Shëndet
Sëmundja më e shpeshtë tek femrat, tetë shenja paralajmëruese
Published
4 years agoon
By
Betim GashiKur ju mendoni për sëmundjet dhe çrregullimet shëndetësore që prekin kryesisht gratë, kanceri i gjirit është ndoshta i pari që ju vjen ndër mend.
Kanceri i gjirit sigurisht është shumë mbizotërues në të gjithë botën, por nuk është pothuajse aq i zakonshëm sa numri i grave që vuajnë nga fibromialgia, një gjendje e dhimbjes kronike.
Ekspertët e përcaktojnë fibromialgjinë si “çrregullim afatgjatë ose kronik që shkakton dhimbje të muskujve dhe lodhje (ndjenjën e lodhjes)”.
Të lodhur dhe me dhimbje nga stili juaj i jetesës ku jeni të zënë 24/7? Nëse po vuani nga këto simptoma dhe nuk po gjeni lehtësim, kontrolloni këto shenja sepse mund të jetë fibromialgjia:
Lodhje e madhe
A jeni të lodhur gjatë gjithë kohës? Ndoshta ju keni qenë duke ia atribuar faktit se keni punuar shumë. Ndoshta ju keni provuar të flini më shumë dhe të hani më mirë, por asgjë nuk po ju ndihmon?
Lodhja e tepërt është një simptomë e fibromialgjisë, një çrregullim kronik që gjithashtu shkakton dhimbje dhe lodhje. Pjesërisht, lodhja mund të vijë nga përpjekjet e trupit tuaj për të luftuar fibromialgjinë.
Dhimbjet e zakonshme që lidhen me fibromialgjinë mund të shkaktojnë shqetësime gjatë gjumit, duke ju lënë të përgjumur të nesërmen.
Rritje e ndjeshmërisë
Problemet me ndjeshmërinë mund të jenë një simptomë e fibromialgjisë. Veshja mund të duket më e rëndë se normalisht dhe pothuajse e padurueshme për personin.
Një përplasje pas tavolinës, që zakonisht është vetëm një parehati e vogël, mund t’ju çojë në dhimbje të zgjatura me orë.
Dhimbje e nyjeve
Shumë njerëz me fibromialgji raportojnë dhimbje të përhapura, sidomos në nyje për arsye që nuk i dinë.
Një shenjë se dhimbja e nyjeve tuaja mund të jetë për shkak të fibromialgjisë është se lehtësuesit e dhimbjeve nuk bëjnë asgjë për të lehtësuar dhimbjet që po përjetoni.
Fibromialgjia karakterizohet nga dhimbje shtesë kur kemi një presion të ushtruar në një pikë të caktuar të trupit. Këto pika janë: pjesa e prapme e kokës, ndërmjet shpatullave, pjesa e sipërme e supeve, anët e përparme të qafës, pjesa e sipërme e gjoksit, pjesa e jashtme e bërrylave, pjesa e sipërme e gjunjëve.
Probleme me zorrët
Sindroma e irritimit të zorrëve është e lidhur ngushtë me fibromialgjinë.
Diarreja, një nevojë urgjente për të zbrazur zorrët dhe madje pamundësia për të zbrazur zorrët për shkak të ngurtësimit të muskujve, janë të gjitha shenja të mundshme të fibromialgjisë.
Ndërsa mund t’i lidhni problemet me zorrët me çështje të tjera, ia vlen të merrni në konsideratë fibromialgjinë si një shkak të mundshëm.
Dhimbje koke
Dhimbjet e kokës aq të rënda sa mund të shkaktojnë përzierje dhe të vjella mund të shkaktohen nga fibromialgjia.
Nëse keni këto lloje dhimbje koke që ju dobësojnë, takohuni me mjekun tuaj për të gjetur shkakun.
“Fibromyalgia paraqet një formë shumë të rëndë të krizës për energji tek njeriu, ku kërkesa për energji tejkalon aftësinë e trupit tonë për të vazhduar përpara”.
Kur ndodh kjo, truri juaj në thelb e “mashtron” trupin tuaj që të duket si tepër i ndjeshëm ndaj stimujve që normalisht nuk do të ishin aq të dhimbshëm.
Ndjeshmëri ndaj temperaturës
Vuajtësit e fibromialgjisë kanë një ndjeshmëri në rritje ndaj temperaturës.
Kur temperatura bie, ato me fibromialgji mund ta ndjejnë në një mënyrë më dramatike se të tjerët. Nëse jeni gjithmonë më të ftohtë se personat përreth jush mund të jetë një shenjë e fibromialgjisë.
Dhimbje të shtuar menstruale
Femrat përbëjnë 80% – 90% të diagnozave të fibromialgjisë. Ndërsa dhimbjet menstruale ekstreme mund të shkaktohen nga shumë faktorë të tjerë, ato gjithashtu mund të jenë një simptomë e fibromialgjisë.
Ngurtësimi i muskujve mund të jetë një problem i përgjithshëm, kështu që kur një grua me fibromialgji është me menstruacione, dhimbjet e saj të zakonshme të muskujve mund të zmadhohen.
Probleme me përqëndrimin
Paaftësia për t’u përqëndruar ose ndjesia sikur keni një lloj mjegulle që shtyp mendimet tuaja mund të jetë një simptomë e zakonshme e fibromialgjisë e njohur si “mjegullim i trurit”.
Disa nga këto mund të shkaktohen nga mungesa e gjumit të rehatshëm, ndërsa teoritë e tjera sugjerojnë që mjegullimi vetë shkaktohet nga fibromialgjia.
Takoni mjekun tuaj për të diskutuar rreth ndonjë humbje të kujtesës së kohëve të fundit ose rreth problemit me përqendrimin që nuk shkaktohet nga faktorë të tjerë.
Eshte e këshillueshme mbajtja nën kontroll e stresit dhe faktorëve stresantë. Për ta arritur këtë qëllim duhen ndryshuar edhe shumë nga zakonet e jetës së përditshme. Mund të provoni edhe teknikat e menaxhimit të stresit si ushtrime fizike të kombinuara me frymëmarrjen, meditimi, yoga etj.
Kjo sëmundje ka nje karakteristikë themelore lodhjen prandaj këshillohet që të gjendet mënyra sa me efikase që personi që vuan nga kjo sëmundje të bëjë një gjumë te mjaftueshëm dhe të qetë në mënyrë që relaksimi të jetë sa më optimal.
Rekomandohen ushtrime të rregullta fizike. Në fillim këto ushtrime fizike do të rrisin nivelin e dhimbjes suaj, por duke u ushtruar rregullisht do të arrini të zvogëloni perceptimin e dhimbjes. Këto ushtrime duhet të bëhen në mënyrë të kontrolluar nga ana e fizioterapistëve.
Shëndet
Sekretet natyrale për të luftuar kollën tek fëmijët
Published
2 days agoon
November 27, 2025By
UBT News
Edhe pse kollitjet nuk duhet lënë pa u trajtuar, se përkeqësohen ose shkaktojnë shqetësime të mëtejshme, ekzistojnë disa ilaçe shtëpiake natyrale që mund të ndihmojnë në lehtësimin e tyre dhe në përmirësimin e gjendjes së fëmijëve.
Mjalti
Njihet për vetitë antibakteriale e qetësuese, ndaj konsiderohet një alternativë e mirë natyrale për lehtësimin e kollës. Për fëmijët, mund të përgatitet një solucion: dy lugë gjelle mjaltë të tretura në një gotë qumësht të ngrohtë. Ky kombinim ndihmon në qetësimin e fytit dhe përmirëson gjumin. Për rezultate më të mira, rekomandohet që fëmijët ta pinë këtë përzierje çdo mbrëmje para gjumit për pesë ditë rresht.
Banja e ngrohtë
Një banjë ndihmon fëmijët të djersijnë dhe të pastrojnë rrugët e frymëmarrjes, duke lehtësuar simptomat e kollës dhe ngushtimin e hundës. Banjat e ngrohta bëhen dy herë në ditë, në mëngjes dhe në mbrëmje, për të përmirësuar qarkullimin e gjakut dhe për të relaksuar fëmijët.
Hidratimi i duhur
Uji është një nga mjetet më të thjeshta, por efektive për lehtësimin e kollës tek fëmijët. Ai mban fytin të lagur e ndihmon në hollimin e sekrecioneve, duke lehtësuar gulçimin. Fëmijët duhet të pinë rreth 6–8 gota ujë në ditë, sipas moshës së tyre. Përveç ujit, çajrat e ngrohtë, sidomos çaji me xhinxher ose me kamomil, mund të qetësojnë fytin dhe të ndihmojnë në reduktimin e kollës.
Këshilla shtesë:
Mbani ajrin e dhomës së fëmijëve të lagësht, sidomos gjatë dimrit ose kur përdoret ngrohja. Një lagështues ajri mund të ndihmojë shumë.
Shmangni ekspozimin ndaj tymit të duhanit ose ndotjes së ajrit, pasi ato irritojnë fytin dhe e përkeqësojnë kollën.
Sigurohuni që fëmija të pushojë mjaftueshëm dhe të marrë ushqim të shëndetshëm, i cili forcon sistemin imunitar.
Me këto metoda natyrale e kujdes të thjeshtë në shtëpi, kollitja e fëmijëve mund të lehtësohet ndjeshëm. Nëse kollitja zgjat më shumë se një javë, shoqërohet me temperaturë të lartë, vështirësi në frymëmarrje, duhet të kontaktoni menjëherë mjekun pediatër. /A.Z/UBT News/
Shëndet
Sa ujë duhet të pimë çdo ditë? Ja çfarë thonë ekspertët
Published
2 days agoon
November 27, 2025By
UBT News
Gjithmonë dëgjojmë këshilla për të pirë sa më shumë ujë për të qëndruar të hidratuar dhe të shëndetshëm.
Ka pasur shumë debate mbi sasinë e duhur të ujit që duhet të konsumojmë çdo ditë. CNN publikon një artikull që sqaron këtë çështje.
Sipas Akademisë Mjekësore Amerikane, konsumimi i ujit ndryshon bazuar në gjini.
Meshkujt rekomandohet të pinë 3.7 litra ujë në ditë, rreth 16 gota, ndërsa gratë 2.7 litra, ose rreth 12 gota.
Dehidratimi mund të shkaktojë lodhje të tepërt, mungesë motivimi dhe vështirësi për të kryer ushtrimet në mënyrën e duhur.
Ai gjithashtu ndikon në përqendrim, kujtesë dhe mund të shkaktojë nervozizëm dhe ankth.
Dy shenja kryesore që tregojnë hidratimin janë etja dhe ngjyra e urinës. Nëse nuk ndjen etje të shpeshtë dhe urina është e verdhë e hapur, kjo tregon që je i hidratuar mirë. Në të kundërtën, tregon se je i dehidratuar.
Dehidratimi ndikon edhe në qarkullimin e gjakut, mënyrën se si pompon zemra dhe mund të shkaktojë dhimbje koke.
Po ashtu, kripa dhe mineralet që grumbullohen në trup formojnë kristale të vogla në traktin urinar, duke shkaktuar dhimbje.
Personat që vuajnë nga migrena mund të përjetojnë dhimbje më të shpeshta në rast dehidratimi. /A.Z/UBT News/
Shëndet
Insulina pa gjilpëra, trajtimi i ri që aplikohet në lëkurë
Published
2 days agoon
November 27, 2025By
UBT News
Krema transdermale e insulinës normalizon glukozën për 12 orë në testimet para-klinike.
Një grup shkencëtarësh nga Universiteti Zhejiang në Kinë ka zhvilluar një trajtim të ri revolucionar për diabetin: një krem transdermal që fut insulinën në organizëm përmes lëkurës, duke shmangur nevojën për injeksione.
Ky zbulim mund të hapë rrugën drejt eliminimit të gjilpërave për miliona njerëz që varen çdo ditë nga insulina.
Insulina mund të absorbohet përmes lëkurës
Deri më sot, përdorimi si trajtim lokal ishte konsideruar i pamundur për shkak të madhësisë së madhe të molekulave dhe natyrës hidrofile, që pengojnë depërtimin përmes shtresave yndyrore të lëkurës. Por, duke përdorur minj, mini-derra dhe lëkurë njerëzore të kultivuar, studiuesit arritën të demonstrojnë se insulina mund të futet në trup përmes një sistemi të ri transdermal.
Sipas ekipit kërkimor, polimeri depërtues i zhvilluar prej tyre mundëson shpërndarje jo-invazive të insulinës, duke hapur mundësi të reja për administrimin transdermal të proteinave dhe peptideve në të ardhmen. Rezultatet janë botuar në revistën Nature.
Sfida e barrierës së lëkurës
Aplikimi i barnave përmes lëkurës është i thjeshtë, pa dhimbje e lejon çlirim të kontrolluar të substancave. Stratum corneum, shtresa e jashtme e lëkurës është barrierë e fortë që lejon vetëm molekula të vogla dhe lipofile të depërtojnë.
Insulina, e madhe dhe hidrofile, nuk mund të kalojë natyrshëm këtë barrierë. Studiuesit shfrytëzuan një tipar tjetër të lëkurës, gradientin acid-bazë të pH-së, i cili është acid në sipërfaqe dhe neutral në shtresat e brendshme.
Si funksionon kremi?
Ekipi krijoi një polimer të quajtur OP (poli[2-(N-oksid-N,N-dimetilamino)etil metakrilat]), që ndryshon ngarkesën e tij në varësi të pH-së.
Ky polimer lidhet me insulinën dhe formon kompleksin OP-1:
Në sipërfaqen më të acidifikuar të lëkurës, OP ka ngarkesë pozitive dhe lidhet me lipidet. Në shtresat më të thella, ku pH është neutral, ai humbet ngarkesën dhe shkëputet, duke lejuar insulinën të kalojë pengesën e lëkurës.
Rezultatet para-klinike
Në testet laboratorike dhe eksperimentet me kafshë, OP-1 tregoi rezultate shumë premtuese. Minjtë diabetikë arritën normalizim të glukozës brenda një ore, dhe efekti zgjati 12 orë, me efikasitet të krahasueshëm me injeksionet nënlëkurore.
Mini-derrat diabetikë, modeli më afër njeriut, treguan të njëjtin efekt: glukoza u ul brenda 2 orëve dhe mbeti stabile për 12 orë.
Ky trajtim transdermal përfaqëson një hap të madh drejt mënyrave më të lehta, pa dhimbje e të sigurta të administrimit të insulinës në të ardhmen. /A.Z/UBT News/
Shëndet
Mos e pini kafenë në çdo orar, ja koha më e mirë sipas ekspertëve
Published
2 days agoon
November 27, 2025By
UBT News
Për shumë prej nesh, kafeja është një pjesë e domosdoshme e rutinës së përditshme. Ajo është aty për të na dhënë atë dozë të energjisë që na nevojitet gjatë ditës.
Megjithatë, kafeja nuk këshillohet të konsumohet në çdo orar.
Sipas studimeve, duhet të shmangni konsumimin e kafeinës pas orës 02:00 ose të paktën shtatë orë para se të flini gjumë, pasi mund të ndikojë negativisht në gjumin tuaj.
Një studim, botuar në Journal of Clinical Sleep Medicine, zbuloi se konsumimi i kafeinës gjashtë orë para se të shkoni në shtrat ndikonte në cilësinë e gjumit, edhe pse efektet e kafeinës mund të mos ndiheshin më.
Pjesëmarrësit e studimit ishin në gjendje të binin në gjumë pa problem, por cilësia e gjumit nuk ishte njësoj si te dikush që nuk kishte konsumuar kafe disa orë para gjumit.
Sipas studimeve të bëra nga studiues në Britani dhe SHBA, pirja e një ekspresi të dopio tri orë para gjumit mund të kthejë orën e trupit prapa pothuajse një orë. Kjo gjë lidhet me sëmundjet e zemrës dhe çrregullimet neurodegjeneruese, të tilla si Alzheimeri.
Nuk bëhet fjalë vetëm për kafeinën që gjendet në kafe, por edhe për atë që gjendet te pijet me sodë apo ato energjike.
Koha më e mirë për të konsumuar kafe është ora 10 e paradites. Sa i përket konsumit të përgjithshëm, Klinika Mayo rekomandon mbajtjen e konsumit të kafeinës në 400mg në ditë, ose afërsisht katër filxhanë kafeje. /A.Z/UBT News/
Rektori Hajrizi po qëndron në vizitë zyrtare në Texas
28 Nëntori pa kufij – Nga Shqipëria në Kosovë
UBT uron 28 Nëntorin – Ditën e Flamurit dhe Pavarësisë
Mjekra e dyfishtë, zgjidhje praktike për fytyrë më të bukur
Sipërfaqet dhe objektet që nuk duhet t’i pastroni kurrë me uthull
Profesori i UBT-së, Alfred Marleku, publikon artikullin shkencor në revistën ndërkombëtare Defense & Security Analysis
Makina e vitit 2026 në Gjermani, ja kush po e dominon kategorinë
Volejbollistja Julia Azevedo shpëton mrekullisht pas një sulmi me armë në Rio de Janeiro
Ndërron jetë aktori dhe këngëtari Michael DeLano
Të kërkuara
-
Aktualitet1 month agoProfesoresha e UBT-së, Marigona Bekteshi-Ferati, fituese e bursës prestigjioze Fullbright Visiting Scholar, Profesor Vizitor dhe Post Doktoraturë
-
Rajoni2 months agoPolicia, FSK-ja dhe Shërbyesit Civilë përfitojnë bursë 20 për qind në programet Master Shkenca Politike dhe Studime të Sigurisë në UBT
-
Vendi3 months agoVotoni për UBT-në dhe Rektorin Hajrizi në Triple E Awards: Dy nominime të reja ndërkombëtare për institucionin dhe Kosovën
-
Lajmet3 months agoProfesori i UBT-së fiton grant prestigjioz kërkimor në Universitetin Çarls të Pragës
