Lajmet

Pesë rregulla për një botë që plaket

Cilat janë ato?

Published

on

Nga Ross Douthat

Në botë ekzistojnë dy lloje njerëzish: Ata që besojnë se sfida përcaktuese e shekullit XXI-të do të jetë ndryshimi i klimës, dhe ata që e dinë se do të jetë mungesa e lindjeve, rënia demografike, dhe plakja e botës. Gjatë 15 viteve të fundit, disa nga skenarët më të këqij në lidhje me ndryshimin e klimës janë bërë më pak të mundshme se më parë.

Por në të njëjtën kohë, forca të ndryshme, sidomos pandemia e COVID-19, i kanë pakësuar më shpejt lindjet, duke e përshpejtuar epokën e plakjes së botës. Dëshmia më e fundit është lajmi i javës së kaluar se popullsia në Kinë ra për herë të parë.

Parashikohej prej kohësh një moment rënieje, por deri vonë ajo nuk pritej të mbërrinte para viteve 2030. Megjithatë rënia ka mbërritur më herët, me lindshmërinë në Kinë që vitin e kaluar ka arritur nivelin më të ulët të regjistruar të të gjitha kohërave. Kjo do të thotë se teksa Kina që po shfaqet si gati një superfuqi, po shikon drejt një të ardhme të errët, ku do të plaket dhe ngecë në vend përpara se të pasurohet si vendet e Perëndimit.

Sfida të ngjashme kanë shumica e vende të pasura. Gjithsesi ia vlen të mendohet për disa rregulla mbi epokën e dekadencës demografike, tendencat që duhen parë, parimet që do të ndajnë fituesit dhe humbësit, që janë udhëzuese për cilindo që kërkon dinamizëm në një botënë stanjacion.

Rregulli nr.1: Bota e pasur do të ketë nevojë për rishpërndarje nga të vjetrit te të rinjtë

Dekadat e fundit ne kemi parë shumë raste të teknokratëve që kanë gabuar në supozimet e tyre. Nga besimi i përhapur se thuajse menjëherë pas krizës financiare kishim nevojë për një reduktim të deficitit, tek optimizmi i pamatur për efektet e tregtisë së lirë me Kinën.

Por në një botë të plakur, dëshira teknokratike për të reformuar të drejtat e të moshuarve do të bëhet gjithnjë e më thelbësore dhe korrekte, për sa kohë që kursimet mund të përdoren për ta bërë më të lehtë për të rinjtë që të krijojnë një familje, të hapin një biznes dhe të kenë një shtëpi. Dhe vendet që gjejnë një mënyrë për ta bërë këtë transferim me sukses, do të jenëshumë përpara atyre që sapo do të zhyten në një gerontokraci (sundim nga të moshuarit).

Rregulli nr.2: Inovacioni nuk mjafton; sfida do të jetë zbatimi dhe adoptimi i saj

Nëse dëshironi rritje ekonomike në një botë të plakur, atëherë do të keni nevojë për përparime teknologjike. Por siç vuri në dukje ekonomisti Eli Dourado në një artikull të kohëve të fundit në lidhje me efektet e teknologjisë së re të Inteligjencës Artificiale, pengesat e mëdha nuk janë gjithmonë tek vetë shpikja.

Ato vërehen në testim, infrastrukturë, vendosje dhe tek kufizimet rregullatore. Dhe meqenëse shoqëritë e plakura, të vendosura në mënyrat e tyre, mund të jenë më të prirura për të lënë mënjanë shpikjet, pastrimi i këtyre pengesave mund të bëhet sfida kryesore e novatorit.

Rregulli nr.3: Lufta tokësore do të jetë kundër kufijve të popullsisë

Ju mund ta shihni tashmë këtë dinamikë në luftën Rusi-Ukrainë. Përpjekjet për mobilizimin e rekrutëve të rinj nga Vladimir Putinit, nuk janë ato që me sa duket do të ishin, nëse perandoria e tij do të kishte më shumë të rinj. Ukraina, me nivele edhe më të ulëta të lindjeve edhe se Rusia, përballet me një thellim të krizës demografike, në rast se lufta do të zgjasë me vite. E njëjta gjë vlen për Tajvanin dhe vatrat e tjera të nxehta:edhe aty ku ambiciet strategjike kërcënojnë me një luftë të afërt, dhimbja e çdo viktimë do të komplikohet në mënyrë dramatike.

Rregulli nr.4: Në “mbretërinë’ e të moshuarve, do të vlejë pak rini dhe vitalitet shtesë

Kjo është e vërtetë në nivel global:Vendet që arrijnë të mbajnë ose rrisin nivelet e tyre të lindjeve afër nivelit të zëvendësimit, do të kenë një avantazh afatgjatë ndaj vendeve që zhyten në një krizë të lindshmërisë si Koreja e Jugut dhe nivelit të gjysmë–zëvendësimit.

Dhe kjo do të jetë e vërtetë edhe brenda shoqërive. Për të parashikuar shtetet dhe qytetet më dinamike amerikane, traditat dhe ideologjitë fetare më me ndikim, duhet të kërkoni vende dhe grupe që janë më miqësore jo vetëm për të rinjtë, por edhe për të rinjtë që kanë vetë fëmijë.

Rregulli nr.5: Diaspora afrikane do të riformësojë botën

Sa më shpejt që të ndodhë plakja në botën e pasur dhe me të ardhura mesatare, aq më i rëndësishëm është fakti që popullsia e Afrikës është ende në rrugën e duhur për të arritur në 2.5 miliardë në vitin 2050, dhe për të arritur 4 miliardë deri në vitin 2100.

Lëvizja edhe e një pjese të kësaj popullsie, do të jetë ndoshta transformimi global më domethënës i shekullit XXI-të. Dhe ekuilibri midis asimilimit të suksesshëm nga njëra anë, dhe destabilizimit dhe reagimit nga ana tjetër, do të ndihmojë në përcaktimin nëse epoka e rënies demografike do të përfundoje në një rigjallërim apo në një kolaps.

Lajmet

UBT organizon Konferencën më të madhe shkencore për Mjekësinë Sportive, me pjesëmarrjen e profesionistëve botërorë

Published

on

By

UBT do të mirëpresë më 21 tetor, Konferencën e Dytë Ndërkombëtare për Mjekësinë Sportive – ICSM 2026, e cila do të bëjë bashkë profesionistë shëndetësorë, hulumtues, akademikë dhe ekspertë të sportit për të diskutuar zhvillimet e reja në mjekësinë sportive, inovacionin dhe qëndrueshmërinë në praktikën klinike dhe sportive.

Konferenca, e organizuar nga Instituti për Mjekësi Sportive i UBT-së, në bashkëpunim me International Federation of Sports Medicine (FIMS), SHAPE Project – Sport, Health, and the People dhe Kosovo Association of Sports and Exercise Medicine (KASEM), në Parkun Shkencor, Inovativ dhe Teknologjik të UBT-së, do të zhvillohet nën temën “Innovation and Resilience in Sport Medicine”, duke krijuar një platformë për shkëmbimin e njohurive shkencore, përvojave profesionale dhe praktikave bashkëkohore në këtë fushë.

Në kuadër të konferencës do të trajtohen tema me rëndësi për zhvillimin e mjekësisë sportive, përfshirë shëndetin funksional, radiologjinë, ortopedinë, teknologjitë e veshshme (wearable technologies), inteligjencën artificiale dhe mundësitë që sjell inovacioni teknologjik në përmirësimin e kujdesit shëndetësor dhe performancës sportive.

 

 

Konferenca synon të forcojë bashkëpunimin ndërmjet komunitetit akademik, profesionistëve shëndetësorë dhe sektorit sportiv, duke nxitur diskutimin mbi qasjet e reja shkencore dhe zbatimin e tyre në praktikë.

Konferenca është e akredituar nga Oda e Mjekëve të Kosovës (OMK), në kuadër të Edukimit të Vazhdueshëm Profesional (EVP).

Për më shumë informata rreth programit, të interesuarit mund të vizitojnë: LINKU.

Continue Reading

Vendi

Teknologji moderne dhe shërbime të shumta mjekësore nën një çati në United Hospital

Published

on

By

Me një gamë të gjerë shërbimesh mjekësore, pajisje moderne diagnostikuese dhe kujdes shëndetësor gjatë 24 orëve, United Hospital synon të ofrojë qasje më të lehtë në shërbime shëndetësore për qytetarët e Kosovës. Nga diagnostikimi dhe trajtimi i sëmundjeve, deri te ndërhyrjet kirurgjike dhe kujdesi intensiv, institucioni ofron shërbime në disa fusha të mjekësisë, duke vënë në fokus nevojat e pacientëve.

Qasja në shërbime shëndetësore cilësore, diagnostikimi në kohë dhe trajtimi profesional janë ndër faktorët më të rëndësishëm për mbrojtjen e shëndetit të popullatës. Në këtë drejtim, United Hospital ofron shërbime të shumta mjekësore, duke synuar t’u mundësojë pacientëve qasje në diagnostikim dhe trajtim të specializuar në një institucion të vetëm.

Me lokacion në magjistralen Prishtinë–Ferizaj, në kilometrin e shtatë, spitali ofron shërbime emergjente, diagnostikuese, terapeutike dhe kirurgjike, me synimin për t’iu përgjigjur nevojave të ndryshme shëndetësore të qytetarëve

Një ndër fushat me rëndësi të veçantë është diagnostikimi mjekësor, ku përmes shërbimeve të radiologjisë dhe tomografisë së kompjuterizuar (CT), pacientëve u ofrohen mundësi për ekzaminime të specializuara. Sipas informacionit të publikuar nga spitali, pajisjet CT mundësojnë kryerjen e ekzaminimeve me deri në 40 për qind më pak rrezatim, varësisht nga lloji i ekzaminimit dhe protokolli i përdorur.

Krahas diagnostikimit, United Hospital ofron shërbime në disa specialitete mjekësore, përfshirë kardiologjinë, hematologjinë, nefrologjinë, gastroenterologjinë dhe pulmologjinë. Këto shërbime synojnë të mbështesin diagnostikimin, trajtimin dhe përcjelljen e pacientëve me probleme të ndryshme shëndetësore.

Një vend të rëndësishëm në veprimtarinë e spitalit zënë edhe shërbimet kirurgjike. Sipas të dhënave të publikuara nga institucioni, ato përfshijnë kirurgjinë e përgjithshme, kardiokirurgjinë, ortopedinë, kirurgjinë vaskulare, pediatrike, gjinekologjinë, urologjinë, otorinolaringologjinë (ORL), kirurgjinë maksilofaciale dhe atë torakale.

Përveç shërbimeve për të rriturit, spitali ofron edhe shërbime të neonatologjisë dhe pediatrisë, të dedikuara për kujdesin ndaj të porsalindurve dhe fëmijëve. Këto fusha kërkojnë vëmendje të veçantë profesionale, pajisje të përshtatshme dhe qasje të individualizuar ndaj nevojave të pacientëve më të vegjël.

Disponueshmëria e shërbimeve emergjente, laboratorike dhe e kujdesit intensiv gjatë 24 orëve përbën një element të rëndësishëm të ofertës së institucionit. Në rastet kur nevojitet vlerësim i shpejtë mjekësor, qasja në shërbimet përkatëse dhe koordinimi ndërmjet ekipeve shëndetësore mund të jenë vendimtare për trajtimin e pacientit.

Çmime të përballueshme dhe qasje më e lehtë në shërbime shëndetësore
Përballueshmëria financiare është një çështje e rëndësishme për qytetarët që kanë nevojë për kontrolle, analiza laboratorike, ekzaminime diagnostikuese apo trajtime të specializuara. Në këtë kontekst, ofrimi i shërbimeve me çmime të përballueshme mund të ndihmojë në lehtësimin e barrës financiare për pacientët dhe familjet e tyre.

United Hospital e paraqet ofrimin e shërbimeve shëndetësore me çmime të arsyeshme si një nga përparësitë e tij. Për pacientët, rëndësi të veçantë ka që kostot e ekzaminimeve dhe trajtimeve të jenë të qarta, në mënyrë që ata të mund të informohen dhe të marrin vendime të përgjegjshme për shëndetin e tyre.

Në të njëjtën kohë, cilësia e kujdesit shëndetësor nuk përcaktohet vetëm nga çmimi apo teknologjia. Ajo lidhet edhe me profesionalizmin e personelit, sigurinë e pacientit, saktësinë e diagnostikimit, komunikimin me mjekun dhe vazhdimësinë e kujdesit gjatë trajtimit.

Për këtë arsye, zhvillimi i shërbimeve të specializuara dhe krijimi i mundësive për diagnostikim e trajtim në kohë janë elemente me rëndësi për përmirësimin e qasjes së qytetarëve në kujdesin shëndetësor.

Kontributi në shëndetin e popullatës

Institucionet shëndetësore që investojnë në shërbime diagnostikuese, trajtim të specializuar dhe kujdes të vazhdueshëm mund të luajnë rol të rëndësishëm në plotësimin e nevojave shëndetësore të popullatës. Në këtë aspekt, gama e shërbimeve të ofruara nga United Hospital synon t’u mundësojë pacientëve që të gjejnë zgjidhje për nevoja të ndryshme mjekësore brenda të njëjtit institucion.

Një qasje e tillë mund të lehtësojë organizimin e kontrolleve, koordinimin ndërmjet specialiteteve dhe përcjelljen e gjendjes shëndetësore të pacientëve. Veçanërisht e rëndësishme është që qytetarët të kenë qasje në informata të sakta për shërbimet, çmimet, përgatitjen e nevojshme për ekzaminime dhe procedurat e trajtimit.

Përtej trajtimit të sëmundjeve, kujdesi shëndetësor përfshin edhe ndërgjegjësimin për parandalimin, kontrollet e rregullta dhe kërkimin me kohë të ndihmës mjekësore. Identifikimi i hershëm i problemeve shëndetësore mund të ndikojë në mundësitë e trajtimit dhe në ecurinë e sëmundjeve, prandaj qytetarët inkurajohen që të mos i neglizhojnë simptomat dhe kontrollet e rekomanduara nga profesionistët shëndetësorë.

Duke ofruar shërbime në fusha të ndryshme të mjekësisë, United Hospital synon të jetë një adresë ku pacientët mund të informohen për mundësitë e diagnostikimit dhe trajtimit, sipas nevojave të tyre individuale.

United Hospital, në shërbim të pacientëve 24 orë në ditë

Përmes shërbimeve emergjente, diagnostikuese, laboratorike, kirurgjike dhe të specialiteteve të ndryshme, United Hospital synon t’u përgjigjet nevojave shëndetësore të qytetarëve në çdo kohë.

Për informata rreth shërbimeve, termineve dhe çmimeve, qytetarët mund të kontaktojnë institucionin në numrat e telefonit ose ta vizitojnë në lokacionin e tij në Prishtinë.

Telefonat: 038 60 70 70 / 046 60 70 70

Lokacioni: M2, Prishtinë–Ferizaj, kilometri i shtatë, Prishtinë, Kosovë.

Shërbimet: Emergjencë, laborator, radiologji dhe CT, specialitete mjekësore, kirurgji, neonatologji, pediatri dhe kujdes intensiv.

United Hospital – kujdes shëndetësor, diagnostikim dhe shërbime të specializuara, me fokus te nevojat e pacientëve./rajonipress/

Continue Reading

lajme

UBT organizon Konferencën e 15-të Ndërkombëtare të Shkencave Kompjuterike dhe Inxhinierisë

Published

on

By

Më 23 deri më 25 tetor 2026, UBT do të organizojë Konferencën e 15-të Ndërkombëtare të Shkencave Kompjuterike dhe Inxhinierisë, në kuadër të Konferencës Shkencore Ndërkombëtare të UBT-së. Ngjarja pritet të mbledhë mbi 155 pjesëmarrës dhe do të prezantojë më shumë se 50 punime shkencore me fokus në fushën e teknologjisë dhe inovacionit.

Programi shkencor mbulon tema të avancuara si inteligjenca artificiale, mësimi makinerik, siguria kibernetike, inxhinieria softuerike, IoT, blockchain dhe zbatimi i teknologjive inteligjente në arsim e shëndetësi.

Dekani i Fakultetit të Shkencave Kompjuterike në UBT, Besnik Qehaja, theksoi rolin e veçantë që kanë studentët në këtë ngjarje shkencore.

“Rreth 70% e pjesëmarrësve pritet të jenë studentë të niveleve Bachelor dhe Master, duke dëshmuar rëndësinë që UBT i kushton përfshirjes së studentëve në kërkimin shkencor, zhvillimit të tyre akademik dhe krijimit të mundësive për prezantimin e rezultateve të hulumtimeve të tyre”, ka thënë Qehaja.

Duke folur për synimet kryesore të këtij organizimi, dekani Qehaja nënvizoi se kjo platformë shërben për të lidhur arsimin me inovacionin e ardhshëm:

“Përmes kësaj konference, UBT synon të forcojë lidhjen ndërmjet kërkimit shkencor, arsimit universitar dhe inovacionit teknologjik, duke krijuar një platformë për prezantimin e ideve të reja dhe avancimin e shkencave kompjuterike dhe inxhinierisë”, shprehet Qehaja.

Konferenca do të shërbejë si një udhëkryq i rëndësishëm bashkëpunimi mes akademikëve, hulumtuesve dhe studentëve vendorë e ndërkombëtarë për shkëmbimin e përvojave dhe zhvillimin e projekteve të përbashkëta shkencore.

 

Continue Reading

Lajmet

Presidenti i FIMS-it, Prof. Dr. Fabio Pigozzi, pjesë e Konferencës së Mjekësisë Sportive në UBT

Published

on

By

Nesër, më 21 tetor, në Parkun Shkencor, Inovativ dhe Teknologjik të UBT-së do të mbahet Konferenca e Dytë Ndërkombëtare e Mjekësisë Sportive (ICSM 2026), e organizuar nga Instituti për Mjekësi Sportive i UBT-së, nën temën “Innovation and Resilience in Sport Medicine”.

Në mesin e pjesëmarrësve të kësaj konference do të jetë edhe Prof. Dr. Fabio Pigozzi, President i Federatës Ndërkombëtare të Mjekësisë Sportive (FIMS) dhe një nga figurat e njohura ndërkombëtarisht në mjekësinë sportive dhe shëndetin olimpik.

Pjesëmarrja e tij i jep konferencës një dimension të veçantë ndërkombëtar, duke krijuar mundësi për shkëmbim të përvojave dhe diskutim të zhvillimeve më të fundit në këtë fushë.

Në kuadër të programit të konferencës, si ligjerues kryesor do të jenë:

Prof. Dr. Edmond Hajrizi, Themelues dhe President i UBT-së, me fokus në inovacionin në arsim, teknologji dhe zhvillimin e shoqërisë inteligjente.

Prof. Dr. Fabio Pigozzi, Prof. Dr. Norbert Bachl, Zëvendëspresident i FIMS-it dhe specialist i fiziologjisë së ushtrimeve dhe mjekësisë sportive,

Prof. Dr. Ilir Ahmetgjekaj, profesor dhe specialist i radiologjisë;

Christian Stammel, Drejtor Ekzekutiv i Wearable Technologies;

Dr. Arian Bujupi, specialist i ortopedisë dhe traumatologjisë.

Konferenca do të trajtojë tema kyçe që ndërlidhin mjekësinë sportive me shëndetin funksional, radiologjinë, ortopedinë, teknologjitë e veshshme (wearable technologies), inteligjencën artificiale dhe rolin e inovacionit në praktikën klinike dhe sportive. Aktiviteti është i akredituar nga Oda e Mjekëve të Kosovës (OMK), në kuadër të Edukimit të Vazhdueshëm Profesional (EVP). Regjistrimi bëhet përmes Platformës Digjitale të OMK-së, ndërsa detajet e plota të konferencës gjenden në ueb-faqen zyrtare: icsm.ubt-uni.net/2026/.

 

 

Continue Reading

Të kërkuara