Lajmet

“Ne asnjëherë s’kemi hequr dorë”, gratë afgane kërkojnë të drejtën për arsimim

Parveen Tokhi insistoi për të drejtat e grave në arsimim.

Published

on

Kur talibanët arritën në provincën e Parveen Tokhi-t në Zabul në mes të muajit gusht dhe kërkuan ta përdorin shkollën e saj si kazermë të përkohshme, ajo ishte e frikësuar, por e dinte se çka duhej të bënte.

Ajo i kaloi vitet e zymta të qeverisë së parë talibane në vitet 1990 e ngujuar në shtëpi si pothuajse të gjitha gratë afgane, të privuara nga arsimimi dhe puna. Ishte e vendosur se po e njëjta zymtësi nuk do ta përfshinte edhe një gjeneratë tjetër.

“Thashë: Në rregull, mund të qëndroni brenda natës, por këto ndërtesa janë shkolla të vajzave dhe unë e kam sakrifikuar gjithë jetën time për edukimin e tyre. Burrat duhej ta lironin në kohë objektin në mëngjes për të filluar si zakonisht me mësimet në shkollën Bibi Khala të nesërmen”, insistoi ajo, e patrembur nga armët e tyre.

Pastaj ajo ra në kontakt me zyrtarët e lartë talibanë dhe ua tha drejtpërdrejt se nuk ka asnjë justifikim islamik për t’i ndaluar vajzat nga klasat dhe korridoret ku ajo kishte kaluar pjesën më të madhe të jetës së saj, fillimisht si studente, pastaj për katër dekada si mësuese.

“U thashë: “Nuk do ta mbyllë shkollën, edhe nëse dikush më vret për këtë, sepse vajzat vijnë me hixhab dhe mësueset janë femra”’, deklaroi ajo.

Provinca jugore e Zabulit, ku ajo jep mësim, është aq konservatore saqë edhe nën qeverinë e mëparshme funksiononin vetëm tri shkolla të mesme për vajza, të gjitha në kryeqytetin e provincës, Qalat. Vajzat në zonat rurale e përfundonin shkollimin në klasën e gjashtë.

Nuk kishte vend për eksperimente në politikën edukativo-arsimore të talibanëve, por çuditërisht në Zabul dhe më gjerë, zyrtarët e rinj talibanë ua mundësuan vajzave të reja të vazhdonin shkollimin pas disa kompromiseve.

Vajzat duhet të veshin “hixhab” – me të cilën talibanët nënkuptojnë burkën – kur udhëtojnë nga dhe për në shkollë, ndërsa një pjesë e vogël e mësuesve meshkuj në vend janë pushuar nga puna dhe mësimet që djemtë i mbanin në shkolla fillore s’po mbahen më.

“Gratë erdhën këtu (në zyret e departamentit të edukimit) dhe më kërkuan që t’ua lejojmë edukimin, dhe ne vendosëm pro kësaj”, deklaroi Muhammad Usman Huriyat, drejtori i Arsimit i Zabulit.

Talibanët e dinë rëndësinë e arsimimit të vajzave dhe duan të trajnojnë më shumë mjeke gra, tha ai.

“Ne të gjithë jemi përgjegjës për këtë. Ne i dimë të drejtat e njeriut, nevojën e njerëzve”, deklaroi ai.

Shkollat ​​e Zabulit qëndruan të hapura edhe pasi qeveria qendrore e talibanëve solli një ndalim de facto të arsimit të mesëm për vajzat në muajin shtator të vitit të kaluar, duke mos respektuar premtimet ndërkombëtare për të njohur të drejtën e grave në Islam për të studiuar dhe punuar.

Vendi ka 34 provinca, por më pak se një e treta kanë lejuar rihapjen e ndonjë prej shkollave të vajzave dhe akoma më pak në klasat e mesme. Miliona vajzave po u privohet e drejta për arsimim.

“Tani po qëndroj tërë ditën në shtëpi. Gatuaj ose i pastroj rrobat, apo e pastroj shtëpinë. Jam sikurse në burg”, deklaroi Arifa, një 15-vjeçare nga Kabuli, e cila shpresonte se suksesi i saj në shkollë do të ishte rrugëdalje nga varfëria për familjen e saj.

“Ndihem sikurse nuk jam më pjesëtare e shoqërisë së Afganistanit”, shtoi tutje ajo.

Pranverën e kaluar, sulmuesit vranë dhjetëra shokë e shoqe të saj të klasës, por ajo prapë u kthye në shkollë. Është e vendosur ta kthejë motivin që e kishte më herët.

Në Zabul, aktivistet për të drejtat e grave thanë se qëndrimi i hapur i Tokhit ndihmoi për të bindur talibanët të merrnin një vendim të papritur, megjithëse ajo u demotivua që atëherë.

“Që në fillim isha shumë e drejtpërdrejtë”, thotë ajo e sigurt për ndryshimin. “Kjo është ndoshta arsyeja pse humba punën. Gjithçka për shkak të angazhimit tim ndaj studentëve të Zabulit”, shtoi ajo./UBTNews

Vendi

MINT gjobit KEDS-in edhe me 35 mijë euro pas parregullsive me njehsorët elektrikë

Published

on

By

Komisioni verifikues në kuadër të Agjencisë së Metrologjisë së Kosovës (AMK) po vazhdon me verifikimin e njehsorëve elektrikë pas ankesave të shumta të qytetarëve, proces ky që ka rezultuar me masa ndëshkimore.

Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë, Tregtisë dhe Inovacionit (MINTI) ka njoftuar se pas kontrolleve laboratorike të 16 njehsorëve, janë gjetur shkelje të rënda, për çka Inspektorati Qendror i Mbikëqyrjes së Tregut ka shqiptuar gjobë ndaj KEDS-it në vlerë prej 35 mijë eurosh.

Nga analizat e detajuara laboratorike, në gjashtë raste është vërtetuar se njehsorët elektrikë kishin afat të skaduar të verifikimit, ndërsa në gjashtë raste të tjera janë evidentuar devijime në orë dhe datë. Po ashtu, inspektorët kanë konstatuar një rast të heqjes së miratimit të tipit të njehsorit, ndërkohë që tre pajisje të tjera janë ende në proces të ekzaminimit të mëtutjeshëm.

MINTI dhe Agjencia e Metrologjisë kanë bërë të ditur se ky aksion nuk do të ndalet me aq. Verifikimet do të vazhdojnë intensivisht edhe në ditët në vijim për të garantuar që çdo pajisje matëse funksionon sipas standardeve ligjore, me qëllim mbrojtjen e konsumatorëve nga faturimet e pasakta dhe sigurimin e transparencës në tregun e energjisë.

 

Continue Reading

Rajoni

Shqipëria synon mbylljen e 10 kapitujve të parë me BE-në: Plotësohen 27 piketa kyçe

Published

on

By

Shqipëria ka hyrë në një etapë intensive teknike drejt anëtarësimit në Bashkimin Evropian, duke u fokusuar tashmë në përmbushjen e detyrimeve konkrete ekonomike dhe shoqërore. Gjatë mbledhjes së Këshillit Kombëtar të Integrimit Evropian, Kryenegociatorja Majlinda Dhuka bëri të ditur se vendi po punon për mbylljen teknike të 10 kapitujve të parë, të cilët mbulojnë 27 nga 101 piketat totale të përcaktuara nga Brukseli.

Sipas ministres Dhuka, Shqipëria ka bërë hapa domethënës në fusha si marrëdhëniet me jashtë, kërkimi shkencor dhe arsimi, për të cilat pritet vlerësimi përfundimtar nga Komisioni Evropian. Përparim është shënuar edhe në kapitujt që lidhen me pronësinë intelektuale, prokurimin publik dhe politikat monetare. Deri më tani, janë realizuar 92 nisma të rëndësishme që kanë mundësuar përmbushjen e 24 piketave të ndërmjetme, duke marrë vlerësime pozitive nga partnerët evropianë.

Një peshë të rëndësishme në këtë proces luan reforma në drejtësi dhe lufta kundër korrupsionit. Dhuka vlerësoi rolin e Kuvendit në miratimin e ligjeve për statusin e gjyqtarëve dhe prokurorëve, si dhe nismat për lobimin dhe parandalimin e konfliktit të interesit. Paralelisht, vëmendje u është kushtuar të drejtave themelore, mbrojtjes nga diskriminimi dhe forcimit të lirisë së medias përmes ndryshimeve në Kodin Penal.

Në përfundim, Kryenegociatorja theksoi se Shqipëria po dëshmon seriozitet institucional në ndërtimin e një shteti që garanton rendin dhe drejtësinë sipas standardeve të BE-së. Sipas saj, kalimi nga faza e besimit politik në atë të rezultateve teknike është prova më e madhe e progresit të vendit në rrugën evropiane.

 

Continue Reading

Vendi

Dekretohen ligjet e seancave të fundit: Kosova zyrtarizon anëtarësimin në Bordin e Paqes

Published

on

By

Ushtruesja e detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu, ka njoftuar këtë të premte dekretimin e një pakete ligjore, të cilën e ka cilësuar si mjaft domethënëse për qytetarët dhe forcimin e Republikës. Ndër aktet më të rëndësishme ligjore të nënshkruara është ai për ratifikimin e marrëveshjes që mundëson anëtarësimin e Kosovës në Bordin e Paqes.

Përmes një postimi në rrjetet sociale, Haxhiu bëri të ditur se ligjet e reja prekin fusha vitale si banimi social, kujdesi shëndetësor, rregullimi i shtetësisë dhe shërbimet e pagesave. Po ashtu, dekreti përfshin rregullat për resurset ujore, maturën shtetërore, organizimin e Lojërave Mesdhetare “Prishtina 2030”, si dhe marrëveshjet financiare me Bashkimin Evropian dhe Agjencinë Franceze për Zhvillim.

Anëtarësimi në Bordin e Paqes përbën një hap të veçantë diplomatik, pasi Kosova dhe Shqipëria janë të vetmet vende nga Ballkani Perëndimor që bëhen pjesë e këtij mekanizmi. Nga Bashkimi Evropian, kësaj nisme i janë bashkuar vetëm Hungaria dhe Bullgaria.

Ky bord, i cili është themeluar dhe do të udhëhiqet nga presidenti amerikan Donald Trump, ka si mision parësor mbikëqyrjen e zbatimit të planeve të paqes në zonat e prekura nga luftërat. Fokus i menjëhershëm i këtij mekanizmi do të jetë situata në Rripin e Gazës dhe projektet për rindërtimin e asaj zone.

Continue Reading

Lajmet

Trump i jep ultimatum BE-së: Tarifa zero deri më 4 korrik ose rritje drastike e taksave

Published

on

By

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka paralajmëruar Bashkimin Evropian se do të përballet me tarifa “shumë më të larta” nëse blloku nuk i eliminon plotësisht taksat ndaj produkteve amerikane brenda datës 4 korrik. Pas një bisede telefonike me shefen e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, Trump sqaroi se i ka dhënë afat Evropës deri në 250-vjetorin e pavarësisë së SHBA-së për të reflektuar, në të kundërt rritja e tarifave do të jetë e menjëhershme.

Nga ana tjetër, Von der Leyen u shpreh optimiste, duke thënë për BBC-në se blloku po shënon “progres të mirë” drejt reduktimit të tarifave përpara se të skadojë ky afat. Megjithatë, pozita e Trumpit u sfidua nga brenda, pasi një gjykatë amerikane vlerësoi se tarifat e tij globale prej 10% nuk janë të mbështetura në ligjin tregtar të SHBA-së, vendim ky që mund të nxisë beteja të reja ligjore.

Edhe pse një akord tregtar ishte arritur mes Trumpit dhe Von der Leyenit korrikun e kaluar, zbatimi i tij ka ngecur për shkak të mungesës së konsensusit mes qeverive të vendeve anëtare dhe ligjvënësve evropianë gjatë bisedimeve të fundit. Përmes një postimi në platformën X, Von der Leyen rikonfirmoi se të dyja palët mbeten të angazhuara për realizimin e marrëveshjes.

Më herët, presidenti amerikan kishte përmendur mundësinë e aplikimit të taksave prej 30% mbi mallrat evropiane. Ndërkohë, Parlamenti Evropian dha një miratim të kushtëzuar në mars, duke kërkuar garanci që SHBA-ja do të heqë tarifën 50% mbi çelikun dhe aluminin evropian përpara se të pranohet regjimi i tarifave zero për produktet amerikane. Për t’u bërë e plotfuqishme, kjo marrëveshje duhet të marrë dritën jeshile nga të 27 shtetet anëtare të BE-së.

Continue Reading

Të kërkuara