Lajmet

Raporti i OBSH-së: 4 në 5 persona me hipertension “të patrajtuar në mënyrë adekuate”

Sipas raportit, numri i individëve të prekur nga hipertensioni është rritur ndjeshëm.

Published

on

Ndikimi global i presionit të lartë të gjakut prek 4 në 5 persona kur “nuk trajtohen siç duhet”, thuhet në një raport të publikuar nga Organizata Botërore e Shëndetësisë.

Raporti, i cili është i pari i bërë ndonjëherë mbi ndikimin global të hipertensionit, thekson se “rritja e numrit të pacientëve të trajtuar në mënyrë efektive për hipertension mund të parandalojë 76 milionë vdekje, 120 milionë goditje në tru, 79 milionë sulme në zemër dhe 17 miliona raste të dështimit të zemrës nga tani deri në vitin 2050”.

Medikamente të përballueshme, të sigurta, të arritshme dhe ndërhyrje të tjera, si reduktimi i natriumit, mund të ndihmojnë në parandalimin e shumicës së sulmeve në zemër dhe goditjeve në tru në mbarë botën, raporton AA.

Michael R. Bloomberg, ambasadori global i OBSH-së për sëmundjet dhe lëndimet jo të transmetueshme, tha se “trajtimi i hipertensionit përmes kujdesit parësor shëndetësor do të shpëtojë jetë, ndërsa gjithashtu do të kursejë miliarda dollarë në vit”.

Hipertensioni prek një në tre të rritur në mbarë botën, duke paraqitur një kërcënim të rëndësishëm për shëndetin e tyre duke rritur rrezikun e goditjes në tru, sulmit në zemër, dështimit të zemrës, dëmtimit të veshkave dhe sëmundjeve të tjera të lidhura.

Sipas raportit, numri i individëve të prekur nga hipertensioni është rritur ndjeshëm, duke u dyfishuar nga 650 milionë në vitin 1990 në 1.3 miliardë në vitin 2019.

Gati gjysma e të prekurve në mbarë botën nuk janë në dijeni të presionit të lartë të gjakut dhe mbi tre të katërtat e të rriturve me hipertension jetojnë në vende me të ardhura të ulëta dhe të mesme.

Shteteve u kërkohet të kenë prioritet parandalimin, zbulimin e hershëm dhe menaxhimin efikas të hipertensionit si pjesë e paketës së tyre kombëtare të përfitimeve shëndetësore në nivelin e kujdesit parësor.

“Hipertensioni mund të kontrollohet në mënyrë efektive me regjime të thjeshta mjekimi me kosto të ulët, dhe megjithatë vetëm rreth një në pesë persona me hipertension e kanë kontrolluar atë”, tha drejtori i përgjithshëm i OBSH-së, Tedros Adhanom Ghebreyesus.

“Programet e kontrollit të hipertensionit mbeten të neglizhuara, nën prioritet dhe shumë të nënfinancuara”, shtoi ai.

Lajmet

Konjufca: Fushata e dezinformimit nga Rusia dhe Serbia po tenton ta cenojë shtetësinë e Kosovës

Published

on

By

Në konferencën “Demokracitë rezistente në epokën e informacionit”, të organizuar nga Ambasada e Finlandës në Prishtinë, u kërkua një angazhim gjithëpërfshirës për të luftuar fushatat e dezinformimit që kërcënojnë stabilitetin e Kosovës.

Zëvendëskryeministri Glauk Konjufca potencoi se Kosova është cak i sulmeve të qëllimshme nga jashtë, duke deklaruar se: “Po vazhdojmë të ballafaqohemi me fushata të dezinformimit që vijnë kryesisht nga Rusia dhe Serbia, të cilat përpiqen të cenojnë shtetësinë tonë dhe keqësojnë realitetin”. Ai shtoi se këto përpjekje synojnë dobësimin e institucioneve dhe çorientimin e debatit publik.

Nga ana tjetër, ambasadorja e Finlandës, Eevamari Laaksonen, vuri theksin te rëndësia e mendimit kritik dhe edukimit medial si mjetet kryesore për mbrojtjen e demokracisë.

“Demokracitë tona janë reziliente jo pse e kufizojnë informacionin, por sepse qytetarët janë të aftë të bëjnë dallimin mes informacionit dhe dezinformatës”, tha ajo, duke e cilësuar edukimin medial si një investim afatgjatë që shpaguhet.

Rreziqet e teknologjisë së re u adresuan nga eksperti i komunikimit, Markku Mantila, i cili paralajmëroi se zhvillimi i Inteligjencës Artificiale do ta vështirësojë edhe më shumë betejën për të vërtetën.

“Nuk do të bëhet më e lehtë nga ana jonë kur Inteligjenca Artificiale të zhvillohet më tutje. Do të jetë më e lehtë të gënjehet para audiencave”, u shpreh ai, duke vënë në dukje se interneti dhe mediat sociale janë shndërruar në mjete të fuqishme për përhapjen e shpejtë të dezinformatave në duart e grupeve të caktuara.

Foto: Kosova Press

 

Continue Reading

Lajmet

Shoqëria civile alarmon për “kapje” të RTK-së dhe KPM-së nga pushteti

Published

on

By

Organizatat AGK, Lëvizja FOL, IKD dhe aktivistja Flutura Kusari, përmes një konference për media, kanë kërkuar pezullimin e menjëhershëm të procesit për përzgjedhjen e anëtarëve të bordeve të RTK-së dhe KPM-së, duke e cilësuar atë si jotransparent dhe manipulues.

Kreu i AGK-së, Xhemajl Rexha, kritikoi ashpër nxitimin e partisë në pushtet duke kërkuar pezullimin e këtij procesi.

“Njëri nga kandidatët është ftuar mbrëmë në orën 21:24 për intervistën sot… kjo është një praktikë që nuk duhet ndjekur. AGK kërkon që ky proces të pezullohet derisa të sigurohet një proces fer”, sipas Rexhes.

Mexhide Demolli nga Lëvizja FOL denoncoi ndryshimin e metodologjisë dhe pabarazinë në intervistim.

“Komisioni ka ndryshuar metodologjinë pa asnjë arsyetim, duke favorizuar hapur disa kandidatë… Kandidatët nuk do të jenë të barabartë pasi do të ketë pyetje të ndryshme, gjë që nuk ka ndodhur në të kaluarën”, tha Demolli.

Juristja e mediave, Flutura Kusari, e cilësoi procesin si “tallje me demokracinë”:

“Ta ftosh një person rreth orës 22:00 të natës për t’u paraqitur nesër në mëngjes në intervistë është jo serioze… Ne jemi këtu për ta dokumentuar këtë kapje dhe për të ftuar Vetëvendosjen të reflektojë”, tha ajo.

Ndërkaq, Gzim Shala nga IKD kujtoi se këto ndërhyrje po e dëmtojnë imazhin ndërkombëtar të Kosovës:

“Për shkak të tentativave të vazhdueshme për ndërhyrje në këto institucione, Kosova është ranguar poshtë e më poshtë në indekset ndërkombëtare”, u shpreh Shala.

Sipas shoqërisë civile, mungesa e profesionistëve në këto gara vjen si pasojë e humbjes së besimit se Lëvizja Vetëvendosje do të zhvillojë procese të bazuara në meritokraci. /Ekonomia online/

 

 

Continue Reading

Lajmet

Ndalohet importi i deleve dhe dhive nga Shqipëria për shkak të sëmundjes PPR

Published

on

By

Ministria e Bujqësisë dhe Agjencia e Ushqimit dhe Veterinarisë (AUV) kanë marrë vendim këtë të mërkurë, 15 prill 2026, për ndalimin e menjëhershëm të importit të bagëtive të imta nga i gjithë territori i Shqipërisë. Ky vendim vjen si masë mbrojtëse pas konfirmimit të rasteve të sëmundjes virale PPR (Peste des Petits Ruminants) në Qarkun e Dibrës.

Për të parandaluar përhapjen e këtij infeksioni në territorin e Kosovës, autoritetet kanë kërkuar nga komunat në brezin kufitar që të vendosin masa strikte për kufizimin e lëvizjes së bagëtive në kullosat kufitare.

Fermerëve u bëhet thirrje që të mbajnë nën mbikëqyrje të rreptë tufat e tyre dhe të shmangin çdo kontakt me kopetë nga Shqipëria, ndërsa policia kufitare do të rrisë kontrollet në të gjitha pikat kalimtare.

AUV ka lëshuar një udhëzim për fermerët, duke kërkuar rritjen e masave të biosigurisë përmes këtyre veprimeve: shmangia e lëvizjeve të panevojshme të kafshëve, mosblerja e bagëtive pa certifikatë shëndetësore, kufizimi i kontakteve me tufa të tjera dhe raportimi i menjëhershëm te veterineri i çdo shenje të dyshimtë si ethe, rrjedhje nga hundët apo diarre.

Sëmundja PPR është një infeksion viral shumë ngjitës që prek delet dhe dhitë, duke shkaktuar temperaturë të lartë dhe në raste të rënda edhe ngordhjen e kafshëve. Megjithatë, autoritetet theksojnë se ky virus përhapet vetëm mes kafshëve dhe nuk paraqet asnjë rrezik për shëndetin e njerëzve.

Continue Reading

Lajmet

Trump befason me deklaratën për fituesin në Hungari: Péter Magyar është një njeri i mirë

Published

on

By

Pas fitores historike të Péter Magyar në Hungari, ish-presidenti amerikan Donald Trump ka befasuar me qëndrimin e tij, duke e cilësuar liderin e ri si “një njeri të mirë” që pritet të bëjë një punë të shkëlqyer.

Gjatë një interviste për ABC News, Trump u shpreh optimist për mandatin e Magyar, pavarësisht se vetëm pak ditë më parë ai kishte bërë thirrje të hapur për të votuar “mikun dhe aleatin e tij të ngushtë”, Viktor Orbán.

Rezultatet e fundit tregojnë se Magyar, i cili drejton partinë e qendrës së djathtë “Tisza”, ka siguruar një fitore bindëse me të paktën 138 ulëse në parlament, duke arritur një shumicë prej dy të tretash që i mundëson atij transformimin e vendit.

Fituesi i zgjedhjeve, një ish-bashkëpunëtor i Orbán-it, deklaroi se ky rezultat nuk është thjesht një ndryshim qeverie, por një “ndryshim i plotë i regjimit” pas një dekade të dominimit të pushtetit nga kryeministri i rrëzuar.

Magyar ka bërë të ditur se nuk ka kohë për të humbur dhe se kabineti i tij do të nisë punën menjëherë pas konfirmimit zyrtar të rezultateve më 4 maj. Ai ka premtuar një luftë të ashpër kundër korrupsionit, rikthimin e pavarësisë së gjyqësorit dhe garantimin e lirisë së mediave, të cilat ishin cenuar rëndë gjatë qeverisjes së Orbán-it.

Ky i fundit, i cili gëzonte mbështetjen e Trump-it dhe Putinit, ishte përfshirë në përplasje të vazhdueshme me Bashkimin Europian për shkak të politikave të tij mbi drejtësinë dhe Ukrainën, ndërsa tani qeveria e re shpreson që përmes reformave demokratike të zhbllokojë fondet e ngrira nga Brukseli.

Continue Reading

Të kërkuara