

Shëndeti
Çfarë tregojnë dhimbjet e nofullës në mëngjes për shëndetin tuaj?
Dhimbja kronike e nofullës në mëngjes mund të jetë një shenjë e diçkaje më serioze.
Published
3 years agoon
By
UBT newsNdonjëherë ndodh të përjetoni dhimbje të nofullës nga fjetja në një pozicion të keq, por dhimbja kronike e nofullës në mëngjes mund të jetë një shenjë e diçkaje më serioze.
Në këtë artikull AgroWeb.org ju njeh me shkaqet se përse kjo ndodh dhe me disa këshilla për të menaxhuar shqetësimin.
Kërcitja e dhëmbëve
Kërcitja ose shtrëngimi i dhëmbëve gjatë natës është një nga arsyet më të zakonshme pse ju dhemb nofulla kur zgjoheni.
Kjo ndodh në mënyrë të pavetëdijshëme dhe ju me siguri as nuk e keni idenë se po i shtrëngoni derisa përjetoni dhimbje.
Disa prej shenjave janë dhëmbë të rrafshuar, të thyer, të copëtuar ose të lirshëm, smalt i konsumuar, ndjeshmëri e lartë e dhëmbëve, dhimbje koke etj.
Edhe pse është pothuajse e pamundur të ndaloni diçka që bëni në mënyrë të pavullnetshme, ju mund të konsultoheni me dentistin tuaj.
Ai mund t’ju rekomandojë një pajisje që ju ndihmon të vendosni nofullën tuaj në një pozicion më të mirë duke hequr tendosjen nga dhëmbët dhe muskujt tuaj.
Për më tepër, mbajtja nën kontroll e nivelit të stresit është gjithashtu e rëndësishme, pasi mund të përkeqësojë kërcitjen.
Pozicioni i fjetjes
Pozicioni i keq i fjetjes mund të jetë një tjetër shkak.
Ndaj përpiquni të mbështesni mirë kokën dhe qafën tuaj në jastëk për një gjumë të mirë dhe për të reduktuar mundësinë e dhimbjes së muskujve.
Rutina stërvitore
Shumë njerëz gjatë një stërvitje intensive, priren të shtrëngojnë e dhëmbët dhe mund të shkaktojnë tendosje në muskujt e nofullës.
Edhe në këtë rast këshillohet të konsultoheni me dentistin tuaj i cili mund t’ju rekkomandojë një paisje që ju ndihmon.
Apnea e gjumit
Dhimbja e nofullës në mëngjes mund të jetë produkt i apneas së gjumit, një çrregullim i karakterizuar nga frymëmarrje jonormale gjatë gjumit.
Nëse dyshoni se apnea e gjumit është burimi i dhimbjes së nofullës në mëngjes, konsultohuni me një mjek, i cili mund t’ju vlerësojë dhe diagnostikojë siç duhet.
Ushqimi
Disa ushqime dhe pije si kafeja apo alkooli, mund të shkaktojnë stres dhe të kontribuojnë në dhimbjen e nofullës, veçanërisht nëse konsumohen menjëherë para gjumit.
Një zgjidhje e thjeshtë është shmangia e tyre disa orë para gjumit. Kjo është një strategji e zgjuar për të bërë edhe një gjumë cilësor.
Çrregullimi Temporomandibular
Dhimbja e nofullës në mëngjes është shpesh një shenjë treguese e një çrregullimi të artikulacionit temporomandibular.
Shumë herë, ky çrregullim shoqërohet me pozicion të dobët të nofullës. Qëndrimi i keq, dhëmbët që mungojnë, dhëmbët e pozicionuar keq ose një kafshim i gabuar mund të jenë faktorët që kontribuojnë në këtë çregullim.
Stresi gjithashtu mund të komplikojë këta faktorë.
Nëse besoni se dhimbja juaj e nofullës lidhet me një çrregullim të tillë konsultohuni me një specialist i cili mund të kryejë një analizë të detajuar të kafshimit, dhëmbëve dhe muskujve përreth./AgroWeb.org
You may like

Një dentiste ka zbuluar se një veprim i zakonshëm, që shumica e njerëzve e praktikojnë gjatë larjes së dhëmbëve, mund të jetë një gabim për ju.
Sipas Dr. Deepa Chopra, një eksperte me mbi 18 vite përvojë, shpëlarja e gojës pas larjes është një nga gjërat më të këqija që mund të bëni për dhëmbët tuaj.
“Mund të duket si veprimi i duhur, por shpëlarja menjëherë pas larjes largon fluorin nga pasta e dhëmbëve — dhe pikërisht ai është përbërësi që mbron dhëmbët nga prishja”, shpjegon Dr. Chopra. “Shtresa e mbetur e pastës së dhëmbëve është aty për një arsye — nuk duhet të largohet menjëherë”.
Në vend të shpëlarjes, rekomandon të pështyni tepricën e pastës dhe të shmangni ujin menjëherë pas larjes.
Një tjetër gabim i zakonshëm që përmend Dr. Chopra është përdorimi i shpëlarësit të gojës menjëherë pas larjes së dhëmbëve. “Edhe pse mund të duket si një zakon i mirë, në të vërtetë largon sërish fluorin”, tha ajo.
“Nëse përdorni shpëlarës goje, është më mirë ta bëni përpara larjes së dhëmbëve ose në një kohë tjetër të ditës, për shembull pas drekës”.
Ajo ndan edhe disa këshilla të tjera të rëndësishme për higjienën orale:
Lani dhëmbët për të paktën dy minuta, dy herë në ditë, për të larguar pllakën bakteriale e parandaluar sëmundjet e mishrave të dhëmbëve.
Lani dhëmbët para mëngjesit, kjo ndihmon në aktivizimin e pështymës, e cila mbron zgavrën e gojës dhe ndihmon në eliminimin e erës së keqe të mëngjesit.
Prisni 30 deri në 60 minuta pas ngrënies për të larë sërish dhëmbët, sepse larja menjëherë pas ushqimit mund të dobësojë smaltin.
Mos harroni të pastroni edhe gjuhën, pasi bakteret në sipërfaqen e saj janë një ndër shkaktarët kryesorë të erës së keqe të gojës.
“Disa ndryshime të vogla në rutinën tuaj të larjes së dhëmbëve mund të sjellin një ndikim të madh”, thekson Dr. Chopra.
“Higjiena orale e mirë nuk ka pse të jetë e ndërlikuar — mjafton të bëhet siç duhet”.
Shëndeti
A je shumë e re për një mamografi? Ja çfarë duhet të dish
Published
6 days agoon
May 14, 2025
Rastet e kancerit tek të rinjtë janë në rritje. Grupmosha e vetme që ka shënuar rritje të rasteve me kancer nga viti 1995 deri në 2020 është ajo e të rinjve. Kjo ka bërë që shumë njerëz të pyesin: “Kur është momenti i duhur për të bërë një mamografi?”
Kur duhet të bëni një mamografi?
Sipas Dr. Arif Kamal, zyrtar i lartë në Shoqatën Amerikane të Kancerit, gratë duhet të fillojnë të konsiderojnë mamografinë që në moshën 40-vjeçe ta diskutojnë me mjekun e tyre.
Ai rekomandon që mamografia të bëhet çdo vit pas kësaj moshe.
“Ulja e moshës për mamografinë në 40 vjeç është një hap i rëndësishëm, sepse çdo vit diagnostikohen rreth 60,000 raste me kancer gjiri tek gratë nën 50 vjeç,” shpjegon Dr. Stacy Smith-Foley, drejtoreshë e Qendrës së Gjirit në CARTI.
Përveç kësaj, ndryshimi i moshës së rekomanduar synon të adresojë edhe pabarazitë në shëndet. P.sh, gratë me ngjyrë kanë më shumë gjasa të diagnostikohen me kancer gjiri para 40 vjeç e kanë normë vdekshmërie 40% më të lartë se tjerat.
Po rritja e rasteve me kancer tek të rinjtë?
Ndërsa shqetësimi për rritjen e rasteve të kancerit tek të rinjtë është i kuptueshëm, Dr. Kamal thotë se nuk ka ende prova të mjaftueshme për të ndryshuar rekomandimet dhe për të nisur mamografinë para moshës 40 vjeç, përveç rasteve me faktorë rreziku.
Cilët janë faktorët e rrezikut?
Nëse keni faktorë të caktuar rreziku, mund të jetë e nevojshme të filloni kontrollet më herët. Disa prej tyre përfshijnë:
• Historia familjare: Nëse keni një familjar (nënë, motër, baba, vëlla) me kancer gjiri, rekomandohet të nisni mamografinë 10 vjet para moshës kur u diagnostikua ai person.
• Ekspozimi ndaj rrezatimit: Nëse keni pasur ekspozim të hershëm ndaj rrezatimit, në rastet e skanimeve të shumta për probleme me zemrën apo mushkëritë, duhet ta diskutoni me mjekun.
• Mosha e menstruacioneve të para: Gratë që kanë pasur menstruacionet e para në moshë të hershme (10-11 vjeç) janë më të rrezikuara se ato që i kanë pasur në moshën 13-14 vjeç, për shkak të ekspozimit më të gjatë ndaj estrogjenit.
• Shtatzënia dhe gjidhënia: Gratë që nuk kanë pasur fëmijë ose nuk kanë ushqyer me gji kanë rrezik më të lartë, sepse shtatzënia dhe gjidhënia reduktojnë ekspozimin ndaj hormoneve.
• Sindromat e kancerit: Nëse në familje ka raste me kancer të stomakut, gjirit, vezoreve apo edhe të zorrës së trashë, mund të jeni më të rrezikuara. Mund të jetë e nevojshme të bëni teste gjenetike dhe të filloni kontrollet më herët.
Pra, a duhet të shqetësoheni?
Nëse nuk keni faktorë të lartë rreziku, ndiqni rekomandimet për të filluar mamografinë në moshën 40 vjeç. Nëse keni ndonjë nga faktorët e mësipërm, është e rëndësishme të flisni me mjekun për të përcaktuar planin më të mirë. Në çdo rast, kontrolli i rregullt dhe njohja e trupit tuaj është hap i mirë drejt parandalimit dhe zbulimit të hershëm.
Shëndeti
IKSHPK raporton për rritje të rasteve të fruthit “si pasojë e mosvaksinimit”
Published
6 days agoon
May 14, 2025By
UBTnews
Në Kosovë janë shënuar nëntë raste të fruthit në javën e dytë të majit tek fëmijët nga 1 deri në 5 vjeç, njoftoi të mërkurën Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike të Kosovës (IKSHPK).
Instituti njoftoi në Facebook se 4 raste janë raportuar nga Ferizaj; 2 nga Shtimja dhe nga 1 rast në Lipjan, Graçanicë dhe Fushë Kosovë.
Të gjitha rastet kanë të bëjnë më fëmijë të pavaksinuar me vaksinën kundër fruthit MMR (fruth, rubeollë dhe shyta).
“IKSHPK tërheq vërejtjen se nuk bëhet fjalë më vetëm për raste të importuara, por për raste të fruthit të shfaqura brenda komunitetit në Kosovë, drejtpërdrejt si pasojë e mosvaksinimit”, thuhet në njoftim.
Në fillim të këtij viti, IKSHPK tha se “nuk pritej” të kishte ndonjë shpërthim të sëmundjes, pasi shkalla e vaksinimit të fëmijëve kundër saj “është e lartë”.
Nga IKSHPK-ja thonë se shkalla e vaksinimit kundër fruthit në Kosovë është mbi 90%.
Normat e vaksinimit me dozën e parë të vaksinës MMR ranë nga 96% në vitin 2019 në 93% në vitin 2022 në të gjithë Evropën. Marrja e dozës së dytë, ndërkaq, ra nga 92% në 91%./REL/

Dridhja e duarve gjatë stresit është një reagim i zakonshëm i trupit ndaj tensionit emocional dhe fizik.
Ky fenomen, i njohur si “tremor”, ndodh për shkak të ndryshimeve në sistemin nervor dhe hormonal që ndodhin gjatë periudhave të stresit.
Shkaqet kryesore të dridhjes së duarve gjatë stresit:
Aktivizimi i sistemit nervor simpatik: Kur jemi të stresuar, trupi ynë aktivizon sistemin nervor simpatik, duke çliruar hormone si adrenalina dhe kortizoli. Ato përgatitin trupin për një reagim të shpejtë ndaj rrezikut, duke rritur rrahjet e zemrës dhe presionin e gjakut, gjë që mund të shkaktojë dridhje të duarve .
Tendosja muskulore: Stresi shpesh shkakton tension në muskuj, veçanërisht në duar dhe krahë. Ky tension i vazhdueshëm mund të çojë në dridhje të pavullnetshme.
Rritja e ndjeshmërisë ndaj stimuluesve: Gjatë stresit, trupi bëhet më i ndjeshëm ndaj substancave si kafeina, e cila mund të përkeqësojë dridhjet e duarve .
Si të menaxhoni dridhjet e duarve të shkaktuara nga stresi?
Teknika të relaksimit: Praktikimi i frymëmarrjes së thellë, meditimi dhe joga mund të ndihmojnë në uljen e stresit dhe, rrjedhimisht, në reduktimin e dridhjeve .
Reduktimi i konsumit të kafeinës: Kufizimi i marrjes së kafeinës mund të ndihmojë në uljen e ndjeshmërisë së trupit ndaj stimuluesve që përkeqësojnë dridhjet .
Ushtrime fizike të rregullta: Aktiviteti ndihmon në lirimin e tensionit muskulor e përmirëson mirëqenien e përgjithshme.
Konsultimi me profesionistë të shëndetit mendor: Nëse dridhjet janë të shpeshta dhe shqetësuese, është e rëndësishme të kërkoni ndihmë profesionale për të adresuar shkaqet themelore të stresit.
Në shumicën e rasteve, dridhjet e duarve të shkaktuara nga stresi janë të përkohshme dhe menaxhohen me ndryshime në stilin e jetesës dhe teknika të relaksimit. Nëse simptomat vazhdojnë ose përkeqësohen, është e rëndësishme të konsultoheni me një mjek për të përjashtuar shkaqe të tjera mjekësore.

UBT do të ndajë çmimin më të lartë institucional për Tony Clement

Rektori Hajrizi merr pjesë në Javën Ndërkombëtare të Bashkëpunimit Akademik në TU-Sofia të Bullgarisë

Rektori Hajrizi takon drejtuesit e Interporto S.p.A për partneritet në logjistikë dhe infrastrukturë

UBT afron Kosovën me qendrat kërkimore më të avancuara në Evropë

Rektori Hajrizi në Itali: Viziton Bologna Business School, drejt bashkëpunimeve akademike dhe shkencore

Shkenca, teknologjia dhe arsimi i lartë në qendër të vizitës zyrtare të Rektorit Hajrizi në Itali

UBT forcon partneritetet globale përmes bashkëpunimit me Universitetin Muş Alparslan nga Turqia

UBT nis kampanjën për maturantët e Preshevës, Bujanocit dhe Medvegjës – Fillimi i një rruge drejt suksesit akademik

Kurti pyetet për ngërçin institucional, flet për projektin e banimit në Podujevë
Të kërkuara
-
Lajmet1 month ago
Studentët e Psikologjisë në UBT zhvilluan një vizitë studimore në qendrën psikologjike “Radix” dhe Asociacionin Kosovar për Psikoterapi Trupore
-
Lajmet nga UBT3 weeks ago
Profesori, Arsim Hajdari, doktoron me temën “New Perspective of Biological Therapy in Treatment of Age-Related Macular Degeneration”
-
Lajmet nga UBT3 months ago
Profesorët Besnik Skenderi, Safet Zejnullahu, Diamanta Skenderi dhe Ferid Selimi publikojnë punimin shkencor mbi AI në arsim
-
Kulturë2 months ago
Shkëlqeu me rolin e tij në ‘Kontesha Arduini’, intervistë me Mirsad Ferati