Kulturë

Dita Ndërkombëtare e Violinës: Ludovik Naraçi, identiteti i violinistit shqiptar!

Published

on

13 dhjetori është një datë e veçantë për adhuruesit e muzikës dhe artit të violinës, pasi shënohet Dita Ndërkombëtare e Violinës. Kjo ditë e dedikuar violinës ka për qëllim promovimin e këtij instrumenti të jashtëzakonshëm dhe pasurinë e trashëgimisë së tij muzikore.

Organizatat artistike dhe muzikantët e mbarë botës ftojnë të gjithë të shijojnë muzikën për violinë, të dëgjojnë ose të luajnë meloditë e violinës, të shikojnë filma të njohur si “Violina e Kuqe”, “Violinisti i Djallit” dhe “Solisti”, ose të ndjekin koncerte të dedikuara për këtë instrument.

Në Shqipëri, një emër i rëndësishëm në historinë e violinës është Ludovik Naraçi, i cili njihet si pionieri i artit të violinës në vend. Naraçi ishte një virtuoz i talentuar dhe një edukator i shquar i violinës, i cili në dhjetor të vitit 1926 mbajti koncertin e tij të parë për violinë. Ai kishte marrë formimin e tij muzikor në qendrat evropiane të kulturës, si Vjena dhe Praga, dhe ka kontribuar në zhvillimin e shumë brezave të violinistëve shqiptarë, duke i dhënë artit të violinës një pasuri të madhe. Ai ka luajtur një rol kyç në rritjen dhe zhvillimin e muzikës klasike në Shqipëri.

Violina, një instrument që ka origjinën në shekullin e 16-të, ka një histori të gjatë dhe të pasur që ka evoluar me kalimin e kohës. Sipas muzikologut dhe violinistit amerikan David D. Boyden, lloji më i hershëm i violinës u shfaq rreth vitit 1530, dhe një pjesë e madhe e evolucionit të saj mund të gjurmohet përmes ikonografisë dhe arteve të periudhës. Shumë violinistë të njohur, si Stradivarius, Amati dhe Guarneri, janë të lidhur me krijimin e instrumenteve më të çmuara, të cilat janë shitur për miliona dollarë në ankande.

Disa nga violinat më të çmuara që janë prodhuar nga këto shtëpi janë bërë pjesë e koleksioneve më të shtrenjta dhe janë të njohura për tingujt e pasur dhe të mrekullueshëm që prodhojnë. Violina moderne, siç njihet sot, është krijuar nga Andrea Amati në Kremona të Italisë, rreth vitit 1555. Kjo ka qenë një periudhë e rëndësishme për zhvillimin e këtij instrumenti të veçantë që ka vazhduar të shërbejë si një themel i muzikës klasike, si dhe të gjejë rrugën e saj në zhanre të ndryshme të muzikës popullore dhe botërore.

Dita Ndërkombëtare e Violinës është një mundësi e shkëlqyer për të reflektuar mbi trashëgiminë dhe rëndësinë e këtij instrumenti të shquar, duke nderuar virtuozët e të kaluarës dhe të tashmes që kanë lënë një ndikim të thellë në muzikën botërore. Ky është një moment për të shijuar dhe për të ndarë pasionin për muzikën dhe artin e violinës, duke e mbajtur gjallë këtë traditë të pasur për brezat që do të vijnë./UBTNews/

Continue Reading

Kulturë

Kush ishte aktori fitues Robert Duvall, që ndërroi jetë në moshën 95 vjeçare

Published

on

Robert Duvall (Robert Duvall), një aktor fitues i çmimit Oscar dhe i gjithanshëm, i cili la gjurmë të pashlyeshme në shumë role, nga ato kryesore deri tek ato dytësore, siç është koloneli që e donte napalmin në filmin “Apocalypse Now” dhe Boo Radley shpirtëror (Boo Radley) në “To Kill a Mockingbird”, vdiq në moshën 95 vjeç, njoftoi gruaja e tij.

Aktori, i cili luajti Tom Hagen (Tom Hagen), avokatin e familjes Corleone (Corleone) në filmin “The Godfather” dhe vazhdimin e tij të parë, si dhe rolin kryesor në mini-serialin televiziv “Lonesome Dove”, vdiq në paqe të dielën, sipas një deklarate që nuk zbuloi shkakun e vdekjes, sipas Reuters.

“Për secilin nga rolet e tij të shumta, Bob i dha më të mirën personazheve të tij dhe të vërtetës së shpirtit njerëzor që ata përfaqësonin”, tha Luciana Duvall në postim.

Duval luajti liderë të fortë si Lt. Col. Bull Meechum në “The Great Santina” dhe personazhi kryesor në “Stalin”, si dhe personazhe të dështuar dhe të thyer në “Tender Mercies” dhe “The Apostle”. Ai fitoi çmime për të dy llojet e roleve.

Duval, djali i një admirali të Marinës Amerikane dhe një aktoreje amatore, u rrit në Annapolis, Maryland. Pasi u diplomua në Kolegjin Principia në Illinois dhe shërbeu në Ushtrinë Amerikane, ai u transferua në New York, ku ndau një apartament me Dustin Hoffman dhe u miqësua me Gene Hackman ndërsa të tre ishin studentë të aktrimit që po përballonin vështirësi.

Pasi punoi në shfaqje të ndryshme televizive, Duval la një përshtypje të fortë edhe në role të vogla, siç ishte roli i tij i parë në film si i vetmuari misterioz Boo Radley në “To Kill a Mockingbird”.

Duval e mori këtë rol me sugjerimin e skenaristit të filmit Horton Foote, i cili e pëlqeu punën e Duval në një nga dramat e tij.

Foote më vonë shkroi Tender Mercies, një film të vitit 1983 për të cilin Duval fitoi një çmim Oscar për Aktorin më të Mirë si një këngëtar i dështuar i muzikës country.

Shtatë nominime për çmimin Oscar

Ndoshta roli më i paharrueshëm i Duval ishte në filmin epik të Frances Ford Coppola-s, Apocalypse Now, në vitin 1979, ku ai luajti rolin e nënkolonelit të ngathët dhe të fiksuar pas surfimit, Bill Kilgore.

Duval pati vetëm disa minuta në ekran, por gati sa nuk e vodhi filmin me sjelljen e tij në fushëbetejë pas një sulmi të suksesshëm, kur deklaroi me entuziazëm: “Më pëlqen aroma e napalmit në mëngjes”. Ajo mbante erë “si fitore”, tha Kilgore.

Ky rol i siguroi Duval një nga shtatë nominimet e tij për Oscar. Nominimi i dytë ishte për aktorin më të mirë mbështetës në filmin e Coppola-s, The Godfather, duke luajtur Tom Hagen, një avokat për familjen mafioze Corleone. Duval u shfaq gjithashtu në pjesën e dytë të “The Godfather”, por refuzoi pjesën e tretë sepse mendonte se oferta e pagës nuk ishte e mjaftueshme.

Duval u nominua gjithashtu për një Oscar për rolet e tij në filmat e vitit 2014, The Great Santini, The Apostle, A Civil Action dhe The Judge. Në total, ai u shfaq në pothuajse 100 filma.

Duval ishte i njohur për interpretimin e shpeshtë të roleve të kaubojve. Ai fitoi një çmim Emmy për mini-serialin televiziv “Broken Trail”, luajti me John Wayne në “True Grit” dhe u nominua për një çmim Emmy për mini-serialin “Lonesome Dove”. Ai shpesh thoshte se roli i kaubojit ligjor të sjellshëm Gus McRae në “Lonesome Dove” ishte i preferuari i tij.

“Mendoj se ‘godita’ një njeri shumë specifik që përfaqëson diçka të rëndësishme në historinë e lëvizjes sonë në Perëndim”, tha Duval për New York Times. “Pas kësaj, ndjeva se mund të dal në pension, se kisha bërë diçka.”

Kur u mërzit me Hollivudin, Duval filloi të bënte filmat e tij. Ai shkroi, drejtoi dhe mori një nominim për Oscar për rolin e tij në filmin “Apostulli”, historinë e një predikuesi në konflikt.

Duval bëri të njëjtën gjë me “Assassination Tango”, një film që i lejoi të tregonte pasionin e tij për tango dhe Argjentinën, ku takoi gruan e tij të katërt, Luciana Pedraza. Të dy lindën më 5 janar, por me 41 vjet diferencë.

Duval e ndau kohën e tij midis Los Angeles, Argjentinë dhe një ferme në Virxhinia, ku ai shndërroi një hambar në një sallë tangoje.

Continue Reading

Lajmet

NEWBORN 18 me frymë Kintsugi

Published

on

By

NEWBORN Monument ka marrë një pamje të re për 18-vjetorin e pavarësisë, duke u shndërruar në një vepër që flet për plagët, sfidat dhe forcën e një shteti të ri. Në zemër të Prishtinës, simboli i pavarësisë këtë vit vjen me konceptin “NEWBORN 18”, i frymëzuar nga arti japonez Kintsugi – teknika që i kthen thyerjet në vlerë përmes arit.

Autori i monumentit, Fisnik Ismaili, thekson se ideja pas transformimit lidhet me rrugëtimin e Kosovës ndër vite. Ashtu si në Kintsugi, ku plasaritjet nuk fshihen por theksohen me ar, edhe sfidat e një shoqërie mund të shndërrohen në forcë dhe identitet.

Monumenti aktualisht është ende në proces përfundimi, i rrethuar me skelet mbështetëse, ndërsa ngjyrat dhe motivet artistike i kanë dhënë një dimension të ri vizual. Veçanërisht bie në sy shkronja “R”, ku çarjet e arta simbolizojnë “ngjitjen” e plagëve – një metaforë e qartë se përvoja dhe sakrifica e bëjnë një komb më të fortë.

Që nga zbulimi më 17 shkurt 2008, në ditën e shpalljes së pavarësisë së Kosovës, NEWBORN është rilyer çdo vit, duke reflektuar tema që lidhen me njohjet ndërkombëtare, migrimin dhe integrimin evropian. Nga e verdha e ndezur e fillimit, deri te konceptet më të thelluara sociale e politike, ai ka mbetur një pasqyrë artistike e realitetit të vendit.

Me “NEWBORN 18”, mesazhi është i fuqishëm dhe i qartë: plagët nuk fshihen- ato ndriçohen. Dhe nëpërmjet tyre, Kosova vazhdon të ndërtojë identitetin e saj, duke e kthyer çdo sfidë në vlerë.

Continue Reading

Kulturë

Sot shënohet Dita Botërore e Radios

Published

on

By

Sot, më 13 shkurt, në mbarë botën shënohet Dita Botërore e Radios, një ditë e shpallur nga UNESCO për të vlerësuar rolin dhendikimin e radios në informimin, edukimin dhe fuqizimin e shoqërisë.

Radio mbetet një nga mediumet më të vjetra, por edhe më të qëndrueshme të komunikimit, duke arritur miliona dëgjues çdo ditë, qoftë përmes valëve tradicionale apo platformave digjitale. Në kohë krizash, emergjencash apo fatkeqësish natyrore, radio ka dëshmuar se është burim i shpejtë dhe i besueshëm informacioni.

Në Kosovë, radiot lokale dhe kombëtare vazhdojnë të luajnë rol të rëndësishëm në jetën publike, duke sjellë lajme, emisione kulturore, muzikë dhe debate që pasqyrojnë zërin e komunitetit.

Në një botë që ndryshon me shpejtësi, radio vazhdon të mbetet një zë i qëndrueshëm, i afërt dhe i besueshëm për qytetarët. Dita Botërore e Radios na rikujton se forca e saj nuk qëndron vetëm në valët që transmeton, por në besimin që ndërton çdo ditë me dëgjuesit.

Radio mbetet një urë lidhëse mes njerëzve, ideve dhe komuniteteve, duke dëshmuar se fjala ka ende fuqinë të informojë, të frymëzojë dhe të bashkojë.

Continue Reading

Kulturë

Brenda “Farmacisë së Shpirtit”: Biblioteka Mesjetare e Shën Galit

Published

on

By

Në zemër të Zvicrës lindore gjendet Biblioteka e Abacisë së St Gallen, një nga bibliotekat baroke më të ruajtura në botë, që ka mbijetuar për 1,300 vjet. Me rafta të mbushura me dorëshkrime mesjetare, globet tokësore dhe qiellore, mumiet egjiptiane dhe kabinetet e kurioziteteve nga e gjithë bota, biblioteka ngjall mahnitje dhe adhurim tek vizitorët.

“Shumë nga dorëshkrimet origjinale janë ende aty ku janë shkruar, studiuar dhe ruajtur për mijëra vjet,” tregon Albert Holenstein, drejtori i Qendrës së Trashëgimisë Kulturore Kishtare në bibliotekë. Koleksioni përfshin mbi 160,000 dorëshkrime dhe libra të printuar herët, duke përfshirë më shumë se 2,100 kodekse mesjetare.

Biblioteka ka mbijetuar shekuj trazirash fetare dhe politike, duke ruajtur një nga thesaret më të mëdhenj intelektualë të Europës. Përveç librave, vizitorët mund të shijojnë arkitekturën baroke, freske tavanore, galeri ballkoni dhe oborre të mahnitshme.

Sot, rreth 190,000 vizitorë vizitojnë bibliotekën çdo vit, duke e bërë atë një pikë kryesore të trashëgimisë kulturore dhe historike të Zvicrës. Një vend ku njohuria, historia dhe arti bashkohen, dhe ku lexuesit mund të ndjejnë magjinë e dijes të përjetshme. /BBC/

Continue Reading

Të kërkuara