Aktualitet

Shqipëri/Numri më i lartë i të diplomuarve në IT, por më të keqpaguarit në rajon

Published

on

Sektori i Teknologjisë së Informacionit (IT) në Shqipëri, është ndër më pak konkurruesit mes vendeve të Europës në zhvillim, sipas indeksit të Konkurueshmërisë së IT-së, përpiluar nga Emerging Europë.

Shqipëria renditet në vendin e 21, mes 23 vendeve, duke marrë një vlerësim total 36.37 pikë në 4 seksione (Talenti, Infrastruktura e IT-së, Ndikimi ekonomik dhe Mjedisi i Biznesit), shumë më poshtë Kosovës dhe vendeve të tjera të Ballkanit.

 

 

Shqipëria renditet e 21-ta në kategorinë e Talenteve me rezultatin 10.06, duke reflektuar sfidat e vendit për përmirësimin e arsimit në IT e zhvillimin e fuqisë punëtore, iniciativa si futja e kodimit në shkolla e zgjerimi i programeve të shkrim-leximit dixhital ndihmojnë në ndërtimin e themelit për rritjen e ardhshme.

Sistemi arsimor i Shqipërisë, po përqendrohet gjithnjë e më shumë në kurse të lidhura me IT-në dhe numri i studentëve që hyjnë në këtë fushë po rritet vazhdimisht. Në vitin 2022, Shqipëria pa progres të rëndësishëm në arsimin e IT, me  kulm prej 8293 studentësh të IT të regjistruar, dhe shumica e studentëve morën pjesë në programe bachelor e kurse. Shqipëria renditet e dyta për numrin e të diplomuarve në IT për 100 mijë banorë.

Por nga ana tjetër, ata që punojnë në këtë sektor janë ndër më pak të paguarit në rajon.

“Për këtë vit, vendet kryesore për nga numri i studentëve të TIK-ut për 100,000 banorë të moshës 15-64 vjeç janë Kosova, Serbia dhe Estonia, të ndjekura nga Letonia dhe Ukraina. Në vitin 2022 kishte 372 studentë TIK për 100,000 banorë të moshës 15-64 vjeç në të gjithë rajonin. Ukraina, Shqipëria dhe Estonia janë në krye të listës së numrit të të diplomuarve për 100,000 banorë të moshës 15-64 vjeç në 2022”, thuhet në raport.

Paga mesatare bruto e njerëzve të punësuar në TIK në gjithë rajonin është 2,115 euro, që është 14.3 për qind (Më shumë se 264 euro) më shumë se një vit më parë. Pagat më të larta janë ende në Lituani dhe Estoni, si në 2020 dhe 2021, të ndjekura nga Çekia; ndërsa pagat më të ulëta janë në Azerbajxhan, Shqipëri dhe Kosovë. Mesatarisht, Lituania, Estonia dhe Çekia ofrojnë paga pothuajse 48 për qind më të larta se ato në Europën në zhvillim në tërësi, ndërsa Azerbajxhani, Shqipëria dhe Kosova mesatarisht kanë paga që janë më shumë se 2.5 herë më të ulëta se mesatarja e rajonit.

Infrastruktura e IT-së: Transformimi dixhital në progres

Infrastruktura e IT-së e Shqipërisë renditet e 15-ta, me notën 8.52. Vendi ka bërë hapa të rëndësishëm në zgjerimin e infrastrukturës dixhitale, të mbështetur nga iniciativa të ndryshme qeveritare që synojnë përmirësimin e lidhjes me internetin dhe rritjen e aksesit në shërbimet dixhitale.

Pavarësisht se është relativisht e vogël në krahasim me vendet e tjera në Evropën në zhvillim, Shqipëria ka plane ambicioze për të modernizuar infrastrukturën e saj IT. Projektet kryesore përfshijnë laboratorët inteligjentë në shkolla, zgjerimin e shërbimeve dixhitale dhe promovimin e qeverisjes elektronike.

Deri në vitin 2023, mbi 95 për qind e aplikimeve për shërbime publike po dorëzoheshin online nëpërmjet portalit e-Albania, duke treguar angazhimin e vendit për të përqafuar transformimin dixhital.

Ndikimi ekonomik: I qëndrueshëm por në rritje

Shqipëria renditet e 19-ta në kategorinë e Ndikimit Ekonomik, me notën 8.19, ndërsa sektori i IT në Shqipëri, është ende në zhvillim, vendi ka bërë përparim të dukshëm vitet e fundit, veçanërisht në eksportet e IT. Eksporti i shërbimeve të TI-së, përfshirë shërbimet kompjuterike, është rritur vazhdimisht, me vlerën e eksporteve të shërbimeve të IT-së që është rritur nga 68.4 milionë euro në 2018 në 155.3 milionë euro në vitin 2022. Kjo paraqet një rritje të ndjeshme të kontributit të IT-së në ekonominë kombëtare.

Sektori i IT-së në Shqipëri vazhdon të tërheqë investime të huaja, veçanërisht nga kompanitë që kërkojnë zgjidhje me kosto efektive në zhvillimin e softuerit dhe shërbimet e IT. Qeveria ka prezantuar politika që synojnë krijimin e një mjedisi të favorshëm për investitorët e huaj, veçanërisht në sektorin e IT, i cili pritet të kontribuojë më shumë në ekonomi në vitet e ardhshme.

Mjedisi i biznesit: Mbështetje për startup-et dhe inovacionin

Shqipëria renditet e 19-ta në kategorinë e Mjedisit të Biznesit, me notën 9.60. Ndërsa vendi ende përballet me sfida në tërheqjen e investimeve në shkallë të gjerë, ekosistemi i tij fillestar po evoluon me shpejtësi. Programet qeveritare si Albania Tech dhe iniciativa të ndryshme sipërmarrjeje, nxisin inovacionin e mbështesin rritjen e bizneseve fillestare.

Shqipëria ka prezantuar strategji për të përmirësuar mjedisin e biznesit, duke përfshirë stimujt tatimorë për firmat e IT, rritjen e mbështetjes për sipërmarrjet e drejtuara nga teknologjia, strategjia kombëtare e sigurisë kibernetike (2020-25), nënvizon angazhimin e qeverisë për të siguruar mjedis të sigurt dhe mbështetës për lulëzimin e bizneseve të IT./Monitor

Aktualitet

Turqia njofton se mbrojtja e NATO-s rrëzoi raketën e dytë iraniane mbi hapësirën e saj ajrore

Published

on

By

Turqia deklaroi të hënën se mbrojtja ajrore e NATO-s ka rrëzuar një raketë të dytë balistike iraniane që kishte hyrë në hapësirën e saj ajrore. Ankaraja paralajmëroi se do të veprojë kundër çdo kërcënimi të tillë, të cilët po kthehen në një provë serioze për Turqinë dhe aleancën.

Ky incident në jug të vendit shënon raketën e dytë të interceptuar nga Irani brenda javës së fundit. Turqia, e cila ka ushtrinë e dytë më të madhe në NATO dhe është fqinje me Iranin, e kishte paralajmëruar Teheranin të shtunën që të mos sulmonte përsëri, por deri tani nuk ka sugjeruar se do të kërkojë zyrtarisht mbrojtje shtesë nga anëtarët e bllokut.

Një zëdhënës i NATO-s konfirmoi interceptimin e raketës që po drejtohej drejt Turqisë, duke riafirmuar gatishmërinë e aleancës për të mbrojtur aleatët.

Për dallim nga raketa e javës së kaluar që u rrëzua jashtë kufijve, raketa e fundit hyri në hapësirën ajrore turke dhe mbetjet e saj ranë në një rajon që ndodhet mes një baze ajrore kritike dhe një baze radari, të dyja të përdorura nga Shtetet e Bashkuara dhe NATO.

Ministria Turke e Mbrojtjes theksoi se do të ndërmerren të gjitha masat e nevojshme me vendosmëri dhe pa hezitim kundër çdo kërcënimi ndaj territorit dhe hapësirës ajrore, duke shtuar se nuk ka pasur viktima nga ky incident.

Turqia, megjithëse një lider në rritje në industrinë e mbrojtjes, ende mbështetet në sistemet e NATO-s të stacionuara në Detin Mesdhe për mbrojtjen e saj ajrore. Deri tani, Ankaraja nuk ka treguar synim për të aktivizuar Nenin 4 të NATO-s për konsultime, i cili mund të çonte eventualisht drejt Nenit 5 për mbrojtje kolektive.

Zyra e Presidentit Recep Tayyip Erdogan ripërsëriti paralajmërimin e fortë drejtuar të gjitha palëve, veçanërisht Iranit, për të shmangur rrezikimin e stabilitetit rajonal dhe civilëve. Mbetet e paqartë se cili ishte objektivi i saktë i raketës, por mbetjet ranë në fusha të zbrazëta në Gaziantep, zonë që ndodhet mes bazës së Incirlikut dhe radarit në Malatya.

Si pasojë e situatës, Ambasada e SHBA-së urdhëroi evakuimin e personelit jo-emergjent nga konsullata në Adana dhe u bëri thirrje amerikanëve të largohen nga juglindja e Turqisë.

Ndërkohë, Teherani nuk ka komentuar mbi incidentin, por ka deklaruar vazhdimisht se nuk është në luftë me vendet e rajonit dhe nuk po shënjestron Turqinë. Ky përshkallëzim vjen pas përpjekjeve të dështuara të Turqisë për të ndërmjetësuar bisedimet mes SHBA-së dhe Iranit para fillimit të sulmeve ajrore. /Reuters/

Continue Reading

Lajmet

Kurti takon përfaqësuesit e BERZh-it, diskutohet për investime 400 milionësh

Published

on

By

Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, i shoqëruar nga ministri i Financave, Hekuran Murati, kanë pritur në takim përfaqësuesit e Bankës Evropiane për Rindërtim dhe Zhvillim (BERZh) për të diskutuar rreth planeve të investimeve strategjike.

Në fokus të takimit ishte zbatimi i Memorandumit të Mirëkuptimit, i cili parasheh një plan investimesh prej 400 milionë eurosh deri në vitin 2027, me synim avancimin e projekteve të rëndësishme infrastrukturore në vend.

Gjatë bisedës u trajtuan projektet prioritare që prekin drejtpërdrejt jetën e qytetarëve, përfshirë infrastrukturën rrugore, trajtimin e ujërave të zeza, sistemet e ujësjellësit, si dhe efikasitetin e energjisë dhe transportin publik.

Në komunikaten për media nga Zyra e Kryeministrit, thuhet se palët shqyrtuan edhe mundësitë për nënshkrimin e marrëveshjeve të reja të financimit gjatë periudhës 2026–2027, në mënyrë që dinamika e punëve të mbetet aktive.

 

Gjithashtu, Kryeministri Kurti shprehu mirënjohjen e tij për mbështetjen e vazhdueshme të këtij institucioni financiar, duke e cilësuar partneritetin me BERZh-in si jetik për realizimin e reformave ekonomike dhe projekteve strategjike.

Nga ana tjetër, përfaqësuesit e BERZh-it riafirmuan gatishmërinë e tyre për të vazhduar bashkëpunimin e ngushtë me institucionet e Kosovës në funksion të zhvillimit të qëndrueshëm ekonomik.

 

Continue Reading

Lajmet

Të shtëna me armë në Shkodër, një i kërkuar me rrezikshmëri të lartë qëllon gjatë operacionit për kapjen e tij

Published

on

By

Një incident me armë zjarri është shënuar në lagjen Kiras në Shkodër, gjatë një operacioni të policisë për kapjen e një personi të konsideruar me rrezikshmëri të lartë, raporton Euronews Albania.

Në momentin kur efektivët ndodheshin në ndjekje dhe në një perimetër të afërt me objektivin e operacionit, një shtetas ka qëlluar në ajër me armë zjarri dhe më pas është larguar në drejtim të paditur.

Policia bënë me dije se personi i dyshuar është shtetasi me inicialet B.B., i cili rezulton në kërkim edhe për vepra të tjera penale.

Menjëherë pas incidentit, në zonë kanë mbërritur dhjetëra forca policore, të cilat kanë rrethuar perimetrin dhe kanë vendosur masa të shtuara sigurie.

Operacioni për kapjen e personit vijon, ndërsa zona mbetet e blinduar nga efektivët e policisë. /Euronews/

 

Continue Reading

Lajmet

Jep dorëheqje deputeti Haxhi Avdyli, reagon Partia Guxo

Published

on

By

Deputeti Haxhi Avdyli ka njoftuar dorëheqjen e tij të parevokueshme nga të gjitha pozitat në Partinë Guxo, si shenjë proteste ndaj asaj që ai e quajti fushatë të ulët dhe linçuese ndaj Presidentes Vjosa Osmani.

Avdyli deklaroi se mospajtimet e tij politike me orientimin e fundit të grupit parlamentar u pasuan nga sulme dhe shpifje të rënda, të cilat sipas tij kanë përfshirë edhe përdorimin e inteligjencës artificiale për të nxitur urrejtje.

Ai theksoi se nuk mund të jetë pjesë e një politike që denigron figurën e Presidentes dhe rrezikon funksionimin demokratik të institucioneve.

“Në shenjë proteste, dhe për të mos identifikuar veten me këtë fushatë të ulët, kam vendosur të jap dorëheqje të parevokueshme nga të gjitha pozitat në Partinë Guxo,” deklaroi Avdyli.

Në anën tjetër, Kryesia e Partisë Guxo ka njoftuar se e pranon dorëheqjen e tij, duke e parë atë si një zgjedhje të vullnetshme të deputetit. Përmes një komunikate, partia e ka falënderuar Avdylin për kontributin e deritanishëm, por ka hedhur poshtë pretendimet e tij për motivet e largimit.

Guxo konfirmoi se asnjë anëtar i saj nuk është përfshirë në linçime publike, duke insistuar se qëndrimi i tyre mbetet strikt në mbrojtje të rendit dhe kushtetueshmërisë në vend.

“Askush nga Partia Guxo nuk është përfshirë dhe nuk përfshihet as në debate të ulëta dhe as në linçime publike të askujt e aq më pak të Presidentes së Republikës,” thuhet në reagimin e partisë.

Continue Reading

Të kërkuara