Botë

Gjykata evropiane e shpall Rusinë fajtore për shkelje në Ukrainë dhe për rrëzimin e avionit civil MH17

Published

on

Gjykata më e lartë evropiane për të drejtat e njeriut ka vendosur se Rusia ishte përgjegjëse për shkelje të mëdha të së drejtës ndërkombëtare në Ukrainë, përfshirë edhe rrëzimin avionit të fluturimit MH17 të Malaysia Airlines në vitin 2014.

Kjo është hera e parë që një gjykatë ndërkombëtare e mban zyrtarisht Moskën përgjegjëse për shkeljen e të drejtave të njeriut që lidhen me konfliktin në Ukrainë.

Të mërkurën, gjyqtarët e Gjykatës Evropiane për të Drejtat e Njeriut shpallën aktgjykime për katër raste të ngritura nga Ukraina dhe Holanda kundër Rusisë që nga fillimi i konfliktit në vitin 2014.

Akuzat përfshijnë vrasje, torturë, përdhunim, shkatërrim të infrastrukturës civile, rrëmbim të fëmijëve ukrainas dhe rrëzimin e avionit të udhëtarëve të Malaysia Airlines, fluturimi MH17, nga separatistë ukrainas që mbështesin Rusinë.

Duke i lexuar aktgjykimet në një sallë të mbushur gjyqi në Strasburg, presidenti i gjykatës, Mattias Guyomar, tha se forcat ruse kanë shkelur ligjin ndërkombëtar humanitar në Ukrainë duke kryer sulme që “vranë dhe plagosën mijëra civilë dhe krijuan frikë e terror”.

Gjykatësit gjetën se shkeljet e të drejtave të njeriut tejkaluan çdo synim ushtarak, dhe Rusia përdori dhunën seksuale si pjesë të një strategjie për ta thyer moralin ukrainas, tha gjyqtari francez.

“Përdorimi i përdhunimit si armë lufte ishte një akt mizorie ekstreme që përbënte torturë”, u shpreh Guyomar.

Ankesat ishin paraqitur para se trupi drejtues i gjykatës ta përjashtonte Moskën në vitin 2022, pas nisjes së pushtimit të plotë të Ukrainës.

Megjithatë, vendimet kanë më shumë vlerë simbolike, pasi Moska ka theksuar se nuk do t’i njohë ato.

“Nuk do ta respektojmë këtë, e konsiderojmë të pavlefshme”, tha zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov, në një bisedë me gazetarët të mërkurën.

Familjarët e viktimave të katastrofës së MH17 e konsiderojnë vendimin si një hap të rëndësishëm në kërkimin e drejtësisë që prej 11 vjetësh.

“Është një hap i vërtetë për të kuptuar se kush ishte vërtet përgjegjës”, tha për Associated Press Thomas Schansman, i cili humbi djalin e tij 18-vjeçar, Quinn, në atë tragjedi.

Avioni Boeing 777 që po fluturonte nga Amsterdami për në Kuala Lumpur u qëllua më 17 korrik 2014 me një raketë Buk të prodhimit rus, e lëshuar nga një territor në Ukrainën lindore të kontrolluar nga rebelë separatistë.

Që të gjithë 298 udhëtarët dhe anëtarët e ekuipazhit humbën jetën, përfshirë 196 qytetarë holandezë.

Në maj, agjencia e OKB-së për aviacionin e shpalli Rusinë përgjegjëse për rrëzimin e avionit.

Gjykata Evropiane për të Drejtat e Njeriut është pjesë e rëndësishme e Këshillit të Evropës, institucioni më i lartë për të drejtat e njeriut në kontinent.

Rusia u përjashtua nga ky këshill për shkak të pushtimit dhe luftës në Ukrainë. Megjithatë, gjykata akoma mund t’i trajtojë raste kundër Rusisë që datojnë para përjashtimit të saj.

Në vitin 2023, gjyqtarët i dhanë të drejtë Ukrainës dhe Holandës në një sfidë për juridiksionin, duke gjetur prova të mjaftueshme që zonat në Ukrainën lindore të kontrolluara nga separatistët ishin “nën juridiksionin e Federatës Ruse”, përfshirë sigurimin e armëve dhe mbështetjen politike e ekonomike./REL

Aktualitet

Lituania do të vendosë shërbimin universal ushtarak nga viti 2032

Published

on

By

Lituania planifikon ta shndërrojë shërbimin e detyrueshëm ushtarak në një sistem universal nga viti 2032, duke rritur numrin e rekrutëve vjetorë nga 5,000 në rreth 7,500. Vendimi u miratua nga Këshilli Shtetëror i Mbrojtjes dhe u konfirmua nga Presidenti Gitanas Nausėda, me synim forcimin e gatishmërisë ushtarake përballë kërcënimeve në rritje të sigurisë në rajon.

Modeli i ri do të përfshijë të gjithë të rinjtë që plotësojnë kriteret ligjore dhe pritet të kushtojë mes 100 e 120 milionë euro. Krahas kësaj, vendi synon që deri në vitin 2040 ta rrisë rezervën aktive ushtarake nga 50,000 në 74,000 personel. Kryeministri Mindaugas Sinkevicius sqaroi se afati deri në vitin 2032 i është lënë ushtrisë për përgatitjen e infrastrukturës, akomodimit dhe trajnimit të rreth 300 instruktorëve shtesë.

Lituania kishte rikthyer shërbimin ushtarak në formë të pjesshme në vitin 2015 pas aneksimit të Krimesë nga Rusia. Ky hap i ri përkon me shqetësimet e shteteve baltike dhe Polonisë për kërcënimet hibride dhe agresionin e mundshëm nga Rusia, veçanërisht pas incidenteve të fundit me dronë të hyrë nga hapësira ajrore e Bjellorusisë. /The Geopost/

Continue Reading

Lajmet

Netanyahu pa shumicë të qartë, vazhdojnë negociatat për qeverinë e re

Published

on

By

Zgjedhjet e fundit parlamentare në Izrael kanë prodhuar një ngërç të thellë politik, duke mos i dhënë asnjërit prej blloqeve kryesore një shumicë të qartë prej 61 vendesh të nevojshme për formimin e qeverisë së re në Knesset.

Blloku i udhëhequr nga Kryeministri Benjamin Netanyahu ka siguruar gjithsej 53 ulëse, nga të cilat 27 i takojnë partisë së tij Likud. Megjithatë, mbështetja e këtij blloku përfshin edhe 13 ulëse nga parti që identifikohen si jozioniste, çka e lë Netanyahun me vetëm 40 vota të sigurta partiake dhe pa një rrugë të qartë drejt shumicës.

Nga ana tjetër, udhëheqësi i opozitës Yair Lapid deklaroi se negociatat prapa skenës po vazhdojnë për gjetjen e një zgjidhjeje politike. Procesi zgjedhor u karakterizua nga një dalje mjaft e lartë e votuesve prej 77.7 percent — niveli më i lartë i pjesëmarrjes që nga viti 1999 — ndërsa diplomatët perëndimorë po ndjekin me vëmendje zhvillimet, me shpresë për një kthesë politike lidhur me situatën në Bregun Perëndimor dhe Gazë. /Haaretz/

Continue Reading

Aktualitet

Spanja në zi kombëtare pas aksidentit tragjik hekurudhor me dhjetëra të vdekur

Published

on

By

Spanja ka nisur të enjten tri ditë zie kombëtare në nderim të së paku 69 personave që humbën jetën nga përplasja e dy trenave të shpejtësisë së lartë, ndërsa spitalet po vazhdojnë trajtimin e dhjetëra të lënduarve. Ngjarja ka nxitur edhe reagimin e makinistëve, të cilët kanë hyrë në grevë për të kërkuar më shumë investime në sigurinë hekurudhore.

Aksidenti ndodhi pranë Urdas në rajonin e Castilla-La Mancha-s, kur treni i operatorit shtetëror Renfe u përplas nga prapa me trenin e kompanisë private Iryo, i cili kishte ndaluar në binarë gjatë udhëtimit nga Madridi drejt Andaluzisë. Ministria e Jashtme e Spanjës konfirmoi se në mesin e të prekurve janë edhe 42 shtetas të huaj, ku një prej tyre ka humbur jetën dhe të paktën shtatë të tjerë kanë mbetur të lënduar.

Kjo tragjedi e re vjen vetëm 10 muaj pas një aksidenti të ngjashëm në të njëjtën linjë ku humbën jetën 46 persona, duke ngritur shqetësime të mëdha mbi sigurinë e rrjetit hekurudhor spanjoll. Trajtimi i të lënduarve po vazhdon në spitalet rajonale, ndërsa ekipet e emergjencës po punojnë në terren për pastrimin e rrënojave dhe identifikimin e të gjitha viktimave./The Guardian/

Continue Reading

Aktualitet

Shkon në 68 numri i të vdekurve në Spanjë nga përplasja e trenave, shpallet tri ditë zi kombëtare

Published

on

By

Spanja ka hyrë në tri ditë zie kombëtare pas një prej aksidenteve më të rënda hekurudhore në historinë moderne të Evropës, ku të paktën 68 persona kanë humbur jetën dhe dhjetëra të tjerë janë plagosur.

Ngjarja e rëndë ndodhi mëngjesin e së mërkurës në Urda (Toledo), kur një tren me shpejtësi të lartë i kompanisë shtetërore “Renfe”, me 397 pasagjerë në bord, u përplas nga prapa me një tren tjetër të kompanisë private “Iryo”, i cili kishte ndaluar në tirë me 147 pasagjerë për shkak të një defekti kompjuterik. Ndikimi i fuqishëm bëri që disa nga vagonët të dilnin nga shinat dhe të rrëzoheshin në buzë të rrugës.

Sipas informacioneve të para, qendra e kontrollit në Madrid kishte marrë përsipër menaxhimin e linjës pas defektit, por bëri një lëvizje “të pashpjegueshme” duke dhënë leje për lëvizjen e trenave pa asnjë kufizim shpejtësie. Rregjistrimet audio sugjerojnë se trenit të dytë i është dhënë dritë jeshile për të ecur edhe pse treni përpara tij kishte ndaluar.

Kryeministri Pedro Sánchez deklaroi se “e gjithë Spanja është në zi” dhe se “jetët janë shkatërruar”, ndërsa e quajti “të papranueshme” që vendi të përballet me dy tragjedi të tilla brenda të njëjtit vit, pas aksidentit të janarit ku humbën jetën 46 persona.

Ekipet e emergjencës punuan gjatë gjithë natës me mjete prerëse për të nxjerrë trupat nga vagonët e dëmtuar, ndërsa po përdoren dronë dhe helikopterë për kërkimin e viktimave. Shumë prej të vdekurve ende nuk janë identifikuar.

Ngjarja ka nxitur edhe reagime të ashpra politike e sociale:

  • Protestat në Madrid: Rreth 1,500 persona u mblodhën para Ministrisë së Transportit duke kërkuar dorëheqjen e zyrtarëve përgjegjës. Policia përdori gaz lotësjellës për të shpërndarë protestuesit.
  • Greva e punonjësve: Sindikata e makinistëve (Semaf) konfirmoi se do të zhvillojë një grevë të enjten në mbrojtje të sigurisë hekurudhore.
  • Pezullimi i fushatës: Shumica e Partive Politike pezulluan fushatën zgjedhore, përveç partisë së e djathtë “Vox”, e cila refuzoi të heshtë ndaj problemeve të infrastrukturës.

Garda Civile Spanjolle ka hapur zyra të posaçme në Madrid, Toledo, Sevilje dhe Kordobë për të mbledhur mostra ADN-je dhe për të ndihmuar familjarët në identifikimin e personave të zhdukur. /BBC/

 

Continue Reading

Të kërkuara