Aktualitet

Njerëzit po ndikojnë edhe më keq sesa mendohej në ndryshimet e Tokës, sipas studimit

Published

on

Toka po shkon drejt një shkëmbi dhe shumë studiues që po studiojnë planetin thonë se kjo është për shkak se ne nuk po mund të ndalojmë së ngatërruari gjërat.

Ne mbushim oqeanet me plastikë, djegim fosile për të mbajtur shtëpitë tona të ngrohta dhe makinat tona duke lëvizur dhe për të ndryshuar peizazhin e kontinenteve të tëra, të gjitha ndërsa pretendojmë se veprimet tona do të jenë pa pasoja.

Ndërsa shumë studime kanë zbuluar se sa në mënyrë dramatike e kemi ngatërruar planetin me gjëra të tilla si karburantet fosile dhe ndotja, hulumtimet e reja sugjerojnë se zakonet tona më të fundit janë vetëm një pjesë e problemit. Njerëzit, me sa duket, e kanë “stresuar” rëndë Tokën për deri në 4600 vjet, dhe ndoshta edhe më gjatë.

Punimi, i cili u botua së fundi në revistën Science, lidh ndryshimet dramatike në bimësinë e Tokës me të njëjtën periudhë kohore kur shpërtheu bujqësia njerëzore.

Studiuesit përdorën qindra të dhëna fosile të polenit për të hartuar një kalendar kohor të llojeve, që shtrihet mbi 18.000 vjet. Pas kompletimit të të gjitha të dhënave u bë e qartë se kishte një ndryshim serioz në ritmin me të cilin vegjetacioni tokësor ndryshoi.

Rritja e ndryshimeve të bimësisë duke filluar në Holocenin e Vonë ishte edhe më dramatike sesa ndryshimet në bimësinë globale të sjella nga fundi i epokës më të fundit të akullit.

Holoceni i Vonë gjithashtu ndodh që të jetë periudha kur njerëzit filluan të mbështeteshin shumë te bujqësia për të mbajtur të ushqyer mirë dhe gjallë popullatat në rritje.

“Duke përdorur një përmbledhje të 1181 sekuencave të polenit fosil dhe metodave të reja statistikore të zhvilluara, ne zbulojmë një përshpejtim në të gjithë botën në ritmet e ndryshimit përbërës të bimësisë duke filluar midis 4.6 dhe 2.9 mijë vjet më parë që është globalisht i pashembullt gjatë 18.000 vjetëve të fundit si në madhësi ashtu edhe në përmasa,” shkruajnë studiuesit.

“Normat e Holocenit të Vonë të ndryshimit janë të barabarta ose tejkalojnë shkallët deglaciale për të gjitha kontinentet, gjë që sugjeron që shkalla e efekteve njerëzore në ekosistemet tokësore tejkalon edhe transformimet e drejtuara nga klima e fundit.”

Gjetjet janë interesante dhe shqetësuese. Narrativat që rrethojnë njerëzit dhe ndryshimet klimatike janë përqendruar prej kohësh në përdorimin e karburanteve fosile dhe ndotjen.

Nëse thjeshtë provojmë t’i marrim ato gjëra nën kontroll, sipas studiuesve ka mundësi të parandalojmë që Toka të rrëzohet mbi “pikën e kthesës” që çon në shkatërrimin e planetit tonë.

Studimi shton se, ne ende duhet të zvogëlojmë mbështetjen tonë në lëndët djegëse fosile, të përqafojmë energjinë e gjelbër dhe të ndalojmë hedhjen e plehrave tona kudo, por gjithashtu ka të ngjarë që gjërat që ne nuk mund t’i mendojmë si të afta të ndryshojnë në mënyrë dramatike planetin, si bujqësia, janë më me ndikim se sa kemi supozuar./UBTNews

Continue Reading

lajme

Detaje të reja nga vdekja e 26-vjeçares në Prizren: Dyshohet se gëlltiti një qese me drogë

Published

on

By

Një 26-vjeçare ka humbur jetën tragjikisht në Prizren, pasi dyshohet se ka gëlltitur një qese me substancë narkotike pas ndalimit nga Policia.

Ngjarja ka nisur mbrëmjen e së dielës, më 15 nëntor, rreth orës 18:00, në Vërmicë, ku viktima ndodhej në një veturë së bashku me një person tjetër dhe u ndaluan nga Policia nën dyshimet për trafikim të narkotikëve. Gjatë kontrollit të automjetit, zyrtarët policorë kanë gjetur dhe konfiskuar 105.7 gramë substancë të dyshuar narkotike të llojit kokainë, dy fishekë të kalibrit 9×19 mm dhe dy telefona celularë.

Sipas procedurave ligjore, të dyshuarve u është caktuar avokati mbrojtës. Pas intervistimit, me vendim të prokurorit, të dyshuarit mashkull i është caktuar masa e ndalimit policor prej 48 orësh. Ndërkohë, 26-vjeçares i është përkeqësuar papritur gjendja shëndetësore pikërisht në momentin kur po fillonte intervistimi i saj në prani të avokatit.

Menjëherë është kërkuar ndihma e ekipit emergjent, i cili i ka dhënë trajtimin e parë mjekësor në vendin e ngjarjes dhe më pas e ka transportuar në Spitalin e Përgjithshëm Rajonal në Prizren. Pavarësisht përpjekjeve të mjekëve, rreth orës 01:30 të mëngjesit, Policia është njoftuar se e reja kishte ndërruar jetë.

Lidhur me rastin janë njoftuar njësitë hetimore të Stacionit Policor në Prizren, Sektori Rajonal i Hetimeve, Inspektorati Policor i Kosovës (IPK), Forenzika dhe prokurori kujdestar, të cilët kanë dalë në vendngjarje dhe kanë ndërmarrë veprimet e nevojshme për zbardhjen e rrethanave.

Me urdhër të prokurorit kujdestar, trupi i pajetë i viktimës është dërguar në Institutin e Mjekësisë Ligjore në Prishtinë për obduksion. /E.A/

 

Continue Reading

Aktualitet

Von der Leyen lavdëron Shqipërinë; Kos: Vit rekord për zgjerimin

Published

on

By

Nga Brukseli, ku po zhvillohet Forumi i II-të i Zgjerimit të Bashkimit Evropian me temën “Evropë më e gjerë – Evropë më e fortë”, presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, deklaroi se Shqipëria po shënon progres domethënës drejt anëtarësimit në BE.

“Talentet e reja të Ballkanit Perëndimor do të sjellin vlera në tregun e përbashkët evropian. Shqipëria po bën progres domethënës drejt anëtarësimit. Në vendet e BP-së, vendet po bëjnë hapa të mëdhenj. Ky është një moment i rëndësishëm. Ne duhet ta kapim këtë mundësi. Të shfaqim të njëjtën ambicie si liderët e 30 viteve më parë, që ta kthejmë në sukses”, tha mes tjerash von der Leyen.

Ajo solli në vëmendje edhe procesin historik të zgjerimit, duke kujtuar se tre dekada më parë diskutohej për zgjerimin më të madh të unionit, kur vendet e Evropës Qendrore dhe Lindore nisën rrugëtimin për t’u rikthyer në familjen evropiane.

Ndërkohë, komisionerja evropiane për Zgjerim, Marta Kos, theksoi se zgjerimi është rikthyer në qendër të debatit politik dhe se rezultatet e këtij viti tejkalojnë ato të 25 viteve të fundit.

“Sot zgjerimi është sërish në një debat të gjerë se si. Kemi dhënë rezultate për zgjerimin këtë vit më shumë sesa në 25 vitet e fundit. Kemi kundërshtarë që duan të dëmtojnë kandidatët për anëtarësim. Nuk do ta lejojmë të ndodhë kjo”, deklaroi Kos. /E.A/

Continue Reading

Vendi

Shiroka Pula me mesazh për NATO-n: Synimi ynë, ushtarët e Kosovës krah për krah me aleatët

Published

on

By

Presidentja e Kosovës, Justina Shiroka Pula, ka ritheksuar se anëtarësimi në NATO mbetet një nga synimet kryesore strategjike të vendit. Gjatë ceremonisë së shënimit të 10-vjetorit të Ekipit Këshillues dhe Ndërlidhës të NATO-s në Kosovë (NALT), ajo deklaroi se ambicia e Kosovës është zhvillimi i mëtejmë i Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK), në mënyrë që ushtarët kosovarë të shërbejnë një ditë krah për krah me ata të vendeve aleate.

Duke rikujtuar rolin vendimtar të Aleancës në çlirimin e vendit më 1999, me Shtetet e Bashkuara të Amerikës në krye, presidentja theksoi se NATO zë një vend të veçantë në historinë e Kosovës dhe mbetet simbol i lirisë dhe sigurisë së saj.

Shiroka Pula vlerësoi lart mbështetjen që NALT-i ka ofruar gjatë kësaj dekade për Ministrinë e Mbrojtjes, FSK-në dhe Agjencinë e Menaxhimit Emergjent. Sipas saj, kjo ndihmë ka ndikuar drejtpërdrejt në ngritjen e kapaciteteve profesionale, forcimin e strukturave institucionale, mbikëqyrjen demokratike dhe avancimin e menaxhimit të emergjencave.

Në përmbyllje të ceremonisë, presidentja falënderoi gjeneralin Thomas Schulte-Borghoff dhe të gjithë pjesëtarët e NALT-it për përkushtimin dhe mbështetjen e vazhdueshme ndaj institucioneve të Kosovës, duke i uruar me rastin e 10-vjetorit të themelimit. /E.A/

 

 

 

 

 

 

Continue Reading

Lajmet

Përparim Rama reagon për anulimin e takimit për “Prishtina 2030”

Published

on

By

Anulimi i takimit të planifikuar në Athinë për Lojërat Mesdhetare “Prishtina 2030” ka nxitur reagime në Kosovë.

Për këtë çështje ka reaguar edhe Përparim Rama, i cili përmes një postimi ka kritikuar Qeverinë e Kosovës dhe kryeministrin Albin Kurti, duke kërkuar përgjegjësi për situatën e krijuar.

Sipas njoftimit të Komitetit Olimpik të Kosovës, takimi me Komitetin Ndërkombëtar të Lojërave Mesdhetare është anuluar për shkak të mungesës së përgjigjeve, obligimeve të papërmbushura dhe moskonfirmimit të delegacionit brenda afatit të caktuar.

Rama ka shprehur shqetësimin për rrezikun që kjo situatë paraqet për organizimin e Lojërave Mesdhetare në Prishtinë më 2030, duke e cilësuar anulimin si një skandal dhe duke kërkuar llogaridhënie të menjëhershme nga kryeministri Kurti dhe Qeveria e Kosovës.

“Ky është skandal! Ky është turpi i shtetit tonë!”, ka shkruar Rama në reagimin e tij.

D.L

Continue Reading

Të kërkuara