Kulturë
Një verë me libër në dorë: Romane të reja për verën 2024
Published
2 years agoon
By
Betim GashiVera është periudha ideale për t’u zhytur në botën e librave, ku stina e batanijeve të shtrira në barin e parkut dhe rërën e plazhit, ditët e gjata dhe udhëtimet e gjata krijojnë mundësinë perfekte për të lexuar. Më poshtë, ju prezantojmë disa nga librat më interesantë të këtij viti, të cilët do t’ju shoqërojnë në aventurat tuaja verore dhe orët e gjata të ditës.
Në pamje të parë, një roman për djemtë homoseksualë në financa, artistë të dështuar dhe, mbi të gjitha, zgjedhjet e 2016-ës mund të mos tingëllojë si ideja e askujt për një kohë të mirë, por në duart e aftë të Daniel Leffert, është një trazirë absolute. Romani debutues emocionues i Leffert, Ways and Means, ndjek Alistair McCabe, një student i zgjuar dhe jashtëzakonisht ambicioz i NYU Stern, dëshira e të cilit për të ndryshuar pozicionin e tij dhe të nënës së tij në jetë përfundon duke qenë thembra e tij e Akilit.
Pasi u transferua në qytetin e madh nga Binghamton, NY, Alistair e gjen veten duke u përplasur padashur me Markun dhe Elijah-një çift homoseksual i pangopur, por tërheqës që duhet të ishin ndarë vite më parë (nëse do të kisha një nikel…) Përmes marrëdhënies së tij me Markun dhe Elijah, Alistair e gjen veten duke punuar për një biznesmen miliarder, politika e të cilit është, për ta thënë lehtë, e diskutueshme në rastin më të mirë në greminën e zgjedhjeve më të rëndësishme në historinë e kombit tonë. Duke pasur parasysh mënyrën se si gjërat po zhvillohen për vitin 2024 (prit, a mund të jetë president një kriminel i dënuar?), Lefferts shqyrton me hidhërim ndryshimet shoqërore dhe ekonomike që çuan në hitet dikur të paimagjinueshme tepër afër shtëpisë. (Abrams, 2024) -Chris Murphy

American Glitch nga Andrea Orejarena & Caleb Stein bie në një realitet të ndryshuar, ku bota dixhitale dhe të gjitha devijimet e saj kanë dalë disi në botën “reale”. Imazhet e ylberëve të dyfishtë, gropave, mirazheve, objekteve fluturuese të paidentifikuara dhe ushtrimeve stërvitore ushtarake amerikane në një libër rreth madhësisë dhe ngjyrës së një MacBook Pro ngjallin një mendje paranojake koshere të informuar nga orë të pafundme në internet. Sigurisht që ka humor edhe në këto “gabimet” vizuale. Një ese nga David Campany dhe tekste më të shkurtra nga 36 kontribues i shtohen këtij grupi të egër imazhesh shpikëse që shtrojnë të gjitha pyetjet që ne mund të mos duam t’i përgjigjemi. (Libri Gnomic, 2024) -Madison Reid

Giants është një katalog i konsiderueshëm dhe i dizajnuar me guxim i veprave të artit nga Koleksioni Dean, koleksioni privat i artit i Swizz Beats dhe Alicia Keys. Duke shoqëruar një ekspozitë të madhe në Muzeun e Bruklinit (dhe një pjesë në Vanity Fair), kurimi është i informuar nga dëshira që artistët e gjallë, dhe veçanërisht artistët me ngjyrë, të marrin njohjen në kohën e duhur dhe të merituar për punën e tyre, gjë që nuk është e vogël. Me frazën “duke qëndruar mbi supet e gjigantëve” në mendje, Dean dhe Keys tregojnë pjesë nga gjenerata të shumta të artistëve zikaltër amerikanë, afrikanë dhe afrikanë pranë njëri-tjetrit: një skulpturë çelik inox nga Hank Willis Thomas, portrete elegant nga piktori Toyin Ojih Odutola, dhe një përzierje imazhesh nga fotografi Gordon Parks, ndër shumë të tjera. Faqet shumëngjyrëshe me pyetësorët e artistëve dhe biografitë e gjera të artistëve e ngrenë një katalog muze në një domosdoshmëri enciklopedike për këdo që është i interesuar për artin bashkëkohor. (Phaidon, qershor 2024) – MR

E ekspozuar në Muzeun Victoria dhe Albert është një vepër e shekullit të 18-të e titulluar “Tigri i Tippoo”, të cilin muzeu e përshkruan si “një nga objektet më të famshme dhe intriguese të V&A”. Është një gdhendje druri pothuajse e përmasave reale e një tigri që shan një ushtar britanik, i pajisur me një maniçe që, kur kthehet, bën që krahu i ushtarit të lëvizë dhe një organ i brendshëm të simulojë ankimet e një njeriu që po vdes.
Krijuesit e këtij objekti të veçantë, identitetet e të cilit janë humbur në histori, shërbejnë si forca gjallëruese në romanin e mrekullueshëm të Tania James, të botuar në letër këtë muaj: Abbas, një gdhendës druri adoleshent, vihet nën krahun e orëpunuesit francez Lucien. du Leze, të cilin sundimtari i Mysore, Tipu Sultan, e ka ngarkuar të krijojë një automat për t’ia dhuruar djalit të tij. Por gdhendja e tigrit është vetëm sprova e parë e Abasit në atë që bëhet një sagë epike e humbjes dhe romancës, në një roman që ngre pyetje për artin, artin dhe autorësinë; të pushtetit dhe plaçkitjes. (Knopf, 2023) – KW

Ky udhëzues nga një prej poetëve bashkëkohorë më të njohur të vendit shërben si një kurs studimi i këndshëm dhe i arritshëm, duke mbledhur shembuj nga Emily Dickinson, Robert Lowell, John Keats dhe më shumë për të demonstruar metër, formë, diksion dhe imazhe. “Handbook” ka një unazë të ftohtë, utilitare, por Oliver i jep jetë koncepteve. “Mos harroni,” shkruan ajo, “gjuha është një material i gjallë, plot hije dhe momente të papritura të kërcimit dhe nuancave të pafundme”.
Ajo vë në dukje se pentametri është gjatësia mbizotëruese e rreshtit, sepse ai përputhet më së shumti me kapacitetin e mushkërive të njeriut dhe se nëse një “poemë është e hollë, ka të ngjarë jo sepse poeti nuk di mjaftueshëm fjalë, por sepse ai ose ajo nuk ka qëndruar. mjaft gjatë mes luleve – nuk i ka parë ato në ndonjë mënyrë të freskët, emocionuese dhe të vlefshme.” (Ecco, 1994) – KW/UBTNews/
Përkthyer nga Vanity Fair, D.E

Kulturë
‘Butësia kontrollon fortësinë’, ekspozita që sjell në art disiplinën e vajzave të xhudos
Published
54 minutes agoon
March 16, 2026By
UBT News
Të premtën, në ambientet e Bibliotekës Kombëtare e Kosovës, u hap ekspozita “Butësia kontrollon fortësinë”, një projekt artistik i realizuar nga artistet vizuale Anais Horn dhe Verena Walzl, nën kurimin e Blerta Hoçia. E vendosur në hollin e ekspozitave të bibliotekës, ekspozita ofron një reflektim të ndjeshëm mbi raportin mes butësisë dhe forcës, duke përdorur gjuhën e artit bashkëkohor për të eksploruar tema si identiteti, disiplinë dhe fuqia e brendshme.
Holli kryesor i bibliotekës është transformuar përmes një instalacioni vizual ku fotografi të mëdha, të printuara në materiale transparente, varen lirisht dhe shfaqin vajza të reja që praktikojnë xhudo, sport ky që është bërë një simbol i njohur i suksesit sportiv të Kosovës në vitet e fundit.
Instalacioni vazhdon në dyshemenë e sallës, ku disa monitorë shfaqin video të ushtrimeve të përditshme të vajzave gjatë stërvitjeve. Këto pamje dokumentojnë disiplinën, përkushtimin dhe ritmin e vazhdueshëm të përgatitjes fizike, duke afruar publikun me procesin e padukshëm pas forcës që shfaqet gjatë garës.
Një element i veçantë i ekspozitës është një pasqyrë e gdhendur me fjalët dhe shprehjet që vajzat përdorin gjatë stërvitjeve, duke krijuar një përvojë që ndërthuret me imazhin dhe energjinë e aktivitetit sportiv.
Përmes fotografisë, videos dhe instalacionit, ekspozita nxjerr në pah kontrastin dhe harmoninë mes butësisë dhe forcës, duke treguar se si këto vajza ndërtojnë një formë të veçantë fuqie -një forcë që buron nga disiplinë, kontroll i trupit dhe përkushtim i përditshëm – dhe sfidon stereotipet tradicionale mbi feminitetin dhe fuqinë fizike.
Foto:Flonja Haxhaj
Kulturë
Reprizat e “Gërrdia” në Teatrin Kombëtar të Kosovës
Published
1 hour agoon
March 16, 2026By
UBT News
Shfaqja fituese e konkursit të dramës origjinale shqipe “Katarina Josipi” 2023, “Gërrdia”, rikthehet me reprizat e saj më 16 dhe 17 mars 2026, duke filluar në ora 20:00, në Teatrin Kombëtar të Kosovës.
Autori dhe regjisori është Astrit Kabashi, ndërsa rolet interpretohen nga Bujar Ahmeti, Maylinda Kosumovic dhe Rebeka Qena.
Vëmendje: Gjatë shfaqjes do të ketë krisma armësh.
Kulturë
Nga Kosova në Oscar: Luana Bajrami triumfon në skenën më të madhe të kinemasë
Published
2 hours agoon
March 16, 2026By
UBT News
Aktorja me origjinë nga Kosova, Luana Bajrami, ka arritur një sukses të madh në kinematografinë botërore pasi filmi i shkurtër “Two People Exchanging Saliva”, në të cilin ajo luan rolin kryesor, është vlerësuar me çmimin “Best Live Action Short Film” në ceremoninë e Oscar.
Në këtë film, Bajrami interpreton një personazh në një histori të vendosur në një Paris të pazakontë, ku puthjet janë të ndaluara me ligj. Narrativa paraqet një realitet absurd dhe të ftohtë, ku personazhet përballen me rregulla të çuditshme dhe kufizime të pazakonta.
Fitimi i këtij çmimi e vendos emrin e Bajramit në skenën më të madhe të kinemasë botërore. Aktorja, me origjinë nga fshati Pleshinë i Ferizajt, ka tërhequr vëmendjen ndërkombëtare pasi filmi në të cilin ajo luan fitoi çmimin Oscar për filmin më të mirë të shkurtër me aktorë.
Luana Bajrami emigroi në Francë në moshën shtatëvjeçare. Ajo ka lindur më 14 mars 2001 dhe u bë e njohur për publikun ndërkombëtar me paraqitjen e saj në filmin “Portrait of a Lady on Fire” , si dhe në filmin “School’s Out” .
Kulturë
“Të zhbësh, të shpërbëhesh, të zhdukesh”, ekspozita e re e Laureta Hajrullahut në Galerinë Kombëtare të Kosovës
Published
3 days agoon
March 13, 2026By
UBTNews
Artistja Laureta Hajrullahu ka prezantuar instalacionin e saj të ri “të zhbësh, të shpërbëhesh, të zhdukesh” në Galeria Kombëtare e Kosovës, në hapësirën QAFA, duke eksploruar identitetin, kulturën digjitale dhe kufijtë në epokën e internetit.
Praktika artistike e Hajrullahut, e bazuar kryesisht në video dhe instalacione imersive, ndërthur spekulimin, folklorin digjital dhe përvojat emocionale të jetës online. Në punën e saj, identiteti paraqitet si një proces i vazhdueshëm redaktimi dhe transformimi, i ndikuar nga arkitekturat algoritmike dhe dinamika e hapësirave digjitale.
Në qendër të instalacionit janë dy objekte monumentale që ngjasojnë me gurë të pikseluar, mbi të cilët projektohen imazhe holografike. Gurët, që historikisht kanë shërbyer për të shënuar kufijtë e tokës dhe territoreve, në këtë vepër vendosen në një kontekst të ri, ku kufijtë interpretohen si koncepte të lëvizshme dhe të negociueshme.
Një pjesë qendrore e ekspozitës është edhe videoja “That Which Gave Chase” (2026), e projektuar mbi ventilatorë dhe e ndarë në tri pjesë. Vepra paraqet një protagonist të bllokuar në një lojë virtuale, duke përjetuar një cikël të pafund kërkimi dhe identiteti, në një hapësirë që nga arratisje shndërrohet në kurth.
Përmes estetikës që kombinon elemente të kulturës së internetit, plastikës dhe stilit Y2K me reflektim serioz politik, artistja trajton tema si identiteti online, privatësia dhe ndikimi i kapitalizmit digjital në mënyrën se si njerëzit paraqiten dhe perceptohen në hapësirat virtuale.
Në këtë instalacion, objektet e zakonshme të botës së videolojërave, si teksturat apo elementet e peizazhit transformohen në forma fizike monumentale, duke sfiduar kufirin mes realitetit dhe hapësirave digjitale.
Ekspozita gjithashtu rikthen estetikën e hershme të internetit të viteve 2000, duke reflektuar mbi transformimin e rrjetit nga një hapësirë lirie dhe krijimi identitetesh alternative, në një ambient të mbingarkuar me përmbajtje dhe mbikëqyrje të vazhdueshme.
Përmes konceptit të “zhbërjes” si akt rezistence, Hajrullahu propozon mënyra të reja për të menduar identitetin dhe bashkëjetesën në një botë gjithnjë e më të ndërthurur mes njerëzve, makinave dhe objekteve.
Bujanoci kërkon nga Qeveria e Kosovës lehtësimin e lëvizjes për bashkëkombasit
Arrestohet një person në Prishtinë për pengimin e policisë
Almir Kryeziu shpallet “Ylli i Javës” në Superligën e Kosovës
DITARI: Çfarë lajmesh kemi lexuar në çdo 16 mars, në vitet nëntëdhjetë
‘Butësia kontrollon fortësinë’, ekspozita që sjell në art disiplinën e vajzave të xhudos
Trump kërkon ndihmë për sigurimin e Ngushticës së Hormuzit; Japonia dhe Australia thonë “jo” dërgimit të anijeve
Reprizat e “Gërrdia” në Teatrin Kombëtar të Kosovës
Rezultatet e fundjavës në Premier League dhe La Liga
Tri raste të dhunës në familje brenda 24 orëve të fundit
Të kërkuara
-
Vendi3 months agoDizajneri grafik Berin Hasi ligjëron për studentët e Dizajnit të Integruar në UBT
-
Aktualitet3 months agoProfesori i UBT-së, Hazir S. Çadraku dhe bashkëpunëtorët publikojnë artikullin “Historia e Mbrojtjes së Shpellës në Kosovë” në SpeleoMedit Magazine
-
Lajmet3 months agoProfesorët e UBT-së publikojnë studim shkencor në revistën prestigjioze ndërkombëtare të indeksuar në Scopus (Q1)
-
Lajmet3 months agoProfesori Lulzim Beqiri përfaqëson UBT-në në mobilitetin akademik në Technische Hochschule Lübeck
