Aktualitet

Njerëzit po ndikojnë edhe më keq sesa mendohej në ndryshimet e Tokës, sipas studimit

Published

on

Toka po shkon drejt një shkëmbi dhe shumë studiues që po studiojnë planetin thonë se kjo është për shkak se ne nuk po mund të ndalojmë së ngatërruari gjërat.

Ne mbushim oqeanet me plastikë, djegim fosile për të mbajtur shtëpitë tona të ngrohta dhe makinat tona duke lëvizur dhe për të ndryshuar peizazhin e kontinenteve të tëra, të gjitha ndërsa pretendojmë se veprimet tona do të jenë pa pasoja.

Ndërsa shumë studime kanë zbuluar se sa në mënyrë dramatike e kemi ngatërruar planetin me gjëra të tilla si karburantet fosile dhe ndotja, hulumtimet e reja sugjerojnë se zakonet tona më të fundit janë vetëm një pjesë e problemit. Njerëzit, me sa duket, e kanë “stresuar” rëndë Tokën për deri në 4600 vjet, dhe ndoshta edhe më gjatë.

Punimi, i cili u botua së fundi në revistën Science, lidh ndryshimet dramatike në bimësinë e Tokës me të njëjtën periudhë kohore kur shpërtheu bujqësia njerëzore.

Studiuesit përdorën qindra të dhëna fosile të polenit për të hartuar një kalendar kohor të llojeve, që shtrihet mbi 18.000 vjet. Pas kompletimit të të gjitha të dhënave u bë e qartë se kishte një ndryshim serioz në ritmin me të cilin vegjetacioni tokësor ndryshoi.

Rritja e ndryshimeve të bimësisë duke filluar në Holocenin e Vonë ishte edhe më dramatike sesa ndryshimet në bimësinë globale të sjella nga fundi i epokës më të fundit të akullit.

Holoceni i Vonë gjithashtu ndodh që të jetë periudha kur njerëzit filluan të mbështeteshin shumë te bujqësia për të mbajtur të ushqyer mirë dhe gjallë popullatat në rritje.

“Duke përdorur një përmbledhje të 1181 sekuencave të polenit fosil dhe metodave të reja statistikore të zhvilluara, ne zbulojmë një përshpejtim në të gjithë botën në ritmet e ndryshimit përbërës të bimësisë duke filluar midis 4.6 dhe 2.9 mijë vjet më parë që është globalisht i pashembullt gjatë 18.000 vjetëve të fundit si në madhësi ashtu edhe në përmasa,” shkruajnë studiuesit.

“Normat e Holocenit të Vonë të ndryshimit janë të barabarta ose tejkalojnë shkallët deglaciale për të gjitha kontinentet, gjë që sugjeron që shkalla e efekteve njerëzore në ekosistemet tokësore tejkalon edhe transformimet e drejtuara nga klima e fundit.”

Gjetjet janë interesante dhe shqetësuese. Narrativat që rrethojnë njerëzit dhe ndryshimet klimatike janë përqendruar prej kohësh në përdorimin e karburanteve fosile dhe ndotjen.

Nëse thjeshtë provojmë t’i marrim ato gjëra nën kontroll, sipas studiuesve ka mundësi të parandalojmë që Toka të rrëzohet mbi “pikën e kthesës” që çon në shkatërrimin e planetit tonë.

Studimi shton se, ne ende duhet të zvogëlojmë mbështetjen tonë në lëndët djegëse fosile, të përqafojmë energjinë e gjelbër dhe të ndalojmë hedhjen e plehrave tona kudo, por gjithashtu ka të ngjarë që gjërat që ne nuk mund t’i mendojmë si të afta të ndryshojnë në mënyrë dramatike planetin, si bujqësia, janë më me ndikim se sa kemi supozuar./UBTNews

Continue Reading

Lajmet

Takimi i 7-të i Komitetit të Stabilizim-Asociimit BE–Kosovë: Fokus në reforma dhe rrugën evropiane

Published

on

Prishtinë, 1 korrik 2026 – Në Prishtinë ka nisur të mbahet takimi i 7-të i Komitetit të Stabilizim-Asociimit ndërmjet Kosovës dhe Bashkimit Evropian, një nga mekanizmat kryesorë të dialogut institucional në kuadër të Marrëveshjes së Stabilizim-Asociimit.

Takimi u hap nga Kryenegociatori i Kosovës me BE-në, Jeton Zulfaj, dhe Drejtoresha për Ballkanin Perëndimor në Drejtorinë e Përgjithshme të Komisionit Evropian për Zgjerim dhe Fqinjësi Lindore (DG ENEST), Valentina Superti.

Në fokus të diskutimeve ishin zhvillimet politike dhe ekonomike në vend, progresi në përafrimin me standardet e Bashkimit Evropian, si dhe zbatimi i obligimeve që dalin nga MSA-ja. Komiteti shqyrtoi gjithashtu rezultatet e nënkomiteteve sektoriale dhe grupeve të punës në kuadër të dialogut të stabilizim-asociimit.

Nga pala evropiane u theksua rëndësia e institucioneve funksionale dhe vazhdimi i reformave, me fokus të veçantë në sundimin e ligjit, administratën publike, lirinë e shprehjes dhe mbrojtjen e të drejtave themelore dhe të komuniteteve joshumicë. Po ashtu u vlerësuan disa përparime në fusha si ekonomia, digjitalizimi, tatimet, arsimi dhe politikat sociale.

Nga ana e Kosovës u rikonfirmua përkushtimi për thellimin e reformave dhe zbatimin e plotë të obligimeve evropiane, si dhe shfrytëzimi i mundësive që ofron Plani i Rritjes i BE-së për Ballkanin Perëndimor.

Në takim u theksua se rruga evropiane e Kosovës mbetet një proces gjithëpërfshirës, që kërkon bashkëpunim të gjerë institucional dhe konsensus politik, ndërsa Bashkimi Evropian rikonfirmoi mbështetjen e tij për Kosovën si partneri kryesor financiar dhe zhvillimor, me mbi 3.7 miliardë euro të investuara që nga viti 1999./A.K/

Continue Reading

Kronikë e zezë

Arrestohet një person në Malishevë, shtiu me armë në ajër

Published

on

By

Një person është arrestuar nga Policia e Kosovës në fshatin Balincë të Malishevës, pasi i njëjti dyshohet se ka shtënë me armë zjarri në ajër.

Ngjarja ka ndodhur në orët e vona të mbrëmjes së të hënës, rreth orës 22:50.

Gjatë kontrollit të ushtruar në shtëpinë e të dyshuarit, zyrtarët policorë kanë gjetur dhe konfiskuar një armë të llojit pistoletë, 75 copë fishekë dhe një gëzhojë. Sipas raportit të policisë, i dyshuari posedonte leje për mbajtjen e kësaj arme, por përdorimi i saj pa autorizim përbën shkelje ligjore.

Pas përfundimit të procedurave të intervistimit, me urdhër të prokurorit kujdestar, i dyshuari është liruar dhe rasti do të trajtohet në procedurë të rregullt nën dyshimet për posedim ilegal dhe përdorim të armës./E.A/

Continue Reading

Lajmet

Një grup protestuesish mblidhen jashtë ambienteve të SPAK-ut, dorëzojnë “librin” ‘The Albanian Files’

Published

on

By

Ashtu siç u paralajmërua një ditë më parë, një grup protestuesish janë mbledhur mëngjesin e sotëm përpara ambienteve të Strukturës së Posaçme Antikorrupsion, SPAK në Tiranë.

Në pamjet e siguruara, dëgjohet se si protestuesit po brohorasin në kor thirrje të tilla si “Rama, Rama, SPAK you”. Përmes këtij tubimi, qytetarët e pranishëm kanë vendosur të padisin publikisht atë që e quajnë “The Albanian Files”.

Sipas tyre, “Albanian Files” është libri që përmban projekte që synohet të ndërtohen në Shqipëri dhe kjo do të jetë dosja që do ta çojë kryeministrin Edi Rama në burg.

Aktivistja Sidorela Vatnikaj gjatë fjalës së saj tha se dorëheqja e kryeministrit është kërkesa e panegociueshme e tyre, ndërsa shprehën mbështetje të plotë ndaj SPAK për të hetuar kryeministrin.

“Ne qytetarë të Shqipërisë dhe protestues prej më shumë se 31 ditësh në shesh, jemi sot këtu për të sjellë prova që sipas nesh dëshmon shkeljet më të rënda të kryeministrit. Në këtë libër gjenden 523 projekte të ndryshme. Në këtë libër gjenden dhe mund të lexohen disa prej problemeve më të mëdha të kësaj qeverisjeje. Rama e ka shmangur konsultimin publik. Ligji 21/24 është ligj që është miratuar për shkak të projekteve të ndryshëm që gjenden në këtë libër vite përpara se të ndryshohej ligji. Në të ka pronarë që nuk kanë dijeni për ekzistencën e këtyre projekteve. Ka një konflikt interesi mes kryeministrit, arkitektëve dhe biznesmenëve të ftuar sepse Rama është kryetar i KKT dhe vendos për miratimin e këtyre projekteve. SPAK ka mbështetjen tonë për veprimet e deritanishme. Ne s’jemi këtu për drejtësi popullore, por për shtet të së drejtës ku kryeministri i vendit trajtohet dhe hetohet si gjithë qytetarët e tjerët”, u shpreh Vatnikaj. /Euronews/

Continue Reading

Lajmet

Ambasada amerikane në Kosovë shënoi 250-vjetorin e Pavarësisë, Prattipati: Ditët tona më të mira janë përpara

Published

on

By

Ambasada e Shteteve të Bashkuara të Amerikës në Kosovë ka organizuar mbrëmë ceremoninë festive për nder të Ditës së Pavarësisë së SHBA-së, e cila këtë vit shënon një jubile të veçantë, plot 250 vjet shtetësi. Në këtë ngjarje morën pjesë personalitete të larta udhëheqëse, përfaqësues institucionalë, politikë e diplomatikë në vend.

Në fjalimin e saj kryesor, e ngarkuara me punë në Ambasadën e SHBA-së në Prishtinë, Anu Prattipati, vuri theksin te miqësia e fuqishme, inovacioni dhe rrugëtimi i përbashkët drejt të ardhmes.

“Të frymëzuar nga ajo që kemi arritur tashmë, ne mund të ndërtojmë një të ardhme të përcaktuar nga mundësitë, të udhëhequr nga inovacioni dhe të fuqizuar nga besimi se ditët tona më të mira janë ende përpara. Ju faleminderit për miqësinë, besimin dhe vizionin tuaj. Gëzuar Ditën e Pavarësisë – dhe gëzuar për 250 vitet e ardhshme”, u shpreh Prattipati gjatë adresimit të saj.

Ky përvjetor jubilar rikonfirmon edhe një herë aleancën dhe partneritetin strategjik mes Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës, bashkëpunim ky që vazhdon të mbetet shtyllë e rëndësishme e zhvillimit dhe stabilitetit në rajon. /E.A/

 

Continue Reading

Të kërkuara