Botë
OBSH thotë se financimi për shëndetësinë do të bjerë deri në 40% në vitin 2025
Published
2 months agoon
By
UBTnewsShërbimet thelbësore shëndetësore në vendet me të ardhura të ulëta dhe të mesme po ndërpriten rëndë, pasi ndihma e jashtme shëndetësore parashikohet të bjerë me 30% deri në 40% në vitin 2025 krahasuar me vitin 2023, paralajmëroi të hënën Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH).
Në udhëzimet e saj të reja për të ndihmuar qeveritë të reagojnë ndaj krizës, OBSH tha se shkurtimet e mprehta dhe të papritura të fondeve po e zvogëlojnë aksesin në kujdesin e nënës, vaksinimet, mbikëqyrjen e sëmundjeve dhe përgatitjen për emergjenca deri në 70% në disa vende, sipas të dhënave të anketës së mbledhura këtë mars.
Të dhënat nga 108 vende treguan se mbi 50 vende kanë raportuar gjithashtu humbje vendesh pune midis punonjësve të shëndetësisë dhe ndërprerje të programeve të trajnimit.
“Shkurtimet e papritura dhe të paplanifikuara të ndihmës kanë goditur rëndë shumë vende, duke kushtuar jetë njerëzish dhe duke rrezikuar përfitimet e fituara me mund në shëndetësi”, tha Drejtori i Përgjithshëm i OBSH-së, Tedros Adhanom Ghebreyesus. “Por në krizë qëndron një mundësi për vendet që të kalojnë nga varësia nga ndihma drejt një vetëmbështetjeje të qëndrueshme, bazuar në burimet e brendshme.”
Sipas OBSH-së, shkurtimet e financimit të këtij viti kanë përkeqësuar vitet e sfidave të vazhdueshme të financimit të shëndetësisë për vendet, duke përfshirë rritjen e barrës së borxhit, inflacionin, pasigurinë ekonomike, shpenzimet e larta nga xhepi, mungesën e financimit sistemik të buxhetit dhe varësinë e madhe nga ndihma e jashtme.
Agjencia i nxiti politikëbërësit ta bëjnë shëndetin një përparësi politike dhe fiskale në buxhetet qeveritare edhe gjatë kohërave të krizës, “duke i parë shpenzimet për shëndetësi jo thjesht si një kosto që duhet të përmbahet, por si një investim në stabilitetin shoqëror, dinjitetin njerëzor dhe qëndrueshmërinë ekonomike”, shkruan AA.
Udhëzimet e vendeve kërkuan të prioritizonin shërbimet shëndetësore të aksesueshme nga më të varfrit, të mbronin buxhetet shëndetësore dhe shërbimet thelbësore shëndetësore, të përmirësonin efikasitetin përmes prokurimit më të mirë, të ulnin shpenzimet e përgjithshme dhe blerjet strategjike, të përdornin vlerësimet e teknologjisë shëndetësore për të prioritizuar shërbimet dhe produktet që kanë ndikimin më të madh në shëndet për çdo dollar të shpenzuar.
OBSH-ja tha se vende të tilla si Nigeria, Kenia, Afrika e Jugut, Gana dhe Uganda kanë ndërmarrë tashmë hapa për të rritur buxhetet e shëndetësisë dhe për të reformuar sistemet e financimit./KP
Aktualitet
Zvicra në zi: Katastrofa e zjarrit në Crans-Montana
Published
11 hours agoon
January 3, 2026By
Driton Iseni
Tronditja e thellë në Zvicër e në botë pas katastrofës së zjarrit në Crans-Montana që mori jetën e afërsisht 40 personave. Bari frekuentohej kryesisht nga të rinjtë.
Lajmet
Trump: SHBA-ja e ka kapur presidentin venezuelas Maduro pas sulmeve
Published
11 hours agoon
January 3, 2026By
Driton Iseni
Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, ka thënë të shtunën se SHBA-ja ka kryer sulme kundër Venezuelës dhe e ka kapur udhëheqësin e saj, presidentin Nicolas Maduro, si dhe bashkëshorten e tij.
“Shtetet e Bashkuara të Amerikës kanë kryer me sukses një sulm në shkallë të gjerë kundër Venezuelës dhe udhëheqësit të saj, presidentit Nicolas Maduro, i cili, së bashku me bashkëshorten e tij, janë kapur dhe janë dërguar me avion jashtë vendit”, shkroi Trump në rrjetet sociale.
Trump tha se për hollësitë e kësaj ngjarjeje do të njoftojë më vonë.
Shtetet e Bashkuara e kanë akuzuar Maduron se drejton një “narko-shtet” dhe se ka manipuluar procesin zgjedhor.
Kryeqyteti Karakas u trondit nga disa shpërthime mëngjesin e hershëm, të cilat ndodhën pas kërcënimeve të vazhdueshme nga Trump kundër Maduros.
Qeveria venezuelase theksoi se sulme kanë ndodhur edhe në shtetet Miranda, Aragua dhe La Guaira, duke e shtyrë atë të shpallë gjendje të jashtëzakonshme kombëtare dhe t’i mobilizojë forcat e mbrojtjes.
Shpërthime, avionë dhe tym i zi u panë në të gjithë Karakasin duke filluar rreth orës 2:00 të mëngjesit për afërsisht 90 minuta, sipas dëshmitarëve dhe pamjeve që qarkullonin në rrjetet sociale, raporton agjencia e lajmeve Reuters.
Në pjesën jugore të qytetit, ku ndodhet një baze e madhe ushtarake, pati ndërprerje të rrymës, thanë dëshmitarët.
Zëvendëssekretari amerikan i Shtetit, Christopher Landau, tha se Venezuela po përjetonte një “agim të ri” pas sulmeve amerikane.
“Një agim i ri për Venezuelën! Tirani është larguar. Më në fund, tani ai do të përballet me drejtësinë për krimet e tij”, shkroi Landau në X.
Senatori Mike Lee tha se u njoftua nga sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, se Maduro do të gjykohet në Shtetet e Bashkuara për vepra penale.
Sipas tij, Ruboi nuk ka parashikuar sulme të mëtejshme në Venezuelë, tani që Maduro ndodhet në paraburgim amerikan.
Trumpi është zotuar vazhdimisht se do të kryente operacione tokësore në Venezuelë, e cila është prodhuese e naftës në Amerikën e Jugut, dhe e cila udhëhiqet nga Maduro që nga viti 2013.
Shtetet e Bashkuara, opozita venezuelase dhe disa vende të tjera thonë se Maduro i manipuloi zgjedhjet vitin e kaluar për të qëndruar në pushtet.
Trump nuk i ka treguar në hollësi qëllimet e tij, por, sipas Reutersit, ai ka ushtruar privatisht trysni ndaj Maduros që të largohet nga vendi.
Të hënën, Trump tha se do të ishte “mençuri” për Maduron që të largohet nga pushteti.
Shtëpia e Bardhë nuk deshi të komentojë për sulmet në Venezuelë pas pyetjeve nga Reuters.
Qeveria venezuelase, në deklaratën e saj, tha se qëllimi i sulmit ishte që Shtetet e Bashkuara “t’i marrin në zotërim naftën dhe mineralet e vendit”.
Ajo shtoi se Shtetet e Bashkuara “nuk do të arrijnë” ti marrin këto burime.
SHBA-ja ka bërë një grumbullim të madh ushtarak në rajon, përfshirë një aeroplanmbajtëse, anije luftarake dhe avionë të avancuar luftarakë, të vendosur në Karaibe./Radio Evropa e Lirë/
Trumpi i ka zgjeruar sanksionet kundër Qeverisë së udhëhequr nga Maduro dhe ka kryer më shumë se dy duzina sulmesh ndaj anijeve që SHBA-ja pretendon se ishin të përfshira në trafikimin me drogë në Oqeanin Paqësor dhe në Detin e Karaibeve.
Javën e kaluar, Trump tha se Shtetet e Bashkuara kishin goditur një zonë në Venezuelë ku ngarkohen anije me drogë. Kjo ishte hera e parë që dihet se Uashingtoni ka kryer operacione tokësore në Venezuelë që nga fillimi i fushatës së presionit.
Ai nuk tha nëse këto sulme u kryen nga CIA apo jo. Media të tjera kanë raportuar se agjencia e spiunazhit ishte përgjegjëse.
Trumpi e ka akuzuar Venezuelën se po e mbush SHBA-në me drogë, dhe administrata e tij prej muajsh ka bombarduar anije që vijnë nga Amerika e Jugut, të cilat pretendon se transportonin drogë.
Shumë vende i kanë dënuar këto sulme si vrasje jashtëgjyqësore, ndërsa Qeveria e Maduros e ka mohuar gjithmonë çdo përfshirje në trafikim me drogë./Radio Evropa e Lirë/
Lajmet
Aktet terroriste me më së shumti viktima
Published
11 hours agoon
January 3, 2026By
Driton Iseni
Aktet terroriste marrin jetë dhe shkaktojnë dëme të mëdha. Si të tilla, për shkak të brutalitetit, numrit të viktimave dhe tmerrit që lënë pas, zakonisht mbahen gjatë në mend.
Le të shohim në vazhdim 20 aktet terroriste më të mëdha, për nga numri i viktimave:
- SHBA (11 shtator 2001) – 2993 viktima
- Nigeri, Maiduguri )26-30 qershor 2009) – 780
- Nigeri, Baga & Doto Gowon (3-4 janar 2015) – mbi 700
- Somali, Mogadishu (14 tetor 2-17) – 587
- Irak (14 gusht 2007) – 520
- Iran, Abadan (20 gusht 1978) – 477
- Rusi, Beslan (1-3 shtator 2004) – 372
- Kongo, Bandundu (16=18 dhjetor 2018) – 339
- Indi, Fluturimi 182 i Air India (23 qershor 1985) – 331
- Irak, Bagdad (3 korrik 2016) – 324
- Indi, Mumbai (12 mars 1993) – 317
- Nigeri, Gamboru Ngala (7 maj 2014) – 310
- Egjipt, Sinai (31 tetor 2015) – 224
- Arani, Saudite, Mekë (1979) – 240
- Ugandë (21 shkurt 2004) – 239
- Algjeri (25 shtator 1997) – 238
- Izrale (7=9 tetor 2023) – 1194
- Zamfara (4-6 janar 2022) – mbi 200
- Nigeri (Bokkos (23-26 dhjetor 2023) – 198
- Pakistan, Peshavar (4 mars 2022) – 196
Lajmet
Top 25 shtetet me më së shumti emigrantë
Published
11 hours agoon
January 3, 2026By
Driton Iseni
Të jetosh gjithë jetën në vendin ku ke lindur është një bekim. Por, miliona njerëz, qoftë në të kaluarën, qoftë sot, nuk e kanë këtë mundësi. Duke ikur nga tmerret e luftërave apo duke kërkuar një jetë më të mirë, ata lëvizin nga shteti në shtet, nga kontinenti në kontinent.
Dhe, gjithmonë janë disa shtete që i tërheqin ata më shumë. Le të shohim cilat janë ato:
- SHBA – 52.38 milionë emigrantë
- Gjermania – 16.75
- Arabia Saudite – 13.68
- Franca – 11.99
- Mbretëria e Bashkuar – 11.85
- Egjipti – 9.99
- Spanja – 8.87
- Kanadaja – 8.81
- Emiratet e Bashkuara Arabe – 8.16
- Rusia – 7.61
- Australia – 7.11
- Turqia – 7.08
- Italia – 6.55
- Ukraina – 5.06
- India – 4.8
- Pakistani – 4.18
- Irani – 3.84
- Malajzia – 3.81
- Jordania – 3.48
- Japonia – 3.41
- Kuvajti – 3.32
- Tajlanda – 3.18
- Kolumbia – 3.06
- Hong Kongu – 3.06
- Holanda – 2.96
Aktorja e njohur e viteve të 90-ta duket e panjohur në Los Angeles
Beyonce shpallet miliardere
Bisedë me Primo Shllakun: Letërsia, gegnishtja dhe roli i përkthyesve
Zvicra në zi: Katastrofa e zjarrit në Crans-Montana
Trump: SHBA-ja e ka kapur presidentin venezuelas Maduro pas sulmeve
Njëzet shtete me burgjet më të stërmbushura
Aktet terroriste me më së shumti viktima
Top 25 shtetet me më së shumti emigrantë
Top 20 sportistë më të paguar në histori
Të kërkuara
-
Aktualitet2 months agoProfesoresha e UBT-së, Marigona Bekteshi-Ferati, fituese e bursës prestigjioze Fullbright Visiting Scholar, Profesor Vizitor dhe Post Doktoraturë
-
Aktualitet2 months agoU mbajt Mbledhje Komemorative në nder të Prof. Dr. Faton Kabashit në UBT Prizren
-
Lajmet3 months agoPunimi shkencor i profesoreshës së UBT-së, Miranda Sejdiu Abazi dhe bashkëautorëve botohet në Georgian Medical News
-
Rajoni2 months agoProfesorët e UBT-së publikojnë studim shkencor mbi cilësinë e ujërave nëntokësore në Komunën e Suharekës
