Lajmet

Studimi: Rrahjet e zemrës diktojnë perceptimin tuaj mbi për kohën

Ky proces ndodh automatikisht, por jo vazhdimisht.

Published

on

Në këtë moment truri po mban shënim gjurmët e kalimit të kohës pa vetëdijen tuaj, duke ju lejuar të përqendroheni mbi gjëra më të mira si leximi i kësaj historie. Ky proces ndodh automatikisht, por jo vazhdimisht. Perceptimi i trurit për kohën mund të luhatet. Disa momente duket se zgjaten ose zvogëlohen në lidhje me çdo sekondë që kalon.

Ndërsa këto luhatje mund të jenë shtrembërime të realitetit, teknikisht ato nuk janë të gjitha në kokën tuaj. Sipas një studimi të ri, disa perceptime mbi kohën e kanë origjinën në zemrën tuaj. “Rrahjet e zemrës diktojnë ritmin mbi perceptimin e kohës” thotë profesori i psikologjisë në Universitetit Kornell, Adam K. Anderson, njëherazi autori kryesor i studimit.

“Koha është një dimension i Universit, dhe një bazë thelbësore për përvojën tonë me veten. Hulumtimi ynë tregon se kjo përvojë sinkronizohet dhe ndryshon me kohëzgjatjen e tërrahurës së zemrës” thekson ai.

Studimi i ri shqyrtoi lidhjet midis perceptimit të kohës dhe ritmeve trupore, me fokus kryesor luhatjet natyrore të ritmit të zemrës. Ndërsa rritmi i përgjithshëm i zemrës duket i qëndrueshëm, çdo rrahje individuale mund të jetë pak më e shkurtër ose më e gjatë se ajo e mëparshme.

Hulumtimet kanë treguar se rrahjet e zemrës mund të ndikojnë në perceptimin tonë të stimujve të jashtëm, dhe është dyshuar prej kohësh se zemra e ndihmon trurin që të masë kohën. Studiuesit rekrutuan 45 studentë nga Universiteti Kornell, të moshës 18–21 vjeç me një nivel dëgjimi normal dhe pa histori të sëmundjeve të zemrës.

Ata përdorën elektrokardiografinë (EKG) për të monitoruar aktivitetin e zemrës me një saktësi prej disa milisekondash, duke e lidhur aparaturën e EKG-në me një kompjuter që do të regjistronte tingujt të shkurtër të shkaktuara nga rrahjet e zemrës së studentëve.

Secili prej tyre zgjati vetëm 80 deri në 180 milisekonda, dhe pasi dëgjuan një të tillë subjekteve iu kërkua të raportonin nëse mendonin se zgjati më shumë apo më pak se sa tingujt e tjerë. Subjektet perceptuan se tonet e rrahjes ishin më të gjata në kohë kur parapriheshin nga një rrahje zemre më e shkurtër në kohë, dhe i raportuan tonet si më të shkurtra kur ato pasonin një rrahje zemre më të gjatë në kohë.

“Rrahjet e zemrës janë një ritëm, të cilin e përdor truri ynë për të na dhënë ndjenjën tonë të kohës që kalon. Dhe ajo nuk është lineare. Por tkurret dhe zgjerohet vazhdimisht” thotë Anderson. Ndërsa zemra mund të ushtrojë një ndikim të madh në perceptimin e trurit mbi kohën, studiuesit kanë vënë re se ajo është si një rrugë me dy drejtime.

Dëgjimi i një tingulli i nxiti subjektet ta përqendronin vëmendjen e tyre tek ai. Kjo është një ”përgjigje orientuese”, e cila nga ana tjetër ndryshoi rrahjet e tyre të zemrës dhe e ri-rregulloi përvojën e tyre të kohës. Perceptimi i gabuar i kalimit të kohës, mund të duket si një gjë e keqe, dhe ndonjëherë është kështu.

Por ndërsa humbja e gjurmës së kohës mund të shkaktojë probleme, ajo mund të ketë edhe përfitime adaptive për llojin e luhatjeve të përkohshme të identifikuara në këtë studim.

Zemra duket se e ndihmon trurin të punojë në një mënyrë më efikase edhe me burime të kufizuara, shtojnë studiuesit, duke ndikuar mbi mënyrën se si ai përjeton kalimin e kohës në shkallë më të vogla, dhe duke vepruar në periudha kohore shumë të shkurtra për mendime ose ndjenja të ndërgjegjshme. / science alert – bota.al

Lajmet

IA në fushën ligjore: Po vazhdon Akademia Verore e Fakultetit Juridik në UBT

Published

on

By

Në kuadër të “Global UBT Fest 2026”, Fakulteti Juridik po mban Akademinë Verore, e cila këtë vit po trajton një nga temat më aktuale: “Integrimi i IA në hulumtim ligjor: Analiza e benefiteve, implikimet dhe kufizimet etike”. Shkolla verore po zhvillohet me një dinamikë të lartë, duke gërshetuar qasjen akademike, ligjore dhe atë të informacionit përballë zhvillimit të teknologjisë.

Mbi rolin e inteligjencës artificiale (IA) në edukim u zhvillua dita e dytë e kësaj akademie. Prof. Egzone Osmanaj diskutoi mbi mënyrat se si inteligjenca artificiale mund t’i ndihmojë studentët në kërkimin shkencor, si dhe mbi mënyrën se si kjo teknologji mund të shfrytëzohet në mënyrë racionale, të saktë dhe të besueshme.

Po ashtu, një vëmendje e veçantë iu kushtua kuptimit dhe rëndësisë së Aktit të Bashkimit Evropian për Inteligjencën Artificiale (AI Act), si dhe Rregullores së UBT-së për standardet e punës kërkimore me ndihmën e IA-së. Kjo ditë u karakterizua nga një interesim i madh i pjesëmarrësve dhe u pasurua me analiza të rasteve konkrete, ushtrime praktike dhe diskutime interaktive.

Sot ka vijuar edhe dita e tretë e Akademisë Verore, e cila u nda në dy sesione mjaft produktive. Në pjesën e parë, ligjëratat u udhëhoqën nga Prof. Visar Hoxha, i cili hapi diskutimin mbi temën “IA në punë – Si e ka riformësuar jetën e përditshme IA”. Ai u fokusua në metodat se si mund të përdoret më mirë inteligjenca artificiale për të rritur efikasitetin dhe analizoi se cilat janë profesionet më të ndikuara nga ky revolucion teknologjik, duke shtruar edhe pyetjen kritike mbi shkallën e besueshmërisë së informacioneve të marra përmes IA-së.

Po në ditën e tretë, pjesëmarrësit patën kënaqësinë të mirëpritnin gazetarin me përvojë Shkëlzen Dakaj, Drejtor i kompanisë mediale “Infokusi”, me të cilin u diskutua mbi rolin e informacionit në epokën e inteligjencës artificiale. Gjatë këtij sesioni u trajtuan temat që lidhen me gazetarinë profesionale, ndikimin e algoritmeve, sfidën mes informimit dhe dezinformimit, si dhe mbrojtjen nga lajmet e rreme (fake news), propaganda dhe profilet mashtruese në rrjetet sociale. Ky diskutim u shoqërua me pyetje, përgjigje dhe shembuj konkretë, duke krijuar një atmosferë mjaft aktive dhe mbresëlënëse.

Akademia Verore e Fakultetit Juridik do të vijojë edhe në ditët në vijim, ku do të trajtohen tema të tjera specifike që ndërlidhin të drejtën ligjore me zhvillimet më të fundit të Inteligjencës Artificiale, duke ofruar platforma të reja të dijes për të gjithë studentët dhe profesionistët.

 

 

Continue Reading

Lajmet

Global UBT Fest 2026: Sesione të dedikuara inovacionit, sipërmarrjes dhe teknologjisë

Published

on

By

Në kuadër të edicionit të sivjetmë të Global UBT Fest 2026, u organizuan një sërë prezantimesh dhe ligjëratash të fokusuara në inovacion, sipërmarrje, teknologji dhe zhvillimin profesional të studentëve.

Aktiviteti u hap me prezantimin e UBT Startup School, të udhëhequr nga profesorët Artiana Fazliu dhe Agron Parduzi, të cilët prezantuan mundësitë që kjo platformë ofron për zhvillimin e ideve inovative, mbështetjen e sipërmarrësve të rinj dhe ndërtimin e startupeve të suksesshme.

Në vijim, profesori Agron Parduzi prezantoi Ekosistemin e UBT-së, duke theksuar rolin e tij në nxitjen e bashkëpunimit ndërmjet akademisë, industrisë dhe inovacionit, si dhe ndikimin e tij në zhvillimin e projekteve dhe iniciativave me vlerë për komunitetin.

Ndërsa, profesori Besnik Skenderi mbajti dy ligjërata me tema aktuale. Në prezantimin “Ndikimi i teknologjisë dhe inteligjencës artificiale në tregun global të punës”, ai trajtoi transformimet që po sjell inteligjenca artificiale në profesionet e së ardhmes, aftësitë që kërkon tregu dhe sfidat e mundësitë për gjeneratat e reja.

Ndërsa në ligjëratën “Metoda Agile për Menaxhimin e Projekteve”, ai prezantoi parimet dhe praktikat moderne të menaxhimit të projekteve, duke theksuar rëndësinë e fleksibilitetit, bashkëpunimit dhe përmirësimit të vazhdueshëm.

Këto aktivitete dëshmuan edhe një herë angazhimin e UBT-së për të ofruar përvoja bashkëkohore të të mësuarit, duke lidhur studentët me temat më aktuale të teknologjisë, inovacionit dhe sipërmarrjes në nivel global.

Continue Reading

Lajmet

United Hospital vendos standarde të reja të sigurisë në shëndetësi, pacienti mbetet në qendër të çdo vendimi

Published

on

By

Prishtinë – Në një kohë kur cilësia dhe siguria e trajtimit po bëhen treguesit më të rëndësishëm të një sistemi modern shëndetësor, United Hospital po vazhdon të afirmohet si një nga institucionet private më inovative në Kosovë. Me investime të vazhdueshme në teknologjinë mjekësore, standardet ndërkombëtare dhe zhvillimin profesional të stafit, spitali po ndërton një model të ri të kujdesit shëndetësor, ku pacienti mbetet prioritet absolut në çdo fazë të diagnostikimit dhe trajtimit.

Në themel të këtij vizioni zhvillimor qëndron drejtuesi i United Hospital, prof. dr. Edmond Hajrizi, një nga personalitetet më të njohura të arsimit të lartë dhe inovacionit në Kosovë. Me një formim akademik ndërkombëtar dhe përvojë të ndërtuar në bashkëpunim me universitete e qendra të njohura kërkimore, ai ka sjellë në këtë institucion një kulturë të re të menaxhimit shëndetësor, të mbështetur në standarde bashkëkohore, teknologji të avancuar dhe zhvillim të vazhdueshëm profesional.

Vizioni i tij synon që përvoja, dija dhe praktikat më të mira ndërkombëtare të mos mbeten privilegj i sistemeve të zhvilluara shëndetësore, por të bëhen pjesë e përditshmërisë edhe në Kosovë. Përmes investimeve në infrastrukturë moderne, pajisje diagnostikuese të gjeneratës së fundit, protokolle klinike sipas standardeve ndërkombëtare dhe fuqizimit të vazhdueshëm të stafit profesional, United Hospital po ndërton një model të ri të kujdesit shëndetësor, ku cilësia, siguria e pacientit dhe inovacioni përbëjnë boshtin e çdo shërbimi.

Ky orientim strategjik synon të rrisë besimin e qytetarëve në sistemin shëndetësor vendor dhe të ofrojë gjithnjë e më shumë shërbime të avancuara brenda Kosovës.

Në funksion të këtij misioni, United Hospital ka organizuar një takim profesional me ekipin e mjekëve për prezantimin e Rregullores për Menaxhimin e Barnave me Rrezikshmëri të Lartë (High-Alert Medication), një dokument që synon të forcojë edhe më tej mekanizmat e sigurisë klinike dhe administrimit të barnave me potencial të lartë rreziku.

Ky hap përfaqëson një avancim të rëndësishëm në kulturën institucionale të cilësisë, duke garantuar që çdo procedurë terapeutike të zhvillohet sipas protokolleve më të avancuara ndërkombëtare dhe praktikave më të mira klinike. Përmes përditësimit të vazhdueshëm të standardeve profesionale, United Hospital dëshmon përkushtimin e tij për të minimizuar rrezikun e gabimeve mjekësore dhe për të ofruar trajtim të sigurt, efikas dhe të besueshëm për çdo pacient.

Drejtuesit dhe stafi profesional i spitalit theksojnë se ngritja e vazhdueshme e cilësisë nuk është vetëm një objektiv institucional, por një proces i përhershëm që mbështetet në edukimin e vazhdueshëm të personelit, përdorimin e teknologjive bashkëkohore dhe zbatimin rigoroz të protokolleve klinike.

Me këtë qasje, United Hospital po konsolidon pozicionin e tij si një qendër moderne shëndetësore, ku inovacioni, profesionalizmi dhe siguria ecin paralelisht. Çdo investim në standardet e trajtimit përkthehet në më shumë besim për pacientët dhe në një nivel më të lartë të kujdesit mjekësor, duke dëshmuar se sektori privat shëndetësor në Kosovë po hyn në një fazë të re zhvillimi, të bazuar në cilësi, përgjegjësi dhe përkushtim ndaj jetës së njeriut./rajonipress/

Continue Reading

Lajmet

Vazhdon me sukses dita e dytë e Akademisë Verore në Shkencat Mjekësore 2026

Published

on

By

Ka vijuar me sukses dita e dytë e Akademisë Verore në Shkencat Mjekësore 2026, një ngjarje e organizuar me qëllim avancimin e njohurive profesionale dhe shkencore të pjesëmarrësve.

Gjatë kësaj dite, ligjëratat u mbajtën nga Prof. Dr. Antigona Sadikaj, e cila trajtoi dy tema me rëndësi të veçantë në diagnostikimin modern të kancerit të gjirit. Ligjërata e parë iu kushtua rolit të mamografisë si metodë kyçe diagnostikuese dhe parandaluese, duke theksuar rëndësinë e skriningut në zbulimin e hershëm të ndryshimeve malinje – çka rrit ndjeshëm mundësitë për trajtim të suksesshëm dhe përmirësimin e jetës së pacientëve.

Më tej u trajtua roli i rezonancës magnetike (MRI) në imazherinë e gjirit, ku u prezantuan përparësitë e kësaj metode në vlerësimin e rasteve komplekse, identifikimin e lezioneve të fshehura dhe planifikimin më të saktë të trajtimit mjekësor.

Përmes prezantimeve të bazuara në evidenca shkencore dhe diskutimeve interaktive, pjesëmarrësit patën mundësinë të thellojnë njohuritë e tyre mbi përdorimin e metodave bashkëkohore imazherike për përmirësimin e kujdesit shëndetësor.

Akademia Verore në Shkencat Mjekësore po dëshmon rëndësinë e edukimit të vazhdueshëm profesional, duke krijuar një hapësirë të shkëlqyer akademike për shkëmbimin e përvojave, ndjekjen e trendeve të fundit shkencore dhe forcimin e bashkëpunimit ndërmjet profesionistëve të fushës.

Continue Reading

Të kërkuara