Trupat e Gardës Revolucionare Islamike të Iranit (IRGC) kanë pranuar zyrtarisht vrasjen e Alireza Tangsirit, komandantit të forcave detare të IRGC-së, katër ditë pasi Izraeli deklaroi se ai ishte objektiv i një sulmi, raporton BBC.

Në deklaratën e IRGC-së, të publikuar nga agjencia e lajmeve “Tasnim” (e afërt me këtë strukturë), thuhet se Tangsiri po “organizonte forcat dhe po forconte mburojën mbrojtëse të ishujve dhe brigjeve” dhe se vdiq “si pasojë e plagëve të rënda”. Sipas njoftimit, pavarësisht “mungesës” së komandantit ditët e fundit, forcat detare të IRGC-së kanë kryer “goditje dërrmuese dhe kanë vazhduar kontrollin vendimtar mbi Ngushticën e Hormuzit”.

Garda Revolucionare u zotua në deklaratë se “nuk do të ndalet derisa armiku të shkatërrohet plotësisht”. Tangsiri, një nga komandantët më të lartë të IRGC-së, ishte përgjegjës për mbikëqyrjen e kalimit të anijeve në Ngushticën strategjike të Hormuzit. Në llogarinë e tij në platformën X, ai kishte deklaruar së fundmi se “asnjë anije e lidhur me agresorët kundër Iranit nuk ka të drejtë të kalojë”.

Ai njihej si një komandant i drejtpërdrejtë, duke bërë vazhdimisht deklarata kundër SHBA-së dhe Izraelit. Në vitin 2019, Thesari i SHBA-së vendosi sanksione ndaj Tangsirit dhe komandantëve të tjerë të IRGC-së, pasi Irani rrëzoi një dron vëzhgues amerikan pranë ngushticës.

Sipas BBC- “Irani konfirmon vdekjen e komandantit detar të IRGC-së, Alireza Tangsiri, pas raportimeve për një sulm izraelit.”

Situata mes Iranit, SHBA-së dhe rajonit të Gjirit është përshkallëzuar ndjeshëm në javët e fundit, ndërsa zyrtarët iranianë shprehin mosbesim të thellë ndaj Perëndimit dhe paralajmërojnë për përballje të mundshme ushtarake.

Sipas BBC, lufta aktuale ka nisur më 28 shkurt, vetëm dy ditë pas raundit të tretë të bisedimeve indirekte bërthamore mes SHBA-së dhe Iranit në Gjenevë. Ky zhvillim pason një model të përsëritur: edhe verën e kaluar, sulmet ndaj Iranit nisën gjatë negociatave, duke çuar në një luftë 12-ditore mes Iranit dhe Izraelit, ku SHBA goditi tre objekte kyçe bërthamore iraniane.

Në këtë kontekst, kryetari i Parlamentit të Iranit, Mohammad Bagher Ghalibaf, ka akuzuar SHBA-në për hipokrizi, duke deklaruar se “armiku sinjalizon negociata në publik, ndërsa në fshehtësi planifikon një sulm tokësor”. Sipas BBC, ai ka shtuar se SHBA po paraqet një listë kërkesash dhe po përpiqet të arrijë përmes diplomacisë atë që nuk e arriti në luftë.

Në një mesazh të publikuar 30 ditë pas nisjes së konfliktit, Ghalibaf paralajmëroi se forcat iraniane janë “në pritje të hyrjes së ushtarëve amerikanë në terren për t’i goditur ashpër”. Ai theksoi gjithashtu se Irani nuk do të pranojë “poshtërim” dhe e konsideron çdo marrëveshje si test për besueshmërinë e SHBA-së, sidomos pas tërheqjes nga marrëveshja bërthamore e vitit 2015 gjatë presidencës së Donald Trump.

Ky qëndrim lidhet me politikën afatgjatë të Iranit që nga revolucioni i vitit 1979, e cila është karakterizuar nga kundërshtimi ndaj ndikimit politik dhe kulturor perëndimor, duke i parë SHBA-në dhe Izraelin si kundërshtarë kryesorë.

Ndërkohë, tensionet janë përhapur edhe në rajonin e Gjirit. Arabia Saudite njoftoi se ka interceptuar dhe shkatërruar 10 dronë brenda disa orëve të fundit. Sipas BBC, edhe vende të tjera si Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Kuvajti kanë raportuar sulme gjatë natës, ndërsa infrastruktura kritike në rajon është vënë në shënjestër në 24 orët e fundit.

Zhvillimet e fundit tregojnë për një përshkallëzim të rrezikshëm të situatës, në një kohë kur kanalet diplomatike mbeten të paqarta dhe mosbesimi mes palëve vazhdon të thellohet.

Ushtarët e Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK) janë duke u bërë gati për dislokim në Gazë, dhe po e presin vetëm dritën e gjelbër nga institucionet shtetërore.

Kosova është zotuar se do të dërgojë trupa në këtë vend të shkatërruar nga lufta në kuadër tëForcës Ndërkombëtare Stabilizuese (FNS), mekanizëm që është paraparë të formohet me themelimin e Bordit të Paqes – nismës së presidentit amerikan, Donald Trump për arritjen e paqes në botë.

Krahas vendimit për dërgimin e trupave në Gazë, Kuvendi duhet të miratojë edhe marrëveshjen për anëtarësimin e Kosovës në këtë mekanizëm.

Komandanti i Forcës Ndërkombëtare Stabilizuese, Jasper Jeffers, ka bërë të ditur se Kosova është në mesin e pesë shteteve të para – përfshirë Indonezinë, Marokun, Kazakistanin dhe Shqipërinë – që janë zotuar se do të angazhojnë trupa, me qëllim të ofrimit të sigurisë në Gazë.

Megjithatë, në publik dihet pak se kur do të dislokohen ushtarët e FSK-së atje, dhe sa do të jetë numri i tyre.

Hapat deri te finalizimi i procesit

Funksionalizimi i punës së Kuvendit të Kosovës, pas vendimit të Gjykatës Kushtetuese më 25 mars, e ka hapur një pjesë të rrugës që duhet të ndiqet deri te nisja e ushtarëve.

Kjo pasi Ligji për dërgimin e FSK-së jashtë vendit parasheh që vendimi në këtë drejtim merret nga Qeveria e Kosovës.

Sipas Ministrisë së Mbrojtjes, propozimvendimi për dislokimin e FSK-së në Gazë është përcjellë për miratim në Qeveri më 3 mars. Pas miratimit aty, vendimi kalon në duart e ligjvënësve dhe në fund duhet të merret edhe miratimi i presidentit të shtetit.

Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, ka qenë ndër themelueset e Bordit të Paqes dhe e ka përkrahur plotësisht nismën e Trumpit. Mandati i saj presidencial skadon më 4 prill.

Mundësitë për angazhim prej muajit maj?

Transmetuesi publik i Izraelit, KAN ka raportuar më 14 mars se Forca Ndërkombëtare Stabilizuese (FNS) do të nisë angazhimin në Gazë që nga muaji maj, përfshirë këtu edhe angazhimin e dhjetëra ushtarëve nga Kosova.

Me gjithë interesimin e Radios Evropa e Lirë (REL) Qeveria nuk ka konfirmuar nëse ky informacion është i saktë dhe as nuk ka treguar as kur do ta procedojë në Kuvend vendimin për këtë angazhim të FSK-së.

Njëjtë, përgjigje nuk ka kthyer as Presidenca e Kosovës, lidhur me afatet eventuale për ratifikimin e kësaj marrëveshjeje.

Maqedonci: Fillimisht planifikohen të dërgohen mbi 20 ushtarë

Zyrtarë të Ministrisë së Mbrojtjes i kanë thënë REL-it se janë në komunikim të vazhdueshëm me zyrtarët e FNS-së për përgatitjet që duhet të bëhen dhe se për këtë qëllim është caktuar edhe një ushtarak ndërlidhës që “ndihmon në përgatitje zbarkimin e kontigjentit të FSK-së në Gazë”.

“FNS, ashtu si dhe Bordi i Paqes, përbëjnë dy mjete që e kanë qëllimin e njëjtë e që është ruajtja e sigurisë dhe paqes në Gazë, andaj dhe për dërgimin e FSK-së në Gazë ka pasur koordinim mes Qeverisë dhe institucioneve të tjera”, është thënë në përgjigjen e ministrisë, duke rikujtuar se Forca Ndërkombëtare Stabilizuese ka edhe mandat të Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara.

Ministri i Mbrojtjes, Ejup Maqedonci, ka thënë në një intervistë për mediumin lokal në Kosovë, Tëvë1, se në Gazë planifikohen të dërgohen “fillimisht mbi 20 ushtarë” të fushave të ndryshme.

“Do të dominojë EOD-ja (Njësia për Eliminimin e Mjeteve të pashpërthyera) dhe deminimi, që është një specialitet tashmë i Forcës së Sigurisë së Kosovës. Do të kemi edhe oficerë dhe nënoficerë nga operacionet speciale, por gjithashtu do të kemi edhe oficerë planifikues që do të jenë të atashuar në komandën e Forcës Stabilizuese. Por, do të kemi edhe ekipe mjekësore të cilat do të jenë pjesë e këtij kontingjenti të Forcës së Sigurisë së Kosovës”, ka thënë Maqedonci më 24 mars.

Hollësi për kohën e dislokimit nuk ka dhënë as vetë Bordi i Paqes, duke u thirrur në “siguri operacionale”.

“Objektivi kryesor i FNS-së është të stabilizojë mjedisin e sigurisë në Gazë”, thuhet në një përgjigje të bordit drejtuar REL-it.

Për kolonelin e pensionuar të FSK-së, Afrim Veselin, numri i trupave që do të dërgohen në Gazë “nuk është aq i rëndësishëm”.

Sipas tij, FSK-ja ka oficerë e nënoficerë të përgatitur me standardet e NATO-s dhe ky operacion do t’i hapë Kosovës dhe ushtrisë së saj edhe më tej rrugën në arenën ndërkombëtare.

“Kjo do të ndikojë fuqishëm edhe në rrugën tonë drejt NATO-s”, tha ai për Radion Evropa e Lirë.

REL-i i është drejtuar edhe Qeverisë së Shqipërisë për të kuptuar se në çfarë faze janë përgatitjet atje, por nuk ka marrë ndonjë përgjigje deri në publikimin e këtij artikulli.

“Prania e FSK-së në Gazë, kthim i nderit për ndihmën e marrë më 1999”

Më 24 mars janë bërë 27 vjet nga nisja e bombardimeve të NATO-s mbi caqet ushtarake dhe policore serbe në ish-Jugosllavi për të ndalur dhunën e forcave serbe kundër shqiptarëve në Kosovë.

Bombardimet që zgjatën 78 ditë u ndalën një ditë pas nënshkrimit të Marrëveshjes së Kumanovës, pas së cilës forcat jugosllave u tërhoqën nga Kosova dhe u krijua forca paqeruajtëse ndërkombëtare, e udhëhequr nga NATO-ja, KFOR.

Kosova ka shprehur hapur aspiratën e saj për t’u bërë pjesë e NATO-s, derisa misioni i saj paqeruajtës, KFOR-i, vazhdon të jetë i pranishëm në Kosovë, ndonëse me numër më të reduktuar sesa në periudhën e pasluftës. Fillimisht përbëhej nga rreth 50.000 trupa, derisa sot numëron 4.767 trupa, nga 33 vende të botës.

Ish-koloneli Veseli thotë se Kosova, përmes angazhimit të saj në Gazë, është duke kthyer “nderin dhe ndihmën që e mori më 1999”.

“Nga një vend që më 1999 ishte vetë viktimë, tani Kosova dhe ushtria e saj marrin një operacion të tillë”, tha ai.

Hulumtuesi i Institutit të Kosovës për Drejtësi (IKD), Melos Kolshi, i tha Radios Evropa e Lirë se anëtarësimi i Kosovës në struktura të tilla “forcon subjektivitetin ndërkombëtar të shtetit dhe e thellon bashkëpunimin me aleatët kryesorë, përfshirë Shtetet e Bashkuara të Amerikës”.

“Në një kontekst më të gjerë gjeopolitik, zhvillime të tilla kontribuojnë në konsolidimin e partneritetit strategjik me SHBA-në dhe në ruajtjen e mbështetjes së vazhdueshme amerikane, e cila historikisht ka qenë vendimtare për shtetndërtimin dhe sigurinë e Kosovës”, tha ai.

Angazhimi i FSK-së jashtë vendit

Kjo nuk do të ishte hera e parë që pjesëtarë të FSK-së dislokohen jashtë vendit.

Më 2021, kjo forcë u dërgua në mision në Kuvajt në kuadër të bashkëpunimit me forcat amerikane, ndërsa më 2022 në Ishujt Falklands, në bashkëpunim me Mbretërinë e Bashkuar.

Pjesëtarë të FSK-së marrin pjesë edhe në trajnime jashtë vendit në kuadër të bashkëpunimit me shtete të ndryshme.

Në këtë drejtim, FSK-ja ka partneritet të ngushtë me Gardën Kombëtare të shtetit amerikan të Ajovës.

FSK-ja është në proces të shndërrimit në ushtri dhe planet janë që gjithçka të përmbyllet deri më 2028. /REL/

Shtetet e Bashkuara mund të përcaktojnë me siguri se kanë shkatërruar vetëm rreth një të tretën e arsenalit gjigant të raketave të Iranit, ndërsa lufta e SHBA-së dhe Izraelit kundër vendit po i afrohet markës së saj njëmujore, sipas pesë personave të njohur me inteligjencën amerikane, raporton Reuters.

Statusi i rreth një të tretës tjetër është më pak i qartë, por bombardimet ka të ngjarë të kenë dëmtuar, shkatërruar ose varrosur ato raketa në tunele dhe bunkerë nëntokësorë, thanë katër nga burimet. Burimet folën në kushte anonimiteti duke pasur parasysh natyrën e ndjeshme të informacionit.

Një nga burimet tha se inteligjenca ishte e ngjashme edhe për aftësitë e dronëve të Iranit, duke thënë se kishte një shkallë sigurie se rreth një e treta ishte shkatërruar.

Vlerësimi, i cili nuk është raportuar më parë, tregon se ndërkohë që shumica e raketave të Iranit janë ose të shkatërruara ose të paarritshme, Teherani ka ende një inventar të konsiderueshëm raketash dhe mund të jetë në gjendje të rikuperojë disa raketa të varrosura ose të dëmtuara sapo të ndalojnë luftimet.

Inteligjenca bie në kundërshtim me deklaratat publike të Presidentit Donald Trump të enjten se Irani kishte “shumë pak raketa të mbetura”. Ai gjithashtu duket se pranoi kërcënimin nga raketat dhe dronët e mbetur iranianë për çdo operacion të ardhshëm të SHBA-së për të mbrojtur Ngushticën e Hormuzit, e cila është jetike ekonomikisht.

Reuters raportoi i pari se ai po shqyrton nëse do ta përshkallëzojë konfliktin duke vendosur trupa amerikane në brigjet iraniane përgjatë Ngushticës.

“Problemi me ngushticat është ky: le të themi se bëjmë një punë të shkëlqyer. Themi se kemi goditur 99% (të raketave të tyre). 1% është e papranueshme, sepse 1% do të thotë një raketë që godet trupin e një anijeje që kushton një miliard dollarë,” tha Trump në një mbledhje kabineti të transmetuar në televizion të enjten.

I pyetur për koment, një zyrtar i Pentagonit tha se sulmet me raketa dhe dronë iranianë kanë rënë me rreth 90% që nga fillimi i luftës. Komanda Qendrore e ushtrisë amerikane “ka dëmtuar ose shkatërruar gjithashtu mbi 66% të objekteve të prodhimit të raketave, dronëve dhe mjeteve detare, si dhe kantieret detare të Iranit,” shtoi zyrtari.

Shtëpia e Bardhë nuk iu përgjigj menjëherë një kërkese për koment.

Përfaqësuesi demokrat Seth Moulton, një veteran i Korpusit të Marinës që shërbeu katër turne në Irak, refuzoi të komentonte gjetjet e Reuters, por ai kundërshtoi pretendimet e Trump për ndikimin e luftës në arsenalin e Iranit.

“Nëse Irani është i zgjuar, ata kanë ruajtur një pjesë të aftësive të tyre – nuk po përdorin gjithçetka që kanë. Dhe ata po qëndrojnë në pritë,” tha Moulton. /Reuters/