Aktualitet

Njerëzit po ndikojnë edhe më keq sesa mendohej në ndryshimet e Tokës, sipas studimit

Published

on

Toka po shkon drejt një shkëmbi dhe shumë studiues që po studiojnë planetin thonë se kjo është për shkak se ne nuk po mund të ndalojmë së ngatërruari gjërat.

Ne mbushim oqeanet me plastikë, djegim fosile për të mbajtur shtëpitë tona të ngrohta dhe makinat tona duke lëvizur dhe për të ndryshuar peizazhin e kontinenteve të tëra, të gjitha ndërsa pretendojmë se veprimet tona do të jenë pa pasoja.

Ndërsa shumë studime kanë zbuluar se sa në mënyrë dramatike e kemi ngatërruar planetin me gjëra të tilla si karburantet fosile dhe ndotja, hulumtimet e reja sugjerojnë se zakonet tona më të fundit janë vetëm një pjesë e problemit. Njerëzit, me sa duket, e kanë “stresuar” rëndë Tokën për deri në 4600 vjet, dhe ndoshta edhe më gjatë.

Punimi, i cili u botua së fundi në revistën Science, lidh ndryshimet dramatike në bimësinë e Tokës me të njëjtën periudhë kohore kur shpërtheu bujqësia njerëzore.

Studiuesit përdorën qindra të dhëna fosile të polenit për të hartuar një kalendar kohor të llojeve, që shtrihet mbi 18.000 vjet. Pas kompletimit të të gjitha të dhënave u bë e qartë se kishte një ndryshim serioz në ritmin me të cilin vegjetacioni tokësor ndryshoi.

Rritja e ndryshimeve të bimësisë duke filluar në Holocenin e Vonë ishte edhe më dramatike sesa ndryshimet në bimësinë globale të sjella nga fundi i epokës më të fundit të akullit.

Holoceni i Vonë gjithashtu ndodh që të jetë periudha kur njerëzit filluan të mbështeteshin shumë te bujqësia për të mbajtur të ushqyer mirë dhe gjallë popullatat në rritje.

“Duke përdorur një përmbledhje të 1181 sekuencave të polenit fosil dhe metodave të reja statistikore të zhvilluara, ne zbulojmë një përshpejtim në të gjithë botën në ritmet e ndryshimit përbërës të bimësisë duke filluar midis 4.6 dhe 2.9 mijë vjet më parë që është globalisht i pashembullt gjatë 18.000 vjetëve të fundit si në madhësi ashtu edhe në përmasa,” shkruajnë studiuesit.

“Normat e Holocenit të Vonë të ndryshimit janë të barabarta ose tejkalojnë shkallët deglaciale për të gjitha kontinentet, gjë që sugjeron që shkalla e efekteve njerëzore në ekosistemet tokësore tejkalon edhe transformimet e drejtuara nga klima e fundit.”

Gjetjet janë interesante dhe shqetësuese. Narrativat që rrethojnë njerëzit dhe ndryshimet klimatike janë përqendruar prej kohësh në përdorimin e karburanteve fosile dhe ndotjen.

Nëse thjeshtë provojmë t’i marrim ato gjëra nën kontroll, sipas studiuesve ka mundësi të parandalojmë që Toka të rrëzohet mbi “pikën e kthesës” që çon në shkatërrimin e planetit tonë.

Studimi shton se, ne ende duhet të zvogëlojmë mbështetjen tonë në lëndët djegëse fosile, të përqafojmë energjinë e gjelbër dhe të ndalojmë hedhjen e plehrave tona kudo, por gjithashtu ka të ngjarë që gjërat që ne nuk mund t’i mendojmë si të afta të ndryshojnë në mënyrë dramatike planetin, si bujqësia, janë më me ndikim se sa kemi supozuar./UBTNews

Continue Reading

Vendi

Nis takimi i Konjufcës me ministrin francez Benjamin Haddad

Published

on

Ka nisur takimi ndërmjet ministrit në detyrë të Punëve të Jashtme të Kosovës, Glauk Konjufca dhe ministrit të Deleguar për Evropën të Francës, Benjamin Haddad.

Në takim, Haddad shoqërohet nga ambasadori i Francës në Kosovë, Olivier Guerot.

Pas përfundimit të takimit, Konjufca dhe Haddad pritet të mbajnë një konferencë të përbashkët për media, ku do të flasin për temat e diskutuara dhe bashkëpunimin ndërmjet Kosovës dhe Francës./A.K/

 

Continue Reading

Vendi

Ministri francez sot në Kosovë, takohet me Konjufcën

Published

on

Ministri i Deleguar për Evropën i Republikës së Francës, Benjamin Haddad, po qëndron sot për një vizitë zyrtare në Kosovë, ku do të pritet në takim nga zëvendëskryeministri i parë dhe ministri i Punëve të Jashtme dhe Diasporës, Glauk Konjufca.

Takimi mes dy ministrave është paraparë të mbahet në orën 09:00.

Pas takimit dypalësh, Konjufca dhe Haddad, së bashku me ministrin e Financave, Hekuran Murati, do të nënshkruajnë marrëveshje bashkëpunimi në fushën e drejtësisë, arsimit dhe organizimit të Lojërave Mesdhetare.

Në përfundim të aktiviteteve, ministrat Konjufca dhe Haddad do të mbajnë një deklaratë të përbashkët për media.

Kryenegociatori i Kosovës me Bashkimin Evropian, Jeton Zulfaj i uroi mirëseardhje ministrit francez në vizitën e tij të parë zyrtare në Kosovë.

Zulfaj theksoi se Kosova shpreh solidaritet me Francën, e cila po përballet me zjarre të mëdha pranë Bordosë, duke nënvizuar se të dy vendet janë aleatë dhe duke i uruar Haddadit një vizitë të suksesshme dhe produktive.

“Mirë se vini në Republikën e Kosovës, ministër Benjamin Haddad! Është kënaqësi t’ju mirëpresim në vizitën tuaj të parë zyrtare. Kosova qëndron në solidaritet me Francën, teksa ajo po përballet me zjarret e tmerrshme pranë Bordosë”, ka shkruar Zulfaj në “X”. /A.K/

Continue Reading

lajme

UBT forcon bashkëpunimin ndërkombëtar me Institutin Politeknik të Tomarit në kuadër të programit Erasmus+

Published

on

By

Në kuadër të strategjisë së UBT-së për ndërkombëtarizimin e arsimit të lartë dhe zgjerimin e partneriteteve strategjike me institucionet prestigjioze evropiane, një delegacion i UBT-së, i udhëhequr nga Rektori, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, dhe i përbërë nga Prof. Dr. Artan Tahiri, Drejtoresha Fisnete Hajrizi, Zëvendësdrejtoresha e UBT International Smart Schools, Shqipe Agushi dhe Drejtor i Infrastrukturës, Murat Retkoceri, zhvilloi një vizitë zyrtare në Institutin Politeknik të Tomarit (Instituto Politécnico de Tomar), në Portugali, në kuadër të programit Erasmus+.

Delegacioni u mirëprit nga Presidenti i Institutit Politeknik të Tomarit, Prof. João Freitas Coroado, me të cilin zhvilloi një takim të nivelit të lartë, si dhe realizoi takime pune me nënpresidentët Prof. Natércia Santos dhe Prof. Célio Gonçalo Marques, prorektorët, dekanët, drejtuesen e Zyrës për Bashkëpunim Ndërkombëtar MSc. Maria Catroga dhe përfaqësuesit e qendrave të hulumtimit dhe inovacionit.

Gjatë takimeve, palët diskutuan mundësitë për zgjerimin dhe thellimin e bashkëpunimit ndërinstitucional, me fokus në zhvillimin e programeve të përbashkëta dhe diplomave të dyfishta, rritjen e mobilitetit të studentëve dhe stafit akademik, pjesëmarrjen në projekte dhe iniciativa ndërkombëtare, si dhe angazhimin aktiv në kuadër të Aleancës Evropiane të Universiteteve KreativEU. Një rëndësi e veçantë iu kushtua edhe shkëmbimit të përvojave në zhvillimin e metodologjive inovative të mësimdhënies, transformimit digjital të arsimit, hulumtimit shkencor dhe inovacionit.

Gjatë vizitës, Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, prezantoi para drejtuesve të institucionit partner rrugëtimin 25-vjeçar të UBT-së, duke theksuar zhvillimin e tij si një nga institucionet lider të arsimit të lartë në rajon. Ai prezantoi modelin unik UBT Smart City, i cili integron arsimin, teknologjinë, inovacionin dhe sipërmarrjen në një ekosistem modern universitar, si dhe Qendrën e Ekselencës për Edukim, e cila promovon praktika bashkëkohore të mësimdhënies, zhvillimit profesional dhe kërkimit shkencor.

Nga ana tjetër, drejtuesit e Institutit Politeknik të Tomarit prezantuan organizimin akademik të institucionit, kapacitetet kërkimore, laboratorët modernë dhe projektet që zhvillohen në bashkëpunim me partnerë evropianë, duke shprehur gatishmërinë për zgjerimin e bashkëpunimit me UBT-në në fusha me interes të përbashkët.

Delegacioni i UBT-së pati gjithashtu mundësinë të vizitojë infrastrukturën moderne të institucionit, laboratorët, qendrat e hulumtimit dhe inovacionit, si dhe të njihet nga afër me praktikat më të mira që aplikohen në fushën e arsimit të lartë, teknologjisë dhe transferimit të njohurive.

Në kuadër të programit të vizitës, delegacioni vizitoi edhe disa prej monumenteve më të rëndësishme të trashëgimisë kulturore dhe historike të Portugalisë, përfshirë Convento de Cristo në Tomar, monument i Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s, si dhe qytetin historik universitar të Coimbra-s, i njohur për traditën e tij shekullore akademike dhe vlerat e jashtëzakonshme kulturore.

Në përfundim të vizitës, Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, i adresoi një ftesë zyrtare Presidentit të Institutit Politeknik të Tomarit, Prof. João Freitas Coroado, dhe bashkëpunëtorëve të tij për të zhvilluar një vizitë kthyese në Kosovë, gjatë organizimit të aktiviteteve dhe ngjarjeve ndërkombëtare akademike që UBT do të organizojë gjatë këtij viti. Vizita pritet të shërbejë si një hap i rëndësishëm drejt konkretizimit të iniciativave të përbashkëta dhe zgjerimit të bashkëpunimit në arsim, hulumtim, inovacion dhe zhvillim ndërkombëtar.

Kjo vizitë konfirmon përkushtimin e UBT-së për të ndërtuar dhe fuqizuar partneritete të qëndrueshme me institucione prestigjioze evropiane, duke krijuar mundësi të reja për studentët, stafin akademik dhe komunitetin shkencor, si dhe duke forcuar më tej pozicionin e UBT-së në hapësirën evropiane të arsimit të lartë, kërkimit shkencor dhe inovacionit.

Continue Reading

Lajmet

Kriza e zjarreve në Francë e Spanjë: Ushtria në terren, mbi 300 mijë banorë lënë shtëpitë

Published

on

By

Zjarret masive vazhdojnë të shkaktojnë kërdi në Evropën Jugore, ku mbi 300,000 banorë në Francë dhe Spanjë janë detyruar të braktisin shtëpitë e tyre. Kushtet e vështira atmosferike, me temperatura të larta dhe erëra të forta, po pengojnë ndjeshëm punën e ekipeve të emergjencës.

Në jugperëndim të Francës, situata mbetet kritike teksa flakët po i afrohen qytetit të Bordosë. Vetëm të shtunën mbrëma u urdhërua evakuimi i 55,000 personave të tjerë, duke e çuar numrin e përgjithshëm të të zhvendosurve në rreth 250,000 në rajonet Gironde dhe Landes. Për të përballuar krizën, autoritetet franceze kanë mobilizuar ushtrinë, e cila po ndihmon zjarrfikësit në hapjen e brezave mbrojtës dhe pastrimin e shkurreve për të ndaluar përparimin e zjarrit.

Presidenti Emmanuel Macron premtoi se shteti do të qëndrojë pranë qytetarëve dhe se çdo zonë e dëmtuar do të rindërtohet, ndërsa pushuesit e larguar nga zona e Bordosë i kanë përshkruar përmasat e flakëve si “të frikshme”.

Në Spanjë, ku është shpallur gjendja e jashtëzakonshme, zjarret vazhdojnë të kërcënojnë zonat përreth Madridit. Ndonëse një përmirësim i lehtë i motit ndihmoi përkohësisht zjarrfikësit, Ministri i Brendshëm, Fernando Grande-Marlaska, e cilësoi situatën si “komplekse” dhe u shpreh më pesimist për shkak të erërave që pritet t’i shtyjnë flakët drejt jugut. Kryeministri Pedro Sanchez paralajmëroi se vendin e presin “ditë të vështira”. Ndërkohë, në Valencia është konfirmuar viktima e parë: një burrë i moshuar u gjet i pajetë brenda makinës së tij në Manises, teksa po i ikte zjarrit.

Alarmante paraqitet situata edhe në Itali, ku në ishullin e Sicilisë janë regjistruar më shumë se 350 vatra zjarri — 10 prej të cilave masive — duke detyruar Mbrojtjen Civile të ndërmarrë evakuime të menjëhershme.

Foto: Associated Press

Continue Reading

Të kërkuara