Kulturë
Historia e Kinostudios ‘Shqipëria e Re’ dhe filmi shqiptar në 72 vjet
Published
2 years agoon
By
Betim GashiNë 10 korrik 1952, në periferi të Tiranës, u shënua fillimi i një kapitulli të rëndësishëm për historinë e kinematografisë shqiptare: themelimi i Kinostudios “Shqipëria e Re”. Kjo ndërtesë, e njohur për stilin neoklasik të saj, u bë shtëpia e filmit shqiptar dhe një qendër e rëndësishme për prodhimin kinematografik në vend.

Nisja ishte me një frymëzim të madh, ku filmi i parë i prodhuar ishte “Skënderbeu” në bashkëpunim me sovjetikët në vitin 1953. Pas tij, filmi “Tana” i vitit 1958 vazhdoi të ndriçojë rrugën për prodhimin vendas të filmit. Pas këtyre fillestrave, Kinostudio “Shqipëria e Re” prodhoi 270 filma me metrazh të gjatë, 700 dokumentarë dhe 150 filma të animuar gjatë një periudhe të gjatë kohore.
Në vitet ’80, prodhimi kinematografik arriti kulmin me 14 filma në vit, një sukses i vazhdueshëm për industrinë e filmit shqiptar. Megjithatë, me ndryshimin e sistemit politik në vend, edhe struktura e Kinostudios u transformua. Nga “Shqipëria e Re” u bë “Albafilm”, për të shndërruar më pas në Qendrën Kombëtare të Kinematografisë deri në vitin 1996.
Në kohën e sotme, godina e njohur e Kinostudios “Shqipëria e Re” përdoret nga Ministria e Kulturës dhe shërben si Qendra Kombëtare Shqiptare e Kinematografisë, Instituti i Monumenteve të Kulturës, dhe struktura të tjera kulturore. Trashëgimia e kësaj qendre është e shquar për mbi 200 filma, të cilët, pavarësisht kornizave ideologjike dhe sfidave teknike të kohës, mbeten pjesë e thellësisë kulturore dhe historike të Shqipërisë./UBTNews/
Kulturë
574-vjetori i lindjes së Leonardo da Vinçit
Published
4 hours agoon
April 15, 2026By
UBT News
Sot, më 15 prill, përkujtohet ditëlindja e Leonardo da Vinçit (1452–1519), një nga figurat më të shquara të Rilindjes Evropiane dhe një ndër mendjet më të ndritura në historinë e njerëzimit.
I njohur si polimat, Leonardo da Vinçi shquhej për interesat dhe kontributin e tij në shumë fusha, përfshirë pikturën, skulpturën, arkitekturën, inxhinierinë, shkencën, muzikën, matematikën, anatominë, astronominë dhe botanikën. Ai konsiderohet një nga piktorët më të mëdhenj të të gjitha kohërave, ndërsa shpesh cilësohet edhe si përfaqësuesi më i plotë i idealit të njeriut të Rilindjes.
Veprat e tij artistike dhe studimet shkencore dëshmojnë për një vizion të avancuar për kohën, ndërsa disa prej ideve dhe skicave të tij lidhen me shpikje që do të realizoheshin shekuj më vonë. Leonardo ishte nxënës i Andrea del Verrocchio-s, ku zhvilloi aftësitë e tij artistike dhe u ndikua nga bashkëkohësit e tij, për të krijuar më pas një stil unik dhe novator.
Trashëgimia e Leonardo da Vinçit mbetet e jashtëzakonshme, duke e vendosur atë ndër figurat më të rëndësishme të historisë së artit dhe shkencës, ndërsa ndikimi i tij vazhdon të frymëzojë breza të tërë edhe sot.
Dita Botërore e Artit festohet çdo vit më 15 prill, si një mundësi për të nxitur zhvillimin e artit dhe për të theksuar rëndësinë e tij në jetën e përditshme. Kjo datë shërben si një kujtesë për njerëzit që, përtej ritmit të ngarkuar të jetës, të ndalen dhe të vërejnë bukurinë që i rrethon.
E shpallur nga Shoqata Ndërkombëtare e Artit, kjo ditë lidhet me ditëlindjen e Leonardo da Vinçit, një nga figurat më të shquara të historisë së artit dhe shkencës. Festimi i parë u mbajt në vitin 2012, me pjesëmarrjen e artistëve nga vende të ndryshme të botës përmes ekspozitave, konferencave dhe aktiviteteve muzeale.
Arti shfaqet në forma të ndryshme, si muzika, piktura, skulptura, vallëzimi, letërsia dhe kinemaja, duke u bërë një mjet i fuqishëm për shprehjen e emocioneve dhe ideve. Ai nxit kuriozitetin, krijon dialog dhe ndihmon në kuptimin e botës përmes perspektivave të ndryshme.
Dita Botërore e Artit synon gjithashtu të mbështesë artistët dhe të inkurajojë shprehjen e lirë, duke e konsideruar artin një element thelbësor për zhvillimin kulturor dhe shoqëror.
Një koncert i veçantë, i dedikuar krijimtarisë së grave kompozitore, do të mbahet më 15 prill në Sallën e Ateliesë së Pallatit të Rinisë në Prishtinë, nga ora 19:00.
Ky aktivitet artistik do të interpretohet nga artiste gra, duke sjellë në skenë një kombinim të veçantë talentesh: mezzosopranoja Fiona Shabani, flautistja Entela Demi dhe pianistja Denita Dedushaj.
Programi i koncertit do të ofrojë një rrugëtim muzikor në kohë përmes veprave të kompozitoreve të njohura ndërkombëtarisht si Cécile Chaminade, Fanny Mendelssohn, Ethel Smyth, Amy Beach dhe Sofia Gubaidulina.
Përveç repertorit botëror, koncerti do të përfshijë edhe krijimtari shqiptare, duke prezantuar veprat e kompozitoreve Pranvera Badivuku, Ina Kosturi dhe Dafina Zeqiri Nushi. Ky koncert synon të vërë në pah kontributin dhe rolin e grave në muzikën klasike, si në arenën ndërkombëtare, ashtu edhe në atë vendore.
Kulturë
Biblioteka Kombëtare do të promovojë në Belgjikë veprën “Ydriz Basha i Novosejt”
Published
21 hours agoon
April 14, 2026By
UBT News
Biblioteka Kombëtare e Kosovës “Pjetër Bogdani”, më 27 prill, do të promovojë botimin shumëvëllimësh “Ydriz Basha i Novosejt” në Ambasadën e Republikës së Kosovës në Belgjikë, në prani të komunitetit shqiptar.
Ky aktivitet synon të rrisë ndërgjegjësimin e komunitetit shqiptar dhe të publikut të gjerë për rëndësinë e ruajtjes së kujtesës historike, si dhe të promovojë veprën dhe kontributin e Ydriz Bashës – një figurë me rol të veçantë në çështjen e Kosovës dhe në procesin e ndërtimit të shtetit.
Botimi shumëvëllimësh është pjesë e kolanës së veçantë “Kujtesa e Kosovës”, e cila sjell në fokus vlera të rëndësishme të historisë dhe identitetit kombëtar.
Konjufca: Fushata e dezinformimit nga Rusia dhe Serbia po tenton ta cenojë shtetësinë e Kosovës
Shoqëria civile alarmon për “kapje” të RTK-së dhe KPM-së nga pushteti
Ndalohet importi i deleve dhe dhive nga Shqipëria për shkak të sëmundjes PPR
Trump befason me deklaratën për fituesin në Hungari: Péter Magyar është një njeri i mirë
Prokuroria kërkon burgim të përjetshëm për të akuzuarit e sulmit në Banjskë
LDK me Kryesi të re: Abdixhiku prezanton ekipin e “riorganizimit të thellë”
DITARI: Çfarë lajmesh kemi lexuar në çdo 15 prill, në vitet nëntëdhjetë
Policia e Kosovës shqipton mbi 2 mijë tiketa trafiku brenda 24 orëve
Sekuestrohen armë dhe municion në fshatin Vajnik të Skenderajt
Të kërkuara
-
Lajmet2 months agoUBT nderon Familjen Jashari me Dekoratën Jetësore të Nderit
-
Lajmet3 months agoStudentët e UBT-së në vizitë studimore në Presidencën e Republikës së Kosovës
-
Lajmet2 months agoPërfundon seanca e sotme në Hagë për pengim të drejtësisë
-
Aktualitet2 months agoZPS: 437 incidente të ndalimit
