Botë
Ekonomia gjermane në krizë, cilat kompani të mëdha do të largojnë mijëra punëtorë
Published
1 year agoon
By
UBTnewsEkonomia gjermane është në prag të recesionit edhe sivjet – industria është veçanërisht e prekur nga kriza. Pesimizmi dominon në kompanitë më të mëdha. “Ato po vuajnë më së shumti për shkak të rënies së aftësisë gjermane të konkurrencës në tregun botëror,” beson Ulrich Kater, kryeekonomist i Dekabanka.
Dobësia e ekonomisë gjermane ka pasoja shumë konkrete. “Kriza industriale dhe rënia ekonomike afatgjatë po lënë gjurmë në tregun e punës”, thotë Enzo Weber nga Instituti për Kërkimin e Tregut të Punës (IAB). Sipas vlerësimeve të studiuesve, papunësia pritet të vazhdojë të rritet. Deri në pranverë, thonë ata, në Gjermani “nuk pritet ndonjë ndryshim i trendit”.
Disa kompani të mëdha gjermane kanë njoftuar pushime masive nga puna në javët dhe muajt e fundit. Këto janë kompanitë e prekura.
Schaeffler
Kompania Schaeffler, e cila prodhon pjesë për industrinë e automobilave, ka njoftuar pushime nga puna dhe mbyllje të fabrikave. Për shkak të problemeve të vazhdueshme në sektorin industrial dhe kërkesës së dobët në tregun e automjeteve, Schaeffler planifikon të shkurtojë gjithsej 4.700 vende pune, nga të cilat 2.800 janë në Gjermani. Gjithashtu, nga një fabrikë në Austri dhe Britani të Madhe do të mbyllen. Kompania njoftoi gjithashtu pezullimin e prodhimit të disa produkteve në Berndorf, Austri, si dhe përfundimin e disa prodhimeve në Sheffield, Angli.
Continental
Furnizuesi i automjeteve Continental planifikon gjithashtu pushime masive për shkak të shitjeve më të dobëta në BMW, Mercedes dhe koncerne të tjerë, si dhe problemet në sektorin e makinave elektrike.
Sipas kompanisë, nga mesi i vitit 2023, tashmë janë eliminuar 5000 vende pune në zhvillim, prodhim dhe administrim. Deri në vitin 2028, ata planifikojnë të shkurtojnë gjithsej 7.150 vende pune, nga të cilat më shumë se një e treta i përket Gjermanisë.
Volkswagen
Prodhuesi më i madh gjerman i makinave (Volkswagen, i cili përfshin markat VW, Audi, Porsche, Seat, Skoda, Cupra, Lamborghini, Bentley dhe Ducati) po përballet me një krizë serioze. Sipas përfaqësuesve të sindikatës, tre fabrika të VW janë aktualisht në rrezik, ndërsa nga shkurtimi rrezikohen dhjetëra mijëra vende pune. Kompanisë i mungojnë blerësit për më shumë se 500.000 automjete, tha Dirk Große-Loheide, anëtar i bordit drejtues të markës VW. “Nëse nuk ka kërkesë, ne duhet t’i përshtatim kapacitetet prodhuese me situatën aktuale”, shtoi ai.
Edhe drejtori i markës Volkswagen, Thomas Schäfer theksoi se masat aktuale, si pensioni i parakohshëm, puna me orar të shkurtuar dhe shkurtimet e tjera nuk janë të mjaftueshme për të ulur shpenzimet. Momentalisht janë duke u zhvilluar negociatat me sindikatat IG Metall, por nuk është arritur asnjë marrëveshje deri tani. Negociatat do të vazhdojnë me 9 dhjetor, por tani për tani parashikohen të shkurtohen dhjetëra mijëra vende pune.
Bosch
Bosch, një tjetër furnizues i madh me pjesë të makinave, planifikon të shkurtojë deri në 5.550 vende pune – prej tyre 3.800 në Gjermani. Shifrat e sakta do të darkodohen në negociata me përfaqësuesit e punëtorëve. I prekur veçanërisht është sektori “Cross-Domain Computing Solutions”, i cili merret me zhvillimin e sistemeve për asistencën në drejtimin e automjeteve dhe në drejtimin autonom.
Bosch planifikon të prezantojë reduktimin e orëve të punës për shumë punonjës në Gjermani, gjë që do të rezultojë edhe me paga më të ulëta. Në total, do të preken rreth 10.000 punëtorë në nëntë lokacione në Gjermani. Kompania përmend krizën në industrinë e automobilave dhe kërkesën më të dobët si arsye, ndërsa rezultatet në sektorin e teknologjive të reja, siç është drejtimi i automatizuar, janë nën pritshmëritë e mëparshme.
ZF Friedrichshafen
Furnizuesi i pjesëve të automjeteve ZF Friedrichshafen planifikon të shkurtojë deri në 14.000 nga 54.000 vende pune sa ka në Gjermani. Vetëm në Saarbrücken, 1.800 punëtorë do të pushohen nga puna deri në fund të vitit 2025. Nëse situata e vështirë me porositë vazhdon, gjithsej 4.500 vende pune mund të shkurtohen deri në fund të vitit 2028. Kompania nuk e përjashton as mundësinë e mbylljes së ndonjë fabrike.
ZF ka probleme edhe me borxhe të mëdha për shkak të blerjeve të mëdha (marrje/blerje kompanish), ndërkohë që rezultatet e shitjeve janë shumë më të ulëta sesa është pritur. “Sipas të dhënave të fundit, në fund të vitit do të na mungojnë tre miliardë euro të ardhura”, tha kryetari i Këshillit të Punëtorëve, Achim Dietrich. Për më tepër, borxhet e mëdha vijnë si pasojë e blerjeve të korporatave të tjera.
Ford
Prodhuesi amerikan i makinave Ford planifikon të shkurtojë 2.900 vende pune në Gjermani deri në vitin 2027, shumica e tyre në fabrikën në Këln. Në total, rreth 4.000 vende pune do të shkurtohen në Evropë. Edhe pse kompania investoi dy miliardë euro gjatë viteve 2023 dhe 2024 në modernizimin e fabrikës në Këln, për prodhimin e automjeteve elektrike, pritshmëritë e shitjeve nuk u përmbushën.
Thyssenkrupp
Prodhuesi më i madh i çelikut në Gjermani, Thyssenkrupp Steel planifikon të shkurtojë rreth 11.000 vende pune gjatë gjashtë viteve të ardhshme. Deri në fund të vitit 2030, numri i të punësuarve do të bjerë nga 27.000 në 16.000. Kompania synon të reduktojë kapacitetin prodhues dhe të rrisë investimet në teknologjitë miqësore ndaj mjedisit, të cilat kërkojnë miliarda investime. Përveç kësaj, importi i çelikut të lirë nga Azia dhe kriza në industrinë e automobilave paraqesin një sfidë të madhe.
BASF
Në vitin 2022, BASF ka shpallur një program kursimi për shkak të rritjes së çmimit të gazit dhe kushteve të vështira të biznesit në Evropë. Një plan shtesë shtrëngimi u prezantua në fillim të këtij viti, duke përfshirë shkurtimet e vendeve të punës në Ludwigshafen. Deri në vitin 2026, BASF planifikon të ulë kostot me një miliard euro në vit. Deri në fund të vitit 2024, kompania do të shkurtojë 3.300 vende pune globalisht, duke përfshirë 2.500 në Ludwigshafen.
Gjithashtu u njoftua edhe mbyllja e tre fabrikave në Ludwigshafen, duke përfshirë prodhimin e acidit adipik – një përbërës kyç për plastikën. Këto masa edhe pse të kuptueshme në situatën aktuale ekonomike, do të lënë pa punë mijëra punëtorë dhe do të përkeqësojnë më tej situatën në tregun e punës.
Aktualitet
WFP: Lufta në Iran mund të zhysë 45 milionë njerëz në uri akute deri në qershor
Published
47 minutes agoon
March 17, 2026By
UBTNews
Sipas analizës së Programit Botëror të Ushqimit (WFP) të publikuar të martën, dhjetëra miliona njerëz të tjerë do të përballen me uri akute nëse lufta në Iran vazhdon deri në qershor, raporton Reuters.
Sulmet amerikano-izraelite ndaj Iranit, që nisën më 28 shkurt, kanë bllokuar rrugët kryesore të ndihmës humanitare, duke vonuar dërgesat jetike për disa nga krizat më të rënda në botë.
Zëvendësdrejtori Ekzekutiv i WFP-së, Carl Skau, u tha gazetarëve në Gjenevë se parashikohet që edhe 45 milionë njerëz të tjerë të bien në uri akute si pasojë e rritjes së kostove të ushqimit, naftës dhe transportit. Kjo do ta çonte numrin global mbi nivelin rekord aktual prej 319 milionë njerëzish.
“Kjo do t’i çonte nivelet globale të urisë në një rekord historik dhe është një perspektivë e tmerrshme,” tha ai.
“Edhe para kësaj lufte, ne ishim në një ‘stuhi të përsosur’ ku uria nuk ka qenë kurrë aq e rëndë sa tani, si në numra, ashtu edhe në thellësinë e saj,” shtoi ai.
Skau tha se kostot e transportit janë rritur me 18% që nga fillimi i sulmeve më 28 shkurt dhe se disa dërgesa është dashur të ridrejtohen. Ai shtoi se këto kosto shtesë vijnë krahas shkurtimeve të thella të shpenzimeve nga WFP, ndërkohë që donatorët po fokusohen më shumë te mbrojtja. /Reuters/
Aktualitet
Udhëheqja e lartë e Iranit shënjestër e sulmeve
Published
2 hours agoon
March 17, 2026By
UBTNews
Izraeli deklaron se ka vrarë shefin e sigurisë së Iranit, Ali Larijani, në një sulm dhe se do të “vazhdojë gjahun” ndaj liderëve të vendit. Siç tregon edhe grafika e mëposhtme, shumë prej figurave të larta të vendit të periudhës para-luftës janë vrarë.
Vdekja e Liderit Suprem, Ayatollah Ali Khamenei, u njoftua më 28 shkurt, pas ditës së parë të sulmeve amerikano-izraele mbi Iran.
Gjithashtu, në valën e parë të sulmeve u vranë: këshilltari i sigurisë Ali Shamkhani, ministri i mbrojtjes Amir Nasirzadeh, komandanti i Gardës Revolucionare, gjenerali Mohammad Pakpour, si dhe shefi i shtabit të forcave të armatosura, Abdolrahim Mousavi. /BBC/

Aktualitet
Shtetet e Gjirit kërkojnë nga Trump neutralizimin e Iranit
Published
6 hours agoon
March 17, 2026By
UBTNews
Shtetet arabe të Gjirit nuk i kanë kërkuar SHBA-së të hyjë në luftë me Iranin, mirëpo shumë prej tyre tani po bëjnë thirrje që operacioni të mos ndalet pa u siguruar që Republika Islamike të mos ketë më mundësi të kërcënojë rrugët jetike të naftës.
Siç raporton Reuters, burime nga Gjiri bëjnë të ditur se shqetësimi kryesor mbetet mbrojtja e ekonomive që varen tërësisht nga ky rajon.
Sipas burimeve diplomatike perëndimore dhe arabe, Uashingtoni po ushtron presion mbi shtetet e Gjirit që t’i bashkohen luftës SHBA-Izrael. Presidenti Donald Trump dëshiron të tregojë mbështetje rajonale për fushatën, me qëllim që të forcojë legjitimitetin ndërkombëtar dhe mbështetjen e brendshme.
“Ekziston një ndjenjë e gjerë në të gjithë Gjirin se Irani ka kaluar çdo vijë të kuqe me çdo vend të rajonit,” tha Abdulaziz Sager, kryetar i Qendrës kërkimore të Gjirit me seli në Arabinë Saudite. Ai shtoi se sapo Irani nisi sulmet e drejtpërdrejta, u klasifikua si armik.
Irani sulmon gjashtë shtetet e Gjirit
Teherani ka demonstruar tashmë fuqinë e tij duke sulmuar aeroporte, porte dhe objekte të naftës në gjashtë shtetet e Gjirit përmes raketave dhe dronëve. Gjithashtu, është penguar qarkullimi në Ngushticën e Hormuzit, që shërben si “arteria” kryesore për një të pestën e furnizimit global me naftë.
Udhëheqësit e Gjirit besojnë se mosveprimi tani përbën rrezikun më të madh. Sulmet e fundit kanë dëmtuar imazhin e stabilitetit që këto vende janë përpjekur të ndërtojnë për të tërhequr tregtinë dhe turizmin.
Frika nga një luftë e gjerë
Pavarësisht kërkesave për dobësimin ushtarak të Iranit, brenda Këshillit të Bashkëpunimit të Gjirit (GCC) ende mungon një konsensus i plotë për hapat e mëtejshëm. Ndërsa Sekretari i Mbrojtjes i SHBA-së, Pete Hegseth, deklaroi se partnerët e Gjirit po rrisin angazhimin, Emiratet e Bashkuara Arabe janë treguar më të përmbajtura, duke thënë se nuk kërkojnë të përfshihen në eskalime.
Nga ana tjetër, Sager paralajmëroi se Arabia Saudite mund të detyrohet të hakmerret nëse Irani godet pikat kritike, siç janë impiantet e shkripëzimit të ujit ose objektet madhore të naftës. “Në atë rast, Arabia Saudite nuk do të kishte zgjidhje tjetër veçse të ndërhynte,” u shpreh ai. /Reuters/
Lajmet
Kallas: BE-ja kërkon zgjidhje diplomatike për Ngushticën e Hormuzit
Published
7 hours agoon
March 17, 2026By
UBTNews
Shefja e politikës së jashtme të Bashkimit Evropian, Kaja Kallas, deklaroi të martën se duhen gjetur rrugë diplomatike për të mbajtur të hapur Ngushticën e Hormuzit, teksa Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, u bën thirrje aleatëve të dërgojnë anije luftarake atje për të siguruar tranzitin mes luftës në Iran.
“Askush nuk është i gatshëm t’i vërë njerëzit e vet në rrezik në Ngushticën e Hormuzit. Ne duhet të gjejmë mënyra diplomatike për ta mbajtur këtë (ngushticë) të hapur, në mënyrë që të mos kemi krizë ushqimore, krizë të plehrave artificialë, si dhe krizë energjetike,” tha Kallas në një intervistë për Reuters.
DITARI: Çfarë lajmesh kemi lexuar në çdo 17 mars, në vitet nëntëdhjetë
WFP: Lufta në Iran mund të zhysë 45 milionë njerëz në uri akute deri në qershor
Konjufca pret ambasadorin bullgar: Diskutohet forcimi i bashkëpunimit në siguri dhe politikë të jashtme
Nënshkruhet kontrata 24 milionëshe për finalizimin e Spitalit të Ferizaj
REL: Mali i Zi bën thirrje për paqe dhe bashkëpunim pasi Serbia blen raketa kineze
Udhëheqja e lartë e Iranit shënjestër e sulmeve
5-vjeçari në trajtim intensiv për plagë të rënda nga keqtrajtimi i prindërve
Champions League, City dhe Chelsea luftojnë për rikthim
Konfirmohet heqja e të gjitha masave financiare ndaj Kosovës
Të kërkuara
-
Vendi3 months agoDizajneri grafik Berin Hasi ligjëron për studentët e Dizajnit të Integruar në UBT
-
Aktualitet3 months agoProfesori i UBT-së, Hazir S. Çadraku dhe bashkëpunëtorët publikojnë artikullin “Historia e Mbrojtjes së Shpellës në Kosovë” në SpeleoMedit Magazine
-
Lajmet3 months agoProfesorët e UBT-së publikojnë studim shkencor në revistën prestigjioze ndërkombëtare të indeksuar në Scopus (Q1)
-
Lajmet3 months agoProfesori Lulzim Beqiri përfaqëson UBT-në në mobilitetin akademik në Technische Hochschule Lübeck
