Botë

Presidenti i Koresë së Jugut përballet me shkarkim për shkak të ligjit ushtarak

Published

on

Partitë opozitare të Koresë së Jugut e dorëzuan të mërkurën një mocion për shkarkimin e presidentit Yoon Suk Yeol, i cili po përballet me trysni për të dhënë dorëheqje disa orë pasi përfundoi ligji jetëshkurtër ushtarak i shpallur nga ai.

Mocioni, i dorëzuar bashkërisht nga partia kryesore opozitare, Partia Demokratike, dhe pesë parti të tjera më të vogla opozitare, mund të hidhet në votim hiç më larg se të premten.

Këshilltarët e lartë dhe sekretariati i Yoonit e kanë ofruar dorëheqjen kolektivisht. Ndërkohë, anëtarët e kabinetit të tij, përfshirë ministrin e Mbrojtjes Kim Yong Hyun, përballen gjithashtu me thirrje për dorëheqje.

Të martën në mbrëmje, Yoon papritur e shpalli ligjin ushtarak, duke u zotuar t’i shfaroste forcat “antishtetërore”, pasi hasi në vështirësi për ta shtyrë përpara agjendën e tij në Parlamentin e mbizotëruar nga opozita. Por, ligji i tij ushtarak u zbatua për vetëm rreth gjashtë orë, pasi Asambleja Kombëtare votoi për ta rrëzuar atë.

Partia Demokratike liberale në opozitë, e cila ka shumicën në Parlamentin me 300 ulëse, tha të mërkurën se deputetët e saj vendosën t’i bënin thirrje Yoonit të japë dorëheqjen menjëherë, ose ata do të ndërmarrin hapa për ta shkarkuar atë.

“Shpallja e ligjit ushtarak nga presidenti Yoon Suk Yeol ishte shkelje e qartë e Kushtetutës. Nuk i përmbushi asnjë nga kërkesat për shpalljen e tij”, tha Partia Demokratike në një komunikatë.

“Shpallja e ligjit ushtarak nga ai ishte fillimisht e pavlefshme dhe shkelje e rëndë e Kushtetutës. Ishte një akt i rëndë rebelimi dhe ofron baza të përsosura për shkarkimin e tij”, sipas saj.

Për ta shkarkuar Yoon nevojiten dy të tretat e votave në Parlamentit, apo votat e 200 nga 300 anëtarët e tij. Partia Demokratike dhe partitë e tjera të vogla opozitare së bashku kanë 192 ulëse. Por, kur Parlamenti e rrëzoi shpalljen e ligjit ushtarak nga Yoon, me një votim 190-0, 18 deputetë nga partia e Yoon, Fuqia e Popullit, votuan për ta rrëzuar ligjin ushtarak, sipas zyrtarëve të Asamblesë Kombëtare.

Nëse Yoon shkarkohet, atij do t’i hiqet pushteti kushtetues derisa Gjykata Kushtetuese të vendosë për fatin e tij. Kryeministri Han Duck-soo, njeriu numër dy në Qeverinë e Koresë së Jugut, do t’i marrë përsipër përgjegjësitë presidenciale.

Të paktën gjashtë nga nëntë gjyqtarët e Gjykatës Kushtetuese duhet ta mbështesin mocionin e paraqitur nga deputetët që Yoon të shkarkohet nga detyra. Por, tani për tani gjykata ka vetëm gjashtë gjyqtarë pas daljes në pension të tre prej tyre, që është një më pak se minimumi prej shtatë gjyqtarësh të nevojshëm për ta trajtuar një çështje si shkarkimi i presidentit.

Pas vendimit të Yoon për ta shpallur ligjin ushtarak, trupat e pajisura me armatim të plotë luftarak, përfshirë pushkë, tentuan t’i mbanin protestuesit larg Asamblesë Kombëtare, ndërsa helikopterët ushtarakë fluturonin mbi dhe përreth dhe ateronin në afërsi.

Nuk është e qartë se si 190 deputetët ishin në gjendje të futeshin në sallën e Parlamentit për të votuar për rrëzimin e vendimit të Yoon për shpalljen e ligjit ushtarak.

Nuk është raportuar se ka pasur dhunë të madhe. Ushtria dhe policia u larguan vonë nga mjediset e Asamblesë Kombëtare pas votimit të deputetëve për ta rrëzuar ligjin ushtarak.

Lideri i Partisë Fuqia e Popullit, Han Dong-hun, i kërkoi Yoon-it të shpjegojë pse e mori atë vendim dhe ta shkarkojë ministrin e Mbrojtjes Kim Yong Hyun, i cili e kishte këshilluar ta shpallte ligjin ushtarak.

Sipas Kushtetutës së Koresë së Jugut, presidenti mund ta shpallë ligjin ushtarak gjatë “kohës së luftës, situatave të ngjashme me luftën, ose gjendjeve të tjera emergjente kombëtare”, të cilat kërkojnë përdorimin e forcave ushtarake për ta kufizuar lirinë e shtypit, tubimeve dhe të drejtave të tjera për të ruajtur rendin.

Shumë vëzhgues vënë në dyshim nëse Koreja e Jugut është aktualisht në një gjendje të tillë.

Kushtetuta gjithashtu thekson se presidenti duhet ta respektojë kërkesën e Asamblesë Kombëtare për heqjen e ligjit ushtarak me një votim shumice.

Disa ekspertë thonë se Yoon qartazi ka shkelur Kushtetutën në mënyrën se si ai e shpalli ligjin ushtarak. Ndërsa ligji ushtarak lejon “masa speciale” për të kufizuar liritë individuale dhe autoritetin e agjencive dhe gjykatave, Kushtetuta nuk lejon që puna e Parlamentit të kufizohet.

Por, duke e zbatuar vendimin e Yoon të martën, Ushtria e Koresë së Jugut shpalli pezullimin e aktiviteteve parlamentare dhe dërgoi trupa për të mos i lejuar deputetët të hynin në Asamblenë Kombëtare./REL/

Lajmet

Dy viktima nga stuhitë në Francë, mbi 53 mijë familje mbeten pa energji elektrike

Published

on

Të paktën dy persona kanë humbur jetën pasi stuhi të fuqishme goditën Francën gjatë natës, duke i dhënë fund një vale të zgjatur të të nxehtit.

Sipas mediave franceze, në Saint-Victornienne një grua humbi jetën pasi u godit nga një pemë e rrëzuar, ndërsa në Dolomieux një burrë u gjet i karbonizuar në një punishte që mori flakë pasi u godit nga rrufeja.

Operatori i rrjetit elektrik Enedis njoftoi se rreth 53 mijë familje kanë mbetur pa energji elektrike. Ndërprerjet kanë prekur kryesisht rajonet Auvergne-Rhône-Alpes në juglindje dhe New Aquitaine në jugperëndim të Francës.

Ndërkohë, shërbimi meteorologjik Meteo-France ka hequr paralajmërimin portokalli për stuhi në departamentet e prekura, pasi më herët kishte paralajmëruar për breshër dhe erëra të forta në disa pjesë të vendit./A.K/

Continue Reading

Aktualitet

SHBA dhe Irani përshkallëzojnë sulmet për kontrollin e Ngushticës së Hormuzit

Published

on

By

Ushtria e Shteteve të Bashkuara ka ndërmarrë një valë sulmesh kundër Iranit për të gjashtën natë radhazi, përgjatë një përplasjeje ushtarake për kontrollin e Ngushticës së Hormuzit.

Komanda Qendrore e SHBA-së (Centcom) njoftoi se sulmet kishin për qëllim “të zvogëlonin më tej aftësitë ushtarake iraniane”, ndërsa konfirmoi gjithashtu se ka hipur në një anije si pjesë e bllokadës së porteve iraniane. Në anën tjetër, mediat shtetërore dhe autoritetet provinciale të Iranit raportuan se sulmet amerikane goditën infrastrukturën civile, duke përfshirë ura, një stacion treni dhe një aeroport. BBC Verify ka konfirmuar sulmin mbi një urë në perëndim të Bandar Abbas-it në provincën Hormozgan.

Korpusi i Gardës Revolucionare të Iranit (IRGC) deklaroi se është hakmarrë duke goditur pikat e radarëve të vëzhgimit detar të SHBA-së në Oman, si dhe objektiva në Kuvajt dhe Bahrejn. Ky korpus pretendoi gjithashtu se ka sulmuar një qendër komande të operacioneve speciale të SHBA-së në Al-Tanf të Sirisë, pranë kufirit me Jordaninë, si kundërpërgjigje ndaj vrasjes së ushtarëve iranianë dy ditë më parë. Për këtë pretendim nuk ka pasur asnjë koment nga Siria apo SHBA-ja.

Autoritetet e Kuvajtit njoftuan se sulmet iraniane goditën stacionet e prodhimit të energjisë dhe të shkripëzimit të ujit, duke shkaktuar dëme materiale, një zjarr dhe ndërprerje të energjisë elektrike. Ndërkaq, ushtria e Jordanisë bëri të ditur se ka rrëzuar tre raketa iraniane, pa raportuar për viktima apo dëme.

Në Kurdistanit Irakian, tetë persona u vranë dhe disa të tjerë u plagosën në qytetin e Sulaymaniyah-s në orët e para të mëngjesit, sipas agjencisë kurde të lajmeve Rudaw dhe Agence France-Presse. Forcat kurde ia faturuan këtë sulm Iranit, ndërsa njoftuan veçmas se kanë rrëzuar edhe tetë dronë mbi qytetin e Erbit, pa pasur viktima.

Ngushtica e Hormuzit – një rrugë ujore kritike përgjatë bregdetit të Iranit, të cilën Teherani e bllokoi pas sulmeve të përbashkëta të SHBA-së dhe Izraelit – mbetet e mbyllur. Kjo situatë ka ndikuar në qarkullimin e naftës nga rajoni, gjë që shtyu kreun e Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë, Fatih Birol, të shprehë shqetësimin për furnizimet globale me energji nëse situata nuk përmirësohet në javët e ardhshme.

Gjatë ditës së premte, ministrat e jashtëm të Kinës dhe Pakistanit bënë thirrje që SHBA-ja dhe Irani të ndërpresin luftimet dhe të rifillojnë negociatat. Ndërkaq, sulmet amerikane të natës së fundit goditën gjithashtu pranë ishullit Qeshm, si dhe në qytetet bregdetare jugore Bandar Abbas dhe Bushehr, ku ndodhet edhe një central bërthamor. /BBC/

 

Continue Reading

Aktualitet

Trump pretendon se Kina vodhi të dhënat e 220 milionë votuesve në zgjedhjet e 2020-ës

Published

on

By

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka mbajtur një fjalim të rëndësishëm në orët e pikut televiziv (primetime), ku akuzoi Kinën për ndërhyrje në zgjedhjet presidenciale të vitit 2020 dhe pretendoi për ekzistencën e “dobësive tronditëse” në sistemet amerikane të votimit.

Trump, i cili foli nga Shtëpia e Bardhë të enjten, ka bërë vazhdimisht pretendime të pabazuara për mashtrim me votat dhe ndërhyrje të huaja në zgjedhjet e vitit 2020, të cilat i humbi përballë Joe Biden, transmeton BBC.

Në fjalimin e tij gjysmë-orësh, të mbajtur tre muaj para zgjedhjeve afatmesme (midterms), ai deklaroi se ka deklasifikuar qindra dokumente të inteligjencës që mbështesin pretendimet e tij se Pekini ishte përpjekur të anonte zgjedhjet në favor të Bidenit. Megjithatë, komuniteti i inteligjencës amerikane ka konkluduar më parë se Kina nuk ka ndërhyrë në ato zgjedhje.

Trump foli para disa anëtarëve të lartë të ekipit të tij, ndërsa gazetarëve nuk iu lejua t’i bënin pyetje presidentit.

Akuzat për vjedhjen e të dhënave të 220 milionë votuesve

Gjatë fjalës së tij, Trump akuzoi Kinën për “përvetësim të paligjshëm” të 220 milionë dosjeve të votuesve, duke përfshirë edhe të dhënat e tyre personale.

Ai deklaroi se të dhënat e votuesve në 18 shtete u “bllokuan, u vodhën ose u hakeruan nga Kina”, ndërsa akuzoi personat përgjegjës që duhej të jepnin alarmin se nuk ia kishin zbuluar këtë gjetje zyrtarëve qeveritarë apo Kongresit.

Mirëpo, Trump nuk prezantoi asnjë provë që vërteton se Kina i ka përdorur këto informacione për të ndryshuar sistemet e votimit apo për të ndikuar në rezultatin e zgjedhjeve.

Reagimi i Kinës dhe qëndrimi i Inteligjencës Amerikane

Në përgjigje të këtij fjalimi, Ambasada Kineze në Uashington deklaroi për agjencinë e lajmeve Reuters se Pekini “nuk ka ndërhyrë kurrë dhe nuk do të ndërhyjë kurrë në zgjedhjet presidenciale”. Ndërkohë, BBC ka kontaktuar edhe Ministrinë e Jashtme të Kinës për një koment zyrtar.

Komentet e presidentit bien ndesh drejtpërdrejt me vlerësimet e mëparshme të inteligjencës amerikane. Një raport i vitit 2021 nga Këshilli Kombëtar i Inteligjencës i SHBA-së (NIC) theksonte me “besim të lartë” se Kina nuk kishte ndërhyrë në ato zgjedhje.

“Ne vlerësojmë se Kina nuk ka ndërmarrë përpjekje ndërhyrjeje dhe, ndonëse i ka shqyrtuar, nuk ka zbatuar përpjekje ndikimi me qëllim ndryshimin e rezultatit të zgjedhjeve presidenciale në SHBA,” thuhej në raport.

Sipas dokumentit, kjo ka ndodhur ndoshta sepse Pekini “nuk e shihte asnjërin prej rezultateve zgjedhore si mjaftueshëm të favorshëm për të rrezikuar një reagim të ashpër nëse do të kapej duke ndërhyrë”.

Demokratët: “Trump po përpiqet të mbjellë dyshime”

Nga ana tjetër, Demokratët e akuzuan Trumpin për përpjekje për të mbjellë dyshime mbi sigurinë e zgjedhjeve të ardhshme afatmesme të nëntorit, të cilat do të përcaktojnë kontrollin e Kongresit për pjesën e mbetur të mandatit të tij presidencial.

Chuck Schumer, lideri i demokratëve në Senat, shkroi në rrjetet sociale:

“Të jemi të qartë — në Amerikë, votuesit zgjedhin liderët e tyre, jo e kundërta. Demokratët do të luftojnë fort për t’u siguruar që çdo votues amerikan të mund të votojë i lirë, pa pengesa apo ndërhyrje nga Donald Trump.”

Rënia në sondazhe dhe konteksti aktual

Fjalimi i Trumpit nga Shtëpia e Bardhë vjen menjëherë pas publikimit të një sondazhi të ri nga Washington Post-Ipsos. Sondazhi tregon se shkalla e popullaritetit të presidentit ka rënë në 37%, me shumë votues që shprehen pesimistë për koston e lartë të jetesës dhe luftën e vazhdueshme me Iranin. /BBC/

Continue Reading

Lajmet

Tërmet 5.9 ballë godet Zelandën e Re

Published

on

Një tërmet me magnitudë 5.9 ka goditur qytetin Te Anau në Ishullin Jugor të Zelandës së Re, duke shkaktuar lëkundje të forta, por pa raportime të menjëhershme për të lënduar apo dëme materiale.

Epiqendra ishte rreth 40 kilometra në veri të Te Anaut, pranë rajonit turistik Fiordland.

Fillimisht autoritetet vlerësuan magnitudën në 6.3 dhe lëshuan paralajmërim për cunami, duke u bërë thirrje banorëve të zonave bregdetare të zhvendoseshin në vende më të sigurta.

Pas rishikimit të të dhënave, magnituda u ul në 5.9, paralajmërimi u zbut dhe më pas u anulua plotësisht./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara