Lajmet

Ndikimi i luftës në Ukrainë në ekonominë e Kosovës

GAP rekomandon që politikat e qeverisë duhet të jenë të atilla që nuk e stimulojnë kërkesën për këto produkte.

Published

on

Lufta në Ukrainë ka ndikuar në rritje të ndjeshme të çmimeve të produkteve bazë. Rusia dhe Ukraina janë ndër eksportuesit më të mëdhenj në botë të disa produkteve kryesore bazike sikurse grurit, misrit, gazit, naftës, vajit dhe fertilizuesve, ku së bashku kanë nga 10 deri në 40% pjesëmarrje në eksportin botëror të këtyre produkteve.

Evropa, veçanërisht, del të jetë e varur nga Rusia në furnizimin me gaz në shkallën prej 44% të importit vjetor; qymyr 54%; dhe naftë 26%. Ngjashëm, rezervat e grurit në botë janë të pamfjatueshme që ta zëvendësojnë furnizimin nga Rusia për shkak të rendimentit të ulët në periudhën 2021-2022, në vende sikurse Kanada dhe SHBA, por edhe për shkak të tendencës së shteteve si Argjentina që të kufizojnë sasinë e grurit të eksportuar, pasi që synojnë të mbrohen nga inflacioni i brendshëm. Të gjitha këto japin indikacion për rritje të ndjeshme të çmimeve të produkteve bazë përgjatë tërë vitit 2022, me pritshmëri që të mbesin të njëjta edhe në periudhën afatmesme.

Kosova është neto importuese e energjisë elektrike, naftës, grurit, misrit, vajit, dhe zhvillimet në tregjet ndërkombëtare pasqyrohen drejtpërdrejtë në ekonominë e vendit tonë. Edhe pse Kosova ka një pavarësi energjetike në një shkallë të lartë, vitin e kaluar kishte një rritje të theksuar të importit dhe kërkesës për energji, ku gjithesj kosto e këtij importi ishte rreth 155 milionë euro. Për më shumë, të dhënat nga Dogana e Kosovës tregojnë se kërkesa për naftë në Kosovë nuk ka ndryshuar dy vitet e fundit, edhe pse kishte rritje të ndjeshme të çmimit. Pra, pavarësisht rritjes së madhe të çmimit të naftës në Kosovë, kërkesa mbetet shumë e lartë. Poashtu, ekonomia e vendit tonë ndikohet edhe nga rritja e çmimeve të importit të produkteve ushqimore dhe lëndës së parë.

Lidhur me situatën aktuale, Instituti GAP rekomandon që politikat e qeverisë duhet të jenë të atilla që nuk e stimulojnë kërkesën për këto produkte. Në këtë pikë, reduktimi i normave tatimore në të ardhurat personale për të gjithë qytetarët dhe mbështetja e nismave sikurse ajo për tërheqjen e 30% të kursimeve nga Trusti pensional, mund të prodhojnë kundërfekte në ekonomi. Është e rëndësishme që qeveria me të hyrat e arkëtuara përtej planifikimit, si rezultat i çmimeve të larta, të mbështesë edhe më shumë grupet më të pa mbrojtura të shoqërisë, që rrezikojnë të bien në varfëri, sikurse qytetarët që janë pjesë e Skemës së Ndihmës Sociale, ata që mund të humbin vendet e punës, etj.

Subvencionimi në fushën e bujqësisë në Kosovë dhe ulja e normës së akcizës për naftë për bujqit gjatë vitit 2022, dalin të jenë masa adekuate në mbulimin e rrezikut që bujqit të mos rrisin prodhimim e këtyre kulturave këtë vit, dhe një mbështetje e tillë duhet të bëhet në vazhdimësi deri në normalizimin e çmimeve. Institucionet duhet të konsiderojnë zgjedhjen e strategjive mbrojtëse për energji elektrike këtë vit, marrë parasysh indikacionet për çmime të larta të importit të energjisë elektrike edhe në periudhën afatmesme.

Raportin e plotë mund ta gjeni bashkangjitur duke klikuar këtu. 

Lajmet

Shqipëria firmos me SHBA-në marrëveshje për gazin në vlerë prej 6 miliardë dollarësh

Published

on

By

Një marrëveshje prej 6 miliardë dollarësh në fushën e sigurisë energjetike është nënshkruar në Tiranë në prani të kryeministrit të Shqipërisë, Edi Rama, dhe ambasadores së Shteteve të bashkuara në Greqi, Kimberly Guilfoyle.

Marrëveshja u firmos mes kompanisë shqiptare Albgaz me dy kompanive të mëdha ndërkombëtare, njëra amerikane dhe tjetra greke.

Dokumenti parashikon zhvillim e Qendrës Energjetike të Vlorës dhe marrëveshjen kornizë për furnizimin me gaz të lëngshëm natyror, si hapa të rëndësishëm drejt diversifikimit të burimeve të energjisë dhe forcimit të pavarësisë energjetike, në bashkëpunim të ngushtë me Shtetet e Bashkuara, si edhe ndërveprim me Greqinë.

Nënshkrimit të marrëveshjes i parapriu një postim në X të ambasadores amerikane në Greqi, Kimberly Guilfoyle.

“… në Tiranë për të avancuar agjendën energjetike të presidentit të SHBA dhe për t’iu bashkuar kryeministrit Edi Rama për të marrë pjesë në ceremoninë e nënshkrimit të një marrëveshjeje historike midis Shqipërisë, Venture Global dhe Aktor LNG USA për një marrëveshje 20-vjeçare për gazin e lëngshëm natyror amerikan”, theksoi ambasadorja.

Ajo tha se angazhimi prej 6 miliardë dollarësh forcon sigurinë energjetike dhe sigurinë kombëtare në të gjithë rajonin.

“Kur Shtetet e Bashkuara, Shqipëria dhe Greqia punojnë së bashku, ky rajon është më i lidhur, më i sigurt dhe më i begatë”, tha ambasadorja Guilfoyle.

Marrëveshja synon ndërtimin e infrastrukturës në Vlorë për importin e gazit të lëngshëm nga SHBA-ja dhe rigazifikimin e tij për furnizimin e Evropës Jugore.

Ministri i Energjisë dhe Infrastrukturës i Shqipërisë, Enea Kakaraçi, gjatë ceremonisë së nënshkrimit të marrëveshjes tha se partneriteti me SHBA-në reflekton një vizion të përbashkët për të ndërtuar një të ardhme energjetike të sigurt dhe të qëndrueshme.

“Një shtyllë qendrore e këtij vizioni është zhvillimi i Qendrës Energjetike të Vlorës që është një komponent, një projekt shumë komponencial që do të ripërcaktojë rolin e Shqipërisë në këtë hartë energjetike”, tha ai.

Ambasadorja amerikane në Athinë e cilësoi Shqipërinë një partnere të palëkundur të SHBA-së dhe vend me rëndësi të jashtëzakonshme strategjike për Ballkanin dhe Evropën.

“Presidenti Trump ka qenë kampion i zjarrtë i sigurisë energjetike. Vizioni dhe veprimet e tij kanë përforcuar faktin se ofrimi i një energjie të qëndrueshme forcon SHBA-në dhe aleatët tanë strategjikë. Administrata Trump e ka ngritur bashkëpunimin energjetik si shtyllë në mbarë botën. Dhe, nënshkrimi i sotëm është manifestim i prekshëm i kësaj përpjekjeje”, deklaroi Guilfoyle.

Ambasadorja gjithashtu theksoi se SHBA-ja mbështet Ballkanin që është më i ndërlidhur, më i sigurt në aspektin energjetik dhe më i begatë dhe Shqipëria, siç tha ajo, është thelbësore për këtë vizion.

Edhe kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, e cilësoi këtë marrëveshje me një rëndësi të jashtëzakonshme.

“Vlora do të kthehet në një pikë kritike për energjinë në Evropën Juglindore. Theksoj rëndësinë e nevojës të Shqipërisë e të Greqisë për të forcuar lidhjen tonë dhe bashkëpunimin në shumë mënyra, por posaçërisht sa i takon furnizimit me energji, prodhimit energjetik dhe rezistencës së pavarësisë energjetike. Duke pozicionuar Shqipërinë si ndërlidhëse, fluksi energjetik shkon përmes Ballkanit Perëndimor, kontribuon në stabilitetin e rajonit dhe ndikon në sigurinë energjetike të fqinjëve”, tha Rama.

Kryeministri shqiptar u shpreh se partneriteti midis Shqipërisë dhe SHBA-së, përçon sot një mesazh shumë të qartë se edhe vendet e të vogla mund të bëhen pjesë e zgjidhjes së sfidave më të ngutshme siç është nevoja për energji.

Kosova, ndërkaq, nuk ka rrjet gazsjellësish për shpërndarjen e gazit natyror e as sistem të ndërtuar institucional për menaxhimin e këtij sektori.

Por, në Strategjinë e Energjisë të Kosovës për periudhën 2022-2031 parashikohet mundësia që vendi të lidhet me rrjetet rajonale të gazit në të ardhmen. /REL/

 

Continue Reading

Lajmet

Këto janë çmimet e derivateve për sot: Nafta shkon në 1.68 euro

Published

on

By

Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë, Tregtisë dhe Inovacionit (MINT) ka publikuar listën e re të çmimeve maksimale të lejuara për shitjen e derivateve të naftës në Kosovë, të vlefshme për datën 29 prill 2026.

Sipas njoftimit zyrtar, çmimet që hyjnë në fuqi nga ora 10:00 janë 1.68 euro për litër për naftën (dizel), 1.47 euro për litër për benzinën dhe 0.85 euro për litër për gasin.

Ky vendim obligon të gjithë operatorët ekonomikë që të mos i tejkalojnë këto tavanë, ndërkohë që qytetarët inkurajohen të raportojnë çdo parregullsi në adresën zyrtarë të inspektoratit ose përmes linjës telefonike pa pagesë.

Ky shtrenjtim i lehtë dhe luhatja e vazhdueshme e çmimeve vijnë si pasojë e një situate të tensionuar në arenën ndërkombëtare. Shkaktari kryesor mbetet kriza e rëndë gjeopolitike në Lindjen e Mesme, ku bllokimi pothuajse i plotë i Ngushticës së Hormuzit ka krijuar një goditje të paprecedentë në furnizimet me energji.

Meqenëse kjo rrugë ujore është jetike për transportin global të naftës, pasiguria ka bërë që çmimet në bursa të rriten me shpejtësi. Kosova, duke qenë një vend importues, mbetet e ekspozuar ndaj këtyre lëvizjeve, ndërsa ndërhyrja e Ministrisë përmes çmimeve tavan synon të parandalojë rritjen artificiale të çmimeve nga tregtarët lokalë dhe të amortizojë koston për konsumatorët në këtë periudhë të vështirë globale.

Continue Reading

Lajmet

Praktika në fokus: Studentët e Inxhinierisë së Energjisë në UBT vizitojnë KEDS

Published

on

By

Fakulteti i Inxhinierisë së Energjisë në UBT po vazhdon të ofrojë përvoja praktike për studentët përmes aktiviteteve të drejtpërdrejta me industrinë, duke i përgatitur ata për sfidat reale të tregut të punës. Në këtë kuadër, është realizuar një vizitë studimore në KEDS, me pjesëmarrjen e studentëve dhe profesorëve të fakultetit.

Kjo vizitë kishte për qëllim ndërlidhjen e njohurive teorike me praktikën, duke u mundësuar studentëve të njihen nga afër me funksionimin e sistemit të shpërndarjes së energjisë elektrike dhe rolin e teknologjisë në menaxhimin e tij.

Studentët u pritën nga zyrtari kryesor i operimeve në KEDS, prof. Dr. Avni Alidemaj, i cili prezantoi rëndësinë e Qendrës Dispeçerike si një nga komponentët kryesorë të operimit të rrjetit energjetik. Më pas, aktiviteti vijoi me prezantimin e inxhinieres Arta Grajçevci, e cila shpjegoi në mënyrë të detajuar funksionimin e sistemeve monitoruese SCADA dhe rolin e tyre në menaxhimin efikas të rrjetit të shpërndarjes.

Gjatë vizitës, studentët patën mundësinë të njihen me procese reale operative, përfshirë monitorimin në kohë reale, koordinimin e ekipeve në terren dhe përdorimin e platformave digjitale për sigurimin e furnizimit të qëndrueshëm me energji elektrike. Përmes rasteve konkrete nga praktika, ata fituan një kuptim më të thellë mbi sfidat dhe përgjegjësitë e sektorit energjetik.

Aktivitete të tilla janë pjesë thelbësore e programit të studimit në UBT, i cili është i orientuar drejt praktikës dhe bashkëpunimit të ngushtë me industrinë. Përmes këtyre përvojave, studentët jo vetëm që përvetësojnë njohuri teknike, por zhvillojnë edhe aftësi profesionale që i bëjnë më konkurrues në tregun e punës.

Continue Reading

Lajmet

Driton Kuka nderohet me “Pllakën e Artë” në Konferencën Ndërkombëtare në Budva

Published

on

By

Kryemjeshtri Driton Kuka është nderuar me çmimin prestigjioz “Pllaka e Artë” nga Akademia Sportive e Malit të Zi, në kuadër të Konferencës së 24-t Ndërkombëtare të mbajtur në Budva, duke marrë kështu një tjetër vlerësim të rëndësishëm për kontributin e tij në sportin e xhudos dhe sukseset në arenën ndërkombëtare.

Ky çmim i është dhënë për rezultatet e jashtëzakonshme që ka arritur ndër vite si trajner, si dhe për rolin e tij në promovimin e sportit të xhudos në nivel global. Nën udhëheqjen e tij, Kosova ka shënuar suksese historike, duke fituar pesë medalje olimpike (tre të arta, një të argjendtë dhe një të bronztë), 10 medalje botërore dhe mbi 30 medalje evropiane, duke u renditur ndër vendet më të suksesshme në këtë sport.

Vlerësimi nga Akademia Sportive e Malit të Zi përbën një dëshmi të rëndësishme të ndikimit dhe përkushtimit të Kukës në zhvillimin e sportit, si dhe të punës së tij të palodhshme për ngritjen e xhudos kosovare në majat botërore.

Në të njëjtën kohë, Driton Kuka është pjesë e stafit akademik në Fakultetin e Shkencave të Sportit dhe Lëvizjes në UBT, ku sjell për studentët përvojën e tij unike nga niveli më i lartë i sportit profesionist. Përfshirja e ekspertëve të tillë në procesin mësimor dëshmon përkushtimin e UBT-së për të ofruar edukim cilësor, të ndërlidhur ngushtë me praktikën dhe suksesin real në arenën ndërkombëtare.

Continue Reading

Të kërkuara