Kulturë

Në çfarë marrëdhënieje jetojnë paranoja dhe narcizmi?

Si njihet një paranojak?

Published

on

Paranoja dhe narcizmi janë patologji të dallueshme, por shpesh të shoqëruara, sepse ata që janë paranojakë shpesh preken gjithashtu nga neuroza narciziste, edhe nëse e kundërta nuk është e vërtetë, shkruan faqja e internetit pazienti.it.

Në të dy rastet, këto janë çrregullime të personalitetit që mund të kenë pasoja serioze deri te shumë të rënda.

Personaliteti paranojak

Çrregullimi paranojak është refuzimi i pjesëve negative të vetvetes. Paranoidi ka turp prej tyre dhe është aq i fiksuar dhe i frikësuar atyre, saqë i refuzon dhe i transferon në botën e jashtme.

Kjo e çon paranojakun në një mënyrë jashtëzakonisht të ngurtë dhe të projektuar vazhdimisht të të menduarit, pra shoqërimi me çrregullimin narcizist.

Pacienti paranojak nuk i beson askujt dhe ndihet i persekutuar nga të gjithë dhe në çdo ambient: në rrugë, në shkollë, në punë, në familje.

Kjo mënyrë e të menduarit bëhet një kafaz që e detyron personin e sëmurë gjithnjë e më shumë në patologjinë e tij me fiksime, ndonjëherë në veçanti për një person të caktuar, i cili mund ta kthejë atë në një stalker.

Si njihet një paranojak?

Megjithatë, paranojaku nuk mund të durojë të “ndiejë turp”, prandaj situata që mund të nxjerrin në pah dobësitë e tij dhe shpesh reagon me shpërthime të befasishme zemërimi ose me sjellje të pazakonta ose të rrezikshme për të tjerët, ndaj situatave që mund ta vënë atë në provë.

Kjo simptomatologji mund të jetë e pranishme që nga fëmijëria e hershme.

Ajo që e dallon çrregullimin paranojak është se pacienti është aq i mbingarkuar nga ndjenja e fajit për gabimet apo dobësitë e tij sa ai refuzon ta pranojë atë, duke e kthyer atë jashtë derisa të bëhet i keq në mënyrë që të ndëshkojë ata mbi të cilin ai ka përmbysur gabimet.

Neuroza narciziste

Shpesh, siç u përmend në fillim, neuroza narciziste shoqërohet me çrregullime paranojake, të nxitura nga mendimi që i drejtohet vazhdimisht vetvetes.

Sidoqoftë, sjellja e narcistit është e ndryshme në mënyrën se si reagojnë ndaj situatave të pakëndshme.

Ndërsa paranojaku, siç shihet, nuk mund t’i konstatojë ata dhe t’i “ekzorcizojë” në çdo mënyrë të mundshme, madje edhe me sjellje agresive ndaj të tjerëve, narcisti, pasi të zbulohet, nuk do të përpiqet të shpëtojë dhe të mohojë atë që ka ndodhur, por përkundrazi do ta minimizojë atë sa më shumë sa më shumë që të jetë e mundur, duke zhvendosur temën në mënyrë që meritat dhe cilësitë e tjera të panumërta që ai beson se posedon janë të dukshme.

Narcisti, me fjalë të tjera, e pëlqen veten aq shumë sa ndihet si një zot në tokë dhe nuk mund të mos shfaqet për të kërkuar konsensus dhe lajka.

Historia e narcizmit

Kjo neurozë u studiua për herë të parë nga psikoanalisti austriak Heinz Kohut, themeluesi i “psikologjisë së vetvetes”.

Studimi i pacientëve me neurozë të vështirë për t’u klasifikuar, vetëm me mjete psikoanalitike frojdiane, e bëri Kohut të hetojë “ndjenjën e vetvetes” e cila ishte veçantia e treguar nga pacientët e tij derisa, në fillim të viteve 1970, “vetja” u bë një objekt autonom i analizës, me formimin, historinë, jetën dhe patologjitë e mundshme.  

Lajmet

“Uta në Sharr”, filmi i animuar shfaqet në Prishtinë dhe Prizren

Published

on

Filmi i shkurtër i animuar “Uta në Sharr”, i bazuar në librin me të njëjtin titull, do të shfaqet më 22 shtator në Kino ARMATA në Prishtinë dhe më 23 shtator në Dokukino në Prizren.

Shfaqjet do të mbahen në orën 17:30, 18:00 dhe 18:30, ndërsa hyrja është falas. Për shkak të kërkesës së madhe, pjesëmarrësit duhet të rezervojnë biletat paraprakisht.

Filmi, i cili zgjat 10 minuta, sjell në ekran bukuritë natyrore të Kosovës dhe e përdor natyrën si hapësirë për bashkim dhe mirëkuptim mes komuniteteve.

Në qendër të tregimit janë Uta dhe Deltari, të cilët udhëtojnë nëpër malet e Sharrit, duke i ftuar fëmijët të zbulojnë këtë botë së bashku, pavarësisht komunitetit nga i cili vijnë.

Animacioni është realizuar nga Anibar Studios, ndërsa skenari dhe tregimi janë të Tuba Safçiut. Kënga “Uta në Sharr” është kompozuar, shkruar, interpretuar dhe prodhuar nga Arbër Salihu (La Fazani), me vokal nga Lisa Zuka.

Projekti është pjesë e nismës “Uta në Sharr – Edukim Gjithëpërfshirës dhe Ndërgjegjësim Mjedisor përmes Tregimit të Historive, Animacionit dhe Mësimit në Natyrë”, e financuar nga Sida përmes Ambasadës së Suedisë në Prishtinë dhe e zbatuar në partneritet me Save the Children Kosova/o.

Nisma po zbatohet në 12 komuna të Kosovës dhe synon të promovojë edukimin gjithëpërfshirës, ndërgjegjësimin mjedisor dhe tregimin e historive për fëmijët dhe të rinjtë nga komunitete të ndryshme./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Sot i jepet lamtumira e fundit Flora Brovinës

Published

on

By

Sot, më 18 shtator, i jepet lamtumira e fundit ish-deputetes së Kuvendit të Kosovës dhe humanistes së njohur, Flora Brovina, e cila u nda nga jeta më 15 shtator në moshën 76-vjeçare.

Nderimet për jetën dhe veprën e saj do të fillojnë në orën 10:00 me një mbledhje komemorative në Sallën e Kuqe të Pallatit të Rinisë në Prishtinë.

Më pas, nga ora 11:30 deri në orën 14:30, në hollin e Kuvendit të Kosovës do të mbahen homazhe shtetërore në nderim të figurës së saj.

“Ceremonia e varrimit të ish-deputetes Brovina do të bëhet të premten, më 18 shtator, në ora 16:00 në varrezat e qytetit në lagjen Arbëri në Prishtinë”, thuhet në njoftim.

Flora Brovina la pas një trashëgimi të pasur si mjeke, poete, veprimtare e të drejtave të njeriut dhe politikane me kontribut të çmuar në shtetndërtimin e Kosovës.

Continue Reading

Lajmet

Të premten mbahen ceremonitë përkujtimore dhe varrimi i Dr. Flora Brovinës

Published

on

Të premten, më 18 shtator 2026, do të zhvillohen ceremonitë përkujtimore dhe të varrimit të Dr. Flora Brovinës.

Ceremonia përkujtimore në nderim të saj do të mbahet në orën 10:00, në Sallën e Kuqe të Pallatit të Rinisë.

Më pas, nga ora 11:30 deri në 14:30, homazhet do të zhvillohen në Hollin e Kuvendit të Kosovës.

Në orën 16:00, ceremonia do të vijojë me varrimin e Dr. Flora Brovinës në Varrezat e Qytetit, në Dragodan.

Ndërkaq, të shtunën dhe të dielën, më 19 dhe 20 shtator, e pamja do të mbahet në Hotel “Grand”.

Njoftimi është bërë nga familjet Begu dhe Brovina, të cilat kanë shprehur mirënjohje dhe respekt për të gjithë ata që do të marrin pjesë në ceremonitë e përcjelljes së saj./A.K/

Continue Reading

Lajmet

19 vjet nga vdekja e Robert Jordan, autori i “The Wheel of Time”

Published

on

Më 16 shtator 2007, bota e letërsisë fantastike humbi shkrimtarin amerikan Robert Jordan, pseudonimi i James Oliver Rigney Jr. Ai ndërroi jetë në moshën 58-vjeçare, duke lënë pas një prej serive më të njohura të zhanrit fantastik.

Jordan u bë i famshëm veçanërisht për serinë “The Wheel of Time”, e cila përbëhet nga 14 romane dhe një libër paraprirës. Saga ka shitur rreth 90 milionë kopje në mbarë botën dhe konsiderohet ndër veprat më të suksesshme të letërsisë fantastike.

Para se t’i përkushtohej shkrimtarisë, Jordan shërbeu në ushtrinë amerikane gjatë Luftës së Vietnamit. Pas kthimit në Shtetet e Bashkuara, ai studioi fizikë dhe punoi si inxhinier bërthamor për Marinën amerikane.

Karrierën si shkrimtar e nisi në fund të viteve ’70. Ai shkroi romane historike, një western dhe shtatë romane për personazhin Conan the Barbarian, përpara se të niste punën për “The Wheel of Time” në vitin 1984.

Fillimisht, Jordan e kishte menduar serinë si një histori prej vetëm tre librash, por projekti u zgjerua ndjeshëm me kalimin e viteve. Për shkak të problemeve shëndetësore, ai nuk arriti ta përfundonte sagën, por para vdekjes la shënime të hollësishme për mënyrën se si duhej të përmbyllej historia.

Pas vdekjes së tij, shkrimtari Brandon Sanderson mori përsipër përfundimin e serisë, duke u mbështetur në materialet e lëna nga Jordan. Tre librat e fundit u botuan nga viti 2009 deri në vitin 2013, me “A Memory of Light” që shërbeu si vëllimi përmbyllës.

19 vjet pas vdekjes së tij, Robert Jordan vazhdon të kujtohet për krijimin e një universi të gjerë letrar, i cili ka lënë gjurmë të rëndësishme në letërsinë fantastike dhe vazhdon të tërheqë lexues në mbarë botën./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara