Cloud Computing, Virtual Reality, Extended Reality, Smart Cities, 5G, automatizimin industrial dhe transformimin digjital. Kjo qasje i afron ata me teknologjitë që sot po udhëheqin ekonominë globale dhe që sipas World Economic Forum do të përcaktojnë profesionet e dekadës së ardhshme.

Raporti vlerëson se deri në vitin 2030, rreth 39% e aftësive aktuale të fuqisë punëtore do të transformohen, ndërsa punëdhënësit do të kërkojnë gjithnjë e më shumë profesionistë me kompetenca në analizën e të dhënave, inteligjencën artificiale, zhvillimin e softuerit, sigurinë, inxhinierinë, energjinë, qëndrueshmërinë, kreativitetin dhe komunikimin.

Nëse dekada e kaluar u karakterizua nga revolucioni i internetit, dekada që po jetojmë po karakterizohet nga inteligjenca artificiale, ekonomia e të dhënave, tranzicioni i gjelbër dhe transformimi digjital. Treguesit globalë dëshmojnë se profesionet me rritjen më të shpejtë janë pikërisht ato që ndërthurin teknologjinë, inovacionin dhe qëndrueshmërinë. Përmes programeve në Shkenca Kompjuterike dhe Inxhinieri, Sisteme të Informacionit, FinTech, Studime të Sigurisë, Inxhinieri të Mjedisit, Inxhinieri të Energjisë, Inxhinieri Mekanike, Shkenca të Ushqimit, Media dhe Komunikim, si dhe dhjetëra programeve të tjera të orientuara drejt inovacionit, UBT po kontribuon në përgatitjen e profesionistëve që do të jenë pjesë e transformimit të ekonomisë globale dhe e tregut të punës të së ardhmes.

Continue Reading

Lajmet

34 të vdekur dhe mijëra migrantë në Ceutë, Spanja forcon masat në kufi

Published

on

Të paktën 34 persona kanë humbur jetën gjatë përpjekjeve për të kaluar kufirin nga Maroku drejt qytetit autonom spanjoll të Ceutës, në Afrikën e Veriut. Ndërkohë, rreth 60 mijë migrantë raportohet se kanë hyrë në territorin e Ceutës brenda 24 orëve të fundit, duke krijuar një situatë të jashtëzakonshme në kufirin mes Marokut dhe Spanjës.

Kryeministri i Spanjës, Pedro Sánchez, ka deklaruar se qeveria do të përdorë të gjitha mjetet në dispozicion për të garantuar sigurinë në Ceutë, pas tensioneve të fundit të shkaktuara nga fluksi i madh i migrantëve.

“Qeveria spanjolle qëndron me qytetin e Ceutës. Ne e kuptojmë shqetësimin dhe pasigurinë që qytetarët po përjetojnë në orët e fundit,” u shpreh Sánchez.

Ai theksoi se shteti do të angazhojë të gjitha burimet e nevojshme për të mbrojtur qytetarët dhe për të ruajtur rendin dhe bashkëjetesën në këtë territor spanjoll në bregdetin e Afrikës së Veriut.

“Qeveria do të përdorë çdo burim të shtetit për të garantuar sigurinë e qytetarëve të Ceutës,” shtoi ai, duke nënvizuar se asnjë qeveri e mëparshme nuk ka investuar aq shumë burime në këtë territor sa administrata aktuale.

Sánchez njoftoi gjithashtu se autoritetet do të vendosin barriera lundruese në zonën e molit si masë e përkohshme, ndërsa po shqyrtohen edhe ndryshime ligjore për menaxhimin e situatës.

Ceuta, e vendosur në bregun verior të Afrikës dhe e rrethuar nga territori maroken, mbetet një nga pikat kryesore të hyrjes së migrantëve drejt Bashkimit Evropian. Fluksi i ditëve të fundit ka rritur ndjeshëm tensionet në këtë zonë kufitare, duke shtuar presionin mbi autoritetet spanjolle./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara