Lajmet

Albin Kurti: BE sot nuk është Evropë

Kryeministri Kurti: Gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor janë në Evropë, por BE-ja akoma nuk është Evropë.

Published

on

Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, deklaroi sot në Samitin e gjashtë shteteve të Ballkanit Perëndimor se Bashkimi Evropian ende s’është Evropë, duke përmendur me këtë rast mospërfshirjen e Ballkanit Perendimor.

“Pjesa e parë ka të bëjë me shndërrimin e Bashkimit Evropian në Evropë”.

“Siç e dimë, shtatëdhjetë e një vite më parë, mes vuajtjeve të mëdha, shkatërrimit, armiqësisë dhe mosbesimit të krijuar nga Lufta e Dytë Botërore, është publikuar Deklarata Schuman dhe ka lindur një ide e guximshme; ideja e bashkëpunimit nëpërmjet institucioneve të përbashkëta. Kjo ide lulëzoi dhe çoi në krijimin e tregut më të madh të lirë në botë, duke bashkuar më shumë se 500 milionë njerëz në një Bashkim Evropia”.

“Megjithatë, edhe pse është zgjeruar në masë të madhe, BE-ja sot nuk është Evropë. Shqipëria, Kosova, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut, Bosnja e Hercegovina dhe Serbia mbeten jashtë BE-së”.

“Gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor janë në Evropë, por BE-ja akoma nuk është Evropë”./UBTNEWS

Fjala e kryeministrit Kurti sot ne Tiranë në Samitin e gjashtë shteteve të Ballkanit Perëndimor:

“White Paper” për Agjendën për Ballkanin Perëndimor 2030

I nderuari Kryeministër i Shqipërisë, z. Rama,

I nderuari Komisioner i BE-së, z. Varhelyi,

Të nderuar liderë nga vendet fqinje dhe rajoni,

Kryeministër Rama, ju faleminderit për organizimin e këtij samiti dhe që na mblodhët të gjithëve, në të vërtetë, ne duhet të takohemi më shpesh dhe të bisedojmë më shumë.

E di që i kemi 5 minuta për prezantim, prandaj do të përpiqem të flasë shkurtimisht. Fjalën time do ta ndajë në tri pjesë, ku pjesa e fundit përfundon me një propozim për bashkëpunim të ardhshëm mes vendeve tona.

Pjesa e parë ka të bëjë me shndërrimin e Bashkimit Evropian në Evropë.

Siç e dimë, shtatëdhjetë e një vite më parë, mes vuajtjeve të mëdha, shkatërrimit, armiqësisë dhe mosbesimit të krijuar nga Lufta e Dytë Botërore, është publikuar Deklarata Schuman dhe ka lindur një ide e guximshme; ideja e bashkëpunimit nëpërmjet institucioneve të përbashkëta. Kjo ide lulëzoi dhe çoi në krijimin e tregut më të madh të lirë në botë, duke bashkuar më shumë se 500 milionë njerëz në një Bashkim Evropian.

Megjithatë, edhe pse është zgjeruar në masë të madhe, BE-ja sot nuk është Evropë. Shqipëria, Kosova, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut, Bosnja e Hercegovina dhe Serbia mbeten jashtë BE-së.

Gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor janë në Evropë, por BE-ja akoma nuk është Evropë.

Pjesa e dytë ka të bëjë me faktin që modeli ynë aktual i angazhimit duhet të ndryshojë.

Qasja aktuale ndaj bashkëpunimit rajonal ndikohet negativisht nga mosmarrëveshjet politike që e kanë penguar bashkëpunimin dhe i kanë ngritur dyshimet dhe pasiguritë në lidhje me të ardhmen. Për t’i zgjidhur këto probleme, ne së pari duhet ta pranojmë hapur burimin e tyre, pa ekuivoke ose finesë.

Refuzimi i Serbisë për ta njohur pavarësinë e Kosovës është pengesë e vazhdueshme ndaj bashkëpunimit rajonal. Kosova nuk mund të angazhohet në iniciativa që janë të përshtatura për ta mohuar statusin e Kosovës si shtet sovran dhe i pavarur; ne do të angazhohemi vetëm si të barabartë.

Në kuadër të Marrëveshjes për Tregti të Lirë të Evropës Qendrore (CEFTA), Kosova vazhdimisht është trajtuar në mënyrë të pabarabartë dhe të padrejtë. Në formën e saj aktuale, CEFTA nuk mund ta përgatisë rajonin për anëtarësim në BE. Kemi nevojë për përmirësim dhe përshpejtim.

Në kuadër të Këshillit për Bashkëpunim Rajonal (RCC), për shkak të mosnjohjes së Kosovës nga Serbia, të gjitha iniciativat shndërrohen në mosmarrëveshje në lidhje me terminologjinë. Duke i pasur parasysh këto fakte, nuk mund të pretendojmë që iniciativat e ardhshme do t’i zgjidhin pengesat aktuale, përveç nëse e ndërrojmë kornizën aktuale të bashkëpunimit.

Për më tepër, korniza aktuale nuk i adreson çështjet që ndërlidhen me pjesëmarrjen demokratike, ballafaqimin me të kaluarën, luftën kundër korrupsionit, llogaridhënien nga qeveria, pavarësinë e gjyqësorit dhe lirinë e medias.

Kjo më sjell në pjesën e fundit, e cila është rruga që e kemi përpara.

Për të ecur përpara na duhet një kornizë e re bashkëpunimi, e cila bazohet në vlera të përbashkëta dhe në një zotim për një sërë parimesh thelbësore. Kjo kornizë e re do të quhej Marrëveshja e Evropës Juglindore për Tregti të Lirë – ose SEFTA.

SEFTA do t’i përfshinte vendet e Ballkanit Perëndimor si anëtarë të barabartë me të drejta të barabarta, bazuar në një marrëdhënie të veçantë me BE-në, të ngjashme me marrëveshjen e Zonës Ekonomike Evropiane (EEA).

Pas krijimit të SEFTA-s, BE-ja, përmes një marrëveshje me SEFTA-në, do të zgjerojë katër liritë e BE-së – lëvizjen e lirë të mallrave, shërbimeve, personave dhe kapitalit – në të gjithë vendet e SEFTA-s.

Kjo marrëveshje do të modelohet në Marrëveshjen aktuale EFTA-EEA e cila do të parashikonte që Ballkani Perëndimor dhe BE të ecnin përpara së bashku duke u bazuar në legjislacionin e BE-së.

Marrëveshja do të kishte një strukturë të ngjashme institucionale të modeluar rreth EEA-së që do të përbëhej nga Këshilli, Komiteti i Përbashkët, Gjykata, Sekretariati dhe autoriteti i Mbikëqyrjes, ndër të tjera.

Marrëveshja do t’i përgjigjej gjithashtu “Planit të Investimeve Ekonomike të BE-së për Ballkanin Perëndimor”, i cili synon të mobilizojë deri në 9 miliardë euro në fonde në këtë dekadë.

Duke pasur parasysh mungesën e gatishmërisë dhe ekspertizës brenda rajonit, marrëveshja me BE-në do të parashikonte një mekanizëm mbikëqyrjeje, të drejtuar dhe operuar në kuadër të Bashkimit Evropian për të siguruar që të gjithë anëtarët e respektojnë marrëveshjen; kjo është thelbësore nëse do të kemi një treg të përbashkët që funksionon në mënyrë të drejtë dhe parimore.

BE-ja dhe Ballkani Perëndimor do të mund të zhvillonin një samit të veçantë në vitet 2024 dhe 2027 për ta vlerësuar nivelin e gatishmërisë për anëtarësim të plotë në BE.

Republika e Kosovës është e interesuar të anëtarësohet në BE dhe të kontribuojë në rritjen e saj të vazhdueshme. E mirëpresim mundësinë për të punuar ngushtë me të gjithë fqinjët tanë rajonalë në lehtësimin e anëtarësimit tonë kolektiv në BE. Propozimi ynë është i guximshëm, por të tilla janë edhe ëndrrat e qytetarëve tanë. Ne jemi të bindur që nëse ecim së bashku në këtë rrugë, atëherë do të jemi në gjendje të adresojmë shumë sfida dhe të arrijmë objektivin tonë të përbashkët.

Lajmet

Nga 18 vjet burgim për Ilir dhe Rrahim Abdullahun për vrasjen e policit Triumf Riza

Published

on

By

Gjykata Themelore në Prishtinë ka shpallur të premten aktgjykimin dënues ndaj Ilir dhe Rrahim Abdullahut, duke i dënuar me nga 18 vjet burgim secilin për vrasjen e zyrtarit policor, Triumf Riza. Kryetari i trupit gjykues, Avni Syla, bëri të ditur se gjykata i shpalli të akuzuarit fajtorë për kryerjen në bashkëkryerje të veprës penale “Vrasje e rëndë”, bazuar në aktakuzën e Prokurorisë Speciale.

Sipas vendimit të gjykatës, Ilir Abdullahut i është vazhduar masa e paraburgimit deri në plotfuqishmërinë e aktgjykimit, ndërsa e njëjta masë e paraburgimit i është caktuar edhe Rrahim Abdullahut. Gjatë seancës së shpalljes së vendimit, në sallë ishte i pranishëm vetëm i akuzuari Ilir Abdullahu i shoqëruar nga avokati i tij, Ramë Dreshaj, ndërsa Rrahim Abdullahu mungoi dhe u përfaqësua nga avokatja Agnesa Salihu. Në seancë mungoi po ashtu edhe prokurorja e rastit, Arbëresha Shala.

Zyrtari policor Triumf Riza u vra më 30 gusht të vitit 2007 në lagjen “Dardania” në Prishtinë. /Ekonomia Online/

Continue Reading

Lajmet

AKB: Nga 7.16 miliardë euro remitanca në pesë vjet e gjysmë

Published

on

By

Aleanca Kosovare e Bizneseve (AKB) ka shprehur shqetësimin për mënyrën se si po shfrytëzohet kapitali i diasporës në vend, duke vlerësuar se dërgesat e mërgimtarëve po mbeten kryesisht të orientuara drejt shpenzimeve të përditshme dhe sektorit të ndërtimit, në vend se të kanalizohen në zhvillimin e industrisë dhe prodhimit vendor.

Sipas një vlerësimi të kësaj organizate, gjatë periudhës nga viti 2021 deri në qershor të vitit 2026, Kosova ka pranuar gjithsej rreth 7.16 miliardë euro remitanca, prej të cilave rreth 80 për qind ose afro 5.73 miliardë euro janë shpenzuar në konsum, patundshmëri dhe ndërtim. Ndërkohë, vetëm 2 për qind e këtij kapitali, që përkthehet në rreth 143 milionë euro, është investuar në biznes, industri dhe prodhim, kurse 18 për qind e mbetur ka shkuar në destinime të tjera.

Të dhënat e prezantuara nga AKB-ja tregojnë një trend të vazhdueshëm të rritjes së dërgesave të diasporës ndër vite, duke filluar nga 1.15 miliardë euro në vitin 2021, 1.22 miliardë euro në vitin 2022, 1.33 miliardë euro në vitin 2023 dhe 1.35 miliardë euro në vitin 2024.

Kjo rritje ka vazhduar edhe në vitin 2025, kur remitancat arritën në 1.4 miliardë euro, ndërsa vetëm në gjashtëmujorin e parë të vitit 2026 në vend kanë hyrë rreth 690.7 milionë euro. Pavarësisht këtij potenciali të lartë financiar, AKB-ja vlerëson se këto mjete nuk po arrijnë të shndërrohen në motor të zhvillimit ekonomik përmes hapjes së fabrikave të reja apo rritjes së eksporteve.

Për ta ndryshuar këtë gjendje, AKB-ja i ka bërë thirrje Qeverisë së Kosovës që të hartojë një strategji të posaçme për orientimin e kapitalit të mërgatës drejt sektorëve prodhues, teknologjisë dhe eksportit.

Kryetari i kësaj organizate, Agim Shahini, ka kërkuar nga institucionet që të krijojnë një klimë më të favorshme investuese përmes garantimit të sigurisë juridike, ofrimit të lehtësirave fiskale dhe zbatimit të politikave konkrete mbështetëse, duke theksuar se vendi ka nevojë për investime që gjenerojnë fabrika dhe vende të reja pune, e jo vetëm mjete për konsum. /E.A/

 

 

 

Continue Reading

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 20 nëntor 1992-1998?

Published

on

By

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1992-1998.

20 nëntor 1992

Aksion i suksesshëm i “Rilindjes” për shkollën shqipe në Kosovë

Aksioni i gazetës “Rilindja”, që botohet në Zvicër, “Ne për shkollën shqipe” që u organizua për bashkatdhetarët tanë në Perëndim dhe qytetarët e disa shteteve perëndimore, ka arritur rezultate të mira. Siç informon Këshilli për organizimin e këtij aksioni deri më 18 nëntor janë tubuar 237.453 franga zvicerane, 88.932 marka gjermane dhe një sasi e konsiderueshme e materialit tjetër shkollor. Aksionin e “Rilindjes”, përveç punëtorëve tanë në botë, e përkrahën edhe qytetarë e institucione të shumta të Zvicrës, Gjermanisë, Austrisë e të tjerë.

Këto mjete do të sillen në Republikën e Kosovës si formë e ndihmës dhe kontributit për arsimin shqip të Republikës sonë, ndërsa destinimi do të përcaktohet nga lidhja e arsimtarëve shqiptarë “Naim Frashëri”, me seli në Prishtinë.

 

20 nëntor 1993 

Halil Latifi vdiq nga tortura e policisë në Shkup

Halil Latifi nga fshati Gërçec i Shkupit, vdiq në një klinikë të spitalit të Shkupit pas plagëve që ia kishin shkaktuar policët maqedonas në stacionin e policisë në kuartin Karposh të Shkupit.

Ai u arrestua më 16 nëntor me pretekst të kërkimit të armës, në organet e punëve të brendshme në komunën Karposh të Shkupit dhe pasi u rrah dhe u maltretua rëndë vdiq nga plagët e rënda trupore. Këtë e vërtetoi edhe mjeku që bëri obduksionin në Klinikën Kardiovaskulare të Fakultetit të Mjekësisë në Shkup.

Halil Latifi u mor në polici më 16 të këtij muaji dhe tërë natën u rrah në stacionin e policisë. Pas presioneve të njëpasnjëshme, ai i shkroi një letër familjes së vet dhe u tregoi se ku e ka fshehur pushkën automatike. Me këtë letër policët shkuan më 17 nëntor, bastisën shtëpinë e tij dhe morën pushkën automatike së bashku me 20 fishekë.

Për shkak të plagëve të rënda, Halili pastaj u dërgua në spitalin kardiovaskular të Fakultetit të Mjekësisë në Shkup, ku vdiq.

Halil Latifi u varros dje në fshatin e tij në Gërçec të Shkupit.

Ministria e Punëve të Brendshme të Maqedonisë, në një komunikatë zyrtare, siç njofton gazeta “Bujku” njoftoi për vdekjen e Halil Latifit nga infarkti!”

Ndërsa Partia për Prosperitet Demokratik, në një komunikatë të saj kritikoi policinë dhe personelin mjekësor për këtë vdekje misterioze, siç e cilësoi PPD-ja.

20 nëntor 1995

Sali Berisha: Nuk ka paqe në Ballkan pa zgjidhjen e çështjes së Kosovës

Integrimi i Shqipërisë në Komunitetin Evro-Atlantik përbën synimin strategjik të politikës së jashtme të Shqipërisë dhe përbën një çështje të interesit jetik për Shqipërinë, tha presidenti i Republikës së Shqipërisë, zoti Sali Berisha, duke përshëndetur Konferencën paqësore të stabilitetit në Ballkan që u mbajt në Tiranë, njoftoi TVSH.

Duke folur për rolin dhe rëndësinë e Shqipërisë në Partneritetin për Paqe, presidenti Berisha theksoi se programi ofron një mundësi të mrekullueshme për të mësuar, por stacioni i fundit i tij mbetet anëtarësimi i Shqipërisë në Aleancë dhe ky është vullneti i Shqipërisë.

Ndërsa, duke folur për bashkëpunimin me Aleancën, Berisha tha se Shqipëria i ka ofruar Aleancës bazat e saj aeroportuale për misionet e saj që synojnë vendosjen e paqes në ish-Jugosllavi.

Në vazhdim, z.Berisha foli për rëndësinë që kanë bisedimet për paqe në Dejton dhe theksoi, ndër të tjera, se paqja duhet të jetë e drejtë dhe e qëndrueshme.

Asnjë paqe e arritur në ish-Jugosllavi nuk mund të jetë e tillë në qoftë se ajo nuk ofron një zgjidhje për çështjen e Kosovës shtoi Berisha, për të theksuar se lënia në një anë e këtij problemi do të sillte një rrezik permanent shpërthyes për Jugun e Ballkanit dhe më gjerë. Përfshirja e Kosovës në agjendën e Grupit të Kontaktit do të ishte një veprim largpamës nga ana e Fuqive të Mëdha. Kushtëzimi i masave ndëshkuese ndaj Beogradit me normalizimin e jetës në Kosovë dhe me arritjen e një marrëveshjeje me udhëheqjen legjitime të Kosovës për statusin e Kosovës, do të ishte leva më efikase në duart e komunitetit ndërkombëtar, theksoi ndër të tjera, presidenti Berisha. Pasi theksoi se Shqipëria është kundër ndryshimit të kufijve me forcë, ai tha se Shqipëria me politikën e saj në rajon është shndërruar në një faktor të rëndësishëm stabiliteti për Ballkanin dhe do të vazhdojë të mbetet e tillë, por në qendër të veprimtarisë së saj diplomatike, të përpjekjeve të saj, do të mbetet çështja e Kosovës. Zgjidhja e saj i kthen të drejtat njerëzore dhe kombëtare, që u takojnë 2 milionë shqiptarëve që jetojnë në trojet e tyre që nga lashtësia e hershme deri më sot. Por, shtoi Berisha, kjo zgjidhje ka gjithashtu rëndësi jetike për të ardhmen e gjithë rajonit, pasi eliminon vatrën më të rrezikshme të destabilizimit, që mund të shkaktohet nga dhuna serbe, theksoi, ndër të tjera, presidenti Berisha.

 

20 nëntor 1996

Një mjek amerikan dëshiron të punojë vullnetarisht në Kosovë

Përkundër bllokadave të regjimit okupues në afrimin e ndihmës shëndetësore popullatës shqiptare, falë angazhimit tonë e vërteta për gjendjen në Kosovë po depërton në botë dhe po bën që gjithnjë e më shumë njerëz ta njohin drejt çështjen e Kosovës dhe të ndihmojnë në zgjidhjen e drejtë të saj, tha dr. Alush Gashi, këshilltar për Shëndetësi i kryetarit Rugova.

Ai tha se një rast të tillë shënon gjesti i dr. Robert Vudsit, specialist i otorinolaringologjisë nga Kentaki (SHBA), i cili shprehu dëshirën që të angazhohet në mënyrë vullnetare për të ndihmuar popullin e Kosovës.

Në një njoftim me shkrim ai bëri të ditur gatishmërinë e tij që të punojë falas në rrjetin humanitar në Kosovë dhe në këtë mënyrë të japë kontributin e tij në mbrojtjen shëndetësore të popullit në Kosovë, duke ndihmuar kështu dhe duke përkrahur kolegët e tij shqiptarë që punojnë në kushte tjete të rënda.

Pas pushtimit të Kosovës dhe largimit me dhunë të mjekëve shqiptarë nga vendet e tyre të punës, mbrojtja shëndetësore e popullit të Kosovës u rrezikua në tejmasë. Shqiptarët në masë të madhe refuzojnë shërbimet e mjekëve joprofesionsitë serbë të instaluar në institucionet shëndetësore të pushtuara. Ndërsa shërbimet mjekësore në ordinancat private kryesisht janë të shtrenjta dhe të papërballueshme për popullatën. Një numër i mjekëve shqiptarë ndërkaq, në pamundësi të ushtrimit të profesionit të tyre, janë larguar nga Kosova në kërkim të kushteve më të mira të punës.

Gjesti i mjekut amerikan, i parë në këtë prizëm, është një gjest i vullnetit të mirë.

 

20 nëntor 1997

Ambasadorit shqiptar në Londër iu refuzua kërkesa për azil politik

Prishtinë, 20 nëntor (QIK)

Masmediat e huaja, duke u mbështetur në një komunikatë të Ministrisë së Punëve të Jashtme të Britanisë së Madhe, njoftuan mbrëmë se Londra ka refuzuar kërkesën për azil politik të ambasadorit të Shqipërisë në Londër, Pavli Çesku dhe të një diplomati tjetër shqiptar.

  1. Çesku, me vendimin e qeverisë së re të Shqipërisë, është ndërruar nga ky post, por ai ka refuzuar të kthehet në Shqipëri.

Ditë më parë, mediat njoftuan edhe për probleme në ndërrimin e ambasadorit të Shqipërisë në Zvicër, ku kryesi i kësaj detyre, Skender Buçpapaj, ka refuzuar t’ia dorëzojë detyrën pasardhësit të tij.

 

 20 nëntor 1998

Malishevë: Bora dhe të ftohtit rrezikojnë jetën e shumë banorëve

Prej mbrëmë në komunën e Malishevës po bie borë pa ndërprerë. Në viset kodrinore malore trashësia e saj ka arritur deri në 30 cm.

Reshjet e borës e kanë vështirësuar edhe më shumë gjendjen edhe ashtu shumë të rëndë të mijëra banorëve të kësaj komune, të cilët gjenden jashtë vendbanimeve të veta ose janë kthyer pranë gërmadhave të shtëpive të tyre, të djegura e të shkatërruara gjatë ofensivave të forcave serbe.

Komisioni për Informim i Degës së LDK-së së Malishevës bën të ditur se mungesa e ushqimit të mjaftueshëm, e veshmbathjes, e shërbimeve mjekësore dh e ilaçeve e rrezikojnë jetën e shumë banorëve të komunës së Malishevës, sidomos të fëmijëve të vegjël, të lehonave dhe të sëmurëve.

 

 

Continue Reading

Lajmet

Lista Studentore synon t’i rishqyrtojë marrëveshjet me Kosovën, BE-ja thotë se Serbia duhet t’i zbatojë

Published

on

By

Lista Studentore paralajmëron se do të shqyrtojë kushtetutshmërinë e marrëveshjeve të arritura në dialogun e Brukselit. Prishtina, ndërkohë, thotë se normalizimi i marrëdhënieve fillon me pranimin e realitetit.

“Kosova është shtet i pavarur dhe sovran dhe pavarësia e saj është e pakthyeshme”, thuhet në përgjigjen e Ministrisë së Punëve të Jashtme dhe Diasporës së Kosovës për Radion Evropa e Lirë (REL).

Lista Studentore fitoi zgjedhjet në Serbi, duke mundur Partinë Përparimtare Serbe, e cila kishte qenë në pushtet për 14 vjet.

Në pjesën e programit kushtuar interesave kombëtare, Lista Studentore thotë se do ta kundërshtojë pavarësinë e Kosovës dhe se nuk do ta lejojë anëtarësimin e saj në organizata ndërkombëtare.

Me pranimin e Marrëveshjes për rrugën drejt normalizimit të marrëdhënieve në vitin 2023, Serbia u zotua se nuk do ta kundërshtonte anëtarësimin e Kosovës në organizata ndërkombëtare.

Palët u pajtuan edhe për planin e zbatimit të marrëveshjes. Marrëveshja parasheh që Kosova dhe Serbia të respektojnë integritetin territorial të njëra-tjetrës dhe t’i njohin simbolet kombëtare të njëra-tjetrës.

Lista Studentore paralajmëron gjithashtu se do t’i ndjekë penalisht të gjithë “përfaqësuesit përgjegjës të regjimit për të gjitha veprat e mundshme penale që lidhen me lidhjen dhe zbatimin e marrëveshjeve antikushtetuese në dëm të Serbisë”.

 

Çfarë thotë BE-ja?

Bashkimi Evropian, që ndërmjetëson dialogun mes Prishtinës dhe Beogradit, thotë se Serbia mbetet e detyruar t’i respektojë zotimet që ka marrë në dialog edhe pas ndryshimit të pushtetit.

“Rezultatet e zgjedhjeve parlamentare në Serbi nuk i ndryshojnë bazat e dialogut të ndërmjetësuar nga BE-ja dhe as detyrimet që kanë marrë përsipër palët”, tha një zëdhënës i BE-së në një deklaratë për REL-in pas fitores së Listës Studentore.

BE-ja pret që Serbia të vazhdojë të angazhohet në mënyrë konstruktive në dialog, t’i përmbushë detyrimet e saj dhe të ndihmojë në normalizimin e marrëdhënieve me Kosovën.

Beogradi ende nuk e njeh pavarësinë e Kosovës. Që nga fillimi i dialogut më 2011, palët kanë arritur dhjetëra marrëveshje për çështje si liria e lëvizjes, integrimi i gjyqësorit dhe i policisë, energjia elektrike, telekomunikacioni, njohja e diplomave dhe statusin e komunitetit serb në Kosovë.

 

Çfarë thotë Kosova?

Ministria e Punëve të Jashtme dhe e Diasporës e Kosovës tha për Radion Evropa e Lirë se normalizimi i plotë i marrëdhënieve me Serbinë mund të arrihet vetëm nëse njohja e ndërsjellë është në qendër të procesit.

“Vetëm mbi këtë bazë mund të ndërtohen marrëdhënie evropiane të fqinjësisë së mirë. Mbetemi të përkushtuar ndaj një dialogu që ndihmon në arritjen e këtij qëllimi dhe i mundëson rajonit t’i kapërcejë tensionet e përsëritura dhe të ecë drejt paqes së qëndrueshme dhe bashkëpunimit të vazhdueshëm”, tha Ministria.

Sipas Ministrisë, qëndrimi i Listës Studentore ndaj Kosovës mund t’i thellojë ndasitë që dialogu synon t’i kapërcejë.

“Premtimi i Listës Studentore për ripërtëritjen politike të Serbisë tingëllon jobindës kur programi i saj shpreh zyrtarisht të njëjtat ambicie territoriale që karakterizuan politikën e qeverisë së mëparshme ndaj Republikës së Kosovës. Ata e konsiderojnë vendin tonë pjesë të Serbisë, e përcaktojnë shprehimisht këtë si objektiv politik dhe premtojnë se do ta bllokojnë anëtarësimin tonë në organizata ndërkombëtare”, thuhet në përgjigjen e Ministrisë.

Petrov thotë se anulimi i marrëveshjeve që Serbia ka zbatuar është pothuajse i pamundur

Kryetari i Gjykatës Kushtetuese të Serbisë, Vlladan Petrov, tha në një përgjigje me shkrim për Radion Evropa e Lirë se, sipas tij, është pothuajse e pamundur të rikthehet gjendja para zbatimit të marrëveshjeve që Serbia ka arritur me Kosovën.

Petrov, i cili theksoi se po shprehte mendimin e tij personal, tha se Serbia do të kishte bazë kushtetuese për t’u tërhequr në mënyrë të njëanshme nga dialogu vetëm nëse Gjykata Kushtetuese do ta ndryshonte qëndrimin e vitit 2014 dhe do t’i trajtonte marrëveshjet si traktate ndërkombëtare.

Në vitin 2014, Gjykata Kushtetuese e Serbisë hodhi poshtë kërkesën për të shqyrtuar kushtetutshmërinë dhe ligjshmërinë e Marrëveshjes së Parë të Brukselit. Gjykata e cilësoi atë marrëveshje politike, pa statusin e një traktati ndërkombëtar.

“Por, e përsëris, cilado qoftë natyra e tyre, Republika e Serbisë i ka zbatuar plotësisht prej kohësh, ndaj natyrshëm shtrohet pyetja se çfarë pasojash konkrete mund të sillte një vendim i tillë, edhe po ta marrim si hipotezë”, tha Petrov.

Pas fitores në zgjedhje, përfaqësuesit e Listës Studentore kërkuan dorëheqjen e disa drejtuesve të institucioneve, përfshirë Petrovin.

 

Cili është qëllimi i rishqyrtimit të marrëveshjeve?

Bogolub Millosavleviq, profesor i së drejtës kushtetuese në Serbi, thotë se ende nuk është e qartë se si do t’i rishqyrtojë Lista Studentore marrëveshjet e arritura në dialogun me Kosovën dhe çfarë synon të arrijë me këtë rishqyrtim.

“Nuk besoj se do të ndërmerrej ndonjë hap që bie ndesh me synimet dhe planet e Listës Studentore për t’u afruar me Bashkimin Evropian. Rishqyrtimi [i marrëveshjeve në kuadër të dialogut për normalizimin e marrëdhënieve me Kosovën] duhet të ketë një qëllim, sepse pushteti i mëparshëm ka bërë gjithfarë gjërash”, tha ai për REL-in.

Dushan Janjiq, nga Forumi i Beogradit për Marrëdhënie Etnike, e sheh paralajmërimin për rishqyrtimin e kushtetutshmërisë së marrëveshjeve si një thirrje për partneritet me BE-në dhe për një minimum respekti. Ai nuk pret që Lista Studentore t’i drejtohet Gjykatës Kushtetuese të Serbisë.

Nga pikëpamja kushtetuese, Janjiq thotë se Kosovës dhe Serbisë do t’u shërbente një pauzë në dialog për të krijuar kushtet për partneritet dhe për ta vazhduar dialogun mbi baza të reja.

“Të mos nxitojmë. Le t’i hedhim themelet për vazhdimin e dialogut”, tha Janjiq. Sipas tij, vendimi i Gjykatës Kushtetuese i vitit 2014 mbetet në fuqi, pasi askush nuk mund ta rishqyrtojë.

Artan Muhaxhiri, analist politik nga Prishtina, e cilëson qëndrimin e Listës Studentore ndaj Kosovës si një “narrativë populiste” që bie ndesh me synimet e Serbisë për t’u afruar me BE-në.

Sipas Muhaxhirit, Lista Studentore ka mundësi të sjellë “ndryshime thelbësore pozitive në shoqërinë serbe”. Por, ai thotë se Lista do ta humbiste këtë mundësi nëse zgjedh të “hyjë në një betejë irracionale dhe të humbur paraprakisht për ta ndryshuar historinë në kontekstin e Kosovës”.

“Suksesi i ideve të tyre përparimtare për transformimin emancipues politik dhe sociokulturor të Serbisë do të varet nga sa realiste do të jetë qasja e tyre ndaj proceseve më të vështira dhe më delikate. Marrëdhëniet me Kosovën do të duhej të ishin ndër përparësitë kryesore”, tha ai për REL-in.

Muhaxhiri i sheh zgjedhjet presidenciale në Serbi, që duhet të mbahen deri në fund të vitit, si shpjegimin e vetëm për qëndrimin e deritanishëm të Listës Studentore ndaj Kosovës.

Sipas tij, dialogu nuk mund të vazhdojë nëse Lista Studentore nuk e ndryshon qasjen ndaj Kosovës. /REL/

 

Continue Reading

Të kërkuara