Lajmet

Çfarë po paralajmëron për sigurinë në botë gazetari rus fitues i çmimit Nobel?

Ai është i shqetësuar se sa larg do të shkojë Kremlini në përballjen e tij me Perëndimin.

Published

on

Autoritetet ruse mund të kenë mbyllur gazetën e tij, por gazetari Dmitry Muratov refuzon të heshtë.

Kryeredaktori i Novaya Gazeta dhe laureati rus i Çmimit Nobel për Paqe është i shqetësuar se sa larg do të shkojë Kremlini në përballjen e tij me Perëndimin, shkruan BBC.

“Dy breza kanë jetuar pa kërcënimin e luftës bërthamore, por kjo periudhë ka mbaruar. A do të shtypë Putin butonin bërthamor apo jo? Kush e di? Askush nuk e di këtë. Nuk ka asnjë person që mund ta thotë me siguri”, thotë Muratov,

Qëkur Rusia nisi pushtimin e saj në shkallë të plotë të Ukrainës në shkurt të vitit 2022, goditjet bërthamore të Moskës kanë qenë të zhurmshme dhe të shpeshta.

Zyrtarët e lartë kanë dhënë sugjerime jodelikate se vendet perëndimore që armatosin Ukrainën nuk duhet ta shtyjnë Rusinë shumë larg. Pak ditë më parë, presidenti rus Vladimir Putin njoftoi planet për të vendosur armë bërthamore taktike në Bjellorusi.

Pastaj një nga ndihmësit e tij më të afërt, Nikolai Patrushev, paralajmëroi se Rusia kishte një “armë unike moderne të aftë për të shkatërruar çdo armik, përfshirë Shtetet e Bashkuara”.

Bllof dhe rrëmujë? Apo një kërcënim që duhet marrë seriozisht? Muratov ka gjetur shenja shqetësuese brenda Rusisë.

“Ne shohim se si propaganda shtetërore po i përgatit njerëzit të mendojnë se lufta bërthamore nuk është një gjë e keqe… Në kanalet televizive këtu, lufta bërthamore dhe armët bërthamore promovohen sikur reklamojnë ushqim për kafshët shtëpiake”, thotë ai.

“Ata njoftojnë: ‘Ne kemi këtë raketë, atë raketë, një lloj tjetër rakete”. Ata flasin për shënjestrimin e Britanisë dhe Francës; për ndezjen e një cunami bërthamor që fshin Amerikën’. Pse e thonë këtë? Që njerëzit këtu të jenë gati”, shton ai.

Në televizionin shtetëror rus kohët e fundit, një drejtues i shquar i talk-shoë sugjeroi që Rusia “duhet të shpallë çdo objektiv ushtarak në territorin e Francës, Polonisë dhe Mbretërisë së Bashkuar një objektiv legjitim për [Rusinë]”.

I njëjti prezantues ka sugjeruar gjithashtu “rrafshimin e një ishulli me armë bërthamore strategjike dhe kryerjen e një lëshimi provë ose gjuajtje të armëve bërthamore taktike, në mënyrë që askush të mos ketë iluzione”.

Megjithatë, propaganda shtetërore këtu e portretizon Rusinë si një vend paqeje, dhe Ukrainën dhe Perëndimin si agresorë. Shumë rusë e besojnë atë.

“Njerëzit në Rusi janë rrezatuar nga propaganda”, thotë zoti Muratov. “Propaganda është një lloj rrezatimi. Të gjithë janë të ndjeshëm ndaj tij, jo vetëm rusët. Në Rusi, propaganda është dymbëdhjetë kanale televizive, dhjetëra mijëra gazeta, media sociale si VK [versioni rus i Facebook] që i shërben plotësisht ideologjisë shtetërore”.

NATO dënon retorikën ‘të rrezikshme’ bërthamore ruse

“Po sikur nesër propaganda të ndalet papritur?” Unë pyes. “Nëse gjithçka shkon në heshtje? Çfarë do të mendonin rusët atëherë?”

“Brezi ynë i ri është i mrekullueshëm. Është i arsimuar mirë. Gati një milion rusë janë larguar nga vendi. Shumë nga ata që kanë qëndruar janë kategorikisht kundër asaj që po ndodh në Ukrainë. Ata janë kundër ferrit që Rusia ka krijuar atje”, thotë Muratov.

“Jam i bindur se sapo të ndalojë propaganda, ky brez – dhe të gjithë të tjerët me arsye të shëndoshë – do të flasin”.

“Ata tashmë po e bëjnë këtë”, vazhdon ai. “Njëzet e një mijë çështje administrative dhe penale janë hapur kundër rusëve që kanë protestuar. Opozita është në burg. Mediat janë mbyllur. Shumë aktivistë, civilë dhe gazetarë janë etiketuar si agjentë të huaj”.

“A ka Putin një bazë mbështetëse? Po, një bazë të madhe. Por këta janë njerëz të moshuar që e shohin Putinin si nipin e tyre, si dikë që do t’i mbrojë dhe që u sjell pensionin çdo muaj dhe i uron Vitin e Ri çdo vit. Këta njerëz besojnë se nipërit e tyre të vërtetë duhet të shkojnë dhe të luftojnë dhe të vdesin”.

Vitin e kaluar Muratov nxori në ankand çmimin e tij Nobel për Paqen për të mbledhur para për fëmijët refugjatë ukrainas. Ai ka pak optimizëm për të ardhmen.

“Kurrë më nuk do të ketë marrëdhënie normale midis popullit të Rusisë dhe Ukrainës. Kurrë. Ukraina nuk do të jetë në gjendje të pajtohet me këtë tragjedi”.

“Në Rusi shtypja politike do të vazhdojë kundër të gjithë kundërshtarëve të regjimit”, shton ai.

“Shpresa e vetme që kam qëndron tek brezi i ri; ata njerëz që e shohin botën si një mik, jo si një armik dhe që duan që Rusia të jetë e dashur dhe që Rusia ta dojë botën. Shpresoj që kjo gjeneratë të jetojë më shumë se unë dhe Putini”, përfundon ai. 

Rajoni

Vdekje tragjike dhe të njëpasnjëshme në Durrës

Published

on

By

Dy ngjarje të rënda janë regjistruar gjatë ditës së sotme në Durrës, ku një burrë dhe një grua kanë humbur jetën në rrethana tragjike.

Në zonën e ish-Kënetës, një 68-vjeçar u gjet pa shenja jete në banesën e tij nga familjarët, ndërsa policia po e heton rastin si vetëvrasje me varje.

Ndërkohë, në lagjen 18 të qytetit, një grua 46-vjeçare dyshohet se është hedhur nga kati i pestë i një pallati.

Të dyja rastet po hetohen nga autoritetet, ndërsa shkaqet mbeten ende të paqarta.

Continue Reading

Vendi

Prishtina pas luftës në qendër të dramës që shfaqet në festivalin ndërkombëtar në Graz

Published

on

Shfaqja “Prishtina: Vrasja e paralajmëruar e një ëndrre”, produksion i Qendrës Multimedia, do të prezantohet më 28 maj 2026 në kuadër të “Dramatiker:innenfestival”, që mbahet në Graz të Austrisë nga 26 deri më 31 maj.

Drama me tekst të Jeton Nezirajt dhe regji të Blerta Nezirajt sjell në qendër transformimin urban të Prishtinës pas luftës, duke u fokusuar në figurën e arkitektit Rexhep Luci dhe ndryshimet e thella në hapësirën e qytetit.

Përmes një qasjeje bashkëkohore teatrore, shfaqja trajton çështje si planifikimi urban, arkitektura dhe trashëgimia kulturore, si dhe ndikimin e ndërtimeve pa kontroll në jetën e përditshme të qytetarëve.

“Prishtina…” është pjesë e programit ndërkombëtar të festivalit dhe është shfaqur me sukses në Kosovë dhe jashtë saj, duke u vlerësuar edhe nga kritika ndërkombëtare për qasjen e saj reflektuese mbi qytetin dhe kujtesën urbane.

Continue Reading

Vendi

BE-ja dhe ekspertët kërkojnë masa më të ashpra ndaj cigareve elektronike

Published

on

By

Rishikimi i ligjeve për duhanin dhe nikotinën nga Bashkimi Evropian ka nxitur diskutime të shumta në Konferencën Evropiane për Duhanin dhe Shëndetin, e mbajtur këtë javë në Milano. Ekspertë të shëndetësisë dhe organizata ndërkombëtare kanë bërë thirrje për rregulla më të forta ndaj cigareve elektronike dhe produkteve të reja me nikotinë, duke theksuar ndikimin e tyre te të rinjtë.

Gjatë konferencës është kërkuar forcimi i masave si rritja e taksave, kufizimi i reklamimit dhe ndalimi i përdorimit në më shumë hapësira publike. Drejtori i përgjithshëm i World Health Organization, Tedros Adhanom Ghebreyesus, ka paralajmëruar se produktet e reja të nikotinës po krijojnë forma të reja varësie, sidomos te të rinjtë.

“Sot, përballemi jo vetëm me dëmet e vazhdueshme të shkaktuara nga produktet tradicionale të duhanit, por edhe me një treg që po ndryshon me shpejtësi të produkteve të reja dhe në zhvillim të nikotinës. Këto produkte shpesh reklamohen si më pak të dëmshme, por në realitet po krijojnë rrugë të reja drejt varësisë, veçanërisht për të rinjtë. Kjo nuk është ulje e dëmit. Kjo është krijim i dëmit”, ka deklaruar ai.

Në konferencë u theksua gjithashtu se përdorimi i cigareve elektronike në Evropë po rritet ndjeshëm, veçanërisht tek të rinjtë. Përfaqësuesit e organizatave shëndetësore vlerësuan se krijimi i hapësirave pa nikotinë mbetet një nga mënyrat më efektive për mbrojtjen e shëndetit publik.

“Shfaqja e shpejtë e produkteve të reja të nikotinës, e kombinuar me ndryshimin e mënyrave të përdorimit, do të thotë se puna jonë është më e rëndësishme dhe më urgjente se kurrë”, ka thënë Juha Pekka Turunen.

Ndërkohë në Prishtinë, mjekët kanë ngritur shqetësime për shkallën e lartë të varësisë nga nikotina tek të rinjtë. Sipas tyre, shumë fëmijë dhe adoleshentë po bëhen të varur nga cigaret elektronike për shkak të përmbajtjes së lartë të nikotinës dhe aromave tërheqëse.

“Niveli i lartë i nikotinës që gjendet në këto produkte bën që fëmijët të bëhen kaq shumë të varur, sa që zgjohen edhe natën për të marrë dozën e nikotinës”, është shprehur mjeku Morina.

Ai ka paralajmëruar edhe për pasojat shëndetësore të këtyre produkteve, duke përfshirë dëmtimet në mushkëri, zemër, tru dhe sistemin psikik.

Së fundmi, në Kosovë është iniciuar ndryshimi i Ligjit për Kontrollin e Duhanit, por autoritetet deri tani kanë pranuar vetëm rekomandimin për ndalimin e aromave dhe shijeve në cigaret elektronike. /Ekonomia online/

 

 

Continue Reading

Lajmet

Rrustem Thaqi zgjidhet kryesues i ri i KGJK-së

Published

on

By

Rrustem Thaqi është zgjedhur kryesues i Këshillit Gjyqësor të Kosovës (KGJK) në mbledhjen e 367-të të mbajtur sot, më 25.05.2026, pas votimit me shumicë të anëtarëve të këshillit. Vendimi u mor nën udhëheqjen e zëvendëskryesueses Arjeta Sadiku, ndërsa mandati i tij do të zgjasë tre vjet.

Në garë për këtë pozitë ishin edhe kandidatët Rrustem Thaqi dhe Besnik Bislimaj, të cilët nuk prezantuan programe të reja pasi ato ishin paraqitur në mbledhjen e mëparshme. Pas zgjedhjes u bë edhe pranim-dorëzimi i detyrës nga Arjeta Sadiku te kryesuesi i ri.

Thaqi është gjyqtar i Gjykatës Supreme që nga viti 2022 dhe ka një karrierë të gjatë në sistemin e drejtësisë, përfshirë punën si avokat dhe gjyqtar në disa nivele të gjykatave në Kosovë. Ai gjithashtu ka mbajtur funksione të ndryshme profesionale, përfshirë angazhime në komisione dhe Akademinë e Drejtësisë.

Continue Reading

Të kërkuara