Rajoni

​Protestat në Serbi, Stradner: Keni kujdes,Vuçiq është duke krijuar narrativë për perëndimin

Published

on

Analistja amerikane Ivana Stradner ka reaguar ndaj protestave të fundit në Serbi, duke thënë se presidenti Aleksandar Vuçiq është duke krijuar narrativë për perëndimin se protestat janë antiperendimore dhe studentët mbështesin një luftë në Ballkan.

“Keni kujdes! Vuçiq po krijon një narrativë për Perëndimin se protestat në Serbi janë antiperëndimore dhe se studentët mbështesin një luftë në Ballkan! Vuçiq dëshiron ta portretizojë veten si një shtyllë stabiliteti dhe të bindë Perëndimin se nuk ka siguri në Ballkan pa të. Kjo është pikërisht mënyra se si ëndrra Gjeorgjiane ka shantazhuar Perëndimin. I njëjti libër lojërash. Shumë shpejt do ta shihni këtë tregim në hapësirën e informacionit”, ka shkruar ajo në rrjetin social X.

Për më shumë se dy muaj studentët serb janë duke protestuar dhe duke i bllokuar fakultetet në këtë vend, në shenjë pakënaqësie me situatën socio-politike.

Rajoni

Lista Studentore synon t’i rishqyrtojë marrëveshjet me Kosovën, BE-ja thotë se Serbia duhet t’i zbatojë

Published

on

By

Lista Studentore paralajmëron se do të shqyrtojë kushtetutshmërinë e marrëveshjeve të arritura në dialogun e Brukselit. Prishtina, ndërkohë, thotë se normalizimi i marrëdhënieve fillon me pranimin e realitetit.

“Kosova është shtet i pavarur dhe sovran dhe pavarësia e saj është e pakthyeshme”, thuhet në përgjigjen e Ministrisë së Punëve të Jashtme dhe Diasporës së Kosovës për Radion Evropa e Lirë (REL).

Lista Studentore fitoi zgjedhjet në Serbi, duke mundur Partinë Përparimtare Serbe, e cila kishte qenë në pushtet për 14 vjet.

Në pjesën e programit kushtuar interesave kombëtare, Lista Studentore thotë se do ta kundërshtojë pavarësinë e Kosovës dhe se nuk do ta lejojë anëtarësimin e saj në organizata ndërkombëtare.

Me pranimin e Marrëveshjes për rrugën drejt normalizimit të marrëdhënieve në vitin 2023, Serbia u zotua se nuk do ta kundërshtonte anëtarësimin e Kosovës në organizata ndërkombëtare.

Palët u pajtuan edhe për planin e zbatimit të marrëveshjes. Marrëveshja parasheh që Kosova dhe Serbia të respektojnë integritetin territorial të njëra-tjetrës dhe t’i njohin simbolet kombëtare të njëra-tjetrës.

Lista Studentore paralajmëron gjithashtu se do t’i ndjekë penalisht të gjithë “përfaqësuesit përgjegjës të regjimit për të gjitha veprat e mundshme penale që lidhen me lidhjen dhe zbatimin e marrëveshjeve antikushtetuese në dëm të Serbisë”.

 

Çfarë thotë BE-ja?

Bashkimi Evropian, që ndërmjetëson dialogun mes Prishtinës dhe Beogradit, thotë se Serbia mbetet e detyruar t’i respektojë zotimet që ka marrë në dialog edhe pas ndryshimit të pushtetit.

“Rezultatet e zgjedhjeve parlamentare në Serbi nuk i ndryshojnë bazat e dialogut të ndërmjetësuar nga BE-ja dhe as detyrimet që kanë marrë përsipër palët”, tha një zëdhënës i BE-së në një deklaratë për REL-in pas fitores së Listës Studentore.

BE-ja pret që Serbia të vazhdojë të angazhohet në mënyrë konstruktive në dialog, t’i përmbushë detyrimet e saj dhe të ndihmojë në normalizimin e marrëdhënieve me Kosovën.

Beogradi ende nuk e njeh pavarësinë e Kosovës. Që nga fillimi i dialogut më 2011, palët kanë arritur dhjetëra marrëveshje për çështje si liria e lëvizjes, integrimi i gjyqësorit dhe i policisë, energjia elektrike, telekomunikacioni, njohja e diplomave dhe statusin e komunitetit serb në Kosovë.

 

Çfarë thotë Kosova?

Ministria e Punëve të Jashtme dhe e Diasporës e Kosovës tha për Radion Evropa e Lirë se normalizimi i plotë i marrëdhënieve me Serbinë mund të arrihet vetëm nëse njohja e ndërsjellë është në qendër të procesit.

“Vetëm mbi këtë bazë mund të ndërtohen marrëdhënie evropiane të fqinjësisë së mirë. Mbetemi të përkushtuar ndaj një dialogu që ndihmon në arritjen e këtij qëllimi dhe i mundëson rajonit t’i kapërcejë tensionet e përsëritura dhe të ecë drejt paqes së qëndrueshme dhe bashkëpunimit të vazhdueshëm”, tha Ministria.

Sipas Ministrisë, qëndrimi i Listës Studentore ndaj Kosovës mund t’i thellojë ndasitë që dialogu synon t’i kapërcejë.

“Premtimi i Listës Studentore për ripërtëritjen politike të Serbisë tingëllon jobindës kur programi i saj shpreh zyrtarisht të njëjtat ambicie territoriale që karakterizuan politikën e qeverisë së mëparshme ndaj Republikës së Kosovës. Ata e konsiderojnë vendin tonë pjesë të Serbisë, e përcaktojnë shprehimisht këtë si objektiv politik dhe premtojnë se do ta bllokojnë anëtarësimin tonë në organizata ndërkombëtare”, thuhet në përgjigjen e Ministrisë.

Petrov thotë se anulimi i marrëveshjeve që Serbia ka zbatuar është pothuajse i pamundur

Kryetari i Gjykatës Kushtetuese të Serbisë, Vlladan Petrov, tha në një përgjigje me shkrim për Radion Evropa e Lirë se, sipas tij, është pothuajse e pamundur të rikthehet gjendja para zbatimit të marrëveshjeve që Serbia ka arritur me Kosovën.

Petrov, i cili theksoi se po shprehte mendimin e tij personal, tha se Serbia do të kishte bazë kushtetuese për t’u tërhequr në mënyrë të njëanshme nga dialogu vetëm nëse Gjykata Kushtetuese do ta ndryshonte qëndrimin e vitit 2014 dhe do t’i trajtonte marrëveshjet si traktate ndërkombëtare.

Në vitin 2014, Gjykata Kushtetuese e Serbisë hodhi poshtë kërkesën për të shqyrtuar kushtetutshmërinë dhe ligjshmërinë e Marrëveshjes së Parë të Brukselit. Gjykata e cilësoi atë marrëveshje politike, pa statusin e një traktati ndërkombëtar.

“Por, e përsëris, cilado qoftë natyra e tyre, Republika e Serbisë i ka zbatuar plotësisht prej kohësh, ndaj natyrshëm shtrohet pyetja se çfarë pasojash konkrete mund të sillte një vendim i tillë, edhe po ta marrim si hipotezë”, tha Petrov.

Pas fitores në zgjedhje, përfaqësuesit e Listës Studentore kërkuan dorëheqjen e disa drejtuesve të institucioneve, përfshirë Petrovin.

 

Cili është qëllimi i rishqyrtimit të marrëveshjeve?

Bogolub Millosavleviq, profesor i së drejtës kushtetuese në Serbi, thotë se ende nuk është e qartë se si do t’i rishqyrtojë Lista Studentore marrëveshjet e arritura në dialogun me Kosovën dhe çfarë synon të arrijë me këtë rishqyrtim.

“Nuk besoj se do të ndërmerrej ndonjë hap që bie ndesh me synimet dhe planet e Listës Studentore për t’u afruar me Bashkimin Evropian. Rishqyrtimi [i marrëveshjeve në kuadër të dialogut për normalizimin e marrëdhënieve me Kosovën] duhet të ketë një qëllim, sepse pushteti i mëparshëm ka bërë gjithfarë gjërash”, tha ai për REL-in.

Dushan Janjiq, nga Forumi i Beogradit për Marrëdhënie Etnike, e sheh paralajmërimin për rishqyrtimin e kushtetutshmërisë së marrëveshjeve si një thirrje për partneritet me BE-në dhe për një minimum respekti. Ai nuk pret që Lista Studentore t’i drejtohet Gjykatës Kushtetuese të Serbisë.

Nga pikëpamja kushtetuese, Janjiq thotë se Kosovës dhe Serbisë do t’u shërbente një pauzë në dialog për të krijuar kushtet për partneritet dhe për ta vazhduar dialogun mbi baza të reja.

“Të mos nxitojmë. Le t’i hedhim themelet për vazhdimin e dialogut”, tha Janjiq. Sipas tij, vendimi i Gjykatës Kushtetuese i vitit 2014 mbetet në fuqi, pasi askush nuk mund ta rishqyrtojë.

Artan Muhaxhiri, analist politik nga Prishtina, e cilëson qëndrimin e Listës Studentore ndaj Kosovës si një “narrativë populiste” që bie ndesh me synimet e Serbisë për t’u afruar me BE-në.

Sipas Muhaxhirit, Lista Studentore ka mundësi të sjellë “ndryshime thelbësore pozitive në shoqërinë serbe”. Por, ai thotë se Lista do ta humbiste këtë mundësi nëse zgjedh të “hyjë në një betejë irracionale dhe të humbur paraprakisht për ta ndryshuar historinë në kontekstin e Kosovës”.

“Suksesi i ideve të tyre përparimtare për transformimin emancipues politik dhe sociokulturor të Serbisë do të varet nga sa realiste do të jetë qasja e tyre ndaj proceseve më të vështira dhe më delikate. Marrëdhëniet me Kosovën do të duhej të ishin ndër përparësitë kryesore”, tha ai për REL-in.

Muhaxhiri i sheh zgjedhjet presidenciale në Serbi, që duhet të mbahen deri në fund të vitit, si shpjegimin e vetëm për qëndrimin e deritanishëm të Listës Studentore ndaj Kosovës.

Sipas tij, dialogu nuk mund të vazhdojë nëse Lista Studentore nuk e ndryshon qasjen ndaj Kosovës. /REL/

 

Continue Reading

Aktualitet

Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, mori pjesë si folës në Samitin Botëror të Klimës COP31 në Antalya

Published

on

By

UBT, një nga institucionet kryesore të arsimit të lartë në Kosovë, u përfaqësua në nivel ndërkombëtar në Konferencën e Kombeve të Bashkuara për Ndryshimet Klimatike (COP31), të organizuar në Antalya të Turqisë. Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, mori pjesë si folës në një panel ndërkombëtar të nivelit të lartë, ku u diskutua roli i universiteteve në përballjen me sfidat globale të ndryshimeve klimatike.

Më 18 nëntor 2026, në kuadër të COP31, në Zonën Blu (Blue Zone) në Antalya, u organizua paneli ndërkombëtar me temën: “From Universities to a Global Climate Alliance: Shared Vision and Action for Green Transition” (Nga universitetet drejt një aleance globale për klimën: Vizioni dhe veprimi i përbashkët për transformimin e gjelbër).

Paneli u zhvillua nën moderimin e Rektorit të Universitetit Çanakkale Onsekiz Mart dhe Kryetarit të Këshillit Ndëruniversitar të Turqisë, Prof. Dr. Ramazan Cüneyt Erenoğlu, me pjesëmarrjen e përfaqësuesit të Agjencisë Turke për Bashkëpunim dhe Koordinim (TİKA) dhe rektorëve të universiteteve nga vende të ndryshme.

Vizioni i UBT-së për kampuset inteligjente dhe qytetet rezistente ndaj ndryshimeve klimatike u prezantua në COP31

Në kuadër të panelit, Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, realizoi prezantimin me temën: “From Smart Campuses to Climate-Resilient Cities: The 5S Approach to University Living Labs” (Nga kampuset inteligjente drejt qyteteve rezistente ndaj ndryshimeve klimatike: Qasja 5S për laboratorët e gjallë universitarë).

Prezantimi trajtoi vizionin e UBT-së për zhvillimin e kampuseve inteligjente dhe transformimin e tyre në modele të qëndrueshme, të cilat mund të kontribuojnë në krijimin e qyteteve më rezistente ndaj ndryshimeve klimatike.

Në kuadër të konceptit: “UBT Smart City: Integrating Education, Research, Emerging Technologies and Climate Action” (UBT Smart City: Integrimi i arsimit, kërkimit shkencor, teknologjive të reja dhe veprimit klimatik), u theksua rëndësia e ndërthurjes së arsimit, kërkimit shkencor, inovacionit teknologjik dhe veprimeve konkrete klimatike në një model të integruar të zhvillimit të qëndrueshëm.

Qasja UBT Smart City mbështetet në konceptin se kampuset universitare nuk duhet të shërbejnë vetëm si qendra të arsimit dhe kërkimit shkencor, por edhe si laboratorë të gjallë (Living Labs), ku teknologjitë e qëndrueshme mund të zhvillohen, testohen dhe të shndërrohen në zgjidhje praktike për shoqërinë.

Bashkëpunimi me TİKA-n dhe Universitetin Çanakkale Onsekiz Mart në fushën e transformimit të gjelbër

Përfaqësimi i UBT-së në COP31 ka një rëndësi të veçantë edhe në kontekstin e vazhdimësisë së bashkëpunimeve akademike ndërkombëtare të universitetit.

Në vitin 2024, UBT dhe Universiteti Çanakkale Onsekiz Mart nënshkruan një marrëveshje bashkëpunimi akademik, e cila krijoi bazën për zhvillimin e iniciativave të përbashkëta në fushën e arsimit, shkencës dhe qëndrueshmërisë.

Në vazhdim të këtij bashkëpunimi, me mbështetjen e Agjencisë Turke për Bashkëpunim dhe Koordinim (TİKA), në UBT u realizua Projekti i Transformimit të Gjelbër.

Projekti u zhvillua në bashkëpunim me Koordinimin e Transformimit të Gjelbër të Universitetit Çanakkale Onsekiz Mart, me pjesëmarrjen e rreth 30 studentëve të UBT-së.

Në kuadër të projektit, synimi kryesor ishte zhvillimi i njohurive dhe aftësive të të rinjve në fushën e transformimit të gjelbër, zhvillimit të qëndrueshëm dhe përgjegjësisë mjedisore.

Ky bashkëpunim përfaqëson një shembull konkret të mënyrës se si njohuritë shkencore dhe partneritetet ndërkombëtare mund të shndërrohen në aktivitete edukative dhe programe për ngritjen e kapaciteteve njerëzore.

UBT vazhdon të zhvillojë aktivitete në fushën e qëndrueshmërisë, jo vetëm përmes konceptit të kampuseve inteligjente, por edhe përmes kërkimeve shkencore dhe zhvillimit të teknologjive inovative mjedisore.

Pjesëmarrja e universitetit në renditjen ndërkombëtare UI GreenMetric World University Rankings pasqyron angazhimin institucional për vlerësimin dhe përmirësimin e performancës në fushën e qëndrueshmërisë mjedisore dhe menaxhimit të kampuseve universitare.

 

Gjithashtu, UBT ka zhvilluar projekte kërkimore në fushën e teknologjive mjedisore, përfshirë projektin që synon prodhimin e karbonit aktiv nga mbetjet bujqësore dhe përdorimin e tij për largimin e ndotësve nga ujërat e ndotura.

Kjo iniciativë shkencore përfaqëson një shembull të rëndësishëm të orientimit të universitetit drejt ekonomisë qarkore, shfrytëzimit të qëndrueshëm të burimeve natyrore dhe zhvillimit të teknologjive miqësore me mjedisin.

Një hap i rëndësishëm drejt forcimit të bashkëpunimit akademik ndërkombëtar

Gjatë panelit ndërkombëtar në kuadër të COP31 u diskutuan përgjegjësitë që universitetet mund të marrin në përballjen me ndryshimet klimatike, transferimin e teknologjive të gjelbra, diplomacinë shkencore dhe zhvillimin e projekteve të përbashkëta ndërkombëtare.

Pjesëmarrja e Rektorit të UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, si folës në këtë panel ndërkombëtar përfaqëson një mundësi të rëndësishme për promovimin e vizionit të universitetit në fushën e qëndrueshmërisë, teknologjive inovative dhe bashkëpunimit shkencor në një platformë globale.

Përmes këtij përfaqësimi, UBT dëshmon përkushtimin e tij për të kontribuar në diskutimet ndërkombëtare mbi sfidat klimatike dhe për të forcuar lidhjet ndërmjet arsimit të lartë, kërkimit shkencor, inovacionit dhe zhvillimit të qëndrueshëm.

UBT mbetet i përkushtuar ndaj integrimit të arsimit, shkencës, teknologjisë dhe bashkëpunimit ndërkombëtar, me synimin për të kontribuar në ndërtimin e një të ardhmeje më të gjelbër, më të qëndrueshme dhe më rezistente ndaj ndryshimeve klimatike.

 

Continue Reading

Rajoni

Tetova prezanton programin “Nëntori në Festë 2026” me aktivitete kulturore e artistike

Published

on

Qendra e Kulturës në Tetovë ka prezantuar programin “Nëntori në Festë 2026”, i cili përfshin një sërë aktivitetesh kulturore dhe artistike që do të zhvillohen nga 17 deri më 28 nëntor.

Programi përfshin ekspozita personale dhe kolektive, koncerte muzikore, aktivitete folklorike dhe shfaqje teatrale, ndërsa do të kulmojë me aktivitetet e organizuara më 28 nëntor, në kuadër të shënimit të kësaj date.

Ndër aktivitetet e parapara janë ekspozita personale “Rrënjë të padukshme”, koncerti “Rok përrallë në vjeshtë”, koncerti folklorik me fëmijë, koncerti vjetor i Qendrës së Kulturës “Festojmë Nëntorin”, si dhe paraqitjet e ansambleve dhe grupeve artistike.

Programi përfshin gjithashtu ekspozita në hapësirat kulturore dhe shkollore të Tetovës, koncertin e Ansamblit Shtetëror dhe një shfaqje teatrale nga Teatri i Tetovës.

Aktivitetet do të përmbyllen më 28 nëntor me programin “Festojmë 28 Nëntorin”, i cili do të mbahet në INQ “Ilo Anteski Smok” në Tetovë.

Përmes këtij kalendari, Tetova do ta shënojë muajin nëntor me aktivitete që ndërthurin muzikën, artin pamor, folklorin dhe teatrin./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Rama fton investitorët japonezë në projektin e hekurudhës Durrës–Prishtinë: Ka rëndësi strategjike edhe për NATO-n

Published

on

By

Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, ka pritur në një takim një përfaqësi të gjerë të sipërmarrjes japoneze, me të cilët ka diskutuar mundësitë e bashkëpunimit ekonomik dhe investimet strategjike, me fokus të veçantë te projekti i hekurudhës Durrës–Prishtinë, raporton RTSH.

Gjatë takimit, Rama bëri të ditur se Shqipëria dhe Kosova janë të gatshme të mirëpresin përfshirjen e partnerëve japonezë në këtë projekt infrastrukturor, duke theksuar se kjo linjë hekurudhore, e cila përmes Nishit lidhet me rrjetin e Evropës Qendrore, ka rëndësi të dyfishtë: ekonomike dhe të sigurisë.

“Së bashku me kryeministrin e Kosovës kemi biseduar më shumë se një herë se sa mirë do të ishte ta përfshinim Japoninë në projektin e hekurudhës së re nga Durrësi në Prishtinë, e cila më pas kalon nëpër Nish dhe lidhet me Evropën Qendrore. Kjo hekurudhë ka gjithashtu rëndësi shumë të madhe për NATO-n, për shkak të Portit të ri në Durrës, i cili do të ketë edhe një degë të dedikuar 100 për qind për veprimtaritë ushtarake dhe ato të Aleancës. Ky mund të jetë një investim shumë interesant”, deklaroi Rama.

Kryeministri shqiptar i ftoi përfaqësuesit e biznesit japonez që ta shqyrtojnë këtë projekt strategjik, duke rikonfirmuar gatishmërinë e plotë të qeverive të Shqipërisë dhe Kosovës për të bashkëpunuar me çdo partner nga Japonia drejt realizimit të tij. /E.A/

 

Continue Reading

Të kërkuara