Magazinë
Në Shpellën e Akullit u gjetën baktere rezistente ndaj 10 llojeve të antibiotikëve
Published
2 weeks agoon
By
UBTNewsNë thellësitë e shpellës Skarişoara, një nga shpellat më të mëdha të akullit në Rumani, e ruajtur nën një shtresë akulli 5,000-vjeçare, shkencëtarët zbuluan një lloj të bakterit Psychrobacter SC65A.3, rezistent ndaj antibiotikëve modernë.
Bakteret mund të mbijetojnë për mijëra vjet në kushte ekstreme: nën shtresa të lashta akulli, nën det ose në liqene akullnajore.
Hulumtuesit rumunë kanë zbuluar tani se llojet SC65A.3 të bakterit Psychrobacter janë përshtatur në kushtet e ftohta dhe rezistente ndaj 10 antibiotikëve modernë nga tetë klasa të ndryshme.
“Lloji bakterial Psychrobacter SC65A.3, i izoluar nga Shpella e Akullit Skarişoara, pavarësisht origjinës së tij të lashtë, tregon rezistencë ndaj disa antibiotikëve modernë dhe mbart mbi 100 gjene të lidhura me rezistencën”, tha Kristina Purcarea, autore e studimit dhe shkencëtare në Institutin e Biologjisë të Akademisë Rumune të Bukureshtit.
Blloku i akullit në shpellë është 100,000 metra kub dhe është rreth 13,000 vjeç, duke e bërë atë bllokun më të madh dhe më të vjetër nëntokësor të akullit.
Ekipi i kërkimit shpoi një bërthamë akulli 25 metra të gjatë nga një pjesë e shpellës e njohur si Salla e Madhe. Duke analizuar fragmente akulli nga ajo pjesë, ata izoluan lloje të ndryshme bakteriale dhe renditën gjenomet e tyre për të përcaktuar se cilat gjene u mundësojnë llojeve të mbijetojnë në temperatura të ulëta dhe cilat japin rezistencë antimikrobike, raporton Euronews.
Purkarea shtoi se antibiotikët ndaj të cilëve ata gjetën rezistencë përdoren gjerësisht në terapitë orale dhe të injektueshme për të trajtuar infeksione më serioze bakteriale në praktikën klinike, të tilla si tuberkulozi, koliti dhe infeksionet e traktit urinar.
Studimet e mëparshme kanë analizuar lloje të tjera të baktereve Psychrobacter, kryesisht për potencialin e tyre bioteknologjik, por profilet e rezistencës ndaj antibiotikëve të këtyre baktereve janë kryesisht të panjohura, tha studimi.
“Studimi i mikrobeve si Psychrobacter SC65A.3, i marrë nga depozitat e akullit mijëvjeçarë në shpella, zbulon se si rezistenca ndaj antibiotikëve zhvillohej natyrshëm në mjedis shumë kohë përpara se të përdoreshin antibiotikët modernë”, tha Purkarea.
Edhe pse rezistenca antimikrobike është një fenomen natyror, ajo përshpejtohet nga përdorimi kronik i antibiotikëve, i cili inkurajon diversifikimin dhe përhapjen e gjeneve të rezistencës ndaj antibiotikëve, vunë në dukje studiuesit.
“Nëse shkrirja e akullit i çliron këto mikrobe, këto gjene mund të përhapen në bakteret moderne, duke e përkeqësuar më tej sfidën globale të rezistencës ndaj antibiotikëve. Nga ana tjetër, ato prodhojnë enzima unike dhe komponime antimikrobike që mund të frymëzojnë antibiotikë të rinj, enzima industriale dhe inovacione të tjera bioteknologjike”, tha Purkarea.
Rezultatet, të botuara në revistën Frontiers in Microbiology, zbuluan se, duke pasur parasysh se 20 për qind e sipërfaqes së Tokës përbëhet nga habitate të ngrira dhe se temperaturat e ulëta karakterizojnë pjesën më të madhe të biosferës, të kuptuarit e mikrobeve të adaptuara ndaj të ftohtit po bëhet gjithnjë e më e rëndësishme për shkak të ndryshimit të shpejtë të klimës.
Një shqetësim në rritje
Rezistenca antimikrobike (AMR) shkakton miliona vdekje në mbarë botën çdo vit. Në Evropë, vlerësohet se është shkaku i më shumë se 35,000 vdekjeve në vit, dhe ky numër pritet të rritet në vitet e ardhshme.
Disa faktorë kanë krijuar “mjedisin e përsosur” për rezistencën antimikrobike në të gjithë rajonin, tha Qendra Evropiane për Parandalimin dhe Kontrollin e Sëmundjeve (ECDC) vitin e kaluar.
Popullsia në plakje e Evropës i bën njerëzit më të ndjeshëm ndaj infeksioneve, patogjenët rezistentë ndaj ilaçeve po përhapen, mjekët dhe pacientët po përdorin shumë antibiotikë, dhe ka boshllëqe serioze në përpjekjet për parandalimin dhe kontrollin e infeksioneve.
Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH), një në gjashtë infeksione bakteriale në botë sot është rezistente ndaj trajtimeve standarde.
/Forbes/
You may like
Magazinë
Zbulohen artistët e parë për festivalin e madh në Bristol në vitin 2026
Published
16 minutes agoon
March 10, 2026By
UBTNews
Një nga festivalet më të mëdha falas në Mbretërinë e Bashkuar, Bristol Harbour Festival, ka zbuluar artistët e parë që do të performojnë në edicionin e vitit 2026.
Festivali zhvillohet çdo korrik dhe për një fundjavë e kthen qytetin e Bristolit në një qendër të madhe arti dhe muzike. Sivjet ai do të mbahet nga 17 deri më 19 korrik.
Në natën e parë të festivalit do të performojnë Fedzilla, Sam and the Womp dhe artisti vendas Dr Meaker.
Ky aktivitet tërheq çdo vit qindra mijëra vizitorë, të cilët mblidhen pranë portit të qytetit për të shijuar muzikë, art dhe performanca të ndryshme.
Koordinatorja e programit muzikor të festivalit, Noemi Antonelli, tha se qëllimi është që programi të pasqyrojë skenën aktuale muzikore të Bristol-it.
Ndërsa Tony Dyer, udhëheqës i Këshillit të Qytetit të Bristol-it, tha se festivali është një nga ngjarjet më të rëndësishme kulturore të qytetit.
“Bristol Harbour Festival bashkon komunitetet dhe tregon kreativitetin që e bën qytetin tonë të veçantë,” tha ai.
Shumë artistë vendas do të marrin pjesë përmes programit “Made in Bristol”, ku më shumë se 300 artistë kanë aplikuar për të performuar.
Këtë vit do të ketë edhe disa risi, përfshirë një skenë të re për muzikantët e rrugës në Cascade Steps. Ndërkohë, në Millennium Square të shtunën do të ketë muzikë folk dhe americana, ndërsa të dielën soul dhe funk.
Po ashtu, anija-klub Thekla do të organizojë sërish diskon e heshtur (silent disco), një nga aktivitetet më të njohura të festivalit.
Burimi: BBC
Magazinë
A e ka humbur shkëlqimin “djali i artë” i Hollywood-it, Timothée Chalamet?
Published
19 minutes agoon
March 10, 2026By
UBTNews
Aktori i njohur i Hollywood-it Timothée Chalamet është përballur me kritika të shumta pas komenteve të tij të fundit për baletin dhe operën, duke nxitur debat në botën e artit dhe kulturës.
Në një intervistë me aktorin Matthew McConaughey, me të cilin kishte luajtur në filmin Interstellar, Chalamet deklaroi se nuk dëshiron të punojë në fusha si baleti apo opera, duke thënë se janë forma arti për të cilat “askujt nuk i intereson më”. Edhe pse ai më pas shtoi se kishte respekt për artistët e këtyre disiplinave, deklarata e tij shkaktoi reagime të forta.
Mes kritikëve ishte edhe sopranoja amerikane Isabel Leonard, e cila tha se komentet e aktorit tregojnë mungesë respekti ndaj artistëve të tjerë. Debati u përhap edhe në rrjetet sociale dhe në mediat e kulturës pop, ndërsa disa institucione artistike reaguan me ironi.
Kompania Seattle Opera madje ofroi zbritje për biletat e operës Carmen duke përdorur kodin promocional “TIMOTHEE”, duke e kthyer polemikën në një formë marketingu.
Komentet e Chalamet erdhën në një moment të ndjeshëm, pasi aktori është i nominuar për çmimin e aktorit më të mirë në Academy Awards për rolin e tij në filmin Marty Supreme.
Megjithatë, sipas disa analistëve të industrisë së filmit, polemika mund të mos ketë ndikim të madh në garën për Oscar, edhe pse aktori ka humbur disa nga çmimet paraprake si BAFTA Awards.
Pavarësisht kritikave, Chalamet mbetet një nga aktorët më të përfolur të brezit të tij dhe ende konsiderohet kandidat i fortë në garën për çmimin më prestigjioz të kinemasë.
Marrë dhe përshtatur nga BBC.
Magazinë
Bryan Larkin tregon përvojën e rëndë gjatë xhirimeve të “Jailbroken”
Published
23 hours agoon
March 9, 2026By
UBTNews
Magazinë
A po ndryshon Hollywood-i? Aktoret mbi 60 vjeç po fitojnë gjithnjë e më shumë Oscar
Published
1 day agoon
March 9, 2026By
UBTNews
DITARI: Çfarë lajmesh kemi lexuar në çdo 10 mars, nga viti 1993-1999
Zyrtari i FIFA-s: Kupa e Botës është shumë e madhe për t’u shtyrë
Zbulohen artistët e parë për festivalin e madh në Bristol në vitin 2026
A e ka humbur shkëlqimin “djali i artë” i Hollywood-it, Timothée Chalamet?
REL: Trump thotë se fushata ushtarake kundër Iranit do të përfundojë “shumë shpejt”
Theret me thikë një person në Kaçanik, arrestohet i dyshuari
Ura historike që sfidoi kohën dhe ndryshoi inxhinierinë
Shfaqja me kukulla “Libri shumëngjyrësh”
Të shtëna me armë në Skenderaj, i dyshuari në kërkim
Të kërkuara
-
Vendi3 months agoDizajneri grafik Berin Hasi ligjëron për studentët e Dizajnit të Integruar në UBT
-
Aktualitet3 months agoProfesori i UBT-së, Hazir S. Çadraku dhe bashkëpunëtorët publikojnë artikullin “Historia e Mbrojtjes së Shpellës në Kosovë” në SpeleoMedit Magazine
-
Lajmet2 months agoProfesorët e UBT-së publikojnë studim shkencor në revistën prestigjioze ndërkombëtare të indeksuar në Scopus (Q1)
-
Lajmet3 months agoProfesori Lulzim Beqiri përfaqëson UBT-në në mobilitetin akademik në Technische Hochschule Lübeck
