Në Komisionin Parlamentar për Shëndetësi janë shprehur shqetësime rreth listave të pritjes në kuadër të shërbimit Spitalor Klinik Universitar dhe janë adresuar kritika rreth bordit të këtij institucioni, për çka disa deputetë kanë kërkuar edhe shkarkimin e kryesueses së bordit të ShSKUK-së. Deputeti Bekim Haxhiu ka thënë se në vitin 2021 janë realizuar rreth 20 mijë operacione më pak në institucionet publike të shëndetësisë në vend.
Deputetët e Komisionit për Shëndetësi kishin mbajtur një takim me Bordin dhe drejtorin e ShSKUK-së, takim të cilin kanë deklaruar se nuk ka përfunduar në mënyrë të rregullt meqë sipas tyre kryesuesja e bordit, Agreta Gecaj- Gashi kishte fyer deputetët dhe e kishte lëshuar takimin.
Deputeti i Partisë Demokratike të Kosovës, Bekim Haxhiu ka thënë se janë të shqetësuar me situatën aktuale në ShSKUK.
“20 mijë operacione më pak janë në ShSKUK në vitin 2021, pra 20 mijë operacione janë më pak në sektorin publik dhe janë 20 mijë operacione më shumë në sektorin privat dhe kjo ka kosto miliona euro, dikush ka përfituar, prandaj ka përpjekje me i ikë llogaridhënies dhe nuk ka përgjegjësi kur lista e pritjes në procedurë diagnostifikuese nga zero sa ishte deri në një javë është bërë në gjashtë muaj deri në një vit, ne kërkuam edhe për këto llogari dhe nuk morëm. Mund ta mbajë atë bord Ministria, por bazuar në atë llogaridhënie që pamë, ose në atë paaftësi me u përgjigj në pyetje të deputetëve, ne kërkuam sa është numri i përgjithshëm i referimeve gjatë vitit 2021 nga sektori publik në sektorin privat, tha: ‘nuk kemi’, sa miliona euro kanë përfunduar në sektorin privat, ‘nuk kemi’. Bazuar në këto besoj që duhet t’i rekomandojmë ministrit të Shëndetësisë që të shkarkojë bordin sepse është bord i paaftë”, ka thënë Haxhiu.
Lidhur me takimin me Bordin e ShSKUK-së, kryetarja e komisionit, Fatmire Kollçaku ka deklaruar që edhe pse mediat nuk ishin në atë takim, dikush ka incizuar disa pjesë dhe i ka shpërndarë ato për çka ajo e ka konsideruar në kundërshtim me ligjin.
“Ka ndodhur një akt i dënueshëm sepse është bërë incizimi i takimit i paautorizuar, aty nuk ka pasur përfaqësues të mediave dhe nuk është paralajmëruar që do të bëhet incizimi i bisedave, ka qenë një bisedë, një raportim në fakt i Bordit dhe drejtorit të shërbimit spitalor klinik universitar dhe kanë rrjedh incizimet në media. Unë besoj që edhe me ligjet në fuqi kjo është e dënueshme”, ka thënë Kollçaku.
Kritika për kryesuesen e Bordit të ShSKUK-së ka pasur edhe deputeti i Lidhjes Demokratike të Kosovës, Armend Zemaj.
“Skandali më i madh i saj dhe që e ka humbur fokusin e punës është se kryetarja e Bordit kohët e fundit ose ka muaj që është kryesuese e komisionit përzgjedhës për drejtor të klinikave, një person i emëruar nga Qeveria e Republikës së Kosovës, edhe kjo është në kundërshtim me krejt normat ligjore që janë dhe këtu dikush duhet të vihet para përgjegjësisë… Informacionet që kemi, edhe mediat, edhe shërbimet atje, kanë parë keqpërdorime, kanë parë duke dhënë testime, duke shpërndarë letra të ndryshme edhe që kanë lënë shije të keqe edhe tek vet kolegët aty që janë mjekë profesionistë dhe që kanë garuar për drejtor të klinikave. Shkoni sot në emergjencë dhe e keni kaos, ata kanë krijuar kaos për shkak të papërgjegjësisë të saj dhe të këtij ekipi. Askush nuk po jep përgjegjësi, ju e dini çka ka ndodhur me metalet nëpër barna, askush nuk ka dhënë përgjegjësi deri sot, ju e dini çka ka ndodh në ndërrimin e kufomave, askush nuk ka dhënë përgjegjësi deri sot”, ka thënë Zemaj.
Edhe deputeti Mirsad Shkreta ka thënë se Ministria e Shëndetësisë duhet të ndërmarrë masa ndaj Bordit të ShSKUK-së.
“Kryetarja e Bordit na është drejtuar me fyerje, deputetëve, zotëri Haxhiut, mua, ‘unë juve nuk ju përfill, nuk ju njoh kush jeni’. Mbi vazhdën e kësaj konstatoj që persona të tillë, të cilët mund të kenë dhe kanë dëshmi që keqpërdorin pozitën zyrtare duhet të trajtohen komfort ligjit, andaj unë personalisht besoj që të gjithë deputetët janë të mendimit, kërkojmë nga organet kompetente, ministria e shëndetësisë, konform ligjit të merr masa, masa të cilat janë obligim edhe ligjor por njëkohësisht janë edhe mandat i yni për të cilin ne jemi zotuar para qytetarëve”, ka thënë ai.
Ndërsa deputeti i Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës, Shemsedin Dreshaj ka thënë se është brengosëse lista e pritjes deri në tetë muaj për procedura diagonostike.
“Shumë herë është proklamuar shëndetësia prioritet por edhe këtë herë po shihet që nuk është prioritet shëndetësia, nuk është prioritet për shkak se që sa kohë u bë tërë vitin e kaluar kemi pasur të njëjtat debate dhe prap jemi në të njëjtat, më të thelluara dhe situatën shumë më të rëndë sot sesa që e kemi pasur në fund të vitit të kaluar kur listat e pritjes kanë qenë zero e sot janë me tetë muaj, cila ishte arsyeja nuk patëm ndonjë valë të re, brengosëse është që për një interval kohor prej gjashtë muajsh të bëhet rendi gjashtë, shtatë apo tetë muaj të presin pacientët për procedura diagnostike dhe jo për intervenime apo operacione të ftohta”, ka thënë Dreshaj.
Komisioni për Shëndetësi ka miratuar Projektligjin për ndryshimin dhe plotësimin e ligjit për shëndetësi dhe atë për ndryshimin dhe plotësimin e Ligjit për sigurimin shëndetësor.
Lidhur me këtë të fundit, është thënë se bëhet fjalë për harmonizim me Ligjin për kundërvajtje.
Dy njësitë e Korporatës Energjetike të Kosovës B2 dhe A3, priten të kthehen në operim gjatë mbrëmjes.
Kështu deklaroi ministrja në detyrë e Ekonomisë, Artane Rizvanolli.
Ajo këtë e bëri të ditur, pas një takimi që ka zhvilluar me menaxhmentin e KEK-ut mbrëmë, ndërsa që në operim janë tri njësi (B1, A4 dhe A5) të Korporatës Energjetike të Kosovës ndërsa ekipet teknike janë të angazhuara me tri ndërrime, 24 orë pandalur, për t’i rikthyer sa më shpejt në operim edhe njësitë B2 dhe A3.
“Nga KEK-u presim që gjatë kësaj periudhe të ftohtë kur kërkesa është e lartë, të punojë me 5 blloqe. Ndonëse kjo është sfiduese, TC “Kosova A” ka operuar me të tri njësitë njëkohësisht për 22 ditë që nga 19 dhjetori deri më sot, për çfarë i jemi falënderues secilit punëtor e menaxher, që janë shtylla e sistemit tonë elektroenergjetik. Për krahasim, për 25 vjetët e kaluar KEK-u ka punuar me 5 njësi vetëm 55 ditë në total. Nga menaxhmenti dhe nga çdo punonjës i KEK-ut pres angazhim dhe përgjegjësi maksimale për t’i sjellë të gjitha njësitë në operim dhe për t’i mbajtur në operim gjatë këtyre muajve të ftohtë”, ka shkruar ajo.
Kurse, të hënën ka publikuar një video ku shihen punëtorët e KEK-ut duke punuar dhe ka bërë thirrje për kursim të energjisë.
Gjilan – Në një kohë kur e vërteta vihet vazhdimisht në provë, kur gazetaria përballet me presione politike, ekonomike dhe teknologjike, dhe kur interesi publik shpesh mbetet në hije, gazetaria hulumtuese mbetet një nga format më të larta të guximit profesional dhe përgjegjësisë shoqërore. Pikërisht në këtë kontekst, libri “Gazetaria Hulumtuese: Misioni, rreziqet, etika dhe sfidat profesionale” i profesorit, gazetarit dhe studiuesit të medias Musa Sabedini vjen si një akt profesional, intelektual dhe moral, që dëshmon se gazetaria e vërtetë nuk është vetëm profesion, por mision jetësor në shërbim të së vërtetës dhe demokracisë.
Duke qenë për dekada të tëra pjesë aktive e gazetarisë hulumtuese dhe autor i një sërë hulumtimesh që kanë shënuar debat publik në Kosovën e pasluftës, profesori, gazetari dhe studiuesi i medias Musa Sabedini ka theksuar se libri i tij më i ri, me titull “Gazetaria Hulumtuese: Misioni, rreziqet, etika dhe sfidat profesionale”, përfaqëson përmbylljen dhe kurorëzimin e një përvoje profesionale mbi 35-vjeçare në gazetari, me fokus të veçantë në gazetarinë hulumtuese.
Autori ka vlerësuar se finalizimi i këtij projekti jetësor nuk ka qenë një proces i lehtë, por as i pamundur, duke nënvizuar se përkushtimi afatgjatë ndaj profesionit dhe misionit të gazetarisë hulumtuese ka qenë shtysa kryesore për realizimin e tij.
Si autor i katër librave universitarë në fushën e medias, profesori Sabedini ka theksuar se kjo vepër është ndër të parat në hapësirën shqiptare që trajton në mënyrë të thelluar, sistematike dhe me pedantëri shkencore e praktike rolin, misionin dhe dimensionet e gazetarisë hulumtuese, duke ndërlidhur përvojën e drejtpërdrejtë nga terreni me reflektimin akademik.
“Libri nuk është vetëm një manual, por një udhëtim përmes përvojave reale, sfidave, rreziqeve dhe dilemave etike me të cilat përballet çdo gazetar në kërkim të së vërtetës. Përvoja ime profesionale, çmimet e fituara, kërcënimet me vdekje të evidentuara në mbi 35 raste për temat hulumtuese që kam trajtuar, si dhe presionet e përjetuara për vite me radhë, janë bërë bazë e fortë për përmbajtjen e këtij libri. Ai përfshin analiza konkrete, përkufizime teorike, udhëzime metodologjike dhe shembuj praktikë që ndihmojnë studentët dhe profesionistët të kuptojnë më thellë thelbin e gazetarisë hulumtuese. Libri është ndërtuar mbi një arkiv të pasur prej dekadash pune, i pasuruar me përvojën time akademike si ligjërues në Kolegjin UBT, ku për vite kam pasur fatin të ndaj dije dhe përvojë me studentët e gazetarisë. Ky rrugëtim është forcuar më tej përmes pjesëmarrjes në 14 konferenca ndërkombëtare dhe përmes punës kërkimore që më ka mundësuar të bashkoj praktikën me reflektimin shkencor”.
101 pyetje dhe 101 udhëzime, boshti etik dhe praktik i librit
Një nga veçantitë kryesore të librit, sipas autorit, janë 101 pyetjet dhe 101 udhëzimet, të ndërtuara si një udhërrëfyes etik, ligjor, psikologjik dhe profesional për gazetarët hulumtues, veçanërisht për studentët dhe gazetarët e rinj.
Këto pyetje nuk pasqyrojnë vetëm dilemat profesionale, por edhe përgjegjësinë morale që shoqëron çdo proces hulumtues. Ato janë personale, origjinale dhe burimore, të ndërtuara mbi përvojën e autorit, e cila përfshin edhe mbi 35 kërcënime me vdekje të evidentuara gjatë trajtimit të temave hulumtuese.
Në parathënien e librit, profesori Sabedini ka vënë theksin te një nga veçantitë kryesore të veprës: 101 pyetjet dhe 101 udhëzimet për gazetarinë hulumtuese, të cilat synojnë të shërbejnë si bazë orientuese për gazetarët e rinj, por edhe si instrument reflektimi për profesionistët me përvojë.
“Këto pyetje nuk pasqyrojnë vetëm dilemën profesionale të një gazetari hulumtues, por edhe dimensionet etike, ligjore, psikologjike dhe logjistike të procesit hulumtues. Ato synojnë të shërbejnë si një ‘udhërrëfyes etik dhe praktik’ për çdo gazetar hulumtues, veçanërisht për studentët e gazetarisë në të gjitha nivelet e studimit. Këto pyetje dhe këshilla janë personale, origjinale dhe burimore. Ato burojnë nga koncepti im profesional dhe nga rruga e gjatë, me shumë sfida dhe sakrifica, që kam kaluar si gazetar hulumtues në Kosovë dhe më gjerë”.
Një nga veprat e para shkencore – praktike në gazetarinë hulumtuese shqiptare
Si autor i katër librave universitarë në fushën e medias, Sabedini vlerëson se ky botim është ndër të parët që trajton me pedantëri shkencore dhe përvojë praktike misionin, rolin dhe dimensionet e gazetarisë hulumtuese, duke ndërlidhur punën në terren me reflektimin akademik.
Libri nuk konceptohet thjesht si manual profesional, por si një udhëtim i dokumentuar përmes përvojave reale, rreziqeve, dilemave etike dhe sfidave me të cilat përballet çdo gazetar në kërkim të së vërtetës. Ai mbështetet në një arkiv të pasur dekadash pune, në përvojën e autorit si ligjërues në Kolegjin UBT dhe në pjesëmarrjen e tij në 14 konferenca ndërkombëtare, ku ka bashkuar praktikën me kërkimin shkencor.
Sipas autorit, libri tejkalon kornizën e një botimi profesional dhe shndërrohet në një rrëfim të thellë mbi përvojën, pasionin dhe përkushtimin ndaj gazetarisë si mision jetësor.
“Libri ka ardhur si rezultat i njohjes së thellë dhe përjetimit shpirtëror të botës digjitale dhe online, që sjell rreziqe sa delikate e sfiduese, aq edhe të shpejta dhe dobiprurëse për botën bashkëkohore. Është një ftesë për të gjithë ata që besojnë se e vërteta meriton të zbulohet, pavarësisht pengesave dhe rreziqeve që ajo sjell”.
Gazetaria hulumtuese si shtyllë e demokracisë
Sipas Sabedinit, gazetaria hulumtuese është më shumë se profesion, ajo është një mision që bart rrezik real dhe përgjegjësi shoqërore. Ajo mbetet zëri i atyre që nuk kanë zë, mbrojtëse e interesit publik dhe një nga shtyllat më të shenjta të demokracisë moderne, sepse zbardh afera, ndriçon padrejtësi dhe nxit llogaridhënie institucionale.
Në një realitet ku informacioni manipulohet dhe presionet politike e ekonomike mbi mediat janë në rritje, autori vlerëson se gazetaria hulumtuese duhet të mbrohet dhe të avancohet si e mirë publike, me mbështetje institucionale, shoqërore dhe qytetare.
Në këtë kontekst, profesori Sabedini ka theksuar se çdo hulumtim bart në vete një mision, dhe çdo mision nënkupton rrezik real, duke e konsideruar gazetarinë hulumtuese si një profesion që ushqehet nga e vërteta dhe drejtësia dhe që mbetet në shërbim të shoqërisë dhe interesit publik.
“Ky përkufizim i thjeshtë mjafton për të kuptuar thelbin e gazetarisë hulumtuese, një profesion që jeton gjatë, sepse rrënjët e saj ushqehen nga e vërteta dhe drejtësia. Gazetaria hulumtuese është dhe do të mbetet në shërbim të shoqërisë, zëri i atyre që nuk kanë zë, mbrojtësja e guximshme e së vërtetës dhe e çdo njeriu që përballet me padrejtësi, pavarësisht nëse ajo vjen nga individë, grupe kriminale apo struktura të kriminalizuara institucionale”.
Një vepër për brezat e rinj
Me 718 faqe dhe i botuar nga Kolegji UBT, libri u dedikohet mbi të gjitha studentëve dhe gazetarëve të rinj, të cilët dëshirojnë të merren me këtë zhanër sfidues, të rrezikshëm, por thelbësor për shoqërinë.
“Mos e pyesni kurrë veten se çfarë sakrifice kërkon gazetaria hulumtuese; brengosuni për atë që mund t’i ofroni publikut,” thekson Sabedini, duke e përmbyllur librin si një thirrje për guxim, integritet dhe besnikëri ndaj së vërtetës./rajonipress/
Të martën, një pjesë e vendit u përball sërish me reduktime të rrymës. Kompania për Distribuim të Energjisë Elektrike – KESCO ka njoftuar se, reduktimet u rikthyen për shkak të kushteve të vështira dimërore.
“Kjo ka ardhur si pasojë e temperaturave të ulëta dhe rritjes së konsiderueshme të konsumit të energjisë elektrike, për shkak të përdorimit të shtuar për ngrohje”, thuhet në njoftimin e KESCO.
Aty, po ashtu thuhet se, sistemi elektroenergjetik i Kosovës po operon aktualisht në kushte të vështira, ndërsa prodhimi vendor i energjisë është i kufizuar, duke detyruar një rritje të nevojës për import. “Megjithatë, mundësitë për sigurimin e energjisë nga importi janë të kufizuara për shkak të kushteve teknike të sistemit elektroenergjetik në të cilin operon Kosova, duke e bërë të vështirë mbulimin e plotë të kërkesës në çdo moment.”
KESCO ka theksuar se po shfrytëzon të gjitha mundësitë për sigurimin e energjisë, përfshirë kontratat afatgjata dhe blerjet në tregjet afatshkurtra, por në periudha të tilla, mbulimi i plotë i kërkesës është i pamundur. Për këtë arsye, kompania ka apeluar tek konsumatorët për të kursyer energjinë elektrike, duke ndërmarrë masa konkrete për reduktimin e përdorimit të saj, veçanërisht gjatë orëve të pikut.
“Reduktimet e energjisë janë të domosdoshme për të ruajtur stabilitetin e sistemit elektroenergjetik dhe për të siguruar furnizim të vazhdueshëm me energji për të gjithë qytetarët. Kjo është një periudhë sfiduese, por ne mbetemi të angazhuar për të përmbushur obligimet tona ndaj konsumatorëve”, thuhet në njoftim.
Për të lehtësuar situatën, KESCO ka kërkuar bashkëpunimin e qytetarëve dhe institucioneve për të kursyer energjinë dhe për të kontribuar në ruajtjen e stabilitetit të sistemit. Kompania po punon gjithashtu në bashkëpunim të ngushtë me autoritetet relevante për të minimizuar ndikimin e mundshëm të reduktimeve në jetën e përditshme të qytetarëve.
Mes tjerash, KESCO ka kërkuar mirëkuptimin dhe bashkëpunimin e qytetarëve, derisa ka apeluar për kujdes të shtuar në përdorimin e energjisë elektrike.