Aktualitet

Numri rekord i votave të parakohshme në Gjeorgji ndërsa zgjedhjet po zhvillohen në shtetin e fushëbetejës

Published

on

Votimi i hershëm në Gjeorgji ka thyer rekorde të reja, ndërsa më shumë se 328,000 banorë hodhën votat e tyre vetëm të martën, duke tejkaluar rekordin e mëparshëm prej 136,000 votash nga zgjedhjet e vitit 2020.

Kjo rritje e madhe në pjesëmarrje vjen në një kohë kur Gjeorgjia po përballet me pasojat e uraganit Helene dhe ndryshimet e diskutueshme në administratën zgjedhore, të cilat kanë shkaktuar një mori padish.

Shteti, që konsiderohet si një fushëbetejë kyçe në zgjedhjet e ardhshme, është veçanërisht i rëndësishëm për të dyja partitë. Ish-presidenti Donald Trump ka bërë përpjekje për të rimarrë këtë shtet pasi e humbi ndaj Presidentit Joe Biden në zgjedhjet e vitit 2020 me një diferencë të vogël. Ndryshimet në proceset zgjedhore, të miratuara nga republikanët, kanë sjellë sfida ligjore nga demokratët dhe grupet e tjera, me disa prej këtyre çështjeve që ende nuk janë zgjidhur.

Ndërkohë që uragani Helene ka prekur disa pjesë të shtetit, zyrtarët zgjedhorë kanë konfirmuar se procesi i fletëvotimeve në mungesë ka vijuar pa ndërprerje. Pavarësisht ndryshimeve në ligjet për fletëvotimet dhe kutitë e votimit, pjesëmarrja ka mbetur e lartë. Shteti ka shtuar dy të shtuna dhe opsionalisht dy të diela për votim të parakohshëm, duke ofruar më shumë mundësi për banorët.

Sekretari i Shtetit të Gjeorgjisë, Brad Raffensperger, ka theksuar se masat mbrojtëse për sigurinë e zgjedhjeve janë të forta, duke përfshirë auditime dhe kontrolle të pajisjeve për të garantuar integritetin e votave. Gjeorgjia mbetet nën vëzhgim të afërt për shkak të rëndësisë së saj në balancën politike të vendit dhe sfidave të vazhdueshme rreth proceseve zgjedhore.

Luftimet ligjore vazhdojnë

Gjyqtarët në Gjeorgji po shqyrtojnë një sërë rregullash të reja zgjedhore të miratuara nga Bordi i Zgjedhjeve Shtetërore, të mbështetura nga republikanët dhe ish-presidenti Donald Trump. Këto rregulla kanë nxitur reagime të forta nga demokratët dhe grupet e të drejtave civile, të cilët paralajmërojnë se mund të krijojnë “kaos” pas zgjedhjeve, duke penguar certifikimin e rezultateve dhe duke hapur rrugë për sfidime të panevojshme.

Një nga rregullat e diskutueshme, që do t’u kërkonte zyrtarëve të numëronin manualisht votat në çdo qendër votimi, u pezullua nga gjyqtari i Gjykatës së Lartë të Qarkut Fulton, Robert McBurney. Gjyqtari e kritikoi zbatimin e këtij rregulli kaq afër ditës së zgjedhjeve dhe vuri në dukje se mund të krijonte probleme të panevojshme në procesin e votimit. Rregulli do të shqyrtohet sërish të mërkurën nga një tjetër gjyqtar, si pjesë e një sërë padish të ngritura nga demokratët dhe grupet e të drejtave civile.

Një tjetër rregull, që kërkon nga zyrtarët lokalë të kryejnë një “hetim të arsyeshëm” në rezultatet e zgjedhjeve përpara certifikimit, është gjithashtu nën vëzhgim. Demokratët argumentojnë se ky rregull mund t’u japë zyrtarëve të qarkut autoritet të tepërt për të vonuar ose refuzuar certifikimin, duke krijuar hapësira për manipulime në procesin zgjedhor. Megjithatë, McBurney, në një vendim të fundit, theksoi se zyrtarët lokalë kanë “një detyrim të qartë dhe të detyrueshëm për të certifikuar rezultatet” brenda disa ditësh pas zgjedhjeve, duke kundërshtuar përpjekjet e një zyrtareje republikane për të interpretuar certifikimin si një proces diskrecional.

Këto zhvillime gjyqësore janë pjesë e një përplasjeje më të gjerë për integritetin zgjedhor në një shtet kyç si Gjeorgjia, ku të dyja palët janë duke luftuar për avantazh në zgjedhjet e ardhshme.

Çfarë thonë votuesit

Në një qendër votimi në zonën e Atlantës, disa votues shprehën arsyet e tyre të forta për të votuar kundër Donald Trump, duke vënë në dukje dëshirën për të shmangur “kaosin” që, sipas tyre, shoqëron presidencën e tij. Fay Ainsworth, një votuese demokrate, deklaroi se ishte thelbësore të votonte për të parandaluar përçarjet dhe për të kundërshtuar atë që ajo e quajti sjellje të egër dhe raciste nga ana e Trump.

Po ashtu, Joseph Henry King Jr., një tjetër votues demokrat, e përshkroi Trumpin si një kandidat “të çmendur” dhe zgjodhi të mbështeste Kamala Harris, duke e konsideruar atë një grua shumë kompetente.

Nga ana tjetër, Kareem Rosshandler, një votues i pavarur, tha se po votonte për kandidaten presidenciale të Partisë së Gjelbër, Jill Stein, për të shprehur pakënaqësinë e tij me qëndrimin e demokratëve ndaj Izraelit dhe konfliktit të tij me Hamasin.

Rosshandler theksoi rëndësinë e përdorimit të votës për të dërguar një mesazh politik, duke kritikuar mbështetjen e vazhdueshme për Izraelin dhe duke theksuar se Partia e Gjelbër ofron një alternativë që synon reforma të thella në sistemin zgjedhor, përfshirë eliminimin e Kolegjit Zgjedhor, të cilën ai e përshkroi si një masë të nevojshme për të sfiduar sistemin dypartiak.

 

Vendi

DASH për REL: Dialogu Strategjik me Kosovën kur të përmbushen kushtet dhe zotimet ndaj serbëve

Published

on

By

Shtetet e Bashkuara thanë se janë në pritje të krijimit të kushteve për nisjen e Dialogut Strategjik me Kosovën, duke theksuar se ato përfshijnë edhe përmbushjen e zotimeve të Prishtinës ndaj pakicës serbe.

Në një përgjigje për Radion Evropa e Lirë, një zëdhënës i Departamentit amerikan të Shtetit rikujtoi se Dialogu Strategjik u pezullua në shtator të vitit 2025, “për një periudhë të pacaktuar”, për shkak të shqetësimeve lidhur me veprimet e Qeverisë në detyrë të Kosovës.

“Ne mbetemi të përkushtuar për avancimin e interesave të përbashkëta të Shteteve të Bashkuara dhe popullit të Kosovës. Presim me padurim të zhvillojmë një Dialog Strategjik me Kosovën kur të krijohen kushtet e duhura, përfshirë përmbushjen nga Kosova të zotimeve të saj në raport me serbët e Kosovës”, thuhet në përgjigje.

Departamenti i Shtetit nuk dha një afat se kur mund të nisë Dialogu Strategjik dhe nuk i specifikoi më shumë hapat që i pret nga autoritetet e Kosovës.

Përgjigjja vjen në ditën kur Uashingtoni nis rundin e parë të Dialogut Strategjik me Serbinë – një proces që synon thellimin e bashkëpunimit dypalësh në fusha si: siguria, ekonomia dhe politika e jashtme.

“Nëpërmjet këtij dialogu, SHBA-ja dhe Serbia do të punojnë për arritjen e objektivave të përbashkëta, përfshirë paqen dhe stabilitetin rajonal, zgjerimin e lidhjeve në fushën e biznesit dhe arsimit, si dhe ndërtimin e një të ardhmeje më të begatë”, tha zëdhënësi i Departamentit të Shtetit për Radion Evropa e Lirë.

 

Kur dhe pse u pezullua Dialogu Strategjik me Kosovën?

Ambasada amerikane në Prishtinë njoftoi më 12 shtator 2025 se Shtetet e Bashkuara e kishin pezulluar për një periudhë të pacaktuar Dialogun Strategjik me Kosovën.

Në atë kohë, Ambasada tha se vendimi është marrë për shkak të “shqetësimeve lidhur me veprimet e Qeverisë në detyrë”, të cilat, sipas saj, “kanë rritur tensionet dhe paqëndrueshmërinë” dhe kanë kufizuar aftësinë e Shteteve të Bashkuara për të punuar në mënyrë produktive me Kosovën për prioritetet e përbashkëta.

Vendimi erdhi pasi autoritetet e Kosovës ndërmorën veprime ndaj institucioneve serbe që funksiononin në Kosovë.

Ato, po ashtu, kritikuan publikisht Gjykatën Kushtetuese të vendit për një vendim lidhur me mandatin e deputetëve.

Uashingtoni i cilësoi këto zhvillime si faktorë që rritën tensionet politike dhe vështirësuan bashkëpunimin, ndërsa Qeveria në detyrë tha se ato ishin “të ligjshme dhe kushtetuese”.

 

Çfarë pritet nga Kosova në raport me serbët?

Prej vitesh, Shtetet e Bashkuara dhe Bashkimi Evropian i kërkojnë Kosovës të zbatojë marrëveshjet e arritura në dialogun me Serbinë, të ndërmjetësuar nga BE-ja.

Ato përfshijnë, mbi të gjitha, themelimin e Asociacionit të komunave me shumicë serbe dhe sigurimin e një niveli të vetëmenaxhimit për komunitetin serb në Kosovë, në përputhje me Marrëveshjen Bazë të vitit 2023 dhe Aneksin e Ohrit.

Po ashtu, Perëndimi kërkon që Kosova t’i zgjidhë kontestet me Kishën Ortodokse Serbe, të mbrojë liritë fetare dhe të shmangë veprime të njëanshme në veriun e vendit, të cilat, sipas Uashingtonit, kanë rritur tensionet me komunitetin serb.

Kosova argumenton se zbatimi i obligimeve nga dialogu duhet të jetë i ndërsjellë, ndërsa veprimet e saj në veri – nga heqja e dinarit serb nga përdorimi deri te mbyllja e shumicës së institucioneve paralele serbe – kanë pasur për qëllim shtrirjen e sundimit të ligjit. /REL/

Foto: Getty images

 

Continue Reading

Botë

Tërmet 5.9 ballë godet Zelandën e Re

Published

on

Një tërmet me magnitudë 5.9 ka goditur qytetin Te Anau në Ishullin Jugor të Zelandës së Re, duke shkaktuar lëkundje të forta, por pa raportime të menjëhershme për të lënduar apo dëme materiale.

Epiqendra ishte rreth 40 kilometra në veri të Te Anaut, pranë rajonit turistik Fiordland.

Fillimisht autoritetet vlerësuan magnitudën në 6.3 dhe lëshuan paralajmërim për cunami, duke u bërë thirrje banorëve të zonave bregdetare të zhvendoseshin në vende më të sigurta.

Pas rishikimit të të dhënave, magnituda u ul në 5.9, paralajmërimi u zbut dhe më pas u anulua plotësisht./A.K/

Continue Reading

Kronikë e zezë

Gjykata Supreme ndryshon dënimin për Edmond Lajqin: Nga burgim i përjetshëm në 30 vjet burg

Published

on

By

Gjykata Supreme e Kosovës ka aprovuar pjesërisht ankesën e mbrojtjes së të pandehurit Edmond Lajqi, duke ndryshuar vendimin për dënimin e tij të shqiptuar nga Gjykata Themelore në Pejë dhe Gjykata e Apelit.

Sipas vendimit të ri të Supremes, Lajqit, i cili është shpallur fajtor për veprat penale të vrasjes së rëndë dhe mbajtjes në pronësi të paautorizuar të armëve, i është zbutur dënimi nga burgimi i përjetshëm në 30 vjet burgim efektiv. Gjykata ka vendosur që në këtë dënim t’i llogaritet edhe koha e kaluar në paraburgim që nga data 16 prill 2024, ndërsa në pjesët e tjera, aktgjykimet e shkallës së parë dhe të dytë kanë mbetur të pandryshuara.

Ndonëse Supremja konstatoi se gjykatat më të ulëta e kishin vërtetuar drejt fajësinë dhe cilësimin juridik të veprave, ajo gjeti se ato nuk e kishin zbatuar drejt nenin 41 të Kodit Penal sa i përket shqiptimit të dënimit me burgim të përjetshëm. Në arsyetimin e saj, Gjykata Supreme sqaroi se një pjesë e rrethanave të cilësuara si veçanërisht rënduese nuk kishin mbështetje në prova, kurse disa të tjera përbënin elemente të vetë veprës penale dhe nuk mund të përdoreshin sërish për të justifikuar masën më të rëndë ndëshkimore.

“Burgimi i përjetshëm mund të shqiptohet vetëm në raste kur ekzistojnë rrethana veçanërisht rënduese që e dallojnë qartë rastin konkret nga rastet e zakonshme të së njëjtës vepër penale dhe kur një dënim më i butë nuk do të ishte proporcional me peshën e veprës dhe fajësinë e kryerësit”, thuhet në vendimin e Gjykatës Supreme.

Duke u bazuar në parimin e individualizimit dhe proporcionalitetit, si dhe në praktikën e Gjykatës Evropiane për të Drejtat e Njeriut, Gjykata Supreme vlerësoi se ky standard ligjor nuk ishte plotësuar për dënimin maksimal, duke argumentuar se dënimi i ri i vendosur prej 30 vitesh përmbush plotësisht efektin e drejtësisë.

“Dënimi me 30 vjet burgim është proporcional me peshën e veprës penale, shkallën e fajësisë dhe rrezikshmërinë e të pandehurit dhe me këtë dënim mund të realizohet qëllimi i dënimit, si në aspektin e parandalimit individual ashtu edhe të atij të përgjithshëm” thuhet në vendim.

Continue Reading

Lajmet

Ministrja Gërvalla dorëzon kallëzim penal ndaj ministres serbe Snezhana Paunoviq

Published

on

By

Ministrja e Drejtësisë në detyrë, Donika Gërvalla-Schwarz, ka deponuar sot kallëzim penal pranë Zyrës së Kryeprokurorit të Shtetit ndaj ministres serbe të Administratës Shtetërore dhe Vetëqeverisjes Lokale, Snezhana Paunoviq, pas deklaratave të saj të fundit ku arsyetoi spastrimin etnik të shqiptarëve gjatë viteve të nëntëdhjeta. Përmes këtij hapi ligjor, Gërvalla-Schwarz ka kërkuar reagimin e menjëhershëm të organeve kompetente për të filluar ndjekjen penale ndaj zyrtares serbe.

Në njoftimin e saj zyrtar, ministrja e Drejtësisë u bëri thirrje prokurorëve të shtetit që të mos qëndrojnë indiferentë ndaj deklaratave që arsyetojnë krimet e luftës në Kosovë.

“Në cilësinë e Ministres së Drejtësisë kërkova nga Zyra e Kryeprokurorit të Shtetit që, në kuadër të kompetencave ligjore, të ndërmarrë të gjitha veprimet hetimore dhe të procedojë tutje me aktakuzë dhe kërkesë për shqiptimin e dënimit nga Gjykata kompetente”, sipas njoftimit të ministrisë.

Gërvalla-Schwarz ka sjellë në vëmendje bilancin e rëndë të luftës në Kosovë, duke theksuar se Serbia ende refuzon të kërkojë falje apo të marrë përgjegjësi për gjenocidin e ushtruar ndaj popullatës civile.

“Serbia ende nuk ka kërkuar falje për krimet e kryera ndaj popullit tonë gjatë luftës në Kosovë. Mbi 10,000 civilë shqiptarë humbën jetën, 1,565 persona ende figurojnë të zhdukur, afër një milion qytetarë u dëbuan me dhunë, rreth 20,000 gra, burra e fëmijë u përdhunuan dhe mbi 100,000 shtëpi u shkatërruan dhe u dëmtuan rëndë. Këto ishin pasoja të një fushate sistematike të gjenocidit e spastrimit etnik të kryer nga regjimi serb në Kosovë, të shoqëruar me vrasje, dëbime, dhunë seksuale dhe trajtim çnjerëzor”, thuhet në komunikaten e ministrisë.

Ky hap institucional i Ministrisë së Drejtësisë vjen si kundërpërgjigje e drejtpërdrejtë ndaj deklaratës skandaloze të Paunoviqit, e cila ka ngjallur dënime të ashpra edhe nga mekanizmat ndërkombëtarë, duke u parë si një tentativë e hapur për të nxitur tensione të reja dhe për të legjitimuar krimet e regjimit të kaluar në Beograd.

 

Continue Reading

Të kërkuara