Lajmet

​Mateshiq: Kosova së paku të dyfishojë prokurorët që merren me krime lufte

Kështu konsideron shefi i Sektorit për Hetimin e Krimeve të Luftës në Bosnje Hercegovinë, Ivan Mateshiq.

Published

on

Numri i prokurorëve për hetimin e krimeve të luftës në Kosovë duhet të dyfishohet, meqë numri aktual nuk mund t’i përgjigjet lëndëve të parashtruara. Kështu konsideron shefi i Sektorit për Hetimin e Krimeve të Luftës në Bosnje e Hercegovinë, Ivan Mateshiq. Nga përvoja e vendit të tij, ai vlerëson se Prokuroria në Kosovë nuk duhet të kërkojë disa herë intervistat e dëshmitarëve, sepse të njëjtit janë të traumatizuar nga ajo çfarë kanë parë. Në një intervistë për KosovaPress ai flet për gjykimin në mungesë dhe efektet që do të ketë në zbardhjen e krimeve të luftës në Kosovë. Po ashtu, kryeprokurori i krimeve të luftës tregon se në Bosnje janë 45 prokurorë që punojnë në lëndët e krimeve të luftës.

Zëvendësi i kryeprokurorit të Prokurorisë së Bosnje Hercegovinës, Ivan Mateshiq flet për përvojën e këtij vendi për hetimin e krimeve të luftës, ku thotë se pas kësaj periudhe janë marrë deklarata nga dëshmitarët, është mbledhur dokumentacioni material dhe më pas janë ngritur kallëzime të shumta penale.

“Janë pranuar një numër i konsideruar i prokurorëve të rinj, kështu që edhe nga ajo periudhë 2012 dhe 2013, ka një rritje të ndjeshme të numrit të prokurorëve në Departamentin e Krimeve të Luftës në Prokurorinë e Bosnjë-Hercegovinës dhe ata që kanë punuar në rastet e krimeve të luftës në 10, 11 vitet e fundit dhe më duhet t’iu them në këtë nivel ku punoj aktualisht, derisa unë jam shef i departamentin për krime lufte, ne merremi ekskluzivisht me krimet më të rënda të luftës. Prandaj, kur them krimet më të rënda të luftës, kam parasysh krimet që janë kryer dhe pas së cilave kanë mbetur pasoja të madhe, po flasim për numrin e të vrarëve, merremi me lëndët në të cilat kemi zyrtarë të lartë ndër të tjera dhe zyrtarë të lartë, përkatësisht ushtarë, si të doni atë strukturë ushtarake dhe lëndë që janë më pak komplekse, të themi vrasje individuale ose përdhunime ose disa tortura të një dy deri në pesë persona transferohen tek prokuroritë e entiteteve, përkatësisht që janë raste më pak komplekse, dhe ato i procedojnë në kuadër të juridiksionit të tyre atë pjesë të lëndëve. Pra, neve këtu na kanë mbetur ato lëndët komplekse, dhe në ato lëndë komplekse ne veprojmë dhe bëjmë hetime dhe mbledhim prova, ngrisim aktakuza për lloje të tilla të lëndëve”, deklaron Mateshiq.

Procedimi i krimeve të luftës, siç tregon ai, bëhet edhe në nivele kontonale. Në gjithë Bosnje e Hercegovinën, Mateshiq thotë se janë 45 prokurorë të cilët merren me hetimin e krimeve të kryera 30 vjet më parë.

“Sa i përket numrit të prokurorëve që punojnë në rastet e krimeve të luftës, tani do të flas së pari për institucionin nga i cili vij unë, pra ky numër ka ndryshuar, në fillim të vitit 2003, deri në vitin 2011, ishin rreth dhjetë, dymbëdhjetë prokurorë, në periudhën midis 2012 dhe 2013 deri në vitin 2020, përafërsisht rreth Coronës, kishte afër 30 prokurorë në departamentin tim që merreshin ekskluzivisht rastet e krimeve të luftës. Pra, kur them ekskluzivisht, do të thotë që ata prokurorë nuk punojnë asgjë tjetër, por bëjnë hetime për rastet e krimeve të luftës. Me qenë se tani po zvogëlohet numri i lëndëve dhe se jemi disi në fazën dalëse të kësaj historie, unë në departamentin tim kam 22 prokurorë, kjo është ajo që po flasim për prokurorinë e Bosnjë-Hercegovinës. E tani kemi 10 prokurori kantonale, ku të paktën një prokuror punon në lëndët e krimeve të luftës, keni prokurorinë e qarkut të Republikës Srpska, ku gjithashtu është nga një prokuror, dhe keni Distriktin e Brçkos, ku keni edhe një numër të caktuar. Dhe tani nëse do të duhej hamendësoj, për të thënë përafërsisht një numër real, nëse marrim 22 aktualisht tek unë dhe të paktën po aq në prokuroritë e tjera të Bosnjë Hercegovines, kështu që aktualisht rreth 45 prokurorë momentalisht punojnë në lëndët e krimeve të luftës”, shton Mateshiq.

Udhëheqësi i Departamentit Special për Hetimin e Krimeve të Luftës në Bosnje dhe Hercegovinë, thekson se mbi 80 për qind e aktakuzave kanë përfunduar me vendime fajësuese.

“Kam disa të dhëna mjaft të përditësuara, të freskëta. Ne përfundimisht diku ka mesi i këtij viti kemi akuzuar në këtë prokurori mbi 1000 persona për rastet e krimeve të luftës, pra akuzuar, kemi marrë aktgjykime fajësuese për mbi treqind e tridhjetë veta, nga ai numër 6 janë gra, për ata treqind e tridhjetë veta që janë gjykuar me aktgjykime të plotfuqishme për krime lufte, atyre u janë shqiptuar mbi tre mijë e pesëqind vjet burg. Pra, këto janë disa të dhëna të përafërta që kemi, aktualisht kemi mbi 30 nëse jo 40 të lëndëve në procedurë para gjykatës, pra ku kemi ngritur aktakuzë, ku nuk kemi ende diku kemi aktgjykim të shkallës së parë, diku por nuk kemi ende një vendim të plotfuqishëm, prandaj edhe këtë e presim që numri i të dënuarve do të rritet, dhe se numri i viteve do të rritet që do të marrin personat e dënuar. Përafërsisht vlerësimi real është që mbi 80% e aktakuzave tona përfunduan me vendime fajësuese, dhe rreth 20% ishin çliruese”, thotë Mateshiq.

Pothuajse çdo e treta aktakuzë, Mateshiq tregon se është për dhunim seksual, ku gratë e mbijetuara ende vazhdojnë të dëshmojnë në kushte anonimiteti. Teksa flet për dëshmitarët, ai tregon se shumë prej tyre kanë vdekur e disa prej tyre edhe kanë filluar të harrojnë. Mateshiq në këtë pikë këshillon Prokurorinë Speciale në Kosovë, që të mos ftohen shumë herë në intervistim.

“Fakti është se nga konfliktet e luftës në Bosnje dhe Hercegovinë në këtë moment kanë kaluar 30 vjet dhe biologjia ka bërë punën e saj, kështu që një numër i madh i dëshmitarëve kanë vdekur, që disa dëshmitarë, po flasim për sfida dhe vështirësitë, disa dëshmitarë më shumë se një herë kanë dhënë deklarata, kjo është ajo që nuk duhet të ndodhë tek ju, tek ai që fillon eventualisht të punoj. Pra, dëshmitarët janë të traumatizuar nga vetë fakti që kanë qenë të pranishëm apo kanë parë ndonjë ngjarje të shëmtuar, ose kanë qenë pjesë e asaj ngjarje në kuptimin që ata vetë përjetuan trauma të caktuara, edhe pse agjencitë e policisë dhe ka shumë të tilla në këtë vend, ata shpesh i thërrasin dhe nuk e dinë njëra për tjetrën që i kanë thirrur, atëherë ai dëshmitar shpesh i ekspozohet asaj traume të përsëritjes së të njëjtave gjëra, dhe është shumë e vështirë për të marrë një dëshmitar të motivuar, i cili nuk beson më, praktikisht nuk i beson shtetit. Nuk i beson askujt, pret për 30 vjet dhe kjo është një nga sfidat më të mëdha me të cilat përballemi në punën tonë”, shprehet ai teksa shton se me vështirësi besojnë në drejtësi.

Shefi i Sektorit për Hetimin e Krimeve të luftës, Ivan Mateshiq konsideron se numri i prokurorëve në Kosovë që merren me krime lufte nuk është i mjaftueshëm.

“E di kur isha në muajin e pestë në Kosovë, sigurisht që është një numër i vogël dhe ai numër duhet të dyfishohet së paku, nëse jo më shumë, sepse më e rëndësishmja është derisa, nuk mund të them e freskët sepse ngjarjet në Kosovë ishin shumë kohë më parë, por ky grumbullim i atyre provave dhe mundësisht gjetja e të akuzuarit është gjëja më e rëndësishme për ju dhe për ne në këtë moment, kështu që një numër kaq i vogël prokurorësh sigurisht që nuk mund t’u përgjigjen në mënyrë adekuate të gjitha kërkesave të parashtruara para tyre, sepse e di që edhe në atë luftë në Kosovë ka pasur një numër të madh krimesh”, thekson shefi i sektorit për hetimin e krimeve të luftës.

Ai shton se Bosnja mund të ndihmojë Kosovën në ndarjen e përvojës për hetimin e këtyre krimeve, derisa konsideron se ka prokurorë të këtij departamenti i cili punon 17 vjet vetëm në hetimin e këtyre rasteve.

Së fundmi në Kosovë është mbajtur seanca e parë e gjykimit në mungesë. Mateshiq komenton këtë proces, për çka mendon se do të ketë efekt në vendosjen e drejtësisë.

“Nëse kur nuk jeni në një situatë, gjykimi në mungesë është zakonisht kur nuk jeni në situatë ku mund të arrini fizikisht tek i dyshuari. Nuk është asgjë e pazakontë në Kroaci ende është në fuqi një ligj i tillë, ku lejohet gjykimi në mungesë, ndaj besoj se ka përfitime të caktuara. Në Bosnje nuk kemi gjykime në mungesë, por në kohët e fundit, kemi numër shumë të shpeshtë të personave të paarritshëm që ikin në vendet e rajonit, veçanërisht në Kroaci dhe Serbi, dhe ku mbrohen më pas nëse kanë shtetësi të dyfishtë, për shkak se ato dy vende nuk i ekstradojnë qytetarët e tyre në Bosnje dhe Hercegovinë. Sot në mëngjes patëm një situatë ku dy të dyshuar u përpoqën të iknin ne Serbia përtej kufirit në Drinë, por për fat kishim një prokuror përgjegjës që e ndjeu këtë situatën dhe ata janë privuar nga liria në kufi, janë ndaluar dhe në këtë moment janë duke u sjellë në ambientet e Prokurorisë së Bosnje Hercegovinës dhe do të mbahen në paraburgim, i cili sigurisht do të zgjasë deri në momentin kur nuk do të ketë më nevojë. Por këto janë problemet me të cilat po ballafaqohemi, dhe me sa di unë, ju keni problemin që shumica e të dyshuarve tuaj nuk janë të disponueshëm, përkatësisht janë në Serbi. Unë me të vërtetë nuk e di dhe supozoj se ju nuk keni ndonjë komunikim me autoritetet në Serbi dhe se është shumë e vështirë për ju të arrini fizikisht deri te të dyshuarit për të pasur këtë procedurë normale me praninë e të pandehurit ose të dyshuarit, kështu që ka efekt, por nuk është kjo, prandaj ato gjykime në mungesë kanë një efekt të caktuar, por sigurisht që nuk është afërsisht njësoj si kur keni një të dyshuar ose të akuzuar të gjallë në sallën e gjyqit dhe kur ai gjykohet dhe kur i shqiptohet dënimi për atë që ka bërë, dhe kjo është sigurisht një falënderim i plotë për viktimat në masën që sigurisht mund të jetë”, përfundon ai në intervistën për KosovaPress.

Institucionet e Kosovës nga UNMIK dhe EULEX kanë trashëguar rreth 900 lëndë e 2 mijë të tjera për të zhdukurit. Në luftën e fundit në Kosovë janë vrarë e masakruar mbi 13 mijë civilë, dhunuar seksualisht 20 mijë gra e burra, ndërkaq ende mungojnë mbi 1 mijë e 600 persona të zhdukur me forcë.

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 20 shtator 1993-1998

Published

on

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

 

 

20 shtator 1993

 

U plaçkitën dhe u burgosën tre të rinj

 

Këto ditë, duke udhëtuar nga Shkupi për në Mitrovicë, policia serbe ndali në Kaçanik të rinjtë Enver Hasanin (19), Arsim Mehmetin (22) dhe Xhavit Stojkun (32), të cilët punojnë në Republikën e Kroacisë si bukëpjekës. Pas legjitimimit, policia i arrestoi këta tre të rinjë dhe i dërgoi në Pirot e më pas në Leskovc ku qëndruan në burgun e Leskovcit plot 22 ditë.

Komisioni për Informim i LDK-së së Mitrovicës, njofton se këtyre tre të rinjve, policët ua kanë grisur pasaportat dhe ua ka plaçkitur 2.000 marka gjermane. Enver Hasanin edhe pas daljes nga burgu i Leskovcit, policia serbe e ka kërkuar disa herë në shtëpi.

 

 

20 shtator 1994

 

Në komunën e Vitisë vazhdojnë bastisjet nën pretekst të kërkimit të armëve

 

Më 16 shtator, dy policë serbë kërkuan dhe morën një revole nga Hamit Ramadani në fshatin Gjylekarë të Vitisë.

Po këtë ditë në fshatin Beguncë, policia nën pretekst të kërkimit të armëve mori Emrush Rexhepin, i cili u mbajt tërë ditën në stacionin e policisë në Viti.

Më 17 shtator, policia kërkoi që të dorëzoi një revole dhe një automatik nga Beshir Shabani nga fshati Ramnishtë i Vitisë.

Të njëtën ditë, policia kërkoi që të dorëzoi një pushkë edhe nga Sahit Hyseni në fshatin Tërpezë të Vitisë, të cilën kinse ia paskësh lënë trashëgim babai i tij Hysen Tërpeza, i cili është në migrim nga viti 1945.

Po këtë ditë rreth orës 10:00, policia serbe ua la thirrjet që të paraqitet të nesërmen në polici edhe Muhamet e Enver Islamit në fshatin Lybishtë të Vitisë.

Personat e lartshënuar në stacionin e policisë u mbajtën rreth shtatë orë, të cilët gjatë kohës sa qëndruan në polici nuk i mori në pyetje askush. Pas kësaj kohe erdhi polici i quajtur Stanko nga Ramnishta, i cili i keqtrajtoi brutalisht.

Njoftohet se Enver Islami u lirua me kusht që të paraqitet sërish pasnesër në polici.

 

 

20 shtator 1995

 

Plaçkitje të mëdha në tregjet e Kosovës

 

Policia serbe ka plaçkitur ditëve të fundit tregtarët shqiptarë anembanë Kosovës.

Këto plaçkitje pasuan njoftimet e shtypit serb për mungesat e shumta të ushqimeve e veshmbathjeve për kolonistët serbë në Kosovë, të cilët, në disa qytete, për shkak të pakënaqësisë, protestuan kundër administratës së instaluar serbe.

Për të neutralizuar pakënaqësitë e kolonëve serbë, policia organizoi ditëve të fundit një fushatë jashtëzakonisht të egër plaçkitjeje e dhune nëpër tregjet e Kosovës.

Më parë ishin plaçkitur tregjet në Prizren, Malishevë, etj.,

Ndërsa dje grupe të mëdha policësh bllokuan tregtarët shqiptarë në tri tregje duke plaçkitur çdo gjë.

Me qëllim që të policia të jetë sa më efikase, tregtarëve nuk iu dha asnjë dëshmi a vërtetim për mallin e plaçkitur.

Nga tregjet njoftohet se tregtarëve u është marrë mall në vlerë disa mijëra marka gjermane.

Një tregtar shqiptar i deklaroi QIK-ut se, përkundër faktit se e kishte tërë dokumentacionin në rregull, policia ia plaçkiti një sasi të madhe të trangujve, në vlerë prej 6.000 DM.

Veç që plaçkiti sasi të madhe të mallit, policia serbe ndaloi dhe kontrolloi shumë kalimtarë të rastit dhe prej tyre plaçkiti deviza.

Pas plaçkitjes në tregje, policia serbe organizoi një fushatë plaçkitjeje nëpër dyqanet e shqiptarëve në Prishtinë. Ata, pa përjashtim, u plaçkitën me gjobitje nga 1 mijë dinarë.

Disa tregtarë thanë se në këtë aksion janë inkuadruar edhe përforcime nga Beogradi e komunat tjera të Serbisë.

Një aksion i ngjashëm u ndërmor dje edhe në Podujevë.

Vlerësohet se u plaçkit mall në vlerë prej rreth 8.100 markave gjermane dhe 1.500 dinarë.

Tregtarët shqiptarë thonë se po u pamundësohet puna. Ata thanë se paguajnë për mallin në doganë, plaçkiten nga policia serbe derisa arrijnë në treg, ndërsa në treg ata plaçkiten sërish nga policia që merr mallin që i pëlqen, nga inspektorët që caktojnë shumë të lartë për taksë, si edhe nga nga aksionet masive plaçkitëse.

Plaçkitjet e fundit tensionojnë edhe më shumë gjendjen për shkak se ato po bëhen për shkak të kolonëve.

 

 

20 shtator 1997

 

Policia serbe keqtrajtoi aktorët e Teatrit “Drenica” të Skënderajt

 

Pardje rreth orës 15:00, në afërsi të kroit të Suhadollit të Mitrovicës, një ekspeditë e përbërë prej rreth 16 policësh serbë, ndali dhe keqtrajtoi fizikisht aktorët e Teatrit amator “Drenica” të Skënderajt dhe korrespodentin e të përditshmes “Koha ditore”, derisa ata po udhëtonin për të xhiruar një insert filmi, njofton KI i Degës së LDK-së në Skënderaj.

Njoftohet se policia ka keqtrajtuar Beqir Beqirin, Ramadan Dobrën, Xhavit Nurajn, Ahmet Deliun, Gani Mëziun, Ibrahim Tuplen, Gani Hasanin, Izet Istrefin, Fadil Deliun dhe Faton Hamitin, korrespodent i “KD-së” nga Skënderaj.

Aktorët e Teatrit të Skënderajt në fillim u keqtrajtuan para kafenesë “Llapa” dhe prej aty u dërguan në stacionin e policisë në Mitrovicë ku u mbajtën rreth 5 orë dhe u keqtrajtuan sërish.

Ndër më të keqtrajtuarit ishte korrespodenti i “KD-së”, Faton Hamiti, i cili u pyet rreth shkrimeve të tij dhe për sulmet e fundit që ndodhën në objektet e policisë serbe në Kosovë.

Pas lirimit të tyre në orën 19:00, ata u urdhëruan që të paraqiten sërish në polici.

Bëhet e ditur se ata kanë pësuar lëndime të rënda trupore dhe që të gjithë kërkuan ndihmën e mjekut.

 

 

20 shtator 1998

 

Pesë të masakruar në Kaçanoll dhe 19 shtëpi të djegura

 

Në Kaçanoll forcat serbe kanë vrarë e masakruar Fetah Sefer Behramin (55), djalin e tij Jasharin (29), Ilaz Bali Hysenin (82), Mihane Ramë Hysenin (75) dhe Elez Begun (55).

Varrimi i viktimave të agresionit serb u bë dje në Kaçanoll në orën 18:00.

Në këtë fshat janë djegur e shkatërruar shtëpitë e Ilaz Sefer Hysenit, Sefer Hysenit, Bilall Hysenit, Bali Hysenit, Ruzhdi Ilaz Hysenit, Idriz Ilaz Hysenit, Rrahman Ajet Hysenit, Jakup Brahim Behramit, Shefqet Hasan Behramit, Ramadan Sefer Behramit, Imer Selim Hysenit, Rexhep Qamil Hysenit, Bislim Avdyl Hysenit, Muhamet Ajet Hysenit, Selman Lah Hysenit, Fazli Ajvaz Hysenit e Elez Begut si edhe shtëpia e Zeqir Behram Begut, që gjendet në mes të fshatarve Dobratin e Kaçanoll. Nga ky fshat konsiderohet si i zhdukur edhe Ramadan Behrami.

Fshati Kaçanoll është një fshat malor që kishte gjithsej 55 shtëpi. Pas operacioneve serbe, në fshat nuk kanë mbetur më shumë se dhjetë njerëz.

Aktivistët e Degës së LDK-së në Podujevë, që qëndruan dje pasdreke në Kaçanoll, e përshkruajtën gjendjen në fshat të tmerrshme. Ata thanë se të pesë viktimat e terrorit serb ishin masakruar.

Për gjatë rrugë malore prej Dobratinit deri në Kaçanoll, si edhe në vetë fshatin, kishte me mija gëzhoja të predhave.

Aktivistët e Degës së LDK-së në Podujevë kishin arrtitur dje apsdrejke deri në afërsi të Bajgorës. Ata kishin marrë vesh se në këtë fshat janë djegë lagjet e Musajve, Istrefajve dhe Mehmetajve.

 

 

Gllogoc: Dje në Polluzhë janë vrarë së paku 7 policë serbë

 

Dje rreth orës 13:00, në lagjen Kastrati në Polluzhë të Gllogocit, njësiti ushtarak i brigadës 113 i Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, ndërmori një aksion të suksesshëm dhe vrau së paku 7 policë serbë dhe shkatërroi një autoblindë, njofton NKMDLNJ në Gllogoc.

Njoftohet se në këtë lagje, koh më parë janë stacionuar forca të mëdha të policisë serbe, ndërsa dje pas sulmit të brigadës së UÇK-së, forcat serbe morën arratinë.

 

Podujevë: U identifikuan dy nga gjashtë të djegurit në Lepajë

 

Banorët e lagjes Lepaja, në mes fshatrave Bajçinë e Dobratin, gjetën sot në gërmadhat e shtëpive të djegura eshtrat e së paku gjashtë shqiptarëve, viktima të aksionit të forcave serbe në mes të martës e të premtes.

Eshtrat e kufomave u gjetën në tri shtëpi, afër vendpërqendrimit të forcave serbe. Supozohet se ato janë djegur në përfundim të aksionit të forcave serbe, të enjten pasdreke.

Në odën e Fehmi Rekaliut gjenden vetëm një pjesë e pakët e eshtrave të tri kufomave. Kulmi, dera dhe dritarja e odës në fillim të oborrit janë djegë. Shtëpia që gjendet rreth 20 metra larg saj nuk është djegur, mirëpo ajo është demoluar në tërësi.

Fehmiu i tha QIK-ut se forcat serbe kishin hyrë në oborrin e tij të martën në mëngjes, në orën 6:30. Ai ishte mbajtur i mbyllur me 22 anëtarët e familjes deri në 18:30.

Ai tha se me të kishte kontaktuar një epror serb, në moshë rreth 45 vjeç, me gjatësi mesatare dhe që kishte një kryq druri në gjoks, të varur për një shirit të zi. Eprori serb kishte thënë se do të vendosej vetë në odën e Fehmiut sa të zgjaste aksioni. Në këtë odë gjenden eshtrat e tri kufomave.

Në shtëpinë dydhomëshe të Rizah Rekaliut janë eshtrat e së paku një kufome. Edhe kjo shtëpi është djegë në tërësi, si edhe mullarët e sanës e kashtës afër saj.

Në shtëpinë e Hazir Rekaliut, e cila është djegë, gjenden trupat e karbonizuar të dy kufomave. Anëtarët e familjeve i kanë identifikuar kufomat e Rrahim Kadri Lepajës (30), i martuar dhe baba i një fëmije, dhe të Beqir Xhafer Lepajës (28), që të dy nga lagjja e Lepajëve.

Anëtarët e shumtë të familjes Lepaja i thanë QIK-ut se dy të rinjtë ishin arrestuar të enjten rreth mesditës në rrugë e sipër për në shtëpitë e veta. Ata ishin larguar nga fshati të martën, bashkë me njerëzit tjerë, ndërsa ishin kthyer të enjten për të marrë nënën e njërit prej tyre që kishte mbetur vetëm në shtëpi në fshat. Në trupin e Rrahimit duket një vrimë plumbi. Supozohet se ata janë vrarë e masakruar, e pastaj janë djegë bashk me shtëpinë.

Kufomat tjera nuk dihet se të kujt janë. Supozohet se ato janë të personave që konsiderohen të zhdukur. Ka pasur njoftime për së paku tetë të zhdukur.

Rreth 100 metra larg shtëpisë së Fehmi Rekaliut, ku u gjetën tri kufoma, janë dy vetura të djegura, me të cilat kanë udhëtuar personat që konsiderohen të zhdukur.

Në lagjen Lepaja sot pasdreke kishte shumë njerëz nga kjo lagje dhe fshatrat përreth, si edhe aktivistë politikë të LDK-së e qytetarë të ndryshëm.

Me gjashtë kufomat e djegura, numri i viktimave të agresionit serb në Dobratin, Kaçanoll e Bajçinë arrin në 18, prej të cilëve pesë ishin pjesëtarë të UÇK-së.

Deri më tash nuk dihet gjë për gjashtë persona që konsiderohen të zhdukur.

Numri i shtëpive të djegura e të rrënuara është 19 në Kaçanoll dhe 26 në Dobratin. Në Dobratin janë djegur objektet e dy shkollave fillore dhe ambulanta e fshatit.

 

 

Continue Reading

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 19 shtator 1993-1998

Published

on

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

 

 

19 shtator 1994

 

The Guardian: Serbët terrorizojnë shqiptarët etnikë

 

Shtypi botëror vazhdon të shkruajë në mënyrë të gjithanshme për Kosovën dhe gjendjen e rëndë në të. Pas publikimit të një Raporti të organizatës ndërkombëtare Amnesty International për gjendjen në Kosovë, gazetat autoritative britanike “The Guardian” dhe “The Independent” në numrat e tyre të sotëm (19 shtator) sjellin dy artikuj të gjerë, në të cilët përfolet Raporti i fundit i Amnesty International i publikuar po ashtu sot.

Iën Trejnor, korrespondent i “The Guardian” nga Vjena, shkruan në artikullin e tij me titull “Serbët terrorizojnë shqiptarët etnikë” se “terrori policor serb dhe dhuna kundër shumicës shqiptare në krahinën jugore të Kosovës po ushqejnë shkallën eksplozive të tensioneve etnike në rajon”. Artikulli në vazhdim bën fjalë për raportin e publikuar sot të organizatës Amnesty International dhe citon: “Mijëra shqiptarë e kanë përjetuar dhunën policore serbe në lëkurën e vet… Rrahjet brutale me kërbaç janë forma të zakonshme të dhunës, ndërsa edhe shoku elektrik përdoret shpesh”. “The Guardian” shkruan se “derisa kryetari serb Slobodan Milosheviq, autor i luftërave në Bosnjë dhe në Kroaci, pret zbutjen e sanksioneve të OKB-së ndaj Serbisë si shpërblim për ‘rolin e tij konstruktiv’, dhuna policore në Kosovë vazhdon papengueshëm”.

Në vazhdim të artikullit në “The Guardian” jipen dëshmi të Amnesty International për dhunën serbe në Kosovë. “Inspektorët e policisë shprehin urrejtje etnike ndaj viktimave të tyre. Një rast në veçanti brutal ishte ai kur një polic gdhend një simbol serb në gjoksin e një shqiptari 18-vjeçar”. Në raportin e Amnesty International thuhet se “policia serbe ka vrarë një amvise shqiptare, derisa po qëndronte në ballkonin e saj në Deçan.

“Marrëdhëniet ndërmjet komunitetit shqiptar, i cili numëron 2 milionë në Kosovë dhe autoriteteve serbe kanë qenë të tendosura me dekada. Tendosja është rritur në mënyrë dramatike nga fundi i viteve ’80, kur Milosheviqi përdori çështjen e Kosovës për të ngjallur nacionalizmin serb. Milosheviqi ka bllokuar përpjekjet ndërkombëtare për përfshirjen e Kosovës në negociatat për ish-Jugosllavinë. Vitin e kaluar ai përzuri ekipin vëzhgues të KSBE-së”.

Në fund artikulli bën fjalë për mundësinë dhe gjasat e një dialogu shqiptaro-serb dhe transmeton shtypin e Beogradit të ketë cituar kryetarin Rugova “se është i gatshëm të bisedojë me Milosheviqin”, por kërkesa e tij për ndërmjetësimin e palës së tretë në këto bisedime do të refuzohet nga Milosheviqi, i cili këmbëngul se Kosova është një çështje e ‘brendshme e Serbisë'”.

Gjithnjë në këtë frymë, edhe artikulli me titull “Amnesty dënon terrorin në Kosovë” i botuar në “The Independent” të sotëm (19 shtator) denoncon, në saje të Raportit të fundit të Amnesty International-it, dhunën e autoriteteve serbe në Kosovë.

“Autoritetet serbe e kanë shtuar në mënyrë të ndieshme shtypjen e shqiptarëve etnikë në krahinën jugore të Kosovës gjatë këtij viti”, thuhet në artikull, i cili në vazhdim citon pjesë të Raportit të Amnesty International-it, të cilat në mënyrë ekzemplare pasqyrojnë dhunën serbe në Kosovë.

“Amnesty beson se policët serbë janë posaçërisht të vrazhdë gjatë bastisjeve për armë në shtëpitë shqiptare… Ato janë shtuar në mënyrë dramtike gjatë vitit të kaluar… Bastisjet për armë janë të përditshme, ndonëse shqiptarët kanë hequr dorë nga përdorimi i forcës në lëvizjen e tyre për vetëvendosje”, thuhet në mes të tjerash në artikullin e Toni Barberit në “The Independent”.

19 shtator 1995

 

Kolonët ngrisin tensionin në Ferizaj

 

Më 18 shtator, duke filluar nga ora 19:00 e deri në orët e pasmesnatës, nga kazerma ushtarake e Ferizajt, janë vërejtur lëvizje të mëdha të automjeteve dhe qytetarëve serbë. Gjatë kësaj kohe ata këndonin këngë shovene raciste e sidomos antishqiptare, duke fyer posaçërisht personalitetin e nënës shqiptare si dhe kryetarin e Republikës së Kosovës, dr. Ibrahim Rugovës dhe atij të Shqipërisë dr.Sali Berisha, njofton KI i Degë së LDK-së në Ferizaj.

Gjatë kësaj kohe, policia serbe vetëm qëndroi anash dhe nuk ndërmorri asgjë ndaj veprimit të grupit të qytetarëve serbë, që përbëhej nga kolonë dhe nga serbë vendës dhe ndaloi e maltretoi shqiptarët, të cilët kalonin me vetura nëpër atë pjesë të qytetit.

Po ashtu, edhe më 19 shtator, në kazermën ushtarake serbe në Ferizaj janë vërejtur lëvizje të qytetarëve serbë.

Ndërsa sot ata nga kazerma dolën edhe të armatosur me rroba civile dolën nëpër qytet deri rreth orës 12:00.

Provokimet e djeshme dhe të sotshme si dhe informata e djeshme për ekzistimin e një grupi të “paramilitarësh”, kanë shkaktuar pezm dhe shqetësim tek popullata shqiptare dhe tërheqin vëmendjen për ndonjë ekces më të madh të mundshëm.

Ndërsa nga palestra sportive “Rinia” në Ferizaj, mirret vesh se gjatë javës së kaluar, kolonët serbë janë transferuar në lokacione të tjera në qytet, si në lokalet e shkollës së mesme “Zenel Hajdini”, në hotelin “Luboteni”, në barakat e punëtorëve, etj., njofton KI i Degës së LDK-së në Ferizaj.

Nga Ferizaji janë larguar 5 kolonë të pakënaqur me kushtet dhe kanë shkuar në Maqedoni.

Bëhet me dije se në Ferizaj po mbahet edhe një grup i paramilitarëve serbë nga Kroacia.

Sipas disa shënimeve mund të konkludohet se deri tash në Ferizaj janë vendosur 185 kolonë serbë, ndërkohë që organet e instaluara serbe deklarohen se janë të gatshëm të pranojnë edhe 100 kolonë të rinj.

 

 

 

19 shtator 1997

 

Në Baballoq të Deçanit u vendosën 122 familje refugjatësh serbë nga Shqipëria

 

Dje në lokalitetin Baballoq afër Deçanit u vendosën 122 familje refugjatësh serbë nga Shqipëria. Atje kishte shkuar vetë ministri serb i të ashtuquajturës federatë serbo-malazeze, Mirosllav Ivanisheviq, për t’ua dorëzuar çelsat. Ai u kishte premtuar refugjatëve të tjerë serbë se do të ndërtohet një lokalitet i ri me 66 shtëpi.

Krahas shtëpive në pronësi të përhershme, refugjatët serbë kanë marrë edhe dy deri më katër hektarë tokë të uzurpuar nga regjimi serb.

 

 

19 shtator 1998

 

 

Podujevë: Nuk dihet për fatin e së paku 9 vetave

 

Pas sulmit mbi fshatin Dobratin të Podujevës, prej ku forcat serbe granatuan edhe fshatrat e Shalës së Bajgorës, në fshat u gjetën dy të vrarë, Fetah Sefer Behrami (i masakruar) nga Kaçanolli dhe Maksut Islam Rekaliu nga Dobratini.

Fshati gjithashtu është dëmtuar në masë shumë të madhe, janë plaçkitur e janë djegur shtëpitë.

Por, përmasat e plota të këtij sulmi ende nuk dihen, pasi deri tash nuk ka njoftime për fatin e disa banorëve.

Sipas njoftimeve të KI të Degës së LDK-së në Podujevë, nuk dihet për fatin e Jashar Fetah Behramit (26), Ramadan Behramit (60), Muhamet Fazliut (36), Rrahim Ramadanit (16), Ejup Sejdiut (36), Beqir Lepajës (26), Rrahim Lepajës (28), Haki Rekaliut (35) dhe Xhafer Ajvazit.

Nuk dihet gjithashtu as për fatin e tetë fëmijëve të tjerë të të ndjerit Fetah Behrami, të cilit edhe i është djegur shtëpia.

 

 

Shtime: 23 të vrarë, 20 të plagosur, 11 fshatra të djegura

 

Gjatë ofensivës së forcave serbe në fshatrat e Shtimes, që nga 14 qershori e deri sot, janë vrarë 23 shqiptarë dhe janë plagosur 20 të tjerë.

Sipas shënimeve të KI të Degës së LDK-së në Shtime, janë vrarë:

Sabri Ahmeti (65), nga Carraleva, i vrarë më 17 qershor, Nesret Abazi (22), nga Belinci, i vrarë më 25 korrik, Ruzhdi Salihu (34) nga Zborci, i vrarë më 26 korrik, Osman R. Halimi (48), nga Belinci, i vrarë më 30 korrik, Feriz Sabit Xhema (37) nga Carraleva, i vrarë më 27 korrik, Xhemë Sabit Xhema (45), nga Carraleva, i vrarë më 9 gusht, Selim Rexhepi (85), nga Petrova, i vrarë më 2 gusht, Arsim LimanHysenaj (15) nga Petrova, i vrarë më 10 gusht, Mejreme Liman Hysenaj (2), nga Petrova, e vrarë më 10 gusht, Haki Ilazi (85), nga Zborci, Skënder Salihu (25) nga Mollopolci, Jalldyze Asllani (65), Halide Asllani (37), Ajshe Asllani (27), Burim Asllani (13), Lumni Asllani (11), Ejup Asllani (9), Luljeta Asllani (7), Shpend Asllani (5), Xhafer Asllani (3), Antigona Asllani (1), Albiana Asllani (6-muajshe), të gjithë nga fshati Rancë dhe të vrarë më 23 gusht, si dhe Zeqir Asllani (95) nga fshati Rancë, i vrarë më 29 gusht.

Janë plagosur: Isak Asllani (40), Musa Asllani (27), Bekim Asllani (20), Mevlude Kadriu (47), Nazmi Dauti (28), Sabit Nuredini (33), Ibrahim Ibrahimi (47), Haxhi Komorani (53), Bedri Maksuti (21), Arsim Hasami (20), Mehdi Limani (39), Zaim Selmani (36), Nesret Zymeri (12), Ajshe Pajaziti (17), Nexhmije Hysenaj (47), Fatmir Duga (15), Halit Luma (13), Bujar B. Beqaj (15), Abedin Beqaj(12), Osman Guri (60).

Po gjatë kësaj periudhe në fshatrat e kësaj komune janë djegur 11 fshatra, janë granatuar 6, në të cilat janë djegur 799 e janë granatuar 379 shtëpi.

Nga fshatrat e sulmuara të kësaj komune janë zhvendosur 14.200 banorë.

Continue Reading

Lajmet

Protesta në Prishtinë vazhdon edhe në mbrëmje kundër dënimit të ish-krerëve të UÇK-së

Published

on

By

Mijëra qytetarë po vazhdojnë të qëndrojnë në sheshet e Prishtinës edhe gjatë orëve të mbrëmjes, në shenjë proteste kundër vendimit dënues të Gjykatës Speciale në Hagë ndaj ish-udhëheqësve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Protesta e organizuar nga OVL-UÇK pason aktgjykimin ku Hashim Thaçi dhe Jakup Krasniqi u dënuan me nga 25 vjet burgim, Kadri Veseli me 18 vjet, ndërsa Rexhep Selimi me 13 vjet burgim.

Pjesëmarrësit po vazhdojnë të shprehin pakënaqësinë e tyre përmes thirrjeve për mbrojtjen e vlerave të luftës çlirimtare dhe drejtësi për ish-krerët e UÇK-së.

Policia e Kosovës po vazhdon të jetë prezente në terren për të garantuar rendin dhe sigurinë, ndërsa situata në kryeqytet po vijon e qetë dhe pa incidente.

Continue Reading

Lajmet

United Hospital hap dyert për ekspertizën ndërkombëtare: Dr. Yoel Har Even sjell përvojën e tij në radiologji

Published

on

By

United Hospital po zgjeron bashkëpunimin me profesionistë ndërkombëtarë me përvojë dhe reputacion të afirmuar në fushën e mjekësisë, me synim forcimin e kapaciteteve diagnostikuese dhe ngritjen e mëtejshme të standardeve të shërbimeve shëndetësore.

Në kuadër të kësaj qasjeje, United Hospital ka pritur sot Dr. Yoel Har Even (Ph.D), figurë e njohur në mjekësinë ndërkombëtare dhe në menaxhimin e krizave shëndetësore. Sipas njoftimit të spitalit, raporti i tij me Kosovën daton që nga misionet e para mjekësore humanitare, ndërsa tashmë ai shpreh interesimin për të kontribuar edhe në vend si mjek radiolog.

Vizita në ambientet e United Hospital u përqendrua në diskutime profesionale lidhur me zhvillimin e mëtejshëm të shërbimeve diagnostikuese, aplikimin e praktikave bashkëkohore në radiologji dhe iniciativat e ardhshme të institucionit.

Një pjesë e rëndësishme e bashkëpunimit pritet të zhvillohet gjatë muajit tetor, kur Dr. Har Even do t’i bashkohet sërish ekipit të United Hospital në kuadër të fushatës ndërgjegjësuese kundër kancerit të gjirit.

Gjatë kësaj periudhe, eksperienca e tij profesionale pritet të vihet në shërbim të aktiviteteve që synojnë ndërgjegjësimin për rëndësinë e diagnostikimit të hershëm dhe kontrolleve të rregullta.

United Hospital

Hapja e dyerve për kuadro ndërkombëtare me përvojë të dëshmuar paraqet një tjetër dimension në strategjinë e United Hospital për të sjellë ekspertizë të specializuar dhe për të krijuar ura bashkëpunimi me profesionistë të mjekësisë nga jashtë Kosovës.

Me këtë qasje, institucioni synon që njohuritë dhe përvojat e ekspertëve ndërkombëtarë të ndërthuren me kapacitetet e stafit vendor, duke kontribuar në zhvillimin e shërbimeve moderne diagnostikuese dhe në ofrimin e kujdesit shëndetësor të orientuar drejt pacientit.

United Hospital e përmbyll mesazhin e tij me një thirrje për më shumë kujdes, parandalim dhe ndërgjegjësim për shëndetin.

Kontakti: 038 60 70 70 / 046 60 70 70
Lokacioni: M2 Prishtinë–Ferizaj, Km 7, Prishtinë, Kosovë./rajonipress/

Continue Reading

Të kërkuara