Lajmet

​Kosova vetëm me një mjek të punës

Published

on

Sistemi shëndetësor i Kosovës aktualisht ka të punësuar vetëm një specialist të mjekësisë së punës. Mungesën e tyre e plotësojnë mjekët e mjekësisë familjare. Shtimi i numrit të mjekëve të punës po konsiderohet masë urgjente ndërkaq nga Ministria e Shëndetësisë presin që në fillim të vitit të ardhshëm të shtohen dhe katër specialistë të kësaj fushe.

Drejtori i Qendrës Kombëtare të Mjekësisë së Punës, e cila ka selinë në Gjakovë, Albert Lila e konsideron të domosdoshme të punohet në drejtim të plotësimit të këtij boshllëku në sistemin shëndetësor.

Ai thotë se nga 400 mijë punëtorët që janë të punësuar në gjithë vendin, vizita sistematike shëndetësore në vitin 2023, kanë kryer vetëm 6 mijë e 500 prej tyre, ose thënë në përqindje, 1.5%.

“Pas shumë viteve mund të them prej periudhës së pasluftës në Kosovë do të mund të mbrojnë provimin specialistik tre nga mjekët e rinj në specializim që filluan katër vite më parë specializimin, dhe sistemi shëndetësor në Kosovë do të pasurohet me 3 mjekë të ri dhe në pritje është edhe mjeku i katër….Kosova aktualisht në sistemin shëndetësor në marrëdhënie të rregullt është vetëm një specialiste e mjekësisë së punës, shumica e kolegëve nga mjekësia e punës janë në pension tashmë”, theksoi ai.

Lila thotë se për shkak të mungesës së mjekëve të punës, po shikohen mundësitë edhe për angazhim të profesionistëve shëndetësorë të pensionuar.

Sipas tij, Kosova në një periudhë afatmesme duhet t’i ketë të angazhuar së paku 30 mjekë të kësaj fushe.

“Del që është jo e nevojshme, por është jetike që Kosova të punoj në këtë drejtim, në plotësimin e këtij boshllëku që hapi i parë është dhënia e specializimeve të para katër vitesh dhe në krijimin e një kurrikule dhe një modeli të ri të kurrikulës për specializime nga mjekësia e punës….Mjekësia e punës mision e ka ruajtjen dhe mbrojtjen e shëndetit të të punësuarve, qoftë në sektorin publik dhe privat…Korniza ligjore na ka mundësuar që të angazhojmë edhe pensionistë dhe se aktualisht po shqyrtojnë mundësitë që të angazhohen pensionistë të tjerët specialist të mjekësisë së punës…I bie që në planin afatmesëm duhet 20 apo 30 veta për ta plotësuar këtë boshllëk, por në planin afatgjatë duhen minimum 100 kolegë nga mjekësia e punës”, thotë Lila.

Ndërkaq, zëvendësministri i Shëndetësisë, Arsim Berisha thotë se përmes shkollimit specialistik kanë ndërmarrë masa që kjo situatë të përmirësohet.

“Punën e mungesës së specialistëve të mjekësisë së punës e bëjnë e specialistet e mjekësisë familjare, çdo herë kur ka shpallje të konkursit për specializime prioritet profilet deficitare në këtë rast janë edhe specialistët e mjekësisë së punës. Është individuale nga ana e mjekut të përgjithshëm të bëjë përzgjedhjen e këtij profili. Unë ju bëjë thirrje të gjithë atyre që do të aplikojnë në konkursin që do të shpallet para fundit të këtij viti që të marrin edhe specializimin e mjekësisë së punës. Ne apriori nuk mund ta detyrojmë askënd, por ne kemi ndërmarrë hapa apo veprime apo angazhimin që shërbimet që i bënë mjekësia e punës t’i realizojë mjekësia familjare”, theksoi ai.

Në anën tjetër, kryetari i Odës së Mjekëve të Kosovës, Pleurat Sejdiu e sheh të nevojshme që të shtohen kapacitetet e specialistëve të mjekësisë së punës.

Ai e konsideron të gabuar, praktikën e zëvendësimit të mjekësisë së punës me atë familjare.

“Është menduar nga disa se mjekësia familjare do ta zëvendësojë mjekësinë e punës, nuk mund ta zëvendësojë mjekësinë e punës, janë bërë disa eksperimente koti dhe me vite të tëra nuk janë dhënë specializime në mjekësinë e punës. Besoj që më fund janë bindur ata që bëjnë politika se nuk është e drejtë është e nevojshme”, theksoi ajo.

E kryetari i Sindikatës së Pavarur të Sektorit Privat në Kosovës, Jusuf Azemi e konsideron mangësi të madhe mungesën e profesionistëve të punës.

Sipas tij, çdo komunë duhet të kishte të angazhuar së paku dy mjekë të punës.

“Është shumë normale që është një mungesë shumë e madhe, sepse këto janë më tepër sëmundje profesionale, që mund të themi çka ne në Kosovë, pothuajse gati, nëse nuk gaboj, vetëm KEK-u e ka një mbikëqyrje të punëtorëve për sëmundje profesionale, përndryshe të gjithë të tjerë punëtorë të sektorit privat të Kosovës, nuk i kanë dhe nuk ekziston. Është shumë normal që së paku në komunë duhet të jenë një apo dy persona për çdo lloj sëmundje profesionale”, thotë Azemi.

Eksperti i sigurisë në punë, Naim Bajraktari thotë se angazhimi i mjekut të punës në çdo kompani me numër të madh të punëtorëve duhet të obligohet me ligj.

“Është shumë e domosdoshme që të kenë kompanitë mjekun e vetë brenda, këtë gjithë herë e them brenda kompanive që kanë numër të madh të punëtorëve…Në Kosovë për momentin nuk ka dhe nuk praktikohet kjo… Roli i mjekut të punës është shumë i madh, në dy fronte. Fronti apo e mira e parë është se e duan shëndetin e punëtorëve sepse është prezent aty dhe përcjell gjendjen e tyre, flasim për kompanitë që janë më të rrezikuara me risk të lartë të rrezikut në vendet e punës. E mira e dytë është sepse ruan shëndetin e punëtorëve, në anën tjetër e kursen kompaninë nga keqpërdorimet që mund të vijnë nga punëtorët”, shprehet Bajraktari.

Në periudhën e para luftës në Kosovë kanë qenë të angazhuar rreth 52 mjekë të punës.

Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë, mjekësia e punës synon ruajtjen dhe promovimin e shëndetit të punëtorëve, përmirësimin e kushteve dhe mjedisit të punës, si dhe zhvillimin e organizimit dhe kulturave të punës.

Aktualitet

Një gjykatë ushtarake në Rusi zbuloi të vërtetën rreth njërës prej humbjeve më të rënda të luftës në Ukrainë

Published

on

By

Rusia pranoi për herë të parë se një raketë ukrainase fundosi anijen e saj të çmuar në Detin e Zi, duke e fshirë më vonë deklaratën dhe duke u rikthyer në versionin zyrtar se kryqëzori raketor Moscow u fundos për shkak të një aksidenti, raporton CNN.

Kur u fundos në prill 2022, Moscow ishte një nga anijet luftarake më të rëndësishme të Rusisë, vetëm shtatë javë pasi Kremlini nisi pushtimin e tij të paprovokuar dhe të plotë të Ukrainës. Kievi pretendoi se anija u godit nga raketa e saj anti-anije Neptune, por Rusia dha një version të ndryshëm të incidentit në atë që ishte ndoshta turpi i saj më i madh gjatë pushtimit, gjithashtu një nga fitoret më të mëdha të ushtrisë ukrainase.

Ministria ruse e Mbrojtjes ka këmbëngulur gjithmonë se Moscow u fundos pasi shpërtheu një zjarr dhe shkaktoi një shpërthim municionesh në bord. Ushtria ruse tha në atë kohë se ekuipazhi i anijes luftarake ishte evakuuar, megjithëse më vonë pranoi se disa ishin të zhdukur.

Sipas agjencisë së pavarur ruse të lajmeve Mediazona, një gjykatë ushtarake në Moskë javën e kaluar korrigjoi pa dashje versionin zyrtar të Kremlinit. Gjykata, sipas Mediazona-s, lëshoi ​​një deklaratë mbi vendimin kundër komandantit të marinës ukrainase i cili urdhëroi sulmet ndaj Moskës dhe një anijeje tjetër, fregatës Admiral Essen. Sipas gjykatës, ai u dënua me burgim të përjetshëm në mungesë.

Ukraina në eufori, ekspertët në mosbesim për versionin rus të historisë: “Çfarë lloj ekuipazhi është ky?!”

CNN pyeti autoritetet ruse në lidhje me tërheqjen e dukshme të deklaratës. Irina Zhirnova, një zëdhënëse e Gjykatës së 2-të Ushtarake të Distriktit Perëndimor, e cila duhej të lëshonte deklaratën e fshirë tani, tha se nuk do të kishte koment. Ushtria ruse nuk iu përgjigj kërkesës së CNN për koment.

Mediazona ka raportuar gjerësisht mbi rrethanat e fundosjes së anijes Moskva në të kaluarën, duke publikuar dëshmi nga familjet e marinarëve që vdiqën – vdekjen e të cilëve ushtria ruse nuk e ka pranuar kurrë zyrtarisht.

“Më 13 prill 2022, një sulm me raketa me dy raketa goditi kryqëzorin raketor të Gardës Moskva, duke shkaktuar një zjarr dhe tym që mbushte brendësinë e anijes”, tha deklarata e gjykatës, sipas Mediazona-s.

“Në shpërthim, zjarr dhe tym, 20 anëtarë të ekuipazhit të kryqëzorit vdiqën, 24 morën lëndime të ndryshme dhe tetë janë të zhdukur, gjatë betejës më shumë se gjashtorëshe për të shpëtuar anijen”, thuhet në deklaratë, sipas Mediazona, duke shtuar se anija “nuk ishte e përfshirë” në operacionin rus në Ukrainë.

I pyetur nga CNN për koment, Dmytro Pletenchuk, një zëdhënës i forcave detare të Ukrainës, tha se ishte e vështirë për Rusinë të mohonte faktet e fundosjes, veçanërisht pasi familjet e ekuipazhit të Moskës dolën hapur.

Tërheqja e deklaratës është vetëm dështimi i fundit propagandistik i autoriteteve ruse, raporton CNN.

Continue Reading

Aktualitet

“Hajdutët 2.0” që ju vjedhin me pajisje POS!

Published

on

By

Hajduti 2.0, siç e kanë quajtur kolegët tanë nga Italia, përkatësisht stafi editorial i medias me reputacion italiane Corriere della Sera, është një nga temat tek italianët. Italianët kanë analizuar histori rreth hajdutëve teknologjikë që dyshohet se fshihen në turma dhe, me ndihmën e pajisjeve POS, shfrytëzojnë pagesat pa kontakt për të vjedhur shuma deri në 50 euro nga viktimat e tyre. Por sa realiste është kjo formë grabitjeje? Ata pyesin veten…

Një sërë pengesash për hajdutët

Nga Milano në Romë, deri në rastin shumë të fundit në Napoli, duket se një valë frike e lidhur me vjedhjet fantazmë ka filluar përsëri, dhe psikoza është nxitur më tej nga videot në rrjetet sociale që dyshohej se ishin të inskenuara – u pretendua se ato ishin filmuar në Itali, por kishin origjinën nga vende të ndryshme. Tani, nga Napoli vijnë raportime të reja për vjedhje të kryera duke përdorur të njëjtën metodë krijuese dhe teknologjike: viktima është një kontabilist nga San Giorgio a Cremano, i cili e vuri re vjedhjen kur telefoni i tij inteligjent vibroi me një njoftim nga një aplikacion bankar: Pagesa u krye: 50 euro, nëpërmjet terminalit POS, shkruan Corriere della Sera, duke kujtuar se gushtin e kaluar pati një arrestim në Sorrento, dhe një grua 36-vjeçare, e ndaluar për vjedhjen e një kartëmonedhe 100 euroshe, u gjet me një terminal POS portativ në çantën e saj.

Por a është e mundur të vidhni para nga kartat ose telefonat inteligjentë duke mbajtur një pajisje POS portative afër xhepave të kalimtarëve dhe duke përfituar nga opsioni i pagesës pa kontakt pa një PIN? Përgjigja është – PO, por në kushte shumë specifike që e bëjnë këtë lloj grabitjeje jashtëzakonisht të vështirë në praktikë.

Kur bëhet fjalë për kartat, që një hajdut të jetë në gjendje të tërheqë para prej tyre, ai së pari duhet të kapërcejë disa pengesa fizike dhe teknologjike. Konkretisht, kartat “gjallërohen” vetëm kur hyjnë në fushën elektromagnetike të gjeneruar nga lexuesi (POS), dhe që çipi të aktivizohet dhe të fillojë transmetimin e një sinjali, distanca midis antenës së lexuesit dhe antenës së kartës duhet të jetë minimale, zakonisht më pak se katër centimetra. Fizika e dobësimit të sinjalit në 13.56 MHz, frekuenca në të cilën funksionojnë kartat e afërsisë, e bën jashtëzakonisht të vështirë, madje pothuajse të pamundur me pajisje standarde, “leximin” e një karte nga një distancë prej një metri ose përmes çantave të trasha. Hajdutët teorikisht mund të krijojnë antena të modifikuara, por edhe atëherë ato do të ishin jopraktike për hajdutët e xhepave, shkruan Corriere della Sera, duke shtuar se një hajdut modern, duke mbajtur terminalin e tij POS afër xhepit në të cilin mbajmë kartën tonë të kreditit ose debitit, teorikisht mund të vjedhë një shumë më pak se 50 euro.

Arsyeja qëndron në faktin se kartat e gjeneratës së re janë gjithmonë aktive dhe nuk kërkojnë zhbllokim. Por, ekziston një pengesë e madhe në të gjithë historinë, e njohur si përplasje kartash, e cila funksionon në mënyrë të tillë që nëse një përdorues ka dy karta pa kontakt në portofolin e tij, të dyja i përgjigjen fushës magnetike të hajdutit, dhe pajisjet POS janë të programuara të mos zgjedhin rastësisht dhe, nëse zbulojnë më shumë se një përgjigje, do ta ndërpresin transaksionin. Pra, që një hajdut të vjedhë para, viktima duhet të ketë vetëm një kartë pa kontakt në portofolin e tij, portofolin në xhep ose në pjesën e çantës më afër hajdutit, dhe viktima nuk duhet të ketë asnjë kartë tjetër të pajtueshme me RFID, siç është një kartë biznesi ose, le të themi, një kartë palestre. Përveç kësaj, nuk duhet të ketë mburoja metalike si monedha dhe çelësa, sepse ato gjithashtu do ta dobësojnë sinjalin. Pra, një grabitje është e mundur, por probabiliteti që gjithçka të përkojë në të njëjtën kohë, ose të krijojë kushte ideale për hajdutin, është jashtëzakonisht i vogël.

Telefonat inteligjentë paraqesin një sfidë edhe më të madhe për hajdutët

Kur bëhet fjalë për telefonat inteligjentë, transaksionet funksionojnë ndryshe dhe siguria përmirësohet më tej falë token-ave. Nëse një kriminel do të hakonte me sukses një transaksion me telefon inteligjent, ai do të merrte vetëm të dhënat e lidhura me atë token, të dhëna që janë plotësisht të padobishme për krijimin e një karte fizike të klonuar ose për të bërë blerje online në faqet e internetit, ku kërkohet numri aktual i kartës, shkruan Corriere della Sera, duke shtuar se vjedhja nga një iPhone është pothuajse e pamundur sepse arkitektura e sigurisë së Apple Pay kërkon vërtetim biometrik ose futjen e një kodi zhbllokimi për të aktivizuar antenën NFC.

Prandaj, një iPhone me ekran të fikur ose të kyçur nuk do t’i përgjigjet pajisjes POS, duke e bërë të pamundur një transaksion të padëshiruar dhe të fshehur. I vetmi përjashtim është modaliteti “Express Transit”, i projektuar për të shpejtuar kalimin nëpër barrierat e metrosë pa zhbllokuar telefonin.

Corriere della Sera shton se disa studiues britanikë kanë treguar në laborator se është e mundur të mashtrosh një iPhone të kyçur duke e bërë të besojë se është përpara një barriere metroje. Nga ana tjetër, pronarët e Android-ëve të vjetër duhet të jenë ende pak më të kujdesshëm, sepse për vite me radhë Google Wallet(më parë Google Pay) u lejonte përdoruesve të kryenin transaksione të vogla, zakonisht deri në 25-50 euro, thjesht duke ndezur ekranin, pa pasur nevojë ta zhbllokonin plotësisht, dhe kjo veçori përfaqësonte një cenueshmëri pak më të madhe kur bëhet fjalë për mundësinë e vjedhjes. Këshillohet që këta përdorues ta mbajnë funksionin NFC të fikur, ose ta aktivizojnë atë vetëm kur është e nevojshme. Megjithatë, prezantimi i Android 15 solli një hap përpara, pasi Google filloi të kërkonte zhbllokimin e pajisjes për të gjitha transaksionet NFC.

A ndihmojnë portofolet bllokuese RFID/NFC?

Ekzistojnë portofolet bllokuese RFID/NFC në treg, por a ndihmojnë ato? Përgjigja është – PO, sepse materialet e përfshira në to krijojnë një pengesë që reflekton ose thith valët e radios 13.56 MHz, duke parandaluar që fusha elektromagnetike e terminalit POS të arrijë antenën e kartës, dhe kjo mund të arrihet edhe duke e mbështjellë kartën pa kontakt në letër alumini. E gjithë kjo është efektive, por mund të mos jetë e rëndësishme për përdoruesin mesatar, pasi mbajtja e dy ose më shumë kartave krah për krah në portofolin tuaj eliminon problemet. Si përfundim, ndërsa “Hajduti 2.0” është teknikisht i mundur, një numër pengesash fizike, teknologjike dhe praktike e bëjnë këtë skenar të pamundur.

Continue Reading

Aktualitet

Gjakovë: Paraburgim për 22 të dyshuar për falsifikim votash

Published

on

By

Prokuroria Themelore në Gjakovë ka kërkuar caktimin e masës së paraburgimit ndaj 22 kryesuesve, të dyshuar për falsifikim të rezultateve të votimit gjatë procesit të numërimit të votave në zgjedhjet për deputetë të Kuvendit të Republikës së Kosovës, në Komunën e Gjakovës.

Sipas komunikatës për opinionin publik, kërkesa për paraburgim është paraqitur pas veprimeve hetimore të zhvilluara në bashkëpunim me Policinë e Kosovës – Drejtorinë Rajonale të Policisë në Gjakovë.

“Me vendim të Prokurorit të Shtetit, 22 (njëzet e dy) kryesuesit janë ndaluar në kohëzgjatje prej 48 orësh, ndaj të cilëve Prokuroria ka paraqitur kërkesë për caktimin e masës së paraburgimit pranë gjykatës kompetente”, thuhet në komunikatë.

Prokuroria njofton se ndaj të gjithë të dyshuarve është iniciuar procedura penale për veprën-falsifikimi i rezultateve të votimit nga neni 216, paragrafi 2 i Kodit Penal të Republikës së Kosovës.

“Të gjithë të dyshuarit ngarkohen për veprën penale ‘Falsifikimi i rezultateve të votimit’”, thekson Prokuroria.

Në kuadër të këtyre veprimeve hetimore janë intervistuar gjithsej 22 kryesues, lidhur me dyshimet për manipulim të rezultateve të votimit gjatë numërimit të votave brenda subjekteve politike për zgjedhjet parlamentare. /Ekonomia online/

Continue Reading

Aktualitet

Policia e Maqedonisë së Veriut bën sekuestrimin më të madh të kanabisit ndonjëherë, raporton TV MRT

Published

on

By

Policia në Maqedoninë së Veriut ka sekuestruar 28 tonë kanabis, kapja më e madhe e realizuar ndonjëherë në vend, pas bastisjes së dy ish-objekteve industriale, ka raportuar Reuters duke cituar televizionit shtetëror, MRT

Sipas raportit, aksioni policor në objektet në kryeqytetin e Shkupit dhe në qytetin jugor të Strumicës, i cili nisi të enjten, kishte në shënjestër kanabisin mjekësor që nuk ishte planifikuar të përdorej për qëllimet e tij të autorizuara.

Maqedonia e Veriut e legalizoi kultivimin e kanabisit për qëllime mjekësore në vitin 2016.

MRT raportoi gjithashtu se ky aksion policor lidhet me një bastisje të fundit në Serbinë fqinje, ku u sekuestruan pesë tonë kanabis.

Prokurorët serbë deklaruan të hënën se kanabisi i gjetur në një fermë në Serbinë qendrore kishte ardhur nga Maqedonia e Veriut. Prodhimi i kanabisit është i paligjshëm në Serbi. / Reuters/

Continue Reading

Të kërkuara