Kombëtarja e Kosovës po numëron minutat deri në nisjen e seancës së dytë stërvitore në stadiumin “Fadil Vokrri”, e cila është planifikuar të fillojë sot në orën 11:00.

Pas grumbullimit të djeshëm ku u vu theksi te motivimi dhe rigjenerimi i lojtarëve, dita e sotme pritet të jetë përcaktuese për skemat taktike që përzgjedhësi Franco Foda do të aplikojë ndaj Sllovakisë.

Në stërvitjen e paradites së sotme, pritet që grupi të jetë i plotë në fushë, përfshirë edhe gjashtë futbollistët që dje punuan vetëm në palestër. Ky është momenti kyç ku stafi teknik do të testojë gjendjen fizike të lojtarëve pas ngarkesave me klubet e tyre, duke u dhënë dorën e fundit përgatitjeve për gjysmëfinalen e “play-off”-it për Botërorin 2026.

Edhe pse përballja me Sllovakisë shihet si një pengesë e vështirë, energjia pozitive që ka rrethuar kampin dardan që nga dita e parë jep shpresë për një rezultat historik. Pas përfundimit të stërvitjes së sotme, ekipi do të ketë një pasqyrë më të qartë mbi gjendjen e lojtarëve të lënduar dhe formacionin që do të kërkojë fitoren në Bratislavë të enjten mbrëma.

Një person është plagosur mbrëmjen e së hënës në rrugën “Jakov Xoxa” në Prishtinë, pas një incidenti me armë zjarri rreth orës 20:45, sipas raportit 24 orësh të Policisë së Kosovës

Me të mbërritur në vendngjarje, ekipet e emergjencës dhe policia gjetën viktimën me lëndime trupore, i cili u dërgua menjëherë për trajtim të mëtutjeshëm në QKUK.

Ndonëse policia ka arritur të identifikojë personin e dyshuar për këtë sulm, ai ende nuk është rënë në pranga dhe po kërkohet intensivisht nga autoritetet.

Hetuesit kanë nisur punën në terren për të mbledhur dëshmitë dhe provat e nevojshme, ndërkohë që rasti po hetohet në koordinim me prokurorin si lëndim i rëndë trupor dhe armëmbajtje pa leje.

Mbrëmjen e 24 marsit të vitit 1999, Aleanca Veriatlantike filloi sulmet kundër forcave serbe, në Serbi, në Mal të Zi e në Kosovë.

Ishte natë e gjatë gëzimi për shqiptarët, sepse po fillonte të shihej drita në fund të tunelit. Por, ishin 78 ditë të mbushura me luftë të përgjakshme të UÇK-së kundër forcave serbe në tokë, sulme nga qielli të aeroplanëve të NATO-s, por në terren vazhduan masakra e tmerre mbi popullatën civile shqiptare.

Por, në natyrën e rubrikës sonë, të lë shohim ngjarjet që shënuan këtë ditë, deri në fillimin e bombardimeve, në mbrëmje:

 Edicioni i parë: Dështon misioni i Hollbrukut – Solana i jep urdhër gjeneralit Klark për aksione mbi caqet ushtarake serbe

Misionari amerikan Riçard Hollbruk u kthye dje në orët e vona në Bruksel dhe e njoftoi sekretarin e përgjithshëm të NATO-s, Havier Solana, për mossukesin e misionit të tij për të bindur Millosheviqin që të pranojë planin për Kosovën, të propozuar nga Grupi i Kontaktit.

Po mbrëmë, në orën 23:15, në një brifing me gazetarë, Solana tha se i kishte dhënë urdhër kryekomandantit të forcave të NATO-s për Evropë, gjeneralit Ueslli Klark, që të ndërmarrë sulme kundër caqeve ushtarake të Jugosllavisë së vetëshpallur.

Në të njëjtën kohë, me urdhër të presidentit Jelcin, kryeministri rus, Jevgenij Primakov, ka hequr dorë nga vizita në Uashington dhe është kthyer në gjysmë të rrugës, mbi Atlantik. Kështu, ai shprehu mospajtimin e Rusisë me sulmet e NATO-s ndaj caqeve ushtarake serbe.

Ndërkohë, mediat shtetërore serbe transmetuan deklaratat e zyrtarëve serbë se assesi nuk do të pranojnë vendosjen e trupave të NATO-s në Kosovë, dhe se do të mbrohen me të gjitha mjetet nga sulmet eventuale të NATO-s.

Ndërsa nga terreni njoftohet se forcat serbe kanë bartur gjatë natës tërë armatimin dhe mjetet luftarake dhe i kanë strehuar nëpër vendbanime civile. Duket se objektet ushtarake që mund të jenë cak i sulmeve të aeroplanëve të Aleancës Veriatlantike janë zbrazur.

 

Lajme të tjera:

Digjen shtëpitë në një lagje të Podujevës – koncentrim i madh forcash dhe zhvendosje e popullatës;

Vushtrri: Lëvizje të mëdha të forcave serbe, granatime drejt Pasomës dhe fshatrave të Vushtrrisë;

Një konvoj i forcave serbe shkoi rreth orës 7 në drejtim të fshatit Karaçë;

Kaçanik: Granatime në fshatrat e Kaçanikut, djegie shtëpishë në Gajre;

Forcat serbe po granatojnë disa fshatra të Deçanit e të Dushkajës së Gjakovës;

Një shtëpi shqiptare në Zajm u qëllua me minahedhës dhe automatik.

 

 

Lajm i plotë: Njoftohen emrat e shtatë shqiptarëve të vrarë të hënën në Suharekë

KI i Degës së LDK-së në Suharekë ka njoftuar emrat e shtatë shqiptarëve që u vranë gjatë një aksioni të forcave serbe pardje në qendër të këtij qyteti,

Pas vrasjes së një serbi në rrethana e nga autorë të panjohur, snajperistët serbë shtinë pa kontroll dhe me këtë rast vranë Emërllah Hoxhën (70), Mehmet Emërllah Hoxhën (33), të dy nga Peqani, Naser Abdyl Bytyçi (33) nga Suhareka, Xhemajl Haxhi Morina (35) nga Reshtani, Ramadan Morina (48) nga Reshtani, Fadil Haxhi Bytyçi nga Suhareka dhe Bislim Miftar Morina nga Reshtani.

Po gjatë këtij aksioni forcat serbe dogjën një shtëpi.

 

Lajme të tjera:

Mbi fshatin Sllatinë përforcime të mëdha të forcave ushtarake-policore serbe

Në fshatin Barilevë janë djegur 14, kurse janë demoluar dhe plaçkitur rreth 200 shtëpi

Zhbllokohet rruga Prishtinë-Podujevë

 

 

Edicioni i dytë:

Lajm i plotë: Gjendje dramatike në komunën e Vushtrrisë

Një gjendje dramatike ka përfshirë sot në mesditë komunën e

Vushtrrisë, ndërsa në qytet ka vërshuar një lum i madh i popullsisë së zhvendosur.

Komisioni për Informim i Degës së LDK-së në Vushtrri njofton se forcat serbe hynë rreth mesditës në fshatin Studime e Poshtme dhe kanë filluar të djegin shumë shtëpi. Banorët e këtij fshati, i cili gjendet afër Vushtrrisë, kanë mësyrë qytetin. Zhvendosje të mëdha të popullsisë ka edhe nga Begaj, Pasoma, Banjska, Smrekonica e fshatrat tjera. Dega e LDK-së në Vushtrri është mobilizuar për strehimin e të zhvendosurve. Njoftohet se të zhvendosurit do të strehohen në xhamitë dhe në shkollat e qytetit.

I njëjti burim bën të ditur se sot, rreth orës 9:00, në oborrin e burgut në Srekonicë kanë rënë 4 granata, që dyshohet të jenë shkrepur nga pozicionet e forcave serbe në fshatin Banjskë. Sipas dëshmitarëve, viktima në njerëz nuk ka pasur.

 

 

Lajm i plotë: Mitrovicë: Granatime në fshatrat e Shalës, dy të plagosur në lagjen Bair

Edhe sot në mesditë forcat serbe po vazhdojnë granatimin e fshatrave të Shalës së Bajgorës, njofton Komisioni për Informim i Degës së LDK-së në Mitrovicë.

I njëjti burim bën të ditur se mbrëmë, rreth orës 19:30, persona të paidentifikuar kanë shtënë me automatik në kafenenë “Te Meda”, në lagjen “Bair” të Mitrovicës, me ç’ rast janë plagosur lehtë Hamdi (Hajrë) Kuqi (36) e Muhedin (Ramadan) Mikulani (42), banorë të kësaj lagjeje.

Burimi bën të ditur se është bërë identifikimi edhe i dy shqiptarëve të ekzekutuar në Skënderaj. Këta janë: Ilaz (Osman) Oruçi (42) nga Rezalla dhe Sadri (Zenel) Goshani (45) nga Polluzha e Skënderajt.

Nga Mitrovica njoftohet edhe për lëvizje të mëdha të forcave serbe. Sot, rreth orës 8:15, nga Mitrovica në drejtim të Skënderajt kanë shkuar 10 automjete me ushtarë, ndërsa në orën 9:40, në të nëjtin drejtim shkuan edhe 12 automjete me policë.

Burimet thonë se policët serbë kanë urdhëruar familjen Dr. Sami Beqirit të ndjerë që ta braktisë shtëpinë dhe në të janë vendosur forcat ushtarake e policore serbe.

 

Lajm i plotë: Forcat serbe po mitralojnë disa fshatra të Malishevës

Edhe sot forcat serbe kanë mitraluar disa fshatra të komunës së Malishevës. Komisioni për Informim i Degës së LDK-së të Malishevës bën të ditur se forcat serbe po mitralojnë nga Malisheva, Llazica e Smonica (përballë Tërpezës) fshatrat Tërpezë, Lladrovc, Carrallugë, Mleçan e Balinc. Lumi i banorëve të zhvendosur nga këto fshatra, të cilët kanë mësyrë zona më të qeta, është shumë i gjatë.

I njëjti burim bën të ditur se dje, prej orës 14:00 deri në orën 17:00, ka pasur luftime ndërmjet forcave të UÇK-së dhe forcave serbe në rrethinën e Rahovecit. Në njoftim thuhet se forcat serbe kanë sulmuar pozicionet e UÇK-së në fshatrat Reti e Opterushë të Rahovecit dhe në fshatin Shkozë të Malishevës, ndërsa njësitet e UÇK-së u janë përgjigjur këtyre sulmeve. Bëhet e ditur se gjatë këtyre luftimeve nuk ka pasur viktima.

 

Lajm i plotë: “Jugosllavia” shpallë gjendjen e jashtëzakonshme

Kryeministri i “Jugosllavisë” ka shpallur mbrëmë gjendje të jashtëzakonshme, të cilësuar si “gjendje para rrezikut të luftës”.

Ky vendim u mor vetëm disa orë pas dështimit të Misionit të Hollbrukut dhe para deklarimit të Sollanës se e ka autorizuar gjeneralit Klark për sulme kundër caqeve ushtarake serbe.

 

Shënim: Më 24 mars 1999, në mbrëmje, filluan bombardimet e NATO-s. Deri në çlirimin e Kosovës më nuk pati mundësi pune për gazetarët në Kosovë.

 ####

Por, le të shohim edhe cilat kanë qenë zhvillimet në këtë datë, që nga viti 1993:

 

 

24 mars 1993

Lajmet kryesore:

U lirua dr. Abdyl Krasniqi;

Dega e LDK-së organizon tubim proteste Munih;

Trafiku në Kosovë pothuajse u bllokua tërërisht;

Lidhje kulturore të Shqipërisë me Gjermaninë;

Policia e arrestoi ish-oficerin e APJ-së Fadil F.Rekajn;

Gjykatë speciale për krimet në ish-Jugosllavi;

Qeveria e Shqipërisë ka përkrahjen e Fondit Monetar Ndërkombëtar.

 

 

24 mars 1994

Lajmet kryesore:

Presidenti Klinton zgjodhi edhe Shqipërinë për ndihma ushtarake;

Tubim madhështor protestues i shqiptarëve në Stokholm;

Dr. Fehmi Agani: S’ka përçarje midis partive politike shqiptare;

Kryetari i Partisë Republikane të Kosovës u dërgua në burgun e Pejës;

Një i ri nga Suhareka u dërgua me dhunë në ushtrinë serbe;

Policia serbe hyri në zyrën e Degës së LDK-së në Kodrën e Trimave;

Demonstrata paqësore në Gjermani kundër kthimit të refugjatëve shqiptarë ;

Reagimi i Këshillit për të Drejtat e Njeriut për kthimin e refugjatëve nga Gjermania;

Protestë e Shoqatës së Gazetarëve të Kosovës;

Policia ndërpreu turneun e shahut “Kosova ’94”.

 

 

Represioni i policisë serbe në Kosovë

Mitrovicë: Sot në hyrje të Mitrovicës një patrullë e policisë serbe ndali autobusin me regjistrim të Nishit, i cili po kthehej nga Bullgaria përplotë udhëtarë. Pas legjitimimimit të udhëtarëve, policët dërguan në stacionin e policisë Bujar Xhemën, Afrim Vehapin, Safet Pecin dhe Ymer Gashin, si dhe tre udhëtarë tjerë, emrat e të cilëve nuk arritëm t’i mësojmë. Njoftohet se të arrestuarit po mbahen ende në stacionin e policisë në Mitrovicë.

Ndërkaq, dje, rreth orës 12, në stacioni e autobusëve në Mitrovicë, një patrullë e policisë serbe rrahu brutalisht vëllezërit Bashkim, Qenan, Adnan dhe Ruzhdi Ibrahimin nga Tërrnava e Preshevës. Vëllezërit Ibrahimi janë pronarë të firmës transportuese “Bashkimi”, të cilët e kanë të regjistruar vijën Preshevë-Mitrovicë dhe anasjelltas.

Vëllezërit Ibrahimi u rrahën pa kurrfarë shkaku.

Prishtinë: Parmbrëmë, rreth orës 17, në rrugën “Drenica II” në lagjen Kodra e Trimave, dy policë serbë rrahën fëmiun 13-vjeçar, Besnik Maloku, vetëm për shkak se Besniku nuk dinte të fliste serbisht.

I Istog: – Dje, organet e policisë serbe në Istog, morën në pyetje korrespodentin e “Bujkut”, Daut Blakajn. Inspektorët serbë nga

Daut Blakaj u interesuan të dinë veçanërisht rreth sistemit të informimit, si dhe rreth aktivitetit të Këshillit komunal për financim.

Më 21 mars, polica serbe mori në pyetje, Zymer Ademajn, kryetar i Nëndegës së LDK-së në Banjë, i cili u keqtrajtua psikikisht nga ana e policisë serbe.

Ndërkaq, dje inspektorët e sigurimit serb në Istog morën në pyetje dr.Sadik Bujupin nga Istogu, i cili kohë më parë kishte punuar me iniciativën e Komisionit për Shëndetësi të LDK-së.

Dje, rreth orës 11, shefi i policisë serbe në Istog, mori në pyetje edhe Hazbi Bajrajn, kryetar i Nëndegës së LDK-së në Istog. Edhe Hazbi Bajraj u mor në pyetje për shkak të kontrollimit mjekësor të nxënësve shqiptarë në Istog.

Hazbi Bajraj u lirua me kusht që të paraqitet sot sërish në stacionin e policisë në Istog në orën 8.

Po ashtu dje, organet e sigurimit serb, ftuan edhe Tush Gegajn, kryetar i Degës së SHH “Nënë Tereza” në Istog.

Lipjan: – Dje, rreth orës 5 të mëngjesit, policia serbe nën pretekst të kërkimit të armëve, bastisi familjen e Bajram Ollurit në fshatin Krojmir të Lipjanit. Familja e Bajram Ollurit është bastisur edhe gjatë vitit të kaluar, ndërsa edhe tash nga ai kërkohet që të dorëzojë një revole. Gjatë bastisjes, policia serbe u soll me vandalizëm duke thyer e demoluar shumë orendi. Pas bastisjes, policia mori me vete djalin e Bajramit, Heset Ollurin, të cilin e futën në bagazh të veturës dhe e dërguan në stacionin e policisë në Lipjan, me ç’rast u rrah brutalisht.

Klinë: – Më 21 mars, policia serbe i la ftesën që të paraqitet në stacionin e policisë në Klinë, Tahir Terdevajt nga Kërrnica. Pasi Tahiri të nesërmen u paraqit në polici, ai menjëherë u dërgua në Pejë.

Më 18 mars, disa policë serbë ishin mysafirë në familjen e Avdyl H.Asllanajt në Cerovik të Klinës. Njoftohet se Abdyl H.Asllanaj është bashkëpunëtor i okupatorit serb, ndërkaq në shtëpinë e tij policët ndejtën rreth katër orë.

Viti: Dje, në fhsatin Goshicë të Vitisë, policia serbe ia konfiskoi Sami Ahmetit një revole.

 

 

24 mars 1995

Lajmet kryesore:

Konferencë për gazetarë e presidentit të Republikës së Kosovës dr. Ibrahim Rugova;

U shënua numri jubilar i Informatorit ditor të QIK-ut;

Bota po e teston vendosmërinë tonë për pavarësi;

Kosova në hartat e mbrojtjes së Evropës;

Në Parlamentin e Norvegjisë u themelua Komiteti për Kosovën;

Protesta për pavarësinë e Kosovës organizohen edhe në Danimarkë;

Shkrimtarët shqiptarë në sallonet e librit në Paris;

Në Han të Elezit policia serbe bastisi dhe plaçkiti disa familje shqiptare;

Në Han të Elezit shpërndahen thirrje për shërbim ushtarak;

Filloi procesi kundër vrasësit të Z. Rashitit;

Papa: Tragjedia e Bosnjës dhe Kroacisë rrezikon tërë Evropën Juglindore;

Greqia pranon takimet direkte me Maqedoninë;

Asociacionet e rinisë së Kosovës organizojnë tubim me rastin e “Javës së aksionit evropian kundër racizimit”;

Dr. Kadrush Berisha u dënua me 20 ditë burg;

Policia ndërhyri sërish në SHM ” Muharrem Bekteshi” në Vushtrri;

Në Dragash u arrestuan dy të rinjë që kanë dezertuar nga ish-armata jugosllave;

Vazhdon dhuna e policisë serbe kundër banorëve shqiptarë në Grejkovc të Suharekës.

 

Një qytetar rom hodhi gruan dhe tre fëmijët e tij në ujërat e liqenit të Batllavës

Më 21 mars në Orllan ndodhi një tragjedi e rëndë familjare. Një qytetar rom, i vendosur në Beograd, i cili më parë ka jetuar në fshatin Sfeqël të Podujevës, për shkaqe tash për tash të panjohura, në ujërat e liqenit të Batllavës hodhi gruan dhe tre fëmijët e tij. Njëri nga fëmijët humbi jetën në ujërat e liqenit, ndërsa dy fëmijët dhe bashkëshortja e tij janë në gjendje të rëndë dhe gjenden të shtrirë në shok dhomë, në spitalin e Prishtinës. Kryesi i kësaj vepre ndodhet në arrati.

 

 

24 mars 1997

Lajmet kryesore:

UE kushtëzon Jugosllavinë e vetëshpallur me Kosovën;

Dialogu rreth Kosovës – pa kushtëzime paraprake;

Ministri shqiptar i mbrojtjes priti atasheun ushtarak të Francës;

Rigjykohen udhëheqësit e Odës Ekonomike të Kosovës;

Marrëveshje e Suedisë me Beogradin për kthimin e refugjatëve;

Kukës: 46 të plagosur nga krismat e pakontrolluara të armëve;

Pesë shqiptarë u mbytën në ujërat e Adriatikut;

“Vëllazëria Shqiptare” e Stambollit apelon për ruajtjen e Shqipërisë;

Grumbullohen ndihma për Shqipërinë;

Në Prishtinë policia serbe keqtrajtoi dhe plaçkiti një student;

Një i kthyer nga Gjermania u dënua me 20 muaj burg;

Dhuna e përditshme në Kosovë;

Në Vushtrri u mbajtën takimet tradicionale të poeteve shqiptare të Kosovës.

Radio Evropa e Lirë ka gjetur se emri i Ilia Uvarovit, shefit të ri të Zyrës Ndërlidhëse të Rusisë në Prishtinë, figuron në një databazë të publikuar nga organizata ukrainase Molfar, ku përfshihen persona që dyshohet se kanë lidhje me shërbimet sekrete ruse. REL-i nuk ka mundur ta verifikojë në mënyrë të pavarur pretendimin për rolin e saktë të tij.

Në një zyrë që prej vitesh operon pothuajse në heshtje në Prishtinë, Rusia emëroi shef të ri.

Në gusht të vitit 2025, përmes një njoftimi të shkurtër, misioni i Kombeve të Bashkuara në Kosovë (UNMIK) bëri të ditur se përfaqësuesja e atëhershme speciale e sekretarit të përgjithshëm të OKB-së kishte pritur shefin e ri të Zyrës Ndërlidhëse të Rusisë në Prishtinë, Ilia Uvarov.

Takimi u përshkrua si “diskutim i përgjithshëm dhe konstruktiv”.

Përtej këtij njoftimi formal, Uvarov mbeti figurë pak e njohur për publikun në Kosovë.

Madje, në ueb-faqen e Ministrisë së Punëve të Jashtme dhe Diasporës së Kosovës, ku janë të listuara misionet e huaja diplomatike në vend, ai ende nuk figuron si drejtues i kësaj zyre. Aty vazhdon të jetë i listuar paraardhësi i tij, Andrei Shugurov.

Ndërkohë, emri i Uvarovit, si i emëruar për Kosovën, përmendet në listën e përditësuar të misioneve të huaja në Serbi – një praktikë që lidhet me faktin se Serbia e konsideron Kosovën pjesë të territorit të saj, ndërsa shtetet që nuk e njohin pavarësinë e Kosovës, shpesh i menaxhojnë marrëdhëniet diplomatike përmes Beogradit.

Ajo që e vendos emrin e Uvarovit në një kontekst më të gjerë, është një databazë e publikuar nga Molfar Intelligence Institute – një organizatë ukrainase që merret me analiza të burimeve të hapura dhe, në disa raste, edhe me dokumente të rrjedhura nga Rusia.

Në këtë databazë, Ilia (Ilya) Uvarov përshkruhet si “oficer i departamentit RT (Zbulim nga territori) të Shërbimit të Inteligjencës së Jashtme të Rusisë (SVR)”.

Sipas organizatës, databaza është ndërtuar mbi materiale të siguruara nga një burim i brendshëm në një kompani teknologjike në Moskë dhe përmban emra diplomatësh dhe punonjësish të inteligjencës.

Një pjesë e të dhënave, sipas saj, është verifikuar përmes krahasimit me regjistra shtetërorë, por vetë organizata thekson se konfirmimi i plotë i roleve specifike mbetet i vështirë.

Instituti Molfar i tha REL-it se Departamenti RT “lidhet me operacione të inteligjencës që zhvillohen nga territori rus dhe që shpesh përdorin mbulesa diplomatike apo institucionale për të krijuar kontakte me zyrtarë të huaj, biznesmenë e të tjerë”.

REL-i nuk ka mundur të kontaktojë drejtpërdrejt me Ilia Uvarovin për të marrë një qëndrim lidhur me këto të dhëna.

Zyra Ndërlidhëse e Rusisë në Prishtinë nuk iu përgjigj pyetjeve të dërguara në adresën e saj zyrtare të emailit, e as Ambasada ruse në Beograd.

Ngjashëm, as Ministria e Punëve të Jashtme dhe Diasporës e Kosovës nuk iu përgjigj pyetjeve të REL-it nëse ka informacione që Uvarov mund të jetë i lidhur me inteligjencën ruse.

Kush është Uvarov?

Karriera diplomatike e Uvarovit, që besohet të ketë nisur qysh në vitin 2000, përfshin disa poste në vende të ndryshme.

Në dokumente zyrtare, ai shfaqet fillimisht në vitin 2011 si pjesë e stafit diplomatik rus në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.

Megjithatë, të dhënat më të dukshme për aktivitetin e tij lidhen me misionin diplomatik në Moldavi.

Atje, ai ka shërbyer si konsull në Ambasadën ruse në Moldavi.

Rol të rëndësishëm ka pasur edhe në strukturat e territorit të shkëputur moldavian – kryesisht rusishtfolës dhe prorus – të quajtur Transnitri, që Moldavia e konsideron pjesë të saj.

Në këtë territor ekziston Komisioni i Përbashkët i Kontrollit, i cili mbikëqyr zonën e sigurisë në Transnistri dhe përbëhet nga përfaqësues të Rusisë, Moldavisë dhe Transnistrisë.

Në vitin 2017, Uvarov u zgjodh bashkëkryesues i këtij komisioni si përfaqësues i Rusisë. Këtë post e mbajti deri në vitin 2019.

Komisioni është përgjegjës për monitorimin e zonës së sigurisë përgjatë lumit Dniestër (Nistru) që pas luftës së vitit 1992.

Sipas të dhënave që ka grumbulluar Shërbimi i Moldavisë i Radios Evropa e Lirë, në nëntor të vitit 2017, Uvarov mbështeti rihapjen e një ure mbi Dniestër, pavarësisht kundërshtimit të administratës separatiste të Transnistrisë.

Ura ishte rindërtuar me fonde të Bashkimit Evropian.

Sipas një ish-zyrtari të Qeverisë së Moldavisë, Uvarov është kthyer më vonë në Moskë pikërisht për faktin se ka mbështetur rihapjen e urës dhe mbajtjen e saj të hapur.

Përveç kësaj, sipas mediave në rajonin e Transnistrisë, Uvarov ka punuar më herët edhe në vende të tjera ish-sovjetike, si dhe në Shtetet e Bashkuara.

Çfarë ndodh kur një zyrtar i inteligjencës vepron nën mbulim diplomatik?

Ekspertët ndërkombëtarë të sigurisë thonë se përdorimi i mbulesës diplomatike për aktivitete të inteligjencës, është praktikë e njohur, por se në rastin e Rusisë ajo është “më e përhapur dhe më intensive”.

“Pothuajse nuk ka ambasadë në botë që të mos ketë një rol të caktuar të inteligjencës”, thotë Mark Galeotti, profesor britanik në University College London (UCL) dhe ekspert për krimin transnacional dhe çështjet e sigurisë ruse.

Ai thekson se, shpesh, është e vështirë të bëhet dallimi mes një diplomati dhe një oficeri të inteligjencës, por se karriera mund të japë indikacione.

“Nëse një diplomat ka një numër të madh postesh jashtë vendit, kjo ndonjëherë mund të japë indikacione për një rol në inteligjencë”, thotë ai për Radion Evropa e Lirë.

Sipas Galeottit, një mision si ai në Kosovë “duket si një bazë e përsosur për oficerë të inteligjencës, që më pas mund të udhëtojnë nëpër rajon”.

Ai shton se rëndësia e këtij misioni lidhet me kontekstin më të gjerë gjeopolitik.

“Ka rëndësi se çfarë ndodh në Kosovë. Kosova ka marrëdhënie relativisht të mira me Perëndimin… nuk ka të bëjë aq shumë me vetë Kosovën. Ka të bëjë me përdorimin e Kosovës si bazë, për të parë se çfarë mund të zbulohet rreth asaj që NATO-ja dhe vendet e tjera perëndimore po bëjnë dhe po mendojnë”, thotë Galeotti.

Ai paralajmëron edhe për ndryshimet në mënyrën e operimit të shërbimeve ruse pas dëbimit të qindra diplomatëve nga Evropa, pas nisjes së luftës së Rusisë kundër Ukrainës më 2022.

“Ata po mbështeten gjithnjë e më shumë te ndërmjetësit… njerëz që rekrutohen për të kryer detyra të caktuara, shpesh pa e ditur për kë punojnë”, thotë ai.

Në të njëjtën linjë, eksperti britanik për Rusinë, Keir Giles, thotë se praktika e përdorimit të zyrtarëve të inteligjencës nën mbulim diplomatik, është e përhapur globalisht, por se Rusia dallohet për shkallën e saj.

“Shumë vende vendosin oficerë inteligjence nën mbulesë diplomatike… por në rastin e Rusisë, një përqindje e madhe e diplomatëve janë në fakt oficerë inteligjence”, thotë ai për Radion Evropa e Lirë.

Ai shton se vendet përballen me një dilemë kur i identifikojnë këta persona: t’i dëbojnë apo t’i mbajnë nën vëzhgim.

Keir Giles.

“Ka rrethana të caktuara, në të cilat agjencitë vendase të kundërzbulimit do të jenë në dijeni të identitetit të një oficeri të inteligjencës nën mbulesë diplomatike, por do të vendosin të mos veprojnë kundër tij përtej vëzhgimit të aktiviteteve të tij”, thotë Giles.

Sipas tij, në raste si Kosova, ku kontrolli institucional mbi këtë mision diplomatik është i kufizuar, situata bëhet edhe më komplekse.

“Kur një vend nuk kontrollon kush hyn në territorin e tij… kjo paraqet një cenueshmëri potenciale”, thotë ai.

Ndërkohë, në anketat e vazhdueshme në Kosovë, për shumicën e popullatës, Rusia vazhdon të shihet si një faktor me rrezik për vendin.

Një raport i vitit 2024 i Qendrës Kosovare për Studime të Sigurisë (KCSS), që analizon narrativin e politikës së jashtme ruse kundrejt Kosovës, thotë se Moska e sheh Kosovën njëkohësisht si simbol të ndërhyrjes perëndimore, si çështje sigurie për Serbinë dhe si precedent në të drejtën ndërkombëtare.

“Në thelb, pozicioni i Rusisë ndaj Kosovës pasqyron rivalitetin e saj gjeopolitik me Perëndimin, i cili nën udhëheqjen e presidentit [Vladimir] Putin është thelluar ndjeshëm, veçanërisht përmes përpjekjeve për të forcuar ndikimin në Ballkanin Perëndimor, duke qëndruar në solidaritet me Serbinë”, thuhej në atë raport.

Edhe raporti “Vlerësimi Vjetor i Kërcënimeve 2026”, i publikuar nga Zyra e Drejtorit të Inteligjencës Kombëtar të Shteteve të Bashkuara javën e kaluar, vlerësoi se Rusia “nxit paqëndrueshmëri midis Serbisë, të cilën e favorizon, dhe Kosovës”, por gjithashtu “mbështet ndarjen e entitetit serb, Republika Sërspka, nga Bosnja dhe Hercegovina”.

Çfarë bën Zyra ruse në Kosovë?

Në Kosovë, Uvarov drejton një mision që funksionon në një kornizë të pazakontë diplomatike.

Zyra Ndërlidhëse e Rusisë është themeluar në vitin 2005, në kohën kur Kosova administrohej nga OKB-ja.

Ajo funksionon nën ombrellën e UNMIK-ut dhe nuk i nënshtrohet kontrollit të drejtpërdrejtë të institucioneve të Kosovës.

Stafi i saj nuk ka nevojë për viza, ka të drejtë hyrjeje dhe daljeje pa kufizime dhe gëzon imunitet nga juridiksioni penal, civil dhe administrativ.

Edhe ambientet e saj janë të paprekshme nga autoritetet lokale.

Kjo e bën këtë mision një nga më pak transparentët në Kosovë.

Për vite me radhë, aktivitetet e kësaj zyre kanë qenë kryesisht të padukshme për publikun. Informacionet e pakta që ekzistojnë, lidhen kryesisht me takime me misione ndërkombëtare.

Megjithatë, në vitin 2021, autoritetet e Kosovës shpallën “non grata” dhe dëbuan dy diplomatë rusë të lidhur me këtë zyrë, duke thënë se kishin “cenuar sigurinë kombëtare dhe rendin kushtetues”.

Sipas informacioneve jozyrtare të Radios Evropa e Lirë, përfaqësuesit e Zyrës së Rusisë në Kosovë mbajnë lidhje me Kishën Ortodokse Serbe.

Vetë Kisha Ortodokse Serbe thotë se përfaqësuesit e saj në Kosovë kanë kontakte të rregullta me misionet ndërkombëtare, si KFOR-i, OKB-ja, OSBE-ja, BE-ja dhe vendet e Quint-it, por se këto kontakte lidhen me çështje të sigurisë, jetës së përditshme dhe funksionimit të institucioneve kishtare, e jo me politikë.

Sa i përket Zyrës Ndërlidhëse të Rusisë në Prishtinë, Kisha tha për REL-in se, viteve të fundit, nuk ka pasur vizita formale, por vetëm vizita të herëpashershme të stafit të saj në objekte fetare, së bashku me familjarë, kryesisht për shërbesa dhe vizita fetare.

Ministria e Punëve të Jashtme dhe Diasporës e Kosovës nuk iu përgjigj pyetjeve të REL-it as nëse ka komunikim me këtë zyrë dhe diplomatët e saj, as për mënyrën se si funksionon ky mision diplomatik.

Për rolin e saktë të kësaj zyre në Kosovë, nuk foli as UNMIK-u.

Në një përgjigje për Radion Evropa e Lirë, OKB-ja tha se “nuk komenton për përbërjen apo aktivitetet e misioneve diplomatike të shteteve anëtare”. /REL/