Lajmet

8% e kosovarëve të prekur me diabet, diagnostikimi në faza të vonshme

Sëmundja e diabetit ndër më t1% përhapurat në vendin tonë.

Published

on

Rreth 8 për qind e njerëzve në Kosovë vuajnë nga sëmundja kronike e diabetit, ndërsa lloji më i përhapur i kësaj sëmundje është TIP-2. Me qëllim që të ofrohen medikamente më të përshtatshme për trajtim të diabetit tani po punohet edhe në zgjerimin e barnave të listës esenciale për këtë sëmundje.

Drejtoresha e Klinikës së Endokrinologjisë, Merita Emini-Sadiku u shpreh se mbi 90% e pacientëve në këtë klinikë u takojnë atyre me diabet, ndërsa deri në 900 pacientë në vit marrin trajtim spitalor për këtë sëmundje. Sipas saj, sëmundja e diabetit, që ndryshe njihet si e sheqerit, është ndër sëmundjet më të përhapura në vendin tonë.

“Në Klinikën e Endokrinologjisë dominojnë pacientët me diabet, mbi 90% janë pacientë që kanë sëmundje me sheqerin, kryesisht me diabet TIP 2, diku 95 % të atij 90%, pjesa tjetër e kemi diabetin e të rinjve që kanë qenë një kohë mosha fëmijërore që vazhdojnë edhe në moshë të pjekur ta kenë diabetin. Po ashtu kemi diabet gistacional dhe forma të tjera shumë të rralla. Diabeti TIP 2 dominon si në tërë botën edhe në Kosovë , ne si klinikë i kemi 800-900 pacientë brenda vitit, ndërsa rreth 12 mijë vizita specialistike që realizohen në dy ambulanca specialistike ku çdo ditë nga 4 endokrinologë japin shërbime për popullatën… Është shumë e përhapur një prej sëmundjeve kronike me numër më të madh në vend pas sëmundjeve kardovaksulare, nga sëmundjet kronike është diabeti, nuk është çudi që mbi 60% e pacientëve tanë kanë komplikime kardiovaskulare, mbi 50% probleme neurologjike, ky është një shqetësim sepse këta pacientë janë të predispozuar për të pas ulçera të këmbëve edhe këta pacientë mund të përfundojnë në kirurgji vaskulare”, theksoi ajo.

Në Kosovës pacientët me diabet kryesisht ata të TIP-it 1 ende nuk marrin trajtim me pompa insulinike, ndërsa shiritat për matjen e glikemisë ende nuk janë siguruar nga institucionet shtetërore, por pacientët detyrohen t’i sigurojnë vetë.

Endokrinologia Emini-Sadiku thotë se Klinika e Endrokrinologjisë pranë QKUK-së ofron kushte për trajtim të kësaj sëmundje.

“Ne ende në Kosovë nuk kemi trajtimin me pompa insulinike për pacientët që janë të rinjtë me diabet TIP 1, nuk kemi sigurim të shiritave për matjen e glikemisë kjo i kushton edhe shtetit sepse diabeti është sëmundje e kushtueshme, mirëpo së paku tu lehtësohet gjendja disa kategorive të cilat janë më vulnerabile moshat e shtyra tu jepen shirita nga qeveria apo komuna. T’u lehtësohet gjendja”, vijoi ajo.

Trajtimi me insulina është gjithmonë prezent, ndërsa trajtimet e tjera me medikamente siç janë për shembull sot në botë që u jepet shumë përkrahjes dhe GLP.

Kryetari i Shoqatës së Endokrinologëve dhe Diabetologëve, Bardhyl Gashi u shpreh se deri 15% e pacientëve në Kosovë që vuajnë nga diabeti janë të varur nga insulinat. Gashi tregon se në vendin tonë diagnostikimi i kësaj sëmundjeje bëhet në faza më të vonshme, prandaj thekson nevojën për edukim dhe vetëdijesim rreth diabetit.

“Diabeti është një sëmundje kronike e cila është e shprehur deri në 10% të popullatës duke u nisur prej asaj që në Kosovë jemi moshë e re dhe në Kosovë e kemi diku rreth 8%… Diku 10 apo 15% e të sëmurëve që janë me diabet tek ne janë të varur prej insulinës. Po ashtu, kemi edhe pacientë me diabet TIP 1, numrin e saktë nuk e di sa është, por kemi edhe shumë prej tyre…. Pacientët vijnë zakonisht pas një kohe të gjatë që e kanë diabetin kur fillon me humb peshë, apo kur paraqiten disa simptoma që janë të padurueshme si etja, urinimi i shtuar edhe ata kanë oreksin e shtuar”, theksoi ai.

Sipas Gashit, pacientët që ballafaqohen me sëmundjen e sheqerit marrin trajtim meritor, derisa insulinat sigurohen falas nga shteti. Ai thekson se po punojnë për zgjerimin e barnave nga lista esenciale për trajtim të kësaj sëmundje.

“Shumica marrin trajtim meritor për arsye se ne në kuadër të QKUK në Prishtinë kemi edhe ambulanta specialistike ku vijnë dhe vizitohen pacientët dhe aty mjekohen dhe po ashtu edhe në qytetet e tjera janë të organizuar mirë… Nga komunikimet me pacientë e di që furnizimi me insulina është i mirë… edhe antibiotik oral kanë një sasi që janë në listën esenciale, por ne jemi duke punuar që atë listë esenciale ta zgjerojmë edhe më tepër… Po punojmë që ta zgjerojmë listën e antidiabetikëve oralë që të kenë edhe disa preparate që kanë dalë të reja që të mund t’i fusim në listën esenciale edhe pse e dimë që diabeti nuk është problem si diabet, por problemi kryesor është komplikimet kronike të diabetit duke u nisur nga ajo se sulmon syrin, veshkë, zemrën, enët e gjakut dhe fijet nervore. Dhe për shkak të preventimit të invaliditetit është shumë më mirë të mjekohet me kohë diabeti se do të kemi një kosto më të lirë”, theksoi ai.

Në kuadër të Javës së Diabetit do të mbahet edhe Kongresi i Katërt i Mjekësisë Diabeti MELIT- Qasja Interdisiplinare e cila do të zgjas dy ditë dhe do të nis nga 18 nëntori 2022.

Ndryshe, diabeti apo sëmundja e sheqerit është një sëmundje kronike që karakterizohet nga rritja e nivelit të glukozës apo sheqerit në gjak dhe çrregullimi i prodhimit të insulinës. Nëse organizmi nuk ka mundësi të prodhojë insulinë kemi diabet TIP 1, ose nëse prodhimi është i pamjaftueshëm apo ka pamundësia të veprimit të insulinës në qelizat e organizmit kemi diabet TIP 2.

Për të shmangur diabetin, rekomandohet ushqimi i shëndetshëm, aktivitete fizike të përditshme dhe shmangia e pirjes së duhanit.

lajme

Ambasadori i Hungarisë në Kosovë, László Dux, sjell perspektivën diplomatike në Akademinë Verore të Shkencave Politike dhe Studimeve të Sigurisë në UBT

Published

on

By

Fakulteti i Shkencave Politike dhe Studimeve të Sigurisë në UBT ka nisur aktivitetet e Akademisë Verore 2026 në kuadër të Global UBT Fest 2026, duke mirëpritur Ambasadorin e Hungarisë në Republikën e Kosovës, László Dux, në një dialog diplomatik të nivelit të lartë me studentët dhe stafin akademik.

Aktiviteti inaugurues, i titulluar “Diplomatic Dialogue with the Ambassador of Hungary”, mblodhi studentë të Shkencave Politike, Studimeve të Sigurisë, Politikave Publike dhe Menaxhimit, të cilët patën mundësinë të diskutojnë mbi zhvillimet më të rëndësishme të politikës evropiane dhe marrëdhënieve ndërkombëtare.

Gjatë bashkëbisedimit, Ambasadori László Dux ndau perspektivën e Hungarisë mbi çështjet bashkëkohore evropiane, rëndësinë e bashkëpunimit rajonal, sfidat diplomatike në kontekstin aktual ndërkombëtar, si dhe rolin që shtetet e vogla luajnë në ndërtimin e stabilitetit dhe bashkëpunimit ndërkombëtar.

Diskutimi u karakterizua nga një atmosferë interaktive, ku studentët patën mundësinë të parashtrojnë pyetje dhe të shkëmbejnë mendime mbi proceset integruese evropiane, politikën e jashtme, sigurinë rajonale dhe sfidat gjeopolitike që ndikojnë në Evropën Juglindore.

Përmes organizimit të këtij dialogu diplomatik, UBT vazhdon të krijojë mundësi që studentët të mësojnë drejtpërdrejt nga diplomatët, vendimmarrësit dhe ekspertët ndërkombëtarë, duke lidhur njohuritë teorike me praktikën dhe realitetin e marrëdhënieve ndërkombëtare.

Akademia Verore e Fakultetit të Shkencave Politike dhe Studimeve të Sigurisë do të vazhdojë edhe gjatë ditëve në vijim me ligjërata, panele diskutimi dhe aktivitete të tjera akademike, të fokusuara në diplomaci, siguri, qeverisje dhe politika publike, me pjesëmarrjen e ekspertëve vendorë dhe ndërkombëtarë.

Continue Reading

Aktualitet

Mbrojtja e Thaçit kërkon lirim me kusht, Specialja: Vendimi merret në kohën e duhur

Published

on

By

Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë do të marrin një vendim në kohën e duhur lidhur me kërkesën e mbrojtjes së Hashim Thaçit për lirim me kusht. Lajmi është konfirmuar për Radio Dukagjinin nga zëdhënësi i Gjykatës Speciale, Michael Doyle, i cili sqaroi se trupi gjykues po e shqyrton këtë kërkesë të parashtruar më 6 korrik.

Në kuadër të kësaj kërkese, mbrojtja e ish-presidentit ka ofruar një dorëzani financiare prej 50 mijë eurosh, si dhe një varg garancish të tjera. Ndër to, Thaçi zotohet se nuk do të largohet nga territori i Kosovës, do të dorëzojë pasaportën dhe dokumentet e udhëtimit, si dhe do të përmbahet nga çdo deklaratë publike apo diskutim rreth çështjes së tij në media dhe rrjete sociale. /Radio Dukagjin/

 

 

Continue Reading

lajme

Fakulteti i Shkencave Kompjuterike dhe Inxhinierisë në UBT nis Akademinë Verore “Përtej Horizontit”

Published

on

By

Fakulteti i Shkencave Kompjuterike dhe Inxhinierisë në UBT ka nisur punimet e Akademisë Verore, e cila këtë edicion organizohet nën moton “Përtej Horizontit: AI, Dronët, Siguria dhe Quantum Computing” (Beyond the Horizon: AI, Drones, Security & Quantum Computing).

Programi pesëditor, i zhvilluar në kuadër të Global UBT Fest 2026, ka bashkuar në kampusin e UBT-së në Prishtinë studentë dhe profesorë nga universitete të vendeve të ndryshme, duke krijuar një mjedis ndërkombëtar të shkëmbimit të njohurive dhe përvojave akademike.

Akademia zhvillohet nga 13 deri më 17 korrik, ndërsa pjesëmarrësit janë të ndarë në dy grupe paralele që ndjekin të njëjtin program përgjatë gjithë javës. Aktivitetet janë konceptuar si një kombinim i ligjëratave, punëtorive praktike dhe garave, duke u ofruar pjesëmarrësve mundësinë të përballen me disa nga temat më aktuale të teknologjisë dhe inxhinierisë.

Në fokus të programit janë përdorimi i algoritmeve të Machine Learning për zbulimin e sulmeve kibernetike DDoS, aplikimi i Internetit të Gjërave (IoT) në bujqësi, robotika me Java, si dhe siguria kibernetike, e cila trajtohet përmes punëtorisë dhe garës HackBound (CTF). Pjesë e programit janë gjithashtu teknologjitë e dronëve dhe roli i tyre në operacionet moderne, si dhe zgjidhjet për menaxhimin e energjisë në mikrorrjetet inteligjente.

Krahas ligjëruesve nga UBT, në Akademi kontribuojnë edhe akademikë ndërkombëtarë, të cilët sjellin përvojën e tyre përmes ligjëratave të ftuara mbi mobilitetin ndërkombëtar, dizajnin e mbështetur nga kompjuteri (CAD) dhe projektet kërkimore. Kjo pjesëmarrje u mundëson studentëve të njihen me perspektiva nga mjedise të ndryshme akademike dhe të ndërtojnë ura bashkëpunimi përtej kufijve.

Një hapësirë e veçantë i është kushtuar prezantimit të projekteve dhe inovacioneve të studentëve të UBT-së, ku të rinjtë ndajnë punën e tyre me kolegët dhe ligjëruesit, duke promovuar kreativitetin dhe kulturën e inovacionit.

Me këtë edicion, Fakulteti i Shkencave Kompjuterike dhe Inxhinierisë vazhdon traditën e organizimit të akademive verore që lidhin njohuritë akademike me praktikën profesionale, duke i përgatitur studentët për sfidat e inteligjencës artificiale, sigurisë kibernetike dhe teknologjive të avancuara në zhvillim.

 

Continue Reading

Lajmet

United Hospital – qendra moderne ku ekspertiza ortopedike rikthen lëvizjen, ndërsa kujdesi profesional u ofron siguri qytetarëve dhe mërgimtarëve

Published

on

By

Pushimet në Kosovë nuk janë vetëm kohë për t’u çmallur me familjen dhe vendlindjen, por edhe një mundësi e rëndësishme për t’u kujdesur për shëndetin. Për qindra bashkatdhetarë që jetojnë në diasporë, kjo periudhë po shndërrohet në momentin ideal për diagnostikimin dhe trajtimin e problemeve ortopedike në United Hospital, një institucion shëndetësor që po konsolidohet si një nga qendrat më moderne dhe më profesionale në vend.

Dhimbjet e gjurit, kërdhokullës apo shtyllës kurrizore janë ndër problemet më të shpeshta që ndikojnë në cilësinë e jetës dhe lirinë e lëvizjes. Pikërisht për këto gjendje, United Hospital ofron një gamë të plotë shërbimesh ortopedike, duke përfshirë diagnostikim të avancuar, trajtime bashkëkohore, ndërhyrje kirurgjikale sipas standardeve ndërkombëtare, vendosje të protezave moderne, si dhe rehabilitim e fizioterapi të specializuar.

Falë një ekipi multidisiplinar të mjekëve specialistë, teknologjisë diagnostikuese të gjeneratës së fundit dhe qasjes së personalizuar ndaj çdo pacienti, spitali garanton trajtim të sigurt, efikas dhe të orientuar drejt rikthimit të shpejtë në aktivitetet e përditshme. Çdo rast trajtohet mbi bazën e protokolleve moderne mjekësore, me fokus në cilësinë e jetës dhe rezultatet afatgjata.

Në qendër të këtij vizioni qëndron drejtuesi i United Hospital, Edmond Hajrizi, i cili vazhdon të investojë në zhvillimin e kapaciteteve profesionale, teknologjike dhe njerëzore të institucionit. Me një qasje të orientuar drejt pacientit, ai synon që çdo qytetar dhe çdo mërgimtar të ketë qasje në shërbime shëndetësore të standardeve më të larta, duke e bërë United Hospital një adresë të besueshme për kujdesin modern shëndetësor.

Sipas Hajrizit, investimi në shëndet nuk është vetëm zhvillim institucional, por një përgjegjësi shoqërore që synon të ofrojë siguri, dinjitet dhe besim për çdo pacient. Ky përkushtim ka bërë që United Hospital të njihet gjithnjë e më shumë si një institucion ku profesionalizmi, inovacioni dhe humanizmi ecin paralelisht.

Për bashkatdhetarët që kalojnë pushimet në Kosovë, spitali ka krijuar mundësi që kontrollet, diagnostikimi dhe trajtimet të realizohen pa pritje të gjata, duke u mundësuar atyre të rikthehen në vendet ku jetojnë me më shumë shëndet, lëvizshmëri dhe cilësi jete.

United Hospital vazhdon kështu të ndërtojë një model të avancuar të kujdesit shëndetësor, ku ekspertiza mjekësore, teknologjia moderne dhe përkushtimi ndaj pacientit bashkohen për të ofruar trajtim të sigurt dhe shpresë për një jetë pa dhimbje./rajonipress/

Continue Reading

Të kërkuara