Kulturë

Rexhep Krasniqi, eksponenti i shquar i diasporës shqiptare në SHBA

Published

on

Më 13 shkurt 2000, u shua një prej figurave më të shquara të diasporës shqiptaro-amerikane, Rexhep Krasniqi, i njohur ndryshe edhe si “bir shpirti” i Bajram Currit. Ky titull i nderuar nuk ishte thjesht një epitaf, por një përshkrim i thellë i një jete të dedikuar për popullin dhe atdhenë. Pjesë e një trashëgimie të pasur, Rexhep Krasniqi arriti të shenjëzonte një periudhë të rëndësishme të jetës shqiptare, si funksionar shtetëror dhe militant i të drejtave të shqiptarëve në arenën ndërkombëtare.

Lindur në Gjakovë më 24 prill 1906, në një familje me origjinë nga Margegajt, Rexhep Krasniqi do të ngjitej në majat e shoqërisë dhe politikës shqiptare. Në moshën vetëm 8-vjeçare, ai mbeti jetim dhe jetën e tij do ta vazhdonte nën kujdesin dhe ndikimin e Bajram Currit, një nga figurat më të rëndësishme të Malësisë së Gjakovës. Mësimet fillore i kreu në vendlindje dhe në Shkodër, por do të kishte një fat më të veçantë: nën udhëheqjen e Bajram Currit, ai fitoi një bursë studimi për të vazhduar arsimin në Austri, ku përfundoi edhe edukimin akademik, krahas gjimnazit.

Kthimi i tij në Shqipëri, pas përfundimit të studimeve, i hapi atij dyer të reja për angazhime të rëndësishme në fushën e arsimit. Nga viti 1935, Rexhep Krasniqi u bë mësues i historisë dhe gjeografisë, dhe më pas iu besua detyra e drejtorit të Arsimit në Ministrinë e Arsimit të Shqipërisë. Angazhimi i tij për zhvillimin e arsimit nuk mbaroi këtu, pasi ai u bë “Komisari i Naltë i Shkollave Shqipe në Tokat e Lirueme”, një post që i dha mundësinë të kontribuonte në krijimin dhe riorganizimin e arsimit shqiptar jashtë kufijve të Shqipërisë.

Në vitin 1943, ai u caktua nënkryetar i Lidhjes së Dytë të Prizrenit, një organizatë që synonte bashkimin e shqiptarëve dhe mbrojtjen e të drejtave të tyre. Angazhimi i tij politik e shënoi vitin 1944, kur u bë pjesë e kabinetit të Rexhep Mitrovicës si ministër i Arsimit. Ky periudhë e tij shënonte një kohë të vështirë për Shqipërinë, e cila po kalonte në një periudhë lufte dhe ndërlikimesh politike.

Në fund të vitit 1944, Krasniqi, si shumë figura të tjera të shquara, do të largohej në mërgim, duke marrë mbi vete një angazhim të madh për riorganizimin e Komitetit “Shqipëria e Lirë”. Ai udhëhoqi këtë komitet deri në vitin 1992, duke u bërë një simbol i qëndresës dhe i përpjekjeve të pandërprera për një Shqipëri të lirë dhe të pavarur.

Në vitin 1994, për të nderuar veprën e tij dhe kontributin e pashoq që dha për shqiptarët dhe kombet e tjera, Rexhep Krasniqi u dekorua me titullin “Naim Frashëri” të klasit të parë, një çmim që i takonte një njeriu që kishte jetuar me ide, pasion dhe përkushtim të jashtëzakonshëm për atdhenë. Ky titull jo vetëm që nderonte jetën e tij, por edhe kujtonte përpjekjet dhe sakrificat e një populli të larguar nga trojet e tij, por gjithmonë i lidhur thellësisht me Shqipërinë dhe traditat e saj.

Rexhep Krasniqi do të mbetet gjithmonë një figurë e paharruar, një model i shërbimit të palodhur dhe i përkushtimit për një atdhe të lirisë dhe dinjitetit./UBTNews/

 

Lajmet

Bibliotekës Kombëtare të Kosovës i shtohet botimi i ri “La Scanderbeide”

Published

on

Koleksioneve të Bibliotekës Kombëtare të Kosovës u është shtuar botimi i vitit 2025 i veprës “La Scanderbeide: Edizione integrale commentata” të Margherita Sarrocchi-t.

Botimi është përgatitur nga Olimpia Gargano dhe është publikuar nga Centro di Cultura e Storia Amalfitana, në serinë Biblioteca Amalfitana.

“La Scanderbeide” konsiderohet një vepër e rëndësishme e letërsisë italiane të shekullit XVII dhe poema e parë epike e shkruar nga një grua në letërsinë italiane të asaj periudhe. Vepra e Sarrocchi-t e vendos figurën e Gjergj Kastriotit – Skënderbeut në kontekstin e letërsisë evropiane dhe dëshmon jehonën e tij përtej botës shqiptare.

Botimi i vitit 2025 ka rëndësi të veçantë pasi sjell një edicion të ri dhe më të qasshëm të veprës për lexuesit dhe studiuesit.

Sipas Bibliotekës Kombëtare të Kosovës, ky pasurim i koleksioneve përbën një burim me interes të veçantë për studiuesit e letërsisë, historisë, albanologjisë dhe marrëdhënieve kulturore shqiptaro-italiane./A.K/

Continue Reading

Lajmet

“Natyra pa njeri” e Violeta Xhaferit ekspozohet në Galerinë Kombëtare të Kosovës

Published

on

Galeria Kombëtare e Kosovës po prezanton pikturën “Natyra pa njeri” (2021) të artistes Violeta Xhaferi, në kuadër të ekspozitës “Jo gjithë njerëzit ekzistojnë në të Tashmen e njëjtë”, kuruar nga Hana Halilaj.

Praktika artistike e Xhaferit ndërthur pikturën me proceset tekstile, skenografinë dhe dizajnin e kostumeve, duke eksploruar natyrën, atmosferën dhe transformimin.

Instalacioni, i komisionuar për ekspozitën retrospektive të artistes në Galerinë Kombëtare të Kosovës në vitin 2023, përbëhet nga kanavaca të mëdha që krijojnë një peizazh të gjerë të imagjinuar.

Në pikturë shfaqen elemente të tilla si pyjet, zogjtë, drita në ndryshim dhe horizontet e thella, të cilat krijojnë një kalim të vazhdueshëm mes muzgut dhe agimit.

Artistja përdor ngjyrën tekstile drejtpërdrejt mbi sipërfaqen e kanavacës, duke zbardhur pjesë të caktuara dhe duke ndërhyrë me bojë tekstili për të ndërtuar kompozimin dhe atmosferën e veprës.

Kjo qasje lidhet edhe me përvojën e Xhaferit si dizajnere kostumesh në Teatrin Kombëtar të Kosovës, duke ndërthurur përvojën e saj në skenografi dhe kostumografi me praktikën e saj në pikturë.

Drita është një element thelbësor i instalacionit, duke ndikuar drejtpërdrejt në atmosferën dhe përjetimin e hapësirës së krijuar nga artistja.

Ekspozita “Jo gjithë njerëzit ekzistojnë në të Tashmen e njëjtë” do të qëndrojë e hapur në Galerinë Kombëtare të Kosovës deri më 26 gusht 2026.

Orari i vizitës:

E martë–e premte: 10:00–18:00
E shtunë–e diel: 10:00–17:00 /A.K/

Continue Reading

Lajmet

Kori kosovar Siparantum fiton tri çmime në festivalin ndërkombëtar në Malajzi

Published

on

Kori kosovar Siparantum ka fituar tri çmime në kuadër të “Malaysian Choral Festival 2026”, që po mbahet në Kuala Lumpur të Malajzisë.

Lajmin e ka bërë të ditur kryeministri në detyrë i Kosovës, Albin Kurti, i cili e ka vlerësuar këtë rezultat si një sukses të jashtëzakonshëm për korin dhe Kosovën.

Sipas Kurtit, Kori Siparantum është vlerësuar me Çmimin e Artë në kategorinë B4 – Ansambël Vokal, Çmimin e Artë në kategorinë A5 – Kor i Përzier, si dhe me Çmimin Special për Skenografi/Koreografi Kreative në kategorinë A5.

Kurti ka thënë se këto çmime dëshmojnë punën, talentin dhe përkushtimin e Korit Siparantum, si dhe përfaqësimin dinjitoz të Kosovës në skenën ndërkombëtare të muzikës korale.

Ai ka uruar korin, si dhe kompozitorin dhe dirigjentin Memli Kelmendi, duke theksuar se suksese të tilla janë edhe shtysë për institucionet që të vazhdojnë mbështetjen për artin dhe kulturën./A.K/

Continue Reading

Lajmet

“Dance in August” sjell në Berlin një udhëtim përmes trupit, natyrës dhe rezistencës

Published

on

Festivali ndërkombëtar “Dance in August” në Berlin po vazhdon me një program që sjell në skenë koreografi nga kultura dhe vende të ndryshme, duke e trajtuar vallëzimin si një hapësirë ku ndërthuren natyra, kujtesa, frika dhe rezistenca.

Në javën e parë të festivalit, publiku është njohur me vepra nga Portugalia, Greqia, Tajvani dhe Rumania. Pavarësisht dallimeve në stil dhe tematikë, disa prej tyre i bashkon përballja e trupit me një realitet gjithnjë e më të pasigurt.

Një nga produksionet e spikatura është “Sounding Light” nga Cloud Gate Dance Theatre of Taiwan, me koreografi të Cheng Tsung-lung. Vepra, e frymëzuar nga natyra, mitologjia dhe figurat e luftëtarëve, sjell në skenë 12 valltarë që në fillim shfaqen si një formacion i heshtur, duke krijuar imazhe që kujtojnë shkëmbinjtë, ujëvarat dhe peizazhet natyrore.

Përmes tingujve të minimalizuar dhe lëvizjeve që evokojnë valët, erën dhe fluturimin, shfaqja ndërton një lidhje të drejtpërdrejtë mes trupit dhe natyrës.

Natyra është në qendër edhe të “The Choreography of Water” të koreografes rumune Simona Deaconescu, ku uji bëhet pjesë e performancës përmes tubave, enëve dhe balonave prej qelqi.

Ndërkohë, ndër veprat që kanë sjellë më shumë energji në skenë janë “It’s the end of the amusement phase” e koreografes greke Chara Kotsali dhe “F*cking Future” e koreografit portugez Marco da Silva Ferreira.

Në veprën e Kotsalit, vallëzimi lëviz mes utopisë dhe distopisë, ndërsa flamujt, pankartat dhe ndryshimet e kostumeve shoqërojnë një performancë që kalon nga shpresa te zhgënjimi.

Ndërsa në “F*cking Future”, Ferreira krijon një univers futurist ku tetë valltarë lëvizin në formacione të ngjeshura, duke alternuar marshimin, paradën dhe energjinë e një rave. Trupi paraqitet njëkohësisht si i fuqishëm dhe i cenueshëm, i disiplinuar dhe rebel.

Në fund, performanca merr edhe një dimension politik dhe shoqëror, duke trajtuar identitetin, normat dhe nevojën për të mbrojtur kulturën përballë përjashtimit.

“Dance in August” do të vijojë në Berlin deri më 29 gusht, me një program ndërkombëtar që e përdor vallëzimin jo vetëm si spektakël, por edhe si gjuhë për të folur për frikën, shpresën, trupin dhe rezistencën./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara