Aktualitet

Emigrantët: Zvicra, shtëpia jonë

Ndonjëherë integrimi i komplikuar.

Published

on

Shumica e emigrantëve që jetojnë në Zvicër, me disa paralajmërime, thonë se ata ndihen si në shtëpinë e tyre në vendin e tyre të adoptuar dhe nuk do të kishin dashur të ishin askund tjetër gjatë pandemisë Covid-19, sipas një studimi nga Qendrat Kombëtare të Kompetencës në Kërkime.

Me imponimin e mbylljeve të kufijve, karantinës së detyrueshme dhe testeve PCR për të luftuar koronavirusin, riatdhesimi ka marrë një kuptim krejt të ri që nga Marsi i vitit 2020. Por edhe të privuar nga udhëtimet ndërkombëtare dhe ribashkimet me të dashurit e tyre në shtëpi, shumica e emigrantëve nuk janë penduar në lidhje me zgjedhjen për ta bërë Zvicrën shtëpi, shkruan swissinfo.ch.

Më shumë se tre të katërtat e të huajve të anketuar për studimin “Migration-Mobility”, i cili u krye midis tetorit 2020 dhe janarit 2021, thanë se ata ndienin se ishin “në vendin e duhur” në Zvicër gjatë pandemisë; vetëm një pakicë e vogël raportoi se ndjehej i mallëngjyer. Mostra prej 7,400 personash është përfaqësuese e popullatës së huaj të rritur që jeton dhe punon në Zvicër.

Është interesante të vërehet se në kontekstin e paparë të pandemisë Covid-19, dhe përkundër vështirësive, “Zvicra është vendi ku këta njerëz ndihen më mirë”, përmbledh Philippe Wanner, demograf dhe nën drejtor i Qendrave Kombëtare të Kompetencës në Kërkime (NCCR – Në lëvizje), i cili mbikëqyri studimin. Këto rezultate ndryshojnë disi në varësi të kombësisë dhe kritereve të tjera socio-demografike.

Ndonjëherë integrimi i komplikuar

Për një grup të vogël të të anketuarve, integrimi shoqëror dhe kontaktet me popullatën zvicerane nuk janë të dukshme. Wanner zbulon vështirësi në komunikimin dhe në krijimin e miqve zviceranë, për arsye kulturore dhe gjuhësore (vetëm gjysma e të pyeturve ishin rrjedhshëm në gjuhën e vendit ku jetonin).

“Studimi zbulon gjithashtu një nivel mjaft të lartë të diskriminimit të perceptuar, veçanërisht në nëngrupet Aziatike dhe Afrikane,” shton Wanner. Rreth një e katërta e njerëzve raportuan se kishin përjetuar paragjykime ose diskriminim gjatë dy viteve të fundit.

Më shumë se dy të tretat vlerësuan kënaqësinë e tyre për të emigruar në Zvicër në nëntë ose dhjetë nga dhjetë. Ky rezultat është rritur lehtë krahasuar me studimet e mëparshme, të cilat janë kryer çdo dy vjet që nga viti 2016.

Sidoqoftë, duhet pranuar që paneli përfshin kryesisht njerëz që kanë pasur sukses në integrimin, paralajmëron Wanner.

“Shumica e të anketuarve janë njerëz të lëvizshëm, të cilët erdhën me dëshirën e tyre pasi kishin negociuar një punë para se të migronin,” thotë ai, përcjell tutje albinfo.ch.

Në fakt, tetë në dhjetë persona thonë se situata e tyre profesionale është përmirësuar përmes emigrimit.

E ekspozuar ndaj papunësisë

Në terma profesionalë, gjysmë bllokimi i pranverës 2020 globalisht kishte pak ndikim në shumicën e të huajve të pyetur për studimin – një rezultat i cili është shumë afër me atë që shihet në mesin e zviceranëve në një sondazh tjetër.

Kjo shpjegohet me nivelin e mirë të përgjithshëm të trajnimit të popullsisë imigruese të Zvicrës – njerëzit shumë të kualifikuar përfaqësojnë pothuajse 60% të panelit (një rritje prej nëntë pikësh që nga viti 2016). Humbjet e vendeve të punës ndikuan kryesisht në klasat më të ulëta të arsimuara dhe ato më të ulëta sociale.

“Këto kritere ishin më përcaktuese sesa kombësia”, thotë Wanner.

Ankesa për pasaportë në rritje

Në disa raste pandemia ka shkaktuar pasiguri në lidhje me statusin e qëndrimit. Një në dhjetë njerëz thanë se kishin frikë të humbnin të drejtën për të qëndruar në Zvicër dhe përqindja ishte më e lartë midis më pak të kualifikuarve.

Këto shqetësime nuk ishin gjithmonë të justifikuara, sepse shumë pak (më pak se 1%) në të vërtetë kanë humbur lejen e tyre të qëndrimit, por ato shkojnë krah për krah me një interes të shtuar për natyralizimin krahasuar me vitet e mëparshme. Më shumë se gjysma e njerëzve të anketuar thanë se kishin ndërmend të aplikonin për një pasaportë zvicerane një ditë. Kjo përqindje është rritur me 13 pikë që nga viti 2016.

Sipas ekipit hulumtues, disa faktorë të tjerë përveç pandemisë mund ta shpjegojnë këtë: rritja e numrit të viteve të kaluara në Zvicër (për disa në panel), debatet që i paraprinë rishikimit të Aktit Federal për Shtetësinë Zvicerane apo edhe Brexit për britanikët.

Por Covid-19 përmendet gjithashtu si shkas për një grup të vogël të të anketuarve, të cilët e shohin marrjen e kombësisë zvicerane si një mjet për të ankoruar veten në vendin e tyre të adoptuar. Dhe sigurisht për të forcuar ndjenjën e përkatësisë: tre të katërtat e pjesëmarrësve në sondazh deklaruan një lidhje të fortë me Zvicrën dhe e konsideronin veten anëtarë të plotë të shoqërisë zvicerane.

Lajmet

UBT prezanton Platformën e Reagimit të Sigurisë Kombëtare – NSRP

Published

on

By

UBT ka lansuar NSRP (National Security Response Platform), një sistem interaktiv i dizajnuar për të trajnuar studentët dhe profesionistët në menaxhimin e krizave të sigurisë dhe reagimin ndaj incidenteve kibernetike. Ky sistem lejon përdoruesit të simulojnë situata reale të krizave dhe të marrin vendime strategjike në kohë reale, duke i përgatitur për sfidat komplekse të sigurimit kombëtar.

Karakteristikat kryesore të platformës:

  • Simulatori Interaktiv i Krizave: Ofron simulime të detajuara të krizave kombëtare, përfshirë sulme kibernetike, kriza diplomatike dhe emergjenca të sigurisë.
  • Harta Interaktive Globale: Një hartë botërore interaktive vizualizon vendndodhjen e krizave, aktorët e përfshirë dhe lëvizjet gjeografike të ngjarjeve në kohë reale, duke ndihmuar studentët të kuptojnë dimensionin gjeografik të sigurisë kombëtare.
  • Sistemi i Vendimmarrjes Multialternative: Çdo krizë ofron vendime kritike me pasoja të ndryshme. Platforma analizon zgjedhjet e përdoruesve dhe ofron feedback të detajuar mbi ndikimin e vendimeve.
  • Panel Administrimi: Instruktorët mund të krijojnë, modifikojnë dhe fshijnë skenarë simulimi, duke personalizuar përvojën edukative sipas nevojave akademike.
  • Sistemi i Vlerësimit dhe Feedback: Përdoruesit marrin një analizë të performancës së tyre, përfshirë pasojat afatshkurtra dhe afatgjata të vendimeve, si dhe sugjerime për përmirësim.
  • Skenarizimi i Ngjarjeve Dinamike: Krizat evoluojnë në mënyrë dinamike në bazë të vendimeve të përdoruesit, duke krijuar një përvojë realistike dhe të përqendruar në praktikë.

Platforma është krijuar nga UBT-CERT (Computer Emergency Response Team), e projektuar për programin e Studimeve të Sigurisë në UBT dhe ofron një mjet praktik për të kuptuar kompleksitetin e menaxhimit të krizave kombëtare. Studentët mund të testojnë strategji të ndryshme, të mësojnë nga gabimet dhe sukseset e tyre, dhe të zhvillojnë aftësi kritike të mendimit strategjik, të gjitha brenda një mjedisi të sigurt dhe të kontrolluar.

Kjo iniciativë e UBT synon të forcojë aftësitë praktike të studentëve dhe t’i përgatisë ata për sfidat reale të sigurisë kombëtare dhe teknologjive moderne.

Continue Reading

Lajmet

Studentët e Mekatronikës në UBT realizojnë vizitë studimore në “Auto Kaçandolli” në Prishtinë

Published

on

By

Studentët e vitit të tretë të programit Inxhinieri e Mekatronikës në UBT kanë realizuar një vizitë studimore në kompaninë e mirënjohur “Auto Kaçandolli” në Prishtinë, në kuadër të aktiviteteve praktike që synojnë ndërlidhjen e dijes akademike me industrinë.

Të shoqëruar nga profesori i lëndës, Betim Shabani, studentët patën mundësinë të njihen nga afër me proceset moderne të diagnostikimit, mirëmbajtjes dhe servisimit të automjeteve, si dhe me teknologjitë bashkëkohore që përdoren në fushën e mekatronikës automobilistike.

Gjatë vizitës, përfaqësuesit e kompanisë prezantuan pajisjet e avancuara teknologjike, sistemet elektronike të automjeteve dhe mënyrën e integrimit të mekanikës, elektronikës dhe informatikës – fusha këto që përbëjnë thelbin e programit të Mekatronikës në UBT.

UBT është lider në ofrimin e programeve inovative dhe në krijimin e urave të bashkëpunimit me industrinë, duke e bërë programin e Inxhinierisë së Mekatronikës një nga drejtimet më të kërkuara dhe me perspektivë të lartë punësimi.

Continue Reading

Lajmet

Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, pjesë e Forumit Ekonomik Botëror në Davos 2026

Published

on

By

Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, është ftuar dhe regjistruar për të marrë pjesë në Forumin Ekonomik Botëror 2026, i cili do të mbahet në Davos, Zvicër.

Pjesëmarrja e Rektorit në Open Forum Davos – The Future Starts Now 2050 përfaqëson një njohje të rëndësishme ndërkombëtare për UBT-në dhe rolin e saj në arsimin e lartë, inovacion dhe zhvillim të qëndrueshëm.

Kjo pjesëmarrje paraqet gjithashtu një mundësi të veçantë për të kontribuar drejtpërdrejt në diskutime dhe takime globale që formësojnë të ardhmen, si dhe për të prezantuar modelin UBT 5S dhe konceptin UBT Smart Self-Sustainable City, si modele të së ardhmes.

Ky model përputhet plotësisht me temat kyçe që do të trajtohen në Open Forum Davos, duke reflektuar një qasje bashkëkohore ndaj zhvillimit të qëndrueshëm dhe përgatitjes së kapitalit njerëzor për sfidat e së ardhmes.

Modeli, i konceptuar nga Prof. Dr. Edmond Hajrizi dhe i zbatuar edhe në praktikë, po gjenë gjithnjë e më shumë interes për prezantime, studime dhe publikime, si dhe po vlerësohet si një model praktik tashmë i implementuar në ekosistemin e UBT-së. Programi i këtij viti në Davos fokusohet në pesë sfida kryesore globale, ku dialogu dhe bashkëpunimi publiko-privat janë thelbësore për progres.

Në qendër të diskutimeve janë rritja ekonomike, qëndrueshmëria dhe inovacioni si imperativa ndërsektoriale, të cilat do të udhëheqin qasjen e liderëve ndaj kompleksitetit global dhe krijimit të mundësive të së ardhmes.

Forumi Ekonomik Botëror në Davos mbledh liderë botërorë nga qeveritë, biznesi, shoqëria civile dhe akademia, me qëllim zhvillimin e dialogut të avancuar dhe bashkëpunimit global për adresimin e sfidave më të rëndësishme të kohës sonë.

Continue Reading

Lajmet

Nga përvoja në udhërrëfyes akademik: Profesori dhe studiuesi i medias Musa Sabedini promovon në UBT librin për gazetarinë hulumtuese

Published

on

By

Në ambientet e UBT-së, u zhvillua një ngjarje akademike dhe kulturore me rëndësi të veçantë për komunitetin universitar dhe median kosovare: promovimi i librit më të ri të profesorit, gazetarit dhe publicistit Musa Sabedini, i cili po vlerësohet si një kontribut me peshë për zhvillimin teorik dhe praktik të gazetarisë hulumtuese në Kosovë dhe më gjerë.

Me praninë e rektorit të UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, profesorëve, studentëve, studiuesve të medias, si dhe miqve e familjarëve të autorit, u promovua vepra voluminoze “Gazetaria Hulumtuese: Misioni, rreziqet, etika dhe sfidat profesionale”, një libër i dedikuar studentëve të gazetarisë, studiuesve të medias, gazetarëve hulumtues, redaktorëve dhe profesionistëve të përkushtuar që, edhe në rrethana të vështira, mbeten besnikë ndaj së vërtetës dhe interesit publik.

Ngjarja u karakterizua nga një dialog i hapur akademik ndërmjet autorit dhe pjesëmarrësve, ku përveç prezantimit të strukturës dhe përmbajtjes së librit, u diskutuan sfidat bashkëkohore të gazetarisë hulumtuese, dilemat etike dhe roli i saj në funksionimin e demokracisë.

Libri u prit me vlerësime të larta nga të pranishmit, duke konfirmuar rëndësinë e tij si një burim referencial për studimin dhe praktikën e gazetarisë hulumtuese në Kosovë dhe rajon.

Në fjalën e tij përshëndetëse, rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, e përgëzoi profesorin Sabedini për botimin e librit, duke e cilësuar atë si një ndër veprat më të rëndësishme dhe më cilësore në fushën e gazetarisë hulumtuese në hapësirën akademike shqiptare.

Ndërsa dekani i Fakultetit Media dhe Komunikim në UBT, Ferid Selimi, vlerësoi angazhimin profesional dhe kontributin e vazhdueshëm të profesor Sabedinit në ndërtimin e mendimit kritik dhe profesional të studentëve të gazetarisë.

Recensenti i librit, Safet Zejnullahu, theksoi se vepra “Gazetaria Hulumtuese: Misioni, rreziqet, etika dhe sfidat profesionale” vjen në një kohë kur themelet tradicionale të gazetarisë po tronditen ndjeshëm nga ndikimi i teknologjisë digjitale.

Ai nënvizoi se, ndryshe nga gazetaria tradicionale, ku profesionalizmi ishte më i konsoliduar pavarësisht kufizimeve teknike, gazetaria e sotme online ofron mundësi të shumta, por shpesh e ka zbehur thellësinë dhe rigorozitetin e gazetarisë hulumtuese për shkak të presionit të shpejtësisë dhe fragmentimit të informacionit.

Sipas Zejnullahut, autori me të drejtë e ka strukturuar librin në tri pjesë kryesore:

  • pjesa e parë trajton misionin, rreziqet dhe sfidat e gazetarisë hulumtuese, të ilustruara me raste konkrete vendore dhe ndërkombëtare;
  • pjesa e dytë analizon ndikimin e gazetarisë së internetit dhe transformimin e profesionit;
  • ndërsa pjesa e tretë fokusohet në teknikat moderne të raportimit hulumtues, të përshtatura për epokën digjitale.

Për librin dhe profesionalizmin e autorit Musa Sabedini, kanë dhënë kontribut në këtë promovim edhe ish zëvendëskryeministri Hajredin Kuçi dhe dy kolegët e respektuar Faton Ismajli dhe Betim Musliu

Një vlerë e veçantë e librit, sipas recensentit, janë 101 pyetjet dhe udhëzimet për gazetarinë hulumtuese, të ndërtuara mbi përvojë profesionale, literaturë relevante dhe raste konkrete, që përfshijnë dimensionin profesional, etik, ligjor dhe logjistik të gazetarisë hulumtuese.

Duke folur për librin, profesori Musa Sabedini theksoi se kjo vepër përfaqëson kurorëzimin e një përvoje mbi 35-vjeçare në gazetarinë profesionale, me theks të veçantë në gazetarinë hulumtuese. Ai nënvizoi se libri nuk është vetëm manual profesional, por një reflektim i thellë akademik mbi përvojat reale, sfidat, rreziqet dhe dilemat etike të profesionit.

Autori theksoi se përmbajtja e librit mbështetet në një arkiv të pasur profesional, në përvojën e tij akademike si ligjërues në UBT, në pjesëmarrjen në konferenca ndërkombëtare dhe në punime shkencore të botuara në revista prestigjioze.

Sipas tij, 101 pyetjet dhe udhëzimet përbëjnë thelbin praktik të librit, duke shërbyer si një udhërrëfyes etik dhe profesional për studentët, gazetarët e rinj, por edhe për profesionistët me përvojë.

Profesor Sabedini theksoi se gazetaria hulumtuese mbetet një nga shtyllat më të rëndësishme të demokracisë moderne, një mekanizëm thelbësor për zbardhjen e aferave, ndriçimin e padrejtësive dhe mbrojtjen e interesit publik.

Në një kohë kur presionet politike dhe ekonomike mbi mediat janë në rritje, ai vlerësoi se gazetaria hulumtuese duhet të mbrohet dhe të zhvillohet si e mirë publike, duke kërkuar mbështetje institucionale, angazhim qytetar dhe integritet profesional.

Libri përfundon me një mesazh të qartë për brezat e rinj të gazetarëve: profesionalizmi, guximi, integriteti dhe përkushtimi ndaj së vërtetës janë kushtet themelore për mbijetesën dhe dinjitetin e gazetarisë hulumtuese.

Continue Reading

Të kërkuara