Lajmet

Përçarje brenda Qeverisë së Iranit ndërsa protestat vazhdojnë

Protestat po vazhdojnë në Iran, megjithëse në forma të ndryshme dhe më sporadike.

Published

on

Trazirat po vazhdojnë në Iran dhe ekspertët paralajmërojnë se po shfaqen përçarje brenda Qeverisë së Iranit, raporton AFP.

Pavarësisht shtypjes së ashpër nga ana e regjimit, si vrasjet e ndalimet masive dhe katër ekzekutime deri më tani, protestat po vazhdojnë në Iran, megjithëse në forma të ndryshme dhe më sporadike.

“Proceset revolucionare zakonisht përfshijnë faza të qetësisë relative dhe të tjera trazira”, tha Ali Fathollah-Nejad, një politolog në Universitetin Amerikan të Bejrutit.

Megjithëse ka pasur një “rënie relative” në numrin e protestave, Irani është “në një ngërç, as regjimi dhe as protestuesit nuk janë në gjendje të imponohen”, vazhdoi ai, duke lënë të kuptohet se do të ketë trazira të mëtutjeshme ndërsa kriza ekonomike po thellohet.

Protestat nisën pas vdekjes së 22-vjeçares Mahsa Amini më 16 shtator. Ajo vdiq teksa ishte në paraburgim pas arrestimit nga e ashtuquajtura policia e moralit, nën dyshimet se nuk e kishte veshur siç duhet hixhabin.

Shumë shpejt protestat u shndërruan në sfidë për qeverinë islamike të Iranit, e cila nuk pëlqehet nga një pjesë e madhe e popullsisë.

“Me humbjen e konsiderueshme të vlerës së monedhës iraniane… mund të priten protesta që fokusin do ta kenë në ekonomi, e cila, siç tregon e kaluara, mund të bëhet shpejt politike”, tha Fathollah-Nejad.

Të dielën, monedha iraniane arriti nivelin më të ulët historik prej 450 mijë rialësh për dollarin amerikan në tregun e hapur.

Përballë shtypjes së dhunshme, protestat dhe aktet e tjera të rezistencës si shkrimi i sloganeve apo shkatërrimi i tabelave të qeverisë janë shtuar, transmeton enqelab.info, e cila monitoron aktivitetin e protestuesve.

“Kryengritja kombëtare është e gjallë, megjithëse mënyrat se si njerëzit e shprehin mospajtimin e tyre ka ndryshuar për shkak të goditjes vdekjeprurëse të autoriteteve gjatë [vjeshtës]”, shkroi enqelab në një deklaratë.

Sipas OJQ-së norvegjeze Iran Human Rights, të paktën 481 persona janë vrarë dhe të paktën 109 persona janë në rrezik të ekzekutimit për shkak të protestave. Katër burra tashmë janë ekzekutuar.

Autoritetet në Teheran thonë se në mesin e viktimave ka edhe anëtarë nga forcat e tyre të sigurisë. Sipas autoriteteve iraniane, protestat janë trazira të dhunshme që u nxitën nga fuqitë e huaja.

OKB-ja ka regjistruar gjithashtu rreth 14 mijë të arrestuar gjatë protestës. Ata ishin kundër ligjeve islame duke e bërë të detyrueshme për gratë iraniane mbulimin e flokëve me shami.

Protestat thjesht kanë rënë sepse “qytetarët janë më të kujdesshëm”, thotë Roya Boroumand, bashkëthemeluese e Qendrës Abdorrahman Boroumand, një OJQ iraniane për të drejtat e njeriut.

“Por ato nuk kanë mbaruar”, vazhdoi ajo.

Goditja brutale e Teheranit po e shtyn atë edhe më larg nga Perëndimi, duke e vënë në akull çdo përpjekje për të ringjallur marrëveshjen bërthamore të vitit 2015.

Autoritetet iraniane janë gjithashtu të zemëruara me OKB-në për nisjen e një misioni faktmbledhës për shtypjen e protestës. Por ndarjet duket se po shfaqen brenda autoriteteve, ndërsa Teherani nuk i ka mobilizuar të gjitha mjetet e tij represive, pavarësisht gjakderdhjes, sipas vëzhguesve.

Irani këtë muaj ekzekutoi ish-zëvendësministrin e Mbrojtjes, Alireza Akbari, i cili kishte marrë nënshtetësinë britanike pasi la postin e tij, për spiunazh për Mbretërinë e Bashkuar.

Cornelius Adebahr, një bashkëpunëtor jorezident në qendrën kërkimore Carnegie Europe, tha se ky ishte një “vendim i papritur” që ndoshta tregon për një “luftë për pushtet” midis elitave se si të trajtohen protestat.

Alireza Akbari shihej si i afërt me Sekretarin e Këshillit të Lartë të Sigurisë Kombëtare, Ali Shamkhani dhe figura të tjera që mbrojtën disa reforma për të adresuar ankesat e protestuesve.

“Ka shenja përçarjejeje në pushtet”, shtoi Fathollah-Nejad. Ky ekzekutim tregon se “ka krijuar mosbesim te të brendshëm të regjimit”./UBTNews/

Live

Tensionet SHBA–Iran rrisin çmimet e naftës

Published

on

By

Irani ka paralajmëruar se do t’i përgjigjet me “goditje të gjata dhe të dhimbshme” çdo sulmi të ri nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës, duke rritur tensionet në rajon dhe duke vështirësuar përpjekjet ndërkombëtare për hapjen e Ngushtica e Hormuzit.

Dy muaj pas nisjes së konfliktit mes Irani dhe forcave të mbështetura nga Izraeli dhe SHBA-ja, kjo rrugë detare kyçe vazhdon të mbetet e bllokuar, duke ndikuar në rreth 20% të furnizimeve globale me naftë dhe gaz. Si pasojë, çmimet e energjisë kanë shënuar rritje të ndjeshme, duke shtuar frikën për një ngadalësim ekonomik global.

Pavarësisht armëpushimit që është në fuqi që nga 8 prilli, situata mbetet e tensionuar. Teherani vazhdon të mbajë të mbyllur ngushticën, si kundërpërgjigje ndaj bllokadës detare amerikane mbi eksportet e tij të naftës.

Sipas raportimeve të Axios, presidenti amerikan Donald Trump pritet të shqyrtojë planet për sulme të reja ushtarake ndaj Iranit, me qëllim rritjen e presionit në negociatat për programin bërthamor.

Këto zhvillime kanë ndikuar menjëherë në tregjet globale, ku çmimi i naftës arriti deri në 126 dollarë për fuçi — niveli më i lartë që nga periudha pas pushtimi i Ukrainës nga Rusia në vitin 2022 — përpara se të binte në rreth 113 dollarë.

Një zyrtar i lartë i Gardës Revolucionare iraniane paralajmëroi se çdo ndërhyrje ushtarake nga SHBA-ja do të pasohet me sulme të forta ndaj objektivave amerikane në rajon.

“Kemi parë çfarë ndodhi me bazat tuaja në rajon; e njëjta gjë mund të ndodhë edhe me anijet tuaja luftarake”, citohet të ketë thënë komandanti Majid Mousavi.

Ndërkohë, çmimet e naftës Brent janë rritur ndjeshëm që nga fundi i shkurtit, duke nxitur inflacionin dhe duke e bërë koston e karburanteve një çështje të ndjeshme politike në shumë vende.

Përveç bllokimit të kalimit në Ngushticën e Hormuzit, Irani ka intensifikuar aktivitetet ushtarake, përfshirë përdorimin e dronëve dhe raketave ndaj objektivave të lidhura me SHBA-në dhe Izraelin në rajonin e Gjirit.

Autoritetet iraniane kanë paralajmëruar edhe për “veprime ushtarake të paprecedenta” nëse vazhdon presioni ndaj eksporteve të tyre të naftës, duke sinjalizuar rrezik për përshkallëzim të mëtejshëm të konfliktit dhe ndërprerje të furnizimeve globale me energji.

Continue Reading

Lajmet

Zgjedhjet e reja më 7 qershor

Published

on

By

Ushtruesja e detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu, ka caktuar 7 qershorin si datë për mbajtjen e zgjedhjeve të reja parlamentare.

Ky vendim vjen pas një takimi me përfaqësuesit e partive politike, të cilët në përgjithësi janë pajtuar që kjo datë të jetë më e përshtatshmja për procesin zgjedhor.

Kryetari i Partia Demokratike e Kosovës, Bedri Hamza, deklaroi se për këtë parti çdo datë brenda afateve kushtetuese është e pranueshme, por theksoi se ekziston një pajtim më i gjerë për 7 qershorin.

“Për PDK-në, cilado datë brenda afateve kushtetuese dhe në përputhje me vendimin e Gjykatës Kushtetuese është e pranueshme, qoftë 31 maji apo 7 qershori. Partia Demokratike e Kosovës do të garojë si PDK, dhe në listë pritet të ketë edhe emra e figura të reja”, ka thënë Hamza.

Edhe përfaqësuesi i Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës, Ardian Gjini, konfirmoi se ka një dakordim të gjerë për këtë datë.

“Nga ajo që pamë në takim me kryetaren e Kuvendit dhe partitë politike, ka një dakordim pothuajse të plotë që zgjedhjet të mbahen më 7 qershor. Edhe ne jemi pajtuar, ndonëse nuk kemi pasur ndonjë preferencë të veçantë”, u shpreh Gjini.

Një qëndrim të ngjashëm ka paraqitur edhe Jehona Lushaku-Sadriu nga Lidhja Demokratike e Kosovës, e cila tha se kjo parti mbështet shpalljen e kësaj date brenda kornizave ligjore.

“Si LDK kemi dhënë opinionin tonë që, në përputhje me ligjin, të shpallet 7 qershori si datë e zgjedhjeve. Duke qenë se kjo datë është kërkuar nga KQZ për shkak të përgatitjeve, ne e konsiderojmë të arsyeshme. LDK mbetet e hapur për bashkëpunim me të gjithë ata që ndajnë vlerat e saj tradicionale”, theksoi Lushaku-Sadriu.

Continue Reading

Vendi

UBT shënon Ditën Botërore të Lirisë së Shtypit me konferencë për sfidat e gazetarisë moderne

Published

on

By

Në kuadër të Dita Botërore e Lirisë së Shtypit, më 3 maj, Fakulteti Media dhe Komunikim në UBT organizoi një konferencë ku u diskutua mbi zhvillimet e gazetarisë në kohën moderne dhe sfidat me të cilat përballen mediat sot.

Konferenca mblodhi përfaqësues të institucioneve akademike dhe profesionistë të medias, të cilët në një panel diskutimi trajtuan tema që lidhen me dezinformimin, ndikimin e inteligjencës artificiale, pavarësinë e mediave dhe përgjegjësinë e gazetarëve në epokën digjitale.

Rektori i UBT-së, Edmond Hajrizi, duke uruar këtë ditë, theksoi rëndësinë e medias si sektor kyç në shoqëri.

“Me lejoni që në emër të UBT-së t’ju uroj Ditën Botërore të Lirisë së Shtypit. Mediat janë një sektor i rëndësishëm dhe fakti që sot funksionojnë në formate të ndryshme tregon se ende ka shumë punë për t’u bërë”, tha ai.

Ai shtoi se hapja e Fakultetit të Medias në UBT ka ardhur si përgjigje ndaj nevojës për gazetarë cilësorë në vend. Sipas tij, një nga sfidat kryesore mbetet verifikimi i burimeve dhe saktësia e informacionit, sidomos në një kohë kur dezinformatat janë në rritje dhe teknologjitë si inteligjenca artificiale po ndikojnë fuqishëm në përhapjen e informacionit. Hajrizi vlerësoi se sistemi mediatik në Kosovë është ende në tranzicion dhe kërkon qartësim më të madh të rolit të mediave private për të garantuar pavarësinë e gazetarëve.

Dekani i Fakultetit Media dhe Komunikim, Ferid Selimi, u ndal te balanca mes lirisë së shprehjes dhe kufizimeve të saj.

“Liria e shprehjes dhe informimit duhet të jetë sa më e gjerë, por kufijtë bëhen të domosdoshëm kur cenohet liria e të tjerëve”, u shpreh ai.

Selimi theksoi se mediat ndodhen në një paradoks, pasi nga njëra anë gëzojnë liri, ndërsa nga ana tjetër përballen me forma të ndryshme kontrolli. Ai paralajmëroi se dezinformimi është kthyer në një ndër kërcënimet kryesore për të drejtën e informimit, duke relativizuar të vërtetën dhe duke krijuar një ambient të pasigurt për publikun. Sipas tij, megjithëse gazetaria e pavarur përballet me sfida financiare, format alternative të financimit mund të ofrojnë mundësi për përmirësim.

Nga Asociacioni i Gazetarëve të Kosovës, Nailja Selmani theksoi rëndësinë e edukimit medial si mënyra më efektive për të luftuar dezinformimin.

“Mënyra e vetme për ta luftuar këtë mjegull totale është të jemi të edukuar në aspektin medial”, tha ajo.

Selmani nënvizoi se burimi i informacionit është kyç për të shmangur lajmet e rreme, veçanërisht në kohën e inteligjencës artificiale, kur manipulimet janë bërë më të sofistikuara.

Ndërkaq, profesori Musa Sabedini, pjesë e Fakultetit Media dhe Komunikim, gjatë diskutimit në panel foli për rreziqet dhe sfidat me të cilat përballen sot gazetarët.

Ai theksoi se, pavarësisht këtyre sfidave, gazetarët duhet të vazhdojnë të punojnë me përkushtim në trajtimin e temave që ndikojnë drejtpërdrejt në mirëqenien e shoqërisë dhe në informimin e drejtë të publikut.

Ndërkaq, gazetarja e Deutsche Welle, Vjosa Qerkini, foli për përgjegjësinë profesionale të gazetarëve në epokën digjitale.

“Një gazetar, jo vetëm në Kosovë por edhe jashtë, nëse dëshiron të jetë i respektuar në profesionin e tij, duhet të jetë i vetëdijshëm se çdo postim në rrjetet sociale mund të ketë pasoja në të ardhmen”, theksoi ajo.

Sipas Qerkin-it, gazetaria kërkon përkushtim të vazhdueshëm, duke filluar nga përzgjedhja e temave e deri te mënyra e raportimit, ndërsa përmbledhja e informacionit në kohë të shkurtër nuk duhet të vijë në dëm të profesionalizmit.

Konferenca u vlerësua si një platformë e rëndësishme për diskutim dhe reflektim mbi të ardhmen e gazetarisë, në një kohë kur mediat vazhdojnë të mbeten kanali kryesor i informimit për publikun.

Continue Reading

Lajmet

Nuk ka ndryshim: Çmimi i naftës mbetet i njëjtë.

Published

on

By

Çmimet e derivateve në Kosovë nuk kanë pësuar lëvizje gjatë 24 orëve të fundit. Sipas tavanit të përcaktuar nga Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë (MINT), vlerat maksimale të shitjes për sot janë: Nafta: 1.68 euro për litër; Benzina: 1.47 euro për litër; Gazi: 0.85 euro për litër

Shtrenjtimi i theksuar i naftës erdhi si pasojë e tensioneve gjeopolitike që nisën më 28 shkurt, pas shpërthimit të konfliktit mes SHBA-së, Izraelit dhe Iranit.

Situata u rëndua veçanërisht me mbylljen e Ngushticës së Hormuzit nga ana e Iranit, një pikë strategjike përmes së cilës qarkullon rreth 20% e furnizimit botëror me naftë.

Continue Reading

Të kërkuara