Botë

Ndotja e ajrit në Londër shndërrohet në art për të rritur ndërgjegjësimin

Published

on

Artistja vizuale Marina Vitaglione ka përdorur një teknikë fotografike tradicionale për të prodhuar imazhe të botës tjetër të mostrave të ndotjes së ajrit në Londër.

Fotografitë: Marina Vitaglione

Duke punuar së bashku me shkencëtarët nga Rrjeti i Cilësisë së Ajrit në Londër, pjesë e Imperial College London (ICL), Marinës iu dha mundësia e marrjes së mostrave të ajrit nga e gjithë kryeqyteti, duke përfshirë Brixton Road dhe Lewisham, në jug të Londrës.

Loampit Vale, Lewisham, Londra jug-lindore (majtas) dhe Drury Way, Wembley, Londra veri-perëndimore (djathtas), mostrat e mbledhura në gusht 2020

Disa i vuri në një shirit letre, duke përdorur një pajisje për monitorimin e zbutjes beta (BAM) dhe më pas i fotografoi përmes një mikroskopi (më poshtë).

Mostrat BAM nën mikroskop dhe një foto dixhitale e rezultatit nga afër

Në të tjerat ajo u zgjerua dixhitalisht përmes spektroskopisë Raman, matjes së intensitetit dhe gjatësisë së valës së dritës së shpërndarë nga molekulat.

Marina më pas aplikoi një proces shtypje cianotipi, një nga metodat më të vjetra të prodhimit të imazheve me dritë, duke vendosur negativë transparentë të këtyre imazheve dixhitale në letër të veshur me emulsion fotosensitiv (poshtë), të cilën ajo e ekspozoi ndaj rrezeve të diellit.

Beddington Lane, Croydon, Londra jugore, mostra e mbledhur në korrik 2020

“Unë zgjodha këtë teknikë sepse lejoi Diellin të zbulonte grimcat toksike në letër dhe në këtë mënyrë të bëhej pjesë e shtypjes,” i tha Marina BBC News.

“Në një nivel estetik, toni cianotip i blu-blu më kujton qiellin e pastër, pa re, në kontrast me vizionin e reve gri që kemi kur mendojmë për ndotjen e ajrit”.

Kolegji King’s, qendra e Londrës, mostrat e mbledhura në dhjetor 2017

“Përdora letër japoneze gampi, fletët e bëra me dorë, të hollë dhe delikate, ngjallin vetë lehtësinë e ajrit. Qëllimi im ishte ta bëja të padukshme të dukshme dhe ta tregoja çështjen në një mënyrë të re për të rritur ndërgjegjësimin për të”.

Brixton Road, Lambeth, jug i Londrës, mostrat e mbledhura në gusht 2020

Grupi i Kërkimeve Mjedisore, në ICL, mbledh më shumë se 70 milion matje të ndotjes së ajrit në vit në të gjithë Anglinë jug-lindore.

“Ashtë një sfidë e vërtetë të ndash me publikun kuptimin tonë për kërcënimin kryesisht të padukshëm [ndotja e ajrit] për shëndetin tonë,” tha profesori Frank Kelly.

“Për këtë arsye, ne duam të punojmë me artistë vizualë si Marina Vitaglione. Ndotja e ajrit është e lidhur me kushtet e frymëmarrjes të tilla si astma, sëmundjet kardiovaskulare dhe ka prova të shfaqura të shoqatave me sëmundje njohëse siç është çmenduria”.

King’s College, qendra e Londrës, mostrat e mbledhura në prill 2017

Organizata Botërore e Shëndetësisë vlerëson se ndotja e ajrit është përgjegjëse për vdekjet e hershme të shtatë milion njerëzve në të gjithë botën çdo vit.

Strategjia e fundit e qeverisë së MB për cilësinë e ajrit njohu ndotjen e ajrit si rrezikun kryesor mjedisor për shëndetin e njeriut në MB dhe kërcënimin e katërt më të madh për shëndetin publik pas kancerit, sëmundjeve të zemrës dhe mbipeshes.

Në dhjetor, një mjek i mjekut zbuloi se ndotja e ajrit kishte shkaktuar vdekjen e Ella Adoo-Kissi-Debra, nëntë vjeç, në Lewisham.

Dhe hulumtimi i ICL sugjeron që plumbi nga benzina vazhdon në ajrin e Londrës pavarësisht se u ndalua në 1999.

Kolegji King’s, qendra e Londrës, mostrat e mbledhura në Mars 2017

Gjatë bllokimit të parë në Mbretërinë e Bashkuar për shkak të pandemisë së koronavirusit, vitin e kaluar, nivelet e ndotjes së ajrit ranë në nivelin më të ulët që nga fillimi i regjistrimeve, në vitin 2000, sipas Rrjetit të Cilësisë së Ajrit në Londër.

Por tani, profesori Kelly tha: “Statistikat qeveritare tregojnë se trafiku rrugor është kthyer pothuajse në nivelet para-pandemike pasi disa njerëz janë ende duke shmangur transportin publik dhe kanë kaluar në përdorimin e makinave të tyre më shumë. Kjo është reflektuar në qytete anembanë botës.”

“Duket se revolucioni i punës nga shtëpia më vete nuk do të zgjidhë problemet tona të ndotjes së ajrit. Duke pasur parasysh shkallën e problemit, duhet një rrugë e gjatë për të bërë.”

“Por rritja e ndërgjegjësimit përmes projekteve artistike si ajo e Marinës, së bashku me politikat e shëndosha të mbështetura nga provat, mund të ndihmojnë në përmirësimin e cilësisë së ajrit në qytetet tona. Sidoqoftë, ne duhet të jemi vigjilentë për sfidat e reja të reja, siç janë ato të paraqitura nga grimcat mikroplastike të rritura në ajrin që thithim”, shtoi ai.

Tolworth Broadway, Kingston Upon Thames, Londra jug-perëndimore, mostrat e mbledhura në tetor 2020

Imazhet e ndotjes së ajrit të Marinës janë pjesë e ekspozitës What On Earth, në Koppel Project Exchange, në Londër, deri më 25 korrik. /KultPlus

Aktualitet

Trump për Kosovë–Serbi: Kur s’ia dilni, më thirrni

Published

on

By

Presidenti amerikan, Donald Trump, në hapje të takimit të parë të Bordit të Paqes, ka deklaruar sërish se ka ndikuar në parandalimin e një lufte të mundshme mes Kosova dhe Serbia.

Gjatë fjalimit hapës, Trump përmendi disa konflikte për të cilat tha se ka luajtur rol në ndaljen e tyre, duke veçuar edhe raportet mes Kosovës dhe Serbisë.

“Shembull, Kosovë-Serbi, e kam bërë këtë. A mund të ngriteni ju lutem? Kosova-Serbia. Ju vlerësojmë. Dhe po ia dilni, e kur nuk ia dilni, më thirrni e ne do ta zgjidhim”, është shprehur ai para liderëve të pranishëm.

Deklarata e tij vjen në kuadër të takimit inaugurues të Bordit të Paqes, ku po marrin pjesë përfaqësues të vendeve të ndryshme, përfshirë edhe nga rajoni i Ballkanit.

Trump-Osmanit: Faleminderit për punën e mirë

Presidenti amerikan, Donald Trump, gjatë prezantimit të liderëve në mbledhjen e parë të Bordit të Paqes, ka vlerësuar edhe presidenten e Kosovës, Vjosa Osmani.

Duke iu drejtuar Osmanit para të pranishmëve, Trump u shpreh: “Faleminderit shumë, punë të mirë jeni duke bërë edhe ju.”

Deklarata erdhi në kuadër të takimit inaugurues të Bordit të Paqes, ku po marrin pjesë liderë nga vende të ndryshme të botës.

Trump nis Bordin e Paqes, Osmani dhe Rama pjesë e takimit

Ka nisur sot takimi inaugurues i Bordit të Paqes, i thirrur nga Donald Trump, në një ngjarje që ai e cilësoi si historike dhe me ndikim të madh global. Pjesë e këtij formati ndërkombëtar janë edhe Kosova dhe Shqipëria, të përfaqësuara nga liderët e tyre shtetërorë.

Kosova përfaqësohet nga presidentja Vjosa Osmani, ndërsa Shqipëria nga kryeministri Edi Rama, duke theksuar përfshirjen aktive të dy vendeve në këtë nismë për paqe dhe bashkëpunim ndërkombëtar.

Në fjalën hapëse, Trump falënderoi të pranishmit dhe mediat për vëmendjen e madhe.

“Kjo është një ditë e madhe dhe shumë njerëz po e ndjekin,” tha ai. “Kemi një grup të madh liderësh, dhe ata që nuk janë këtu po e ndjekin përmes Zoom-it. Shpresoj që ta shijojnë.”

Ai ritheksoi synimin e Bordit: “Ajo që po bëjmë është shumë e thjeshtë: paqe. Quhet Bordi i Paqes dhe ka të bëjë me një fjalë të lehtë për t’u thënë, por të vështirë për t’u arritur: paqe.”

Sipas tij, ky është një ndër forumet më të rëndësishme të krijuara ndonjëherë. “Besoj se është bordi më me pasoja, sigurisht për nga fuqia dhe prestigji. Nuk ka pasur kurrë diçka të ngjashme,” deklaroi Trump.

Ai nuk kurseu kritikat për vendet që nuk kanë pranuar ftesën për t’iu bashkuar nismës. “Pothuajse të gjithë e kanë pranuar, dhe ata që nuk e kanë bërë, do ta bëjnë. Disa po përpiqen të tregohen pak të zgjuar – por kjo nuk funksionon. Nuk mund të luani të zgjuarin me mua,” u shpreh ai.

Takimi pritet të vijojë me diskutime mbi konfliktet aktuale, nismat diplomatike dhe forcimin e bashkëpunimit ndërkombëtar, ndërsa pjesëmarrja e Kosovës dhe Shqipërisë shihet si një zhvillim me rëndësi për rajonin në kuadër të përpjekjeve globale për paqe.

 

Continue Reading

Lajmet

SHBA kërkon reformimin e NATO-s: Synohet reduktimi i misioneve në Kosovë, Irak dhe rajone të tjera

Published

on

By

Shtetet e Bashkuara po kërkojnë nga NATO një ndryshim rrënjësor të strategjisë së saj, duke propozuar reduktimin e misioneve jashtë territorit tradicional të aleancës. Ky plan, i cili brenda qarqeve diplomatike po njihet si “rikthim në rregullimet e fabrikës”, synon që NATO të përqendrohet kryesisht në detyrat e saj bërthamë të mbrojtjes dhe parandalimit, duke lënë anash menaxhimin e krizave në rajone të tjera, raporton POLITICO.

Sipas burimeve diplomatike, administrata amerikane po lobon për mbylljen e misionit këshillues në Irak dhe zvogëlimin e prezencës paqeruajtëse të KFOR-it në Kosovë. Kjo lëvizje është pjesë e një vizioni më të gjerë për ta trajtuar NATO-n si një pakt strikt mbrojtës euro-atlantik, duke kufizuar angazhimet e saj në zona që konsiderohen jashtë sferës parësore të sigurisë së aleancës. Në këtë kuadër, SHBA-ja po sugjeron gjithashtu që partnerët si Ukraina dhe vendet e Indo-Paqësorit të mos jenë pjesë zyrtare e takimeve në samitin e ardhshëm në Ankara.

Ky drejtim i ri, i prezantuar si “NATO 3.0”, kërkon që forcat evropiane të marrin më shumë përgjegjësi për sigurinë e tyre dhe të jenë të afta të përballen me skenarët më kritikë të mbrojtjes. Ndonëse Uashingtoni ka rikonfirmuar përkushtimin e tij ndaj sigurisë evropiane, kërkesa për të reduktuar praninë në vatra të ndryshme të krizave ka nxitur diskutime mes aleatëve. Shumë vende anëtare vlerësojnë se partneritetet dhe misionet aktuale janë thelbësore për stabilitetin e përgjithshëm, ndërkohë që çdo ndryshim i mundshëm në terren do të kërkojë dakordësinë e plotë të të gjithë aleancës.

Continue Reading

Aktualitet

BBC: Policia britanike arreston vëllain e Mbretit Charles, Andrewn

Published

on

By

Sipas një raportimi të televizionit BBC të enjten, policia ka arrestuar Andrew Mountbatten-Windsor, vëllain e vogël të Mbretit Charles, nën dyshimin për shpërdorim të detyrës publike lidhur me lidhjet e tij me Jeffrey Epstein.

Ky zhvillim vjen pas raportimeve të mëparshme të mediave se gjashtë makina policie pa shenja dalluese dhe rreth tetë oficerë civilë kishin mbërritur në “Wood Farm”, në pronën mbretërore Sandringham në lindje të Anglisë, gjatë orëve të para të së enjtes.

Policia e Thames Valley deklaroi në fillim të këtij muaji se oficerët po shqyrtonin pretendimet se Mountbatten-Windsor i kishte kaluar dokumente konfidenciale qeveritare të ndjerit Epstein, bazuar në dosjet e publikuara së fundmi nga qeveria e SHBA-së.

Andrew, djali i dytë i mbretëreshës së ndjerë Elizabeth, ka mohuar gjithmonë çdo shkelje në lidhje me Epstein dhe ka deklaruar se pendohet për miqësinë e tyre, por nuk ka dhënë asnjë koment që prej publikimit të fundit të dokumenteve. Ndërkohë, policia e Thames Valley nuk ka dhënë ende një deklaratë zyrtare të menjëhershme. /BBC/

Continue Reading

Lajmet

Takimi inagurues i Bordit të Paqes të Trump për Gazën

Published

on

By

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, mbajti takimin e parë të Bordit të Paqes për Gazën, një muaj pas nënshkrimit ceremonial të Kartës së Bordit në Davos, Zvicër. Sipas agjendës ky takimi ka për qëllim të diskutojë të ardhmen e Rripit të Gazës pas armëpushimit të brishtë midis Hamasit dhe Izraelit, si dhe të mbledhë fonde për rindërtimin e rajonit dhe ofrimin e ndihmës humanitare.

Në platformën e tij sociale, Truth Social, Trump njoftoi se anëtarët e bordit kanë premtuar tashmë 5 miliardë dollarë (4.2 miliardë euro) për këtë iniciativë.

Nga të paktën 60 vendet e ftuara, deri tani 27 e kanë pranuar ftesën, ndërsa nga vendet evropiane vetëm disa janë anëtare aktive. Mes tyre, Kosova ka marrë pjesë si anëtare e plotë, duke iu bashkuar edhe Bullgarisë, Hungarisë dhe Shqipërisë, ndërsa Italia, Qiproja, Greqia, Rumania dhe Bashkimi Evropian do të jenë vetëm vëzhgues, pa të drejtë vendimmarrjeje.

Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, e cila u ftua, do të përfaqësohet nga Dubravka Suica, komisionerja për Mesdheun, për shkak të pyetjeve mbi statutin e bordit.

Projekti ka ngjallur kritika për strukturën e tij të dominuar nga SHBA dhe për ambiciet globale, ndërsa mungesa e pjesëmarrjes së shumë vendeve evropiane ngre pyetje mbi legjitimitetin dhe efektivitetin e bordit.

Continue Reading

Të kërkuara