Aktualitet

Zona ekonomike amerikane në sirtarë të qeverisë

Published

on

Vendimi i Qeverisë së Kosovës nga viti 2018 për formimin e zonës së veçantë ekonomike amerikane, ende nuk është funksionalizuar.

Nga Oda Ekonomike Amerikane, megjithatë thonë se marrëveshja për normalizim të marrëdhënieve ekonomike mes Kosovës dhe Serbisë e nënshkruar më 4 shtator në Uashington, ka ngritur nevojën e funksionalizimit të zonës ekonomike amerikane në Kosovë.

Kjo zonë, që njihet edhe si qyteti ekonomik kosovaro – amerikan, ishte paraparë të jetë një zonë e veçantë për tërheqjen e investitorëve amerikanë apo investimeve me pjesëmarrje të kapitalit amerikan. Lokacioni i zgjedhur ishte vendosur të jetë në komunën e Gjakovës.

Zyrtarë të Qeverisë së Kosovës nuk u janë përgjigjur pyetjeve të Radios Evropa Lirë lidhur me mosfunksionalizimin e kësaj zone ekonomike amerikane, ndërkaq në Ministrinë e Tregtisë dhe Industrisë (MTI), në të cilën bie administrimi i zonave ekonomike, nuk kanë informata.

Sipas një përgjigje me shkrim dërguar Radios Evropa e Lirë nga Ministria e Tregtisë dhe Industrisë, thuhet se formimi i zonës ekonomike amerikane nuk ka ardhur përmes Agjencisë për Investime dhe Përkrahjen e Ndërmarrjeve në Kosovë (agjenci kjo që funksionon në kuadër të MTI-së), por nga zyra e kryeministrit dhe në këtë fazë nuk kanë informata të hollësishme.

Zona e veçantë ekonomike amerikane me vendim të qeverisë që në atë kohë drejtohej nga tash ish-kryeministri Ramush Haradinaj, ishte vendosur të jetë me një sipërfaqe prej mbi 500 hektarë tokë.

Në atë kohë, kjo zonë ekonomike ishte konsideruar e një rëndësie të madhe për ofrimin e kushteve të nevojshme për investimin e kompanive të ndryshme nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Gjithashtu, ishte parë si mundësi e mirë për zhvillimin ekonomik të Kosovës dhe rritjen e punësimit.

Zona ekonomike amerikane në duart e qeverive

Haki Shatri, ish-këshilltari për ekonomi i ish-kryeministrit të Kosovës, Ramush Haradinaj, thotë për Radion Evropa e Lirë se kjo ishte një nismë e mirë, por që nuk u jetësua ende, për shkak të ndërrimit të qeverisë.

“Është një praktikë e keqe që nuk sigurohet vazhdimësia e vendimeve të një qeverie që efekti i tyre të ndihet në zhvillim shoqëror e ekonomik. Është me rëndësi që ajo{zona ekonomike amerikane} të jetësohet, sepse ndikon në tërheqjen e investimeve amerikane në punësim dhe në shumë segmente të zhvillimit ekonomik”, thotë Shatri.

Sipas Ligjit për zonat ekonomike, në këto hapësira mund të zhvillohet çdo veprimtari afariste, e cila nuk cenon rendin publik, mbrojtjen e shëndetit, mjedisin, florën dhe faunën dhe pasuritë kombëtare të Kosovës.

Krijimi i zonave ekonomike ka për qëllim nxitjen dhe inkurajimin e investimeve në Kosovë, duke iu ofruar investitorëve infrastrukturë të përshtatshme për zhvillimin e veprimtarive afariste, (si lehtësira tatimore) nxitjen e investimeve private në veprimtaritë prodhuese, si dhe të ndihmojë në zhvillimin e përgjithshëm ekonomik në Kosovë, e hapjen e vendeve te reja të punës.

Drejtori ekzekutiv i Odës Ekonomike Amerikane në Kosovë, Arian Zeka, për Radion Evropa e Lirë sqaron se ka pasur një grup punues që ka punuar në përcaktimin e kritereve për vendosjen e kompanive brenda zonës dhe po ashtu janë bërë edhe disa nisma. Por, sipas tij, ndryshimet e qeverisjes e kanë zhvendosur fokusin nga kjo iniciativë që është vendim i qeverisë.

“Për aq kohë sa nuk nxirret një vendim për shfuqizimin e këtij vendimi, ky vendim duhet të shtyhet përpara nga qeveria aktuale”, thotë Zeka.

Marrëveshja në Uashington nxit jetësimin e zonës ekonomike amerikane

Zeka thotë se vetë nënshkrimi i marrëveshjes në Uashington dhe hapja e mundësive të financimit që ofrohen nga dy institucionet financiare amerikane, siç është Korporata Ndërkombëtare e SHBA-së për Zhvillim Financiar dhe Banka EXIM, tregon rëndësinë e jetësimit të kësaj zone.

“Shpresoj që Ministria e Tregtisë që ka kompetencat, do ta marrë me prioritet këtë çështje. Do të ishte mirë që kurdo që ata (investitorët amerikan) të shprehin gatishmëri për konkretizimit e planeve për zgjerim në Kosovë, të kenë një hapësirë në të cilën mund të vendosen, pra një hapësirë që ju ofron infrastrukturën e nevojshme”, thotë Zeka.

Oda Ekonomike Amerikane në kohë e vendimit për krijimin e zonës ekonomike amerikane kishte dhënë rekomandimet e saj.

Lehtësirat që OEAK-u ka rekomanduar, thotë Zeka, kanë të bëjnë me lirimet nga tatimet e ndryshme, lirime të cilat e tejkalojnë periudhën që ofrohen me legjislacionin aktual tatimor, pastaj lehtësira të tjera sa i përket tatimit në të ardhura personale dhe të tjera.

Ndërkohë, në raportin e Departamentit Amerikan të Shtetit për Klimën e Investimeve në botë nga 9 shtatori thuhet se Kosova ka potencial për të tërhequr investime të huaja direkte dhe ka regjistruar norma pozitive të rritjes ekonomike, mesatarisht pothuajse katër për qind, gjatë dekadës së fundit. Megjithatë, sipas raportit, ky potencial kufizohet nga dështimi për të adresuar disa çështje serioze.

“Integrimi i kufizuar ekonomik rajonal dhe global; paqëndrueshmëria politike dhe ndërhyrja në ekonomi; korrupsioni; një furnizim jo i besueshëm i energjisë; një sektor i gjerë joformal; vështirësia në krijimin e të drejtave pronësore dhe sundimi i paqartë i ligjit, duke përfshirë një mungesë të dukshme të zbatimit të kontratës”, thuhet në raport.

Raporti thekson se sektori i drejtësisë ka ngecur të zbatohet, edhe pse ligjet dhe rregulloret e Kosovës janë në përputhje me standardet ndërkombëtare për mbështetjen dhe mbrojtjen e investimeve.

Ndryshe, investimet amerikane në Kosovë në vit, sipas Odës Ekonomike Amerikane, janë deri në 25 milionë euro. Kjo shumë konsiderohet të jetë e ulët. Një ndër investimet e kompanive amerikane në Kosovë është ajo e konsorciumit turko-amerikan, Bechtel-Enka për ndërtimin e autostradave në Kosovë.

Po ashtu, edhe kompania amerikane Contour Global ishte njëra nga kompanitë, e cila erdhi në Kosovë për të investuar në ndërtimin e termocentralit Kosova e Re, por e cila më pas ishte tërhequr./telegrafi/

Continue Reading

Lajmet

Reuters: Presidentja e Kosovës shpërndan parlamentin, shpall zgjedhje të parakohshme

Published

on

By

Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, shpërndau të premten Parlamentin dhe shpalli zgjedhjet e parakohshme, pasi ligjvënësit dështuan të zgjedhin kreun e ri të shtetit brenda afatit kushtetues, ka raportuar media prestigjioze ndërkombëtare Reuters.

Parlamenti kishte afat deri të enjten në mesnatë për të zgjedhur një president të ri para se mandati i Osmanit të përfundojë në prill, por partitë opozitare refuzuan të marrin pjesë në votim. Sipas ligjeve të vendit ballkanik, dështimi për të zgjedhur presidentin e ri nxit automatikisht zgjedhje të parakohshme parlamentare.

Ky veprim zgjat bllokadën politike në Kosovë, shtetin më të ri të Evropës që synon anëtarësimin në Bashkimin Evropian. Vendi mbeti pa një qeveri funksionale për pjesën më të madhe të vitit të kaluar, pasi parlamenti i fragmentuar dështoi për muaj të tërë të zgjidhte qoftë edhe kryetarin e Kuvendit.

Zgjedhjet e ardhshme do të jenë të tretat në pak më shumë se një vit. Kosova tashmë mbajti zgjedhje të parakohshme më 28 dhjetor, pas dështimit për të formuar qeverinë pas zgjedhjeve të shkurtit 2025.

“Një parlament që nuk mund të zgjedhë një president, nuk mund të vazhdojë pafundësisht ta zvarrisë procesin ashtu siç po tentohet,” tha Osmani në një deklaratë. “Askush nuk duhet të dëshirojë një tjetër cikël politik, veçanërisht në këtë moment kur vendi ka nevojë për stabilitet.”

Osmani pritet të takohet me partitë politike këtë të premte, para se të caktojë datën e saktë të zgjedhjeve.

Fitorja bindëse e partisë Vetëvendosje të Kryeministrit Albin Kurti në dhjetor dukej se do t’i jepte fund ngërçit. Në atë kohë, shumë analistë politikë besonin se opozita do të merrte pjesë në votimin për zgjedhjen e presidentit. Megjithatë, megjithëse Vetëvendosja fitoi mjaftueshëm ulëse për të formuar qeverinë, ajo dështoi të siguronte pjesëmarrjen e nevojshme të opozitës për kuorumin e zgjedhjes së presidentit.

Partitë opozitare kanë kërkuar një kandidat konsensual, por Kurti ka nominuar Ministrin e tij të Jashtëm, Glauk Konjufca./Reuters/

 

Continue Reading

Lajmet

Jashari koordinon dërgimin e trupave me ushtrinë e SHBA-së për në Gaza

Published

on

By

Komandanti i Forcës së Sigurisë së Kosovës, Gjenerallejtënant Bashkim Jashari, ka realizuar sot një video-konferencë me komandantin e Forcës Ndërkombëtare Stabilizuese (International Stabilization Force), Gjeneral Major Jasper Jeffers III nga ushtria e Shteteve të Bashkuara të Amerikës, për të bërë koordinimet e nevojshme për dislokimin e FSK-së në Rripin e Gazës.

Në këtë bisedë, Jashari i ka rikonfirmuar Gjeneralit Jeffers gatishmërinë e FSK-së për pjesëmarrje në këtë operacion ndërkombëtar me një kontingjent ushtarak.

“FSK është ushtri profesionale, e trajnuar me standarde të NATO-s dhe e gatshme të eksportojë siguri kurdo që një gjë e tillë kërkohet nga ushtritë e shteteve partnere, e në këtë rast të SHBA-së”, njofton FSK-ja.

Në fund të takimit, Gjenerali Jeffers III e falënderoi Gjeneral Jasharin për gatishmërinë e FSK-së për të ofruar siguri në Lindjen e Mesme, duke e vlerësuar forcën tonë si një partner serioz në promovimin e paqes dhe stabilitetit në botë.

Continue Reading

Aktualitet

Luftëtarët elitë të Hezbollahut kthehen në jug të Libanit për të luftuar trupat izraelite

Published

on

By

Hezbollahu ka shtuar luftëtarë elitë për t’u përballur me forcat izraelite në jug të Libanit, duke i rikthyer ata në rajonin kufitar nga i cili ishin tërhequr pas luftës së vitit 2024. Lajmi bëhet i ditur nga tre burime libaneze të mirëinformuara mbi këto lëvizje, ndërkohë që grupi i mbështetur nga Irani po zhytet gjithnjë e më thellë në konfliktin e Lindjes së Mesme.

Anëtarët e forcave “Radwan” të Hezbollahut kanë marrë urdhra për t’u përfshirë në betejë dhe për të bllokuar përparimin e tankeve izraelite. Burimet cituan si shembull qytetin e Khiyamit – një nga disa zonat ku raportohet se trupat izraelite kanë përparuar të mërkurën.

Hezbollahu, një grup mysliman shiit libanez i themeluar nga Garda Revolucionare e Iranit në vitin 1982, hyri në luftë të hënën, duke hapur zjarr për të marrë hak për vdekjen e liderit suprem të Iranit, i cili u vra në një sulm të befasishëm SHBA-Izrael në Teheran.

Izraeli ka kryer sulme të rënda në jug të Libanit dhe më gjerë që nga ajo kohë, duke dërguar më shumë trupa përtej kufirit dhe duke urdhëruar libanezët të largohen nga një pjesë e madhe e territorit në rajonin kufitar, ku ushtria izraelite kishte mbajtur ushtarë në disa pozicione që nga lufta e vitit 2024.

Udhëheqësi i Hezbollahut, Naim Qassem, tha në një fjalim televiziv të mërkurën se grupi do të përballet me atë që ai e përshkroi si një plan izraelit për “pushtim dhe zgjerim”.

“Për ne, kjo është një mbrojtje ekzistenciale,” tha ai.

Rikthimi i forcave “Radwan”

Sipas burimeve, të cilat folën në kushte anonimiteti për shkak të ndjeshmërisë së temës, luftëtarët elitë u dislokuan në jug pasi grupi hapi zjarr me raketa dhe dronë të hënën. Ata ishin larguar nga ajo pjesë e Libanit – konkretisht nga zona midis lumit Litani dhe kufirit me Izraelin – pas një armëpushimi të ndërmjetësuar nga SHBA në luftën e vitit 2024, duke u zhvendosur në veri të lumit.

Burimet nuk specifikuan numrin e saktë të forcave elitë që janë dislokuar. Presidenti i Libanit, Joseph Aoun, ka deklaruar se sulmet fillestare të Hezbollahut të hënën u kryen nga pozicionet në veri të lumit Litani.

Situata në terren dhe bilanci i vitit 2024

Një zëdhënës ushtarak izraelit tha se po verifikonin raportet, por nuk dha menjëherë komente mbi dëshmitë e burimeve. Ushtria libaneze refuzoi të komentonte, ndërsa zyra e Kryeministrit Nawaf Salam nuk iu përgjigj menjëherë kërkesës për koment.

Ushtria izraelite njoftoi të mërkurën se dy ushtarë u plagosën si pasojë e zjarrit antitank kundër trupave në jug të Libanit, duke shënuar lëndimet e para të raportuara në radhët e forcave izraelite që nga fillimi i luftës rajonale. Ndërkohë, Hezbollahu ka njoftuar disa sulme që shënjestrojnë tanket izraelite këtë javë, së bashku me lëshime të shumta raketash dhe dronësh drejt Izraelit.

Për t’i dhënë një pasqyrim historisë së këtij konflikti, në luftën e vitit 2024 u vranë rreth 5,000 luftëtarë të Hezbollahut, shumë prej të cilëve anëtarë të forcës elitë “Radwan”. Ajo luftë e la Hezbollahun e dëmtuar rëndë.

Pas armëpushimit të vitit 2024, i cili kërkonte që ushtria libaneze të konfiskonte të gjitha armët e paautorizuara në jug të lumit Litani, ushtria sekuestroi shumë depo armësh të Hezbollahut. Grupi deklaroi në atë kohë se respektonte armëpushimin në jug të Litanit, por pretendoi se ai nuk zbatohej për pjesën tjetër të Libanit.

 

Continue Reading

Aktualitet

LVV kundërshton shpërndarjen e Kuvendit, Nagavci: Do t’i drejtohemi Gjykatës Kushtetuese

Published

on

By

Shefja  e grupit parlamentar të Lëvizja Vetëvendosje, Arbërie Nagavci e konsideron antikushtetues vendimin për shpërndarjen e Kuvendit të Kosovës. Përmes një konference për media, deputetja Arbërie Nagavci bëri të ditur se partia e saj do të dorëzojë kërkesën në Gjykatën Kushtetuese për të kontestuar ligjshmërinë e këtij akti.

Nagavci argumentoi se ky vendim është i paarsyeshëm, veçanërisht duke pasur parasysh agjendën parlamentare që ishte planifikuar për ditën e sotme. Sipas saj, shpërndarja ka bllokuar procese me peshë financiare për vendin.

“Nuk ka asnjë arsye se pse duhej të ndodhte një akt i tillë sot në mëngjes. Me kërkesën e Qeverisë sot në 14:00 ka qenë e ftuar një seancë për shqyrtimin e marrëveshjeve ndërkombëtare me vlerë rreth 100 milionë euro projekte me interes të qytetarëve”, ka thënë ajo në konferencë për media.

Kjo lëvizje e LVV-së vjen si reagim i menjëhershëm ndaj dekretit të fundit, duke e cilësuar atë si një pengesë për realizimin e projekteve në interes të publikut.

 

Abdixhiku mbështet shpërndarjen e Kuvendit: “U mbrojt rendi kushtetues”

Kryetari i Lidhjes Demokratike të Kosovës, Lumir Abdixhiku, ka deklaruar mbështetjen e tij për vendimin e Presidentes Vjosa Osmani-Sadriu për shpërndarjen e Kuvendit të Kosovës.

Sipas Abdixhikut, LDK-ja vlerëson përgjegjësinë dhe qartësinë kushtetuese që Presidentja ka treguar përmes këtë vendimi, duke vepruar në mbrojtje të rendit kushtetues dhe funksionimit normal të institucioneve të Republikës.

Kreu i LDK-së u shpreh se dështimet politike dhe tendencat për imponim nuk mund të prodhojnë zvarritje procedurale, të cilat do ta shndërronin Kosovën në një vend pa norma dhe rregulla. Ai u shpreh i gatshëm që partia e tij të marrë pjesë në konsultimet e menjëhershme për caktimin e datës së zgjedhjeve të reja.

Në fund, Abdixhiku nënvizoi se zgjedhjet nuk ishin alternativa e preferuar e LDK-së dhe se ekzistonte mundësia për ta evituar këtë proces. Megjithatë, siç u shpreh ai: “Apetitet për kapje njëpartiake të të gjitha pozitave shtetërore parandaluan çdo kompromis eventual”.

 

Kosova drejt zgjedhjeve të reja: Presidentja Osmani shpërndan Kuvendin

Në mëngjesin e së premtes, Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, ka nënshkruar zyrtarisht dekretin për shpërndarjen e legjislaturës aktuale të Kuvendit. Ky vendim vjen si pasojë e ngërçit politik të krijuar në institucionin ligjvënës.

Në një deklaratë për mediat, Osmani sqaroi se pamundësia e deputetëve për të zgjedhur kreun e ri të shtetit gjatë natës së mbrëmshme e ka dërguar vendin në mënyrë të pashmangshme drejt procesit të parakohshëm zgjedhor.

“Kjo situatë ka qenë plotësisht e evitueshme. Është fatkeqësi e madhe që ata përfaqësues nuk zgjodhën interesin e popullit”, ka theksuar ajo.

Procesi i zgjedhjes u ndërpre gjatë një seance të jashtëzakonshme të mbajtur vonë të enjten, vetëm pak orë para se të skadonte afati ligjor i paraparë me Kushtetutë. Shkak për këtë u bë mungesa e votave të mjaftueshme në sallë për të vijuar me procedurat.

Sipas rregullave në fuqi, për zgjedhjen e presidentit kërkohet prania e 80 deputetëve në kuti gjatë dy raundeve të para, ndërsa në të tretin nevojiten të paktën 61 vota. Megjithatë, të enjten ishin të pranishëm vetëm 66 deputetë të shumicës qeverisëse, pasi opozita zgjodhi të mos merrte pjesë.

Gjatë ditës së premte, Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, ka nënshkruar zyrtarisht dekretin për shpërndarjen e legjislaturës aktuale të Kuvendit. Ky vendim vjen si pasojë e ngërçit politik të krijuar në institucionin ligjvënës.

Në një deklaratë për mediat, Osmani sqaroi se pamundësia e deputetëve për të zgjedhur kreun e ri të shtetit gjatë natës së mbrëmshme e ka dërguar vendin në mënyrë të pashmangshme drejt procesit të parakohshëm zgjedhor.

“Kjo situatë ka qenë plotësisht e evitueshme. Është fatkeqësi e madhe që ata përfaqësues nuk zgjodhën interesin e popullit”, ka theksuar ajo.

Procesi i zgjedhjes u ndërpre gjatë një seance të jashtëzakonshme të mbajtur vonë të enjten, vetëm pak orë para se të skadonte afati ligjor i paraparë me Kushtetutë. Shkak për këtë u bë mungesa e votave të mjaftueshme në sallë për të vijuar me procedurat.

Sipas rregullave në fuqi, për zgjedhjen e presidentit kërkohet prania e 80 deputetëve në kuti gjatë dy raundeve të para, ndërsa në të tretin nevojiten të paktën 61 vota. Megjithatë, të enjten ishin të pranishëm vetëm 66 deputetë të shumicës qeverisëse, pasi opozita zgjodhi të mos merrte pjesë.

Lajm në zhvillim…

Continue Reading

Të kërkuara